سورة النجم

Verse 13 of 62

53:13

وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْرى

و بار ديگر نيز او را مشاهده كرد.

And certainly he saw him in another descent,

અને તેણે તેને બીજી વાર જોયો:

الباقر (علیه السلام) Imam Baqir (peace be upon him) ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ)

یَا حَبِیبُ وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری، عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهی، عِنْدَها جَنَّةُ الْمَأْوی یَعْنِی عِنْدَهَا وَافَی بِهِ جَبْرَئِیلُ حِینَ صَعِدَ إِلَی السَّمَاءِ قَالَ فَلَمَّا انْتَهَی إِلَی مَحَلِّ السِّدْرَهًِْ وَقَفَ جَبْرَئِیلُ دُونَهَا وَ قَالَ یَا مُحَمَّدٌ (صلی الله علیه و آله) إِنَّ هَذَا مَوْقِفِیَ الَّذِی وَضَعَنِیَ اللَّهُ عَزَّوَجَلَّ فِیهِ وَ لَنْ أَقْدِرَ عَلَی أَنْ أَتَقَدَّمَهُ وَ لَکِنِ امْضِ أَنْتَ أَمَامَکَ إِلَی السِّدْرَهًِْ فَوَقَفَ عِنْدَهَا قَالَ فَتَقَدَّمَ رسول الله (صلی الله علیه و آله) إِلَی السِّدْرَهًِْ وَ تَخَلَّفَ جَبْرَئِیلُ قَالَ أَبُو جَعْفَرٍ (علیه السلام) إِنَّمَا سُمِّیَتْ سِدْرَةَ الْمُنْتَهَی لِأَنَّ أَعْمَالَ أَهْلِ الْأَرْضِ تَصْعَدُ بِهَا الْمَلَائِکَهًُْ الْحَفَظَهًُْ إِلَی مَحَلِّ السِّدْرَهًِْ وَ الْحَفَظَهًُْ الْکِرَامُ الْبَرَرَهًُْ دُونَ السِّدْرَهًِْ یَکْتُبُونَ مَا تَرْفَعُ إِلَیْهِمُ الْمَلَائِکَهًُْ مِنْ أَعْمَالِ الْعِبَادِ فِی الْأَرْضِ قَالَ فَیَنْتَهُونَ بِهَا إِلَی مَحَلِّ السِّدْرَهًِْ قَالَ فَنَظَرَ رسول الله (صلی الله علیه و آله) فَرَأَی أَغْصَانَهَا تَحْتَ الْعَرْشِ وَ حَوْلَهُ قَالَ فَتَجَلَّی لِمُحَمَّدٌ (صلی الله علیه و آله) نُورُ الْجَبَّارِ عَزَّوَجَلَّ فَلَمَّا غَشِیَ مُحَمَّداً (صلی الله علیه و آله) النُّورُ شَخَصَ بِبَصَرِهِ وَ ارْتَعَدَتْ فَرَائِصُهُ قَالَ فَشَدَّ اللَّهُ عَزَّوَجَلَّ لِمُحَمَّدٌ (صلی الله علیه و آله) قَلْبَهُ وَ قَوَّی لَهُ بَصَرَهُ حَتَّی رَأَی مِنْ آیَاتِ رَبِّهِ مَا رَأَی وَ ذَلِکَ قَوْلُ اللَّهِ عَزَّوَجَلَّ وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری، عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهی، عِنْدَها جَنَّةُ الْمَأْوی قَالَ یَعْنِی الْمُوَافَاهًَْ قَالَ فَرَأَی مُحَمَّدٌ (صلی الله علیه و آله) مَا رَأَی بِبَصَرِهِ مِنْ آیاتِ رَبِّهِ الْکُبْری یَعْنِی أَکْبَرَ الْآیَاتِ قَالَ أَبُو جَعْفَرٍ (علیه السلام) وَ إِنَّ غِلَظَ السِّدْرَهًِْ بِمَسِیرَهًِْ مِائَهًِْ عَامٍ مِنْ أَیَّامِ الدُّنْیَا وَ إِنَّ الْوَرَقَهًَْ مِنْهَا تُغَطِّی أَهْلَ الدُّنْیَا وَ إِنَّ لِلَّهِ عَزَّوَجَلَّ مَلَائِکَهًًْ وَکَّلَهُمْ بِنَبَاتِ الْأَرْضِ مِنَ الشَّجَرِ وَ النَّخْلِ فَلَیْسَ مِنْ شَجَرَهًٍْ وَ لَا نَخْلَهًٍْ إِلَّا وَ مَعَهَا مِنَ اللَّهِ عَزَّوَجَلَّ مَلَکٌ یَحْفَظُهَا وَ مَا کَانَ فِیهَا وَ لَوْ لَا أَنَّ مَعَهَا مَنْ یَمْنَعُهَا لَأَکَلَهَا السِّبَاعُ وَ هَوَامُّ الْأَرْضِ إِذَا کَانَ فِیهَا ثَمَرُهَا قَالَ وَ إِنَّمَا نَهَی رسول الله (صلی الله علیه و آله) أَنْ یَضْرِبَ أَحَدٌ مِنَ الْمُسْلِمِینَ خَلَاهُ تَحْتَ شَجَرَهًٍْ أَوْ نَخْلَهًٍْ قَدْ أَثْمَرَتْ لِمَکَانِ الْمَلَائِکَهًِْ الْمُوَکَّلِینَ بِهَا قَالَ وَ لِذَلِکَ یَکُونُ الشَّجَرُ وَ النَّخْلُ أُنْساً إِذَا کَانَ فِیهِ حَمْلُهُ لِأَنَّ الْمَلَائِکَهًَْ تَحْضُرُهُ.

