عَنْ عَبْدِ الْعَزِیزِ‌بْنِ‌مُسْلِمٍ قَالَ: کُنَّا مَعَ الرِّضَا (علیه السلام) ... فَدَخَلْتُ عَلَی سَیِّدِی (علیه السلام) فَأَعْلَمْتُهُ خَوْضَ النَّاسِ فِیهِ (أَمْرُ الْإِمَامَهًِْ) فَتَبَسَّمَ (علیه السلام) ثُمَّ قَالَ ... أَمْرُ الْإِمَامَهًِْ مِنْ تَمَامِ الدِّینِ وَ لَمْ یَمْضِ حَتَّی بَیَّنَ لِأُمَّتِهِ مَعَالِمَ دِینِهِمْ وَ أَوْضَحَ لَهُمْ سَبِیلَهُمْ وَ تَرَکَهُمْ عَلَی قَصْدِ سَبِیلِ الْحَقِّ وَ أَقَامَ لَهُمْ عَلِیّاً (علیه السلام) عَلَماً وَ إِمَاماً وَ مَا تَرَکَ لَهُمْ شَیْئاً یَحْتَاجُ إِلَیْهِ الْأُمَّهًُْ إِلَّا بَیَّنَهُ فَمَنْ زَعَمَ أَنَّ اللَّهَ عَزَّوَجَلَّ لَمْ یُکْمِلْ دِینَهُ فَقَدْ رَدَّ کِتَابَ اللَّهِ وَ مَنْ رَدَّ کِتَابَ اللَّهِ فَهُوَ کَافِرٌ بِهِ هَلْ یَعْرِفُونَ قَدْرَ الْإِمَامَهًِْ وَ مَحَلَّهَا مِنَ الْأُمَّهًِْ فَیَجُوزَ فِیهَا اخْتِیَارُهُمْ إِنَّ الْإِمَامَهًَْ أَجَلُّ قَدْراً وَ أَعْظَمُ شَأْناً وَ أَعْلَی مَکَاناً وَ أَمْنَعُ جَانِباً وَ أَبْعَدُ غَوْراً مِنْ أَنْ یَبْلُغَهَا النَّاسُ بِعُقُولِهِمْ أَوْ یَنَالُوهَا بِآرَائِهِمْ أَوْ یُقِیمُوا إِمَاماً بِاخْتِیَارِهِمْ إِنَّ الْإِمَامَهًَْ خَصَّ اللَّهُ عَزَّوَجَلَّ بِهَا إِبْرَاهِیمَ (علیه السلام) الْخَلِیلَ بَعْدَ النُّبُوَّهًِْ وَ الْخُلَّهًِْ مَرْتَبَهًًْ ثَالِثَهًًْ وَ فَضِیلَهًًْ شَرَّفَهُ بِهَا وَ أَشَادَ بِهَا ذِکْرَهُ فَقَالَ إِنِّی جاعِلُکَ لِلنَّاسِ إِماماً فَقَالَ الْخَلِیلُ سُرُوراً بِهَا وَ مِنْ ذُرِّیَّتِی قَالَ اللَّهُ تَبَارَکَ وَ تَعَالَی لا یَنالُ عَهْدِی الظَّالِمِینَ فَأَبْطَلَتْ هَذِهِ الْآیَهًُْ إِمَامَهًَْ کُلِّ ظَالِمٍ إِلَی یَوْمِ الْقِیَامَهًِْ وَ صَارَتْ فِی الصَّفْوَهًِْ ثُمَّ أَکْرَمَهُ اللَّهُ تَعَالَی بِأَنْ جَعَلَهَا فِی ذُرِّیَّتِهِ أَهْلِ الصَّفْوَهًِْ وَ الطَّهَارَهًِْ فَقَالَ وَ وَهَبْنا لَهُ إِسْحاقَ وَ یَعْقُوبَ نافِلَةً وَ کُلًّا جَعَلْنا صالِحِینَ* وَ جَعَلْناهُمْ أَئِمَّةً یَهْدُونَ بِأَمْرِنا وَ أَوْحَیْنا إِلَیْهِمْ فِعْلَ الْخَیْراتِ وَ إِقامَ الصَّلاةِ وَ إِیتاءَ الزَّکاةِ وَ کانُوا لَنا عابِدِین فَلَمْ تَزَلْ فِی ذُرِّیَّتِهِ یَرِثُهَا بَعْضٌ عَنْ بَعْضٍ قَرْناً فَقَرْناً حَتَّی وَرَّثَهَا اللَّهُ تَعَالَی النبی (صلی الله علیه و آله) فَقَالَ جَلَّ وَ تَعَالَی إِنَّ أَوْلَی النَّاسِ بِإِبْرَاهِیمَ لَلَّذِینَ اتَّبَعُوهُ وَ هذَا النَّبِیُّ وَ الَّذِینَ آمَنُوا وَ اللهُ وَلِیُّ الْمُؤْمِنِین.
