سُئِلَ أَمِیرُ‌الْمُؤْمِنِینَ (علیه السلام) عَنْ مَشِیَّهًِْ اللَّهِ وَ إِرَادَتِهِ فَقَالَ (صلی الله علیه و آله) إِنَّ لِلَّهِ مَشِیَّتَیْنِ مَشِیَّهًَْ حَتْمٍ وَ مَشِیَّهًَْ عَزْمٍ وَ کَذَلِکَ إِنَّ لِلَّهِ إِرَادَتَیْنِ إِرَادَهًَْ حَتْمٍ وَ إِرَادَهًَْ عَزْمٍ إِرَادَهًُْ حَتْمٍ لَا تُخْطِئُ وَ إِرَادَهًُْ عَزْمٍ تُخْطِئُ وَ تُصِیبُ وَ لَهُ مَشِیَّتَانِ مَشِیَّهًٌْ یَشَاءُ وَ مَشِیَّهًٌْ لَا یَشَاءُ یَنْهَی وَ هُوَ یَشَاءُ وَ یَأْمُرُ وَ هُوَ لَا یَشَاءُ مَعْنَاهُ أَرَادَ الْعِبَادَهًَْ وَ شَاءَ وَ لَمْ یُرِدِ الْمَعْصِیَهًَْ وَ شَاءَ وَ کُلُّ شَیْءٍ بِقَضَائِهِ وَ قَدَرِهِ وَ الْأُمُورُ تَجْرِی مَا بَیْنَهُمَا فَإِذَا أَخْطَأَ الْقَضَاءُ لَمْ یُخْطِئِ الْقَدَرُ وَ إِذَا لَمْ یُخْطِئ الْقَدَرُ لَمْ یُخْطِئ الْقَضَاءُ وَ إِنَّمَا الْخَلْقُ مِنَ الْقَضَاءِ إِلَی الْقَدَرِ وَ إِذَا أَخْطَأَ الْقَدَرَ لَمْ یُخْطِئِ الْقَضَاءَ وَ إِذَا لَمْ یُخْطِئِ الْقَضَاءَ لَمْ یُخْطِئِ الْقَدَرَ وَ إِنَّمَا الْخَلْقُ مِنَ الْقَدَرِ إِلَی الْقَضَاء وَ الْقَضَاءُ عَلَی أَرْبَعَهًِْ أَوْجُهٍ فِی کِتَابِ اللَّهِ جَلَّ وَ عَزَّ النَّاطِقِ عَلَی لِسَانِ سَفِیرِهِ الصَّادِقِ (علیه السلام) مِنْهَا قَضَاءُ الْخَلْقِ وَ هُوَ قَوْلُهُ تَعَالَی فَقَضاهُنَّ سَبْعَ سَماواتٍ فِی یَوْمَیْنِ مَعْنَاهُ خَلَقَهُن.
فقه الرّضا (علیه السلام)- از امیرالمؤمنین (علیه السلام) درباره مشیّت و اراده خداوند سؤال شد؛ فرمود: «خداوند دو مشیّت دارد: مشیّت حتم و مشیّت عزم؛ همچنین خداوند دو اراده دارد؛ اراده‌ی حتم و اراده‌ی عزم؛ اراده‌ی حتمی تخلف پذیر نیست، [ولی] اراده‌ی عزمی گاهی واقع نمی شود و گاهی واقع می شود. هم چنین خداوند دو مشیّت دارد که یکی از آن ها مشیّت خواستن و آن دیگری مشیّت نخواستن است؛ در حالی که می خواهد، نهی می کند و در حالی که نمی خواهد، امر کند، معنایش این است که از بندگان اراده می کند و می خواهد، [ولی] معصیت را اراده نمی کند و می خواهد هر چیزی به قضا و قَدَر اوست و همه امور بین این دو جاری می شود. اگر قضا روی ندهد، قدر به انجام می رسد و تا هنگامی که قَدَر نوشته نشده باشد، قضا نوشته نمی شود. خلایق از قضای او به سوی قدرش هستند و هر گاه که روی ندهد، و از قدر او به سوی قضای اویند. و قضا در کتاب خداوند عزّ و جلّ که بر زبان فرستاده صادق او صلی الله علیه و آله به سخن درآمده بر چهار معناست: یکی از آن ها قضای به معنای خلقت است؛ مانند این سخن خداوند متعال: فَقَضاهُنَّ سَبْعَ سَماواتٍ فِی یَوْمَیْنِ.
