سورة التوبة

Verse 114 of 129

9:114

وَ ما كانَ اسْتِغْفارُ إِبْراهيمَ لِأَبيهِ إِلاَّ عَنْ مَوْعِدَةٍ وَعَدَها إِيَّاهُ فَلَمَّا تَبَيَّنَ لَهُ أَنَّهُ عَدُوٌّ لِلهِ‌ تَبَرَّأَ مِنْهُ إِنَّ إِبْراهيمَ لَأَوَّاهٌ حَليمٌ

و استغفار ابراهيم براى پدرش (سرپرستش كه در آن زمان، عمويش آزر بود)، فقط به‌ خاطر وعده‌اى بود كه به او داده بود [تا وى را به‌سوى ايمان جذب كند] امّا هنگامى‌كه براى او روشن شد كه وى دشمن خداست، از او بيزارى جست. به يقين، ابراهيم دلسوز و بردبار بود.

And Ibrahim asking forgiveness for his sire was only owing to a promise which he had made to him; but when it became clear to him that he was an enemy of Allah, he declared himself to be clear of him; most surely Ibrahim was very tender-hearted forbearing.

અને ઇબ્રાહીમનું પોતાના (પાલક) બાપ (કાકા આઝર) માટે ઇસ્તેગફાર કરવું ફકત એક વાયદાના કારણે હતું. કે જે તેની સાથે કર્યો હતો. પણ જ્યારે તેના પર વાઝેહ થઇ ગયું કે તે અલ્લાહનો દુશ્મન છે ત્યારે તેનાથી બેઝાર થઇ ગયો; બેશક ઇબ્રાહીમ ઘણો નરમ દિલ, સહનશીલ હતો.

#1 و استغفار ابراهیم برای پدرش سرپرستش که در آن زمان، عمویش آزر بود) فقط به خاطر وعده‌ای بود که به او داده بود [تا وی را به… Ibrahim's seeking forgiveness for his guardian was only because of a promise he had made; when it became clear that he was an enemy of Allah, he disowned him અને ઇબ્રાહીમનું પોતાના સરપરસ્ત માટે ઇસ્તિગફાર કરવું માત્ર એક વાયદાને લીધે હતું, પરંતુ જ્યારે સ્પષ્ટ થયું કે તે અલ્લાહનો દુશ્મન છે, ત્યારે તેનાથી બેઝાર થઈ ગયા

علی‌بن‌إبراهیم (رحمة الله علیه) Ali ibn Ibrahim (may Allah have mercy on him) અલી બિન ઇબ્રાહીમ (રહમતુલ્લાહે અલયહે)

وَ ما کانَ اسْتِغْفارُ إِبْراهِیمَ لِأَبِیهِ إِلَّا عَنْ مَوْعِدَةٍ وَعَدَها إِیَّاهُ قَالَ إِبْرَاهِیمُ (علیه السلام) لِأَبِیهِ إِنْ لَمْ تَعْبُدِ الْأَصْنَامَ اسْتَغْفَرْتُ لَکَ فَلَمَّا لَمْ یَدَعِ الْأَصْنَامَ تَبَرَّأَ مِنْهُ.

علیّ‌بن‌ابراهیم (رحمة الله علیه)- وَ مَا کَان اسْتِغْفَارُ ابراهیم لِابیهِ إِلاَّ عَن مَّوْعِدَةٍ وَعَدَهَا إِیَّاهُ؛ ابراهیم (علیه السلام) به پدرش گفت: «اگر بت‌ها را نپرستی برای تو طلب مغفرت خواهم کرد». هنگامی‌که عبادت بت‌ها را ترک نکرد، از او بیزاری جست.

Ali ibn Ibrahim (may Allah have mercy on him): وَ ما کانَ اسْتِغْفارُ إِبْراهِیمَ لِأَبِیهِ إِلَّا عَنْ مَوْعِدَةٍ وَعَدَها إِیَّاهُ [And Ibrahim asking forgiveness for his father was only owing to a promise which he had made to him]; Ibrahim (peace be upon him) said to his father: "If you do not worship the idols, I will seek forgiveness for you." When he did not abandon the worship of the idols, he declared himself free of him.

અલી બિન ઇબ્રાહીમ (રહમતુલ્લાહિ અલયહિ): وَ ما کانَ اسْتِغْفارُ إِبْراهِیمَ لِأَبِیهِ إِلَّا عَنْ مَوْعِدَةٍ وَعَدَها إِیَّاهُ [અને ઇબ્રાહીમનું પોતાના પિતા માટે માફી માંગવું માત્ર એ વાયદાના કારણે હતું જે તેમણે તેને આપ્યો હતો]; ઇબ્રાહીમ (અલયહિસ્સલામ) એ પોતાના પિતાને કહ્યું: "જો તું મૂર્તિઓની પૂજા ન કરે તો હું તારા માટે માફી માંગીશ." જ્યારે તેમણે મૂર્તિઓની ઇબાદત છોડી નહીં, ત્યારે તેમનાથી બિઝાર થઈ ગયા.