امام رضا ( عبدالعزیزبن‌مسلم گوید: من شرفیاب حضور آقای خود امام رضا (شدم و بررسی‌های مردم را در امر امامت به عرض او رسانیدم، تبسّمی کرد و فرمود: ... «امر امامت از کمال دین است. پیغمبر (از دنیا نرفت مگر آنکه برای مردم همه‌ی معالم دین آن‌ها را بیان کرد و راه آنان را بر ایشان روشن ساخت و آن‌ها را بر جادّه‌ی حق واداشت و علی (را برای آن‌ها رهبر و پیشوا ساخت و از چیزی که مورد نیاز امّت باشد صرف‌نظر نکرد تا آن را بیان نمود، هرکه گمان برد که خدا دینش را کامل نکرده کتاب خدا را رد کرده است و هرکه کتاب خدا را رد کند کافر است بدان، آیا قدر و موقعیّت امامت را در میان امّت می‌دانند تا اختیار و انتخاب آنان در آن روا باشد، به‌راستی امامت اندازه‌ای فراتر و مقامی والاتر و موقعی بالاتر و آستانی منیع‌تر و عمقی فروتر از آن دارد که مردم با عقل خود بدان رسند یا با رأی و نظر خود آن را درک کنند یا به انتخاب خود امامی بگمارند. امامت مقامی است که حضرت ابراهیم (پس از آنکه مقام نبوّت و خلّت را پابرجا کرد بدان رسید، این امامت سوّمین درجه و فضیلتی بود که خدایش او را بدان مشرّف کرد و نامش را به‌وسیله‌ی آن بلند نمود و فرمود: به‌درستی که من تو را برای مردم امام نمودم. ( بقره/۱۲۴ )». خلیل از شادمانی به خداوند عرض کرد: «و از ذریّه و نژاد من هم؟. ( بقره/۱۲۴ )». خدای تبارک‌وتعالی فرمود: «عهد و فرمان من به دست ظالمان نخواهد رسید. ( بقره/۱۲۴ )». این آیه، امامت هر ظالمی را تا روز قیامت باطل کرد و آن را مخصوص برگزیدگان پاک ساخت. سپس خدای عزّوجلّ او را گرامی داشت و امامت را در ذرّیّه و نژاد برگزیده‌ی او نهاد و فرمود: «وَهَبْنا لَهُ إِسْحاقَ وَ یَعْقُوبَ نافِلَةً وَ کُلًّا جَعَلْنا صالِحِینَ؛ «وَ جَعَلْناهُمْ أَئِمَّةً یَهْدُونَ بِأَمْرِنا وَ أَوْحَیْنا إِلَیْهِمْ فِعْلَ الخَیْراتِ وَ إِقامَ الصَّلاةِ وَ إِیتاءَ الزَّکاةِ وَ کانُوا لَنا عابِدِین». این امامت همیشه در ذرّیّه‌ی او بود و از هم ارث می‌بردند قرن‌به‌قرن تا پیغمبر (رسید و خداوند فرمود: «به راستی سزاوارترین مردم به ابراهیم پیروان اویند و همین پیغمبر و کسانی‌که گرویدند و خدا ولیّ مؤمنان است. ( آل عمران/۶۸ )».