Fiqh al-Rida (peace be upon him): Amir al-Mu'minin (peace be upon him) was asked about the mashi'ah (will) and iradah (intent) of Allah. He said: "Allah has two mashi'ahs (wills): the will of finality (hatm) and the will of resolve (azm); likewise Allah has two iradahs (intentions): the intention of finality and the intention of resolve. The intention of finality is not subject to failure, [but] the intention of resolve sometimes comes to pass and sometimes does not. Likewise Allah has two wills, one of them the will of wanting and the other the will of not wanting; He forbids while He wills, and He commands while He does not will. Its meaning is that He intends and wills [obedience] from the servants, [but] He does not intend disobedience, though He wills. Everything is by His qada (decree) and qadar (destiny), and all affairs run between these two. If the qada does not occur, the qadar is carried out, and as long as the qadar has not been written, the qada is not written. Creatures move from His qada toward His qadar, and whenever it does not occur, [they are] from His qadar toward His qada. And qada in the Book of Allah, the Mighty and Majestic, which spoke through the tongue of His truthful envoy (peace be upon him and his family), has four meanings. One of them is qada in the sense of creation, as in this saying of Allah the Exalted: فَقَضاهُنَّ سَبْعَ سَماواتٍ فِی یَوْمَیْنِ [So He ordained them seven heavens in two periods]."
ફિકહુર્ રિઝા (અલયહિસ્સલામ): અમીરુલ મુઅમેનીન (અલયહિસ્સલામ)ને અલ્લાહની મશીય્યત (ઇચ્છા) અને ઇરાદા વિશે પૂછવામાં આવ્યું; તેઓએ ફરમાવ્યું: "અલ્લાહની બે મશીય્યત છે: મશીય્યતે હત્મ (નિશ્ચિત ઇચ્છા) અને મશીય્યતે અઝ્મ (સંકલ્પની ઇચ્છા); તેમજ અલ્લાહના બે ઇરાદા છે: ઇરાદએ હત્મ અને ઇરાદએ અઝ્મ; ઇરાદએ હત્મી ટળી શકતું નથી, [પરંતુ] ઇરાદએ અઝ્મી ક્યારેક પૂરું થાય છે અને ક્યારેક નથી થતું. તેમજ અલ્લાહની બે મશીય્યત છે જેમાંથી એક ચાહવાની મશીય્યત છે અને બીજી ન ચાહવાની મશીય્યત છે; ચાહતા હોવા છતાં તે મના કરે છે અને ન ચાહતા હોવા છતાં તે હુકમ કરે છે. તેનો અર્થ એ છે કે તે બંદાઓ પાસેથી [ઇબાદતનો] ઇરાદો કરે છે અને ચાહે છે, [પરંતુ] ગુનાહનો ઇરાદો નથી કરતા જ્યારે ચાહે છે. દરેક વસ્તુ તેની કઝા (ફેંસલો) અને કદર (તકદીર)થી છે, અને તમામ કાર્યો આ બંનેની વચ્ચે જારી થાય છે. જો કઝા ન થાય તો કદર પૂરી થાય છે, અને જ્યાં સુધી કદર લખાઈ ન હોય ત્યાં સુધી કઝા લખાતી નથી. મખ્લૂક તેની કઝાથી તેની કદર તરફ છે, અને જ્યારે તે ન થાય તો તેની કદરથી તેની કઝા તરફ. અને અલ્લાહ અઝ્ઝ વ જલ્લની કિતાબમાં, જે તેમના સાચા ફરિસ્તાદા (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)ની જબાન પર બોલી છે, કઝાના ચાર અર્થ છે: તેમાંથી એક કઝા ખલ્કત (સર્જન)ના અર્થમાં છે, જેમ કે અલ્લાહ તઆલાનું આ કથન: فَقَضاهُنَّ سَبْعَ سَماواتٍ فِی یَوْمَیْنِ [પછી તેમણે તેમને બે સમયગાળામાં સાત આસમાનો બનાવ્યા]."