#2 و استغفار ابراهیم برای پدرش سرپرستش که در آن زمان، عمویش آزر بود) فقط به خاطر وعده‌ای بود که به او داده بود [تا وی را به… Ibrahim's seeking forgiveness for his guardian was only because of a promise he had made; when it became clear that he was an enemy of Allah, he disowned him અને ઇબ્રાહીમનું પોતાના સરપરસ્ત માટે ઇસ્તિગફાર કરવું માત્ર એક વાયદાને લીધે હતું, પરંતુ જ્યારે સ્પષ્ટ થયું કે તે અલ્લાહનો દુશ્મન છે, ત્યારે તેનાથી બેઝાર થઈ ગયા

ابن‌عبّاس (رحمة الله علیه) Ibn Abbas (may Allah have mercy on him) ઇબ્ને અબ્બાસ (રહમતુલ્લાહે અલયહે)

إِنَّ الْمَوْعِدَهًَْ کَانَتْ مِنَ الْأَبِ وَعَدَ إِبْرَاهِیمَ (علیه السلام) أَنَّهُ یُؤْمِنُ إِنْ یَسْتَغْفِرْ لَهُ فَاسْتَغْفَرَ لَهُ لِذَلِکَ فَلَمَّا تَبَیَّنَ لَهُ أَنَّهُ عَدُوُّ اللَّهِ وَ لَا یَفِی بِمَا وَعَدَهُ تَبَرَّأَ مِنْهُ وَ تَرَکَ الدُّعَاءَ لَهُ.

ابن‌عبّاس (رحمة الله علیه)- گفته شده این وعده از طرف پدرش بوده که به ابراهیم (علیه السلام) وعده داد که اگر ابراهیم برایش آمرزش بخواهد ایمان می آورد. ابراهیم (علیه السلام) نیز برای پدرش آمرزش خواسته است. امّا زمانی‌که برایش روشن شده پدرش دشمن خداست و به وعده اش عمل نمی کند از او بیزازی جسته و از دعاکردنش دست شست.

Ibn Abbas (may Allah have mercy on him): It has been said that this promise was from his father, who promised Ibrahim (peace be upon him) that if Ibrahim would seek forgiveness for him, he would believe. So Ibrahim (peace be upon him) sought forgiveness for his father. But when it became clear to him that his father was an enemy of Allah and would not fulfil his promise, he declared himself free of him and ceased to pray for him.

ઇબ્ને અબ્બાસ (રહમતુલ્લાહિ અલયહિ): કહેવાયું છે કે આ વાયદો તેમના પિતા તરફથી હતો, જેમણે ઇબ્રાહીમ (અલયહિસ્સલામ) ને વાયદો કર્યો હતો કે જો ઇબ્રાહીમ તેમના માટે માફી માંગશે તો તેઓ ઈમાન લાવશે. ઇબ્રાહીમ (અલયહિસ્સલામ) એ પણ પોતાના પિતા માટે માફી માંગી. પરંતુ જ્યારે તેમના માટે સ્પષ્ટ થઈ ગયું કે તેમના પિતા અલ્લાહના દુશ્મન છે અને પોતાના વાયદા પર અમલ કરતા નથી, તો તેમનાથી બિઝાર થઈ ગયા અને તેમના માટે દુઆ કરવાનું છોડી દીધું.

#3 و استغفار ابراهیم برای پدرش سرپرستش که در آن زمان، عمویش آزر بود) فقط به خاطر وعده‌ای بود که به او داده بود [تا وی را به… Ibrahim's seeking forgiveness for his guardian was only because of a promise he had made; when it became clear that he was an enemy of Allah, he disowned him અને ઇબ્રાહીમનું પોતાના સરપરસ્ત માટે ઇસ્તિગફાર કરવું માત્ર એક વાયદાને લીધે હતું, પરંતુ જ્યારે સ્પષ્ટ થયું કે તે અલ્લાહનો દુશ્મન છે, ત્યારે તેનાથી બેઝાર થઈ ગયા

الصّادق (علیه السلام) Imam Sadiq (peace be upon him) ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)