Imam Rida (peace be upon him): Abd al-Aziz ibn Muslim said: I was honoured with the presence of my master Imam Rida (peace be upon him) and reported to him the people's discussions about the matter of Imamate. He smiled and said: ... 'The matter of Imamate is part of the completion of religion. The Prophet (peace be upon him and his family) did not depart from this world until he had explained to the people all the landmarks of their religion, made their path clear to them, set them upon the straight way of truth, and appointed Ali (peace be upon him) as their leader and Imam. He left nothing that the ummah would need without explaining it. Whoever supposes that Allah did not perfect His religion has rejected the Book of Allah, and whoever rejects the Book of Allah is a disbeliever in it. Do they know the value and position of Imamate among the ummah, that their choice and selection concerning it should be permissible? Indeed, Imamate has a rank higher, a station loftier, a position more elevated, a threshold more inaccessible, and a depth more profound than that people should reach it with their intellects, or grasp it by their opinions, or appoint an Imam by their own choice. Imamate is a station which Ibrahim (peace be upon him) attained after Allah had established for him the station of prophethood and khullah (intimate friendship). This Imamate was the third rank and virtue with which Allah honoured him and by which He raised his mention, and He said: إِنِّی جاعِلُکَ لِلنَّاسِ إِماماً [Indeed, I am making you an Imam for the people] (Baqarah/124).' Al-Khalil, out of joy, said to Allah: وَ مِنْ ذُرِّیَّتِی [And from my offspring?] (Baqarah/124). Allah, Blessed and Exalted, said: لا یَنالُ عَهْدِی الظَّالِمِینَ [My covenant does not reach the wrongdoers] (Baqarah/124). This verse nullified the Imamate of every wrongdoer until the Day of Resurrection, and made it exclusive to the pure chosen ones. Then Allah the Mighty and Majestic honoured him by placing Imamate in his chosen offspring, and He said: وَهَبْنا لَهُ إِسْحاقَ وَ یَعْقُوبَ نافِلَةً وَ کُلًّا جَعَلْنا صالِحِینَ؛ وَ جَعَلْناهُمْ أَئِمَّةً یَهْدُونَ بِأَمْرِنا وَ أَوْحَیْنا إِلَیْهِمْ فِعْلَ الخَیْراتِ وَ إِقامَ الصَّلاةِ وَ إِیتاءَ الزَّکاةِ وَ کانُوا لَنا عابِدِین [And We gave him Ishaq and Yaqoub as a gift, and We made all of them righteous; and We made them Imams guiding by Our command, and We revealed to them the doing of good, the establishment of prayer and the giving of zakat, and they were worshippers of Us]. This Imamate remained continuously in his offspring, inheriting it one from another, generation after generation, until it reached the Prophet (peace be upon him and his family), and Allah said: إِنَّ أَوْلَی النَّاسِ بِإِبْرَاهِیمَ لَلَّذِینَ اتَّبَعُوهُ وَ هذَا النَّبِیُّ وَ الَّذِینَ آمَنُوا وَ اللهُ وَلِیُّ الْمُؤْمِنِین [Indeed, the most worthy of the people concerning Ibrahim are those who followed him, and this Prophet and those who believed, and Allah is the guardian of the believers] (Al Imran/68).