عَنْ إِبْرَاهِیمَ بْنِ أَبِی الْبِلَادِ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِهِ قَالَ: قَالَ أَبُوعَبْدِ‌اللَّهِ (علیه السلام) مَا یَقُولُ النَّاسُ فِی قَوْلِ اللَّهِ وَ ما کانَ اسْتِغْفارُ إِبْراهِیمَ لِأَبِیهِ إِلَّا عَنْ مَوْعِدَةٍ وَعَدَها إِیَّاهُ قُلْتُ یَقُولُونَ إِبْرَاهِیمُ (علیه السلام) وَعَدَ أَبَاهُ لِیَسْتَغْفِرَ لَهُ قَالَ لَیْسَ هُوَ هَکَذَا وَ إِنَّ إِبْرَاهِیمَ (علیه السلام) وَعَدَهُ أَنْ یُسْلِمَ فَاسْتَغْفَرَ لَهُ فَلَمَّا تَبَیَّنَ لَهُ أَنَّهُ عَدُوٌّ لِلَّهِ تَبَرَّأَ مِنْهُ.

امام صادق (علیه السلام)- ابراهیم‌بن‌ابی‌البلاد از یکی از اصحابش نقل کرده است که گفت: امام صادق (علیه السلام) فرمود: «مردم درباره‌ی این سخن خدای تبارک‌وتعالی: وَ مَا کَان اسْتِغْفَارُ ابراهیم لِابیهِ إِلاَّ عَن مَّوْعِدَةٍ وَعَدَهَا إِیَّاهُ، چه می‌گویند»؟ عرض کردم: «می‌گویند، همانا ابراهیم (علیه السلام) به پدرش وعده داده بود که برای او طلب آمرزش کند». فرمود: «چنین نیست، پدر ابراهیم (علیه السلام) به او وعده داده بود که اسلام بیاورد. ابراهیم (علیه السلام) برای او طلب آمرزش کرد و هنگامی‌که برای او روشن شد که او دشمن خداست، از او بیزاری جست».

Imam Sadiq (peace be upon him): Ibrahim ibn Abi al-Bilad narrated from one of his companions who said: Imam Sadiq (peace be upon him) said: "What do people say about this saying of Allah the Blessed and Exalted: وَ مَا کَانَ اسْتِغْفَارُ إِبْرَاهِیمَ لِأَبِیهِ إِلَّا عَنْ مَوْعِدَةٍ وَعَدَهَا إِیَّاهُ [And Ibrahim asking forgiveness for his sire was only owing to a promise which he had made to him]?" I said: "They say that indeed Ibrahim (peace be upon him) had promised his father that he would ask forgiveness for him." He said: "It is not so. Ibrahim's (peace be upon him) father had promised him that he would embrace Islam. Ibrahim (peace be upon him) asked forgiveness for him, and when it became clear to him that he was an enemy of Allah, he declared himself to be clear of him."

ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ): ઇબ્રાહીમ બિન અબીલ બિલાદે પોતાના એક સાથીથી નકલ કર્યું છે કે તેમણે કહ્યું: ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)એ ફરમાવ્યું: "લોકો અલ્લાહ તબારક વ તઆલાના આ કથન: وَ مَا کَانَ اسْتِغْفَارُ إِبْرَاهِیمَ لِأَبِیهِ إِلَّا عَنْ مَوْعِدَةٍ وَعَدَهَا إِیَّاهُ [અને ઇબ્રાહીમનું પોતાના પિતા માટે માફી માગવું ફક્ત તે વચનને કારણે હતું જે તેમણે તેને આપ્યું હતું] વિશે શું કહે છે?" મેં અરજ કરી: "તેઓ કહે છે કે ખરેખર ઇબ્રાહીમ (અલયહિસ્સલામ)એ પોતાના પિતાને વચન આપ્યું હતું કે તેમના માટે માફી માગશે." આપે ફરમાવ્યું: "એવું નથી, ઇબ્રાહીમ (અલયહિસ્સલામ)ના પિતાએ તેમને વચન આપ્યું હતું કે તે ઇસ્લામ કબૂલ કરશે. ઇબ્રાહીમ (અલયહિસ્સલામ)એ તેમના માટે માફી માગી અને જ્યારે તેમના માટે સ્પષ્ટ થઈ ગયું કે તે અલ્લાહનો દુશ્મન છે, ત્યારે તેમણે તેનાથી બિઝારી જાહેર કરી."