ઇમામ રિઝા (અલયહિસ્સલામ): અબ્દુલ અઝીઝ બિન મુસ્લિમ કહે છે: હું મારા આકા ઇમામ રિઝા (અલયહિસ્સલામ)ની હાજરીમાં પહોંચ્યો અને ઇમામતના મામલા વિશે લોકોની ચર્ચાઓ તેમની સમક્ષ રજૂ કરી. તેમણે સ્મિત કર્યું અને ફરમાવ્યું: ... 'ઇમામતનો મામલો દીનની પૂર્ણતાનો ભાગ છે. પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) દુનિયાથી ત્યાં સુધી ન ગયા જ્યાં સુધી તેમણે લોકો માટે તેમના દીનની બધી નિશાનીઓ સ્પષ્ટ ન કરી, તેમનો રસ્તો તેમના માટે રોશન ન કર્યો, તેમને હકના સીધા માર્ગ પર ન મૂક્યા, અને અલી (અલયહિસ્સલામ)ને તેમના માટે રહબર અને પેશવા ન બનાવ્યા. ઉમ્મતને જેની જરૂર હોય એવી કોઈ પણ વસ્તુ છોડી નથી કે જેને તેમણે સ્પષ્ટ ન કરી હોય. જે કોઈ ધારે કે અલ્લાહે પોતાના દીનને પૂર્ણ ન કર્યું, તેણે અલ્લાહની કિતાબને રદ કરી, અને જે અલ્લાહની કિતાબને રદ કરે તે તેનો કાફિર છે. શું તેઓ ઉમ્મતમાં ઇમામતના મૂલ્ય અને સ્થાનને જાણે છે કે તેમાં તેમનો પસંદગી અને ચૂંટણી યોગ્ય હોય? ખરેખર ઇમામત એટલા ઊંચા દરજ્જા, એટલા મહાન સ્થાન, એટલા ઉચ્ચ મરતબા, એટલા મજબૂત આસ્તાના અને એટલી ઊંડી ગહેરાઈ ધરાવે છે કે લોકો પોતાની અક્લથી તેના સુધી પહોંચી શકે નહીં, અથવા પોતાના મંતવ્યથી તેને સમજી શકે નહીં, અથવા પોતાની પસંદગીથી ઇમામ નિમી શકે નહીં. ઇમામત એવો મરતબો છે કે હઝરત ઇબ્રાહીમ (અલયહિસ્સલામ) નબૂવ્વત અને ખુલ્લતના મરતબાને સ્થાપ્યા પછી તેને પ્રાપ્ત કર્યો. આ ઇમામત ત્રીજી દરજ્જો અને ફઝીલત હતી કે અલ્લાહે તેમને તેનાથી શરફ આપ્યો અને તેમનું નામ તેના દ્વારા બુલંદ કર્યું, અને ફરમાવ્યું: إِنِّی جاعِلُکَ لِلنَّاسِ إِماماً [ખરેખર હું તમને લોકો માટે ઇમામ બનાવું છું] (બકરહ/૧૨૪).' ખલીલે ખુશીથી અલ્લાહને અરજ કરી: وَ مِنْ ذُرِّیَّتِی [અને મારી ઔલાદમાંથી પણ?] (બકરહ/૧૨૪). અલ્લાહ તબારક વ તઆલાએ ફરમાવ્યું: لا یَنالُ عَهْدِی الظَّالِمِینَ [મારો અહદ ઝાલિમો સુધી પહોંચશે નહીં] (બકરહ/૧૨૪). આ આયતે કયામતના દિવસ સુધી દરેક ઝાલિમની ઇમામતને બાતિલ કરી અને તેને પવિત્ર બરગુઝીદાઓ માટે ખાસ કરી. પછી અલ્લાહ અઝ્ઝ વ જલ્લે તેમને સન્માનિત કર્યા અને ઇમામતને તેમની બરગુઝીદા ઔલાદમાં મૂકી અને ફરમાવ્યું: وَهَبْنا لَهُ إِسْحاقَ وَ یَعْقُوبَ نافِلَةً وَ کُلًّا جَعَلْنا صالِحِینَ؛ وَ جَعَلْناهُمْ أَئِمَّةً یَهْدُونَ بِأَمْرِنا وَ أَوْحَیْنا إِلَیْهِمْ فِعْلَ الخَیْراتِ وَ إِقامَ الصَّلاةِ وَ إِیتاءَ الزَّکاةِ وَ کانُوا لَنا عابِدِین [અને અમે તેને ઇસહાક અને યાકૂબ ભેટ તરીકે આપ્યા, અને અમે તે બધાને નેક બનાવ્યા; અને અમે તેમને ઇમામ બનાવ્યા જેઓ અમારા હુકમથી હિદાયત કરતા હતા, અને અમે તેમની તરફ નેક કાર્યો કરવા, નમાઝ કાયમ કરવા અને ઝકાત આપવાની વહી કરી, અને તેઓ અમારી જ ઇબાદત કરનારા હતા]. આ ઇમામત હંમેશા તેમની ઔલાદમાં રહી અને એક પછી બીજા દરમ્યાન સદીઓ સુધી વારસાગત રહી ત્યાં સુધી કે પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) સુધી પહોંચી, અને અલ્લાહે ફરમાવ્યું: إِنَّ أَوْلَی النَّاسِ بِإِبْرَاهِیمَ لَلَّذِینَ اتَّبَعُوهُ وَ هذَا النَّبِیُّ وَ الَّذِینَ آمَنُوا وَ اللهُ وَلِیُّ الْمُؤْمِنِین [ખરેખર ઇબ્રાહીમના સૌથી નજદીકના લોકો તેમને અનુસરનારા છે, અને આ પયગંબર અને જેઓ ઈમાન લાવ્યા, અને અલ્લાહ મોમિનોનો વલી છે] (આલે ઇમરાન/૬૮).