#4 و استغفار ابراهیم برای پدرش سرپرستش که در آن زمان، عمویش آزر بود) فقط به خاطر وعده‌ای بود که به او داده بود [تا وی را به… Ibrahim's seeking forgiveness for his guardian was only because of a promise he had made; when it became clear that he was an enemy of Allah, he disowned him અને ઇબ્રાહીમનું પોતાના સરપરસ્ત માટે ઇસ્તિગફાર કરવું માત્ર એક વાયદાને લીધે હતું, પરંતુ જ્યારે સ્પષ્ટ થયું કે તે અલ્લાહનો દુશ્મન છે, ત્યારે તેનાથી બેઝાર થઈ ગયા

الصّادق (علیه السلام) Imam Sadiq (peace be upon him) ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)

عَنْ أبِی‌إسْحَاقِ الْهَمِدَانِیّ عَنْ رَجُلٍ قَالَ: صَلَّی رَجُلٌ إِلَی جَنْبِی فَاسْتَغْفَرَ لِأَبَوَیْهِ وَ کَانَا مَاتَا فِی الْجَاهِلِیَّهًِْ فَقُلْتُ تَسْتَغْفِرُ لِأَبَوَیْکَ وَ قَدْ مَاتَا فِی الْجَاهِلِیَّهًِْ فَقَالَ قَدِ اسْتَغْفَرَ إِبْرَاهِیمُ (علیه السلام) لِأَبِیهِ فَلَمْ أَدْرِ مَا أَرُدُّ عَلَیْهِ فَذَکَرْتُ ذَلِکَ لِلنَّبِیِّ (صلی الله علیه و آله) فَأَنْزَلَ اللَّهُ وَ ما کانَ اسْتِغْفارُ إِبْراهِیمَ لِأَبِیهِ إِلَّا عَنْ مَوْعِدَةٍ وَعَدَها إِیَّاهُ فَلَمَّا تَبَیَّنَ لَهُ أَنَّهُ عَدُوٌّ لِلهِ تَبَرَّأَ مِنْهُ قَالَ لَمَّا مَاتَ تَبَیَّنَ أَنَّهُ عَدُوٌّ لِلَّهِ فَلَمْ یَسْتَغْفِرْ لَهُ.

امام صادق (علیه السلام)- ابواسحاق همدانی از شخصی نقل کرده است که گفت: مردی در کنارم نماز خواند و برای پدر و مادرش طلب آمرزش کرد. آنان در زمان جاهلیّت مرده بودند. گفتم: «آیا برای پدر و مادرت که در جاهلیّت مردند، طلب آمرزش می‌کنی»؟ گفت: «ابراهیم (علیه السلام) نیز برای پدرش طلب آمرزش کرد». من ندانستم چه جوابی به او بدهم، پس این مسئله را با پیامبر (صلی الله علیه و آله) در میان گذاشتم. خدا این آیه را نازل کرد: وَمَا کَان اسْتِغْفَارُ ابراهیم لِابیهِ إِلاَّ عَن مَّوْعِدَةٍ وَعَدَهَا إِیَّاهُ فَلَمَّا تَبَیَّنَ لَهُ انهُ عَدُوٌّ لِلهِ تَبَرَّأَ مِنْهُ. هنگامی‌که مرد متوجّه شد که او دشمن خداست، برای او طلب آمرزش نکرد».

Imam Sadiq (peace be upon him): Abu Ishaq al-Hamdani narrated from a man who said: A man prayed beside me and asked forgiveness for his father and mother, who had died in the time of jahiliyya. I said: "Do you ask forgiveness for your father and mother when they died in jahiliyya?" He said: "Ibrahim (peace be upon him) too asked forgiveness for his father." I did not know what to answer him, so I laid this matter before the Prophet (peace be upon him and his family). Allah revealed this verse: وَمَا کَانَ اسْتِغْفَارُ إِبْرَاهِیمَ لِأَبِیهِ إِلَّا عَنْ مَوْعِدَةٍ وَعَدَهَا إِیَّاهُ فَلَمَّا تَبَیَّنَ لَهُ أَنَّهُ عَدُوٌّ لِلهِ تَبَرَّأَ مِنْهُ [And Ibrahim asking forgiveness for his sire was only owing to a promise which he had made to him; but when it became clear to him that he was an enemy of Allah, he declared himself to be clear of him]. When the man realized that he was an enemy of Allah, he did not ask forgiveness for him.

ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ): અબૂ ઇસ્હાક હમદાનીએ એક વ્યક્તિથી નકલ કર્યું છે કે તેમણે કહ્યું: એક માણસે મારી બાજુમાં નમાઝ પઢી અને પોતાના માતા-પિતા માટે માફી માગી. તેઓ જાહિલિય્યતના સમયમાં મરી ગયા હતા. મેં કહ્યું: "શું તું તારા માતા-પિતા માટે માફી માગે છે જેઓ જાહિલિય્યતમાં મરી ગયા હતા?" તેણે કહ્યું: "ઇબ્રાહીમ (અલયહિસ્સલામ)એ પણ પોતાના પિતા માટે માફી માગી હતી." મને ખબર ન પડી કે તેને શું જવાબ આપું, તેથી મેં આ પ્રશ્ન પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) સમક્ષ રજૂ કર્યો. અલ્લાહે આ આયત નાઝિલ કરી: وَمَا کَانَ اسْتِغْفَارُ إِبْرَاهِیمَ لِأَبِیهِ إِلَّا عَنْ مَوْعِدَةٍ وَعَدَهَا إِیَّاهُ فَلَمَّا تَبَیَّنَ لَهُ أَنَّهُ عَدُوٌّ لِلهِ تَبَرَّأَ مِنْهُ [અને ઇબ્રાહીમનું પોતાના પિતા માટે માફી માગવું ફક્ત તે વચનને કારણે હતું જે તેમણે તેને આપ્યું હતું; પરંતુ જ્યારે તેમના માટે સ્પષ્ટ થઈ ગયું કે તે અલ્લાહનો દુશ્મન છે, ત્યારે તેમણે તેનાથી બિઝારી જાહેર કરી]. જ્યારે તે માણસને ખબર પડી કે તે અલ્લાહનો દુશ્મન છે, તો તેણે તેના માટે માફી માગી નહીં.

#5 به یقین، ابراهیم دلسوز و بردبار بود Indeed Ibrahim was compassionate and forbearing નિશ્ચિતપણે, ઇબ્રાહીમ દયાળુ અને સહનશીલ હતા

الباقر (علیه السلام) Imam Baqir (peace be upon him) ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ)

الْأَوَّاهُ هُوَ الدَّعَّاءُ.

امام باقر (علیه السلام)- الْأَوَّاهُ [یعنی] بسیار دعاکننده.

Imam Baqir (peace be upon him): الْأَوَّاهُ [means] one who supplicates much.

ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ): الْأَوَّاهُ [એટલે] ખૂબ દુઆ કરનાર.

#6 به یقین، ابراهیم دلسوز و بردبار بود Indeed Ibrahim was compassionate and forbearing નિશ્ચિતપણે, ઇબ્રાહીમ દયાળુ અને સહનશીલ હતા

الصّادق (علیه السلام) Imam Sadiq (peace be upon him) ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)

أَیْ دَعَّاءٌ کَثِیرُ الدُّعَاءِ.

امام صادق (علیه السلام)- یعنی دعّاء؛ کسی که زیاد دعا می‌کند.

Imam Sadiq (peace be upon him): That is, dawwa' (dua'a'); one who supplicates much.

ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ): એટલે કે દઆઅ; જે વ્યક્તિ ખૂબ દુઆ કરે છે.

#7 به یقین، ابراهیم دلسوز و بردبار بود Indeed Ibrahim was compassionate and forbearing નિશ્ચિતપણે, ઇબ્રાહીમ દયાળુ અને સહનશીલ હતા

الرّسول (صلی الله علیه و آله) The Prophet (peace be upon him and his family) રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)

هُوَ الْخَاشِعِ الْمُتَذَلِّل.

پیامبر (صلی الله علیه و آله)- او خشوع‌کننده و ذلیل است

The Messenger of Allah (peace be upon him and his family): He is one who is humble and submissive.

પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ): તે ખુશૂઅ કરનાર અને નમ્ર છે.

#8 به یقین، ابراهیم دلسوز و بردبار بود Indeed Ibrahim was compassionate and forbearing નિશ્ચિતપણે, ઇબ્રાહીમ દયાળુ અને સહનશીલ હતા

الباقر (علیه السلام) Imam Baqir (peace be upon him) ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ)

الْأَوَّاهُ الْمُتَضَرِّعُ إِلَی اللَّهِ فِی صَلَاتِهِ وَ إِذَا خَلَا فِی قَفْرَهًٍْ فِی الْأَرْضِ وَ فِی الْخَلَوَاتِ.

امام باقر (علیه السلام)- الْأَوَّاهُ کسی است که هم در نمازش در برابر خدا تضرّع (توسّل) می‌کند، و هم هنگامی‌که در بیابان و خلوت‌ها تنها باشد.

Imam Baqir (peace be upon him): Al-Awwah is the one who beseeches Allah in his prayer, and also when he is alone in the wilderness and in secluded places.

ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ): અલ્-અવ્વાહ તે છે જે પોતાની નમાઝમાં અલ્લાહ સમક્ષ તઝર્રુઅ (વિનંતી) કરે છે, અને જ્યારે તે જંગલમાં અને એકાંતમાં એકલો હોય ત્યારે પણ.