امام باقر (علیه السلام)- ای حبیب! وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری، عِنْدَ سِدْرَةِ الْمنْتَهی، عِنْدَها جَنَّةُ المَأْوی یعنی هنگامی‌که رسول خدا (صلی الله علیه و آله) به آسمان بالا رفت، جبرئیل در سدرهًْ المنتهی به آن جناب رسید، زمانی‌که سیر و حرکت جبرئیل به محلّ سدرهًْ منتهی شد همان‌جا ایستاد و به رسول خدا (صلی الله علیه و آله) عرض کرد: «ای محمّد (صلی الله علیه و آله) اینجا محلّ توقف و ایستادن من است و جایی است که خدای عزّوجلّ مرا در آن قرار داده و هرگز قدرت ندارم جلوتر بروم ولی شما بگذرید و به جلو بروید تا به سدره برسید سپس در آنجا توقّف نمایید، رسول خدا (صلی الله علیه و آله) به‌طرف سدره جلو رفت و جبرئیل ایستاد و توقّف نمود. وقتی فرشتگان نگهبان اعمال اهل زمین را به محلّ سدره بالا برده و آنجا می‌نهند این مکان به سِدْرَةَ الْمنْتَهَی موسوم گردیده است باری اعمال وقتی به آنجا برده شد فرشتگان نگهبان که جملگی کرام و برره هستند آن‌ها را می‌نویسند. امام (علیه السلام) فرمود: «فرشتگان اعمال بندگان را به محلّ سدره می‌رسانند، و رسول خدا (صلی الله علیه و آله) نظر می‌اندازند و شاخه‌های این درخت (سدره) را می‌بینند که زیر عرش و اطراف آن می‌باشند». پس از آن امام (علیه السلام) فرمود: «نور خدای عزّوجلّ به رسول خدا (صلی الله علیه و آله) تجلّی کرده و آن حضرت را فرا می‌گیرد دراین‌هنگام از شدّت نور و عظمت آن چشمان مبارک حضرت باز مانده به‌طوری که لحظه‌ای به هم نیامده و شانه‌های مبارکش به لرزه می‌آید». پس از آن فرمود: «خدای متعال قلب رسولش را محکم و نور دیدگانش را قوی نمود تا از آیات پروردگار دید آنچه را که دید و همین است معنای فرموده خدای عزّوجلّ: وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری، عِنْدَ سِدْرَةِ الْمنْتَهی، عِنْدَها جَنَّةُ المَأْوی منظور موافات و رسیدن آن حضرت به سدرهًْ المنتهی است و پس از رسیدن حضرت دیدند آنچه را که با چشم ملاحظه کردند؛ یعنی آیات بزرگ الهی را که مقصود بزرگ‌ترین آیات پروردگار می‌باشد با چشم دیدند». امام (علیه السلام) فرمود: «قطر و ضخامت سدره به مقدار صد سال راه از ایّام دنیا بوده و هر برگی از آن اهل دنیا را می‌پوشاند و حقّ تعالی فرشتگانی دارد که آن‌ها را موکّل درخت و نخل خرما قرار داده، لذا هیچ درخت و نخلی نیست مگر آنکه با آن فرشته‌ای است که او را نگهداری می‌کند و اگر چنین نمی‌بود سباع و حشرات زمین تمام آن‌ها را درحالی‌که میوه داشتند می‌خوردند». سپس امام (علیه السلام) فرمود: «و سرّ اینکه رسول خدا (صلی الله علیه و آله) از تخلّی‌نمودن زیر درخت یا نخل میوه‌دار نهی فرمود آن است که فرشتگان موکّل آنجا هستند و به خاطر همین است که درخت نخل وقتی در آن میوه هست مأنوس می‌باشد چرا که فرشتگان در آنجا حاضر هستند».

Imam Baqir (peace be upon him): O beloved! وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری، عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهی، عِنْدَها جَنَّةُ الْمَأْوی [And certainly he saw him in another descent, at the Lote-tree of the Utmost Boundary, near which is the Garden of Refuge] — meaning, when the Messenger of Allah (peace be upon him and his family) ascended to the heavens, Jibra'il reached that noble one at Sidrat al-Muntaha. When Jibra'il's travel and movement came to the place of the Sidrah, he stopped there and said to the Messenger of Allah (peace be upon him and his family): "O Muhammad (peace be upon him and his family), this is my place of halting and standing, and the place in which Allah the Mighty and Majestic has stationed me, and I never have the power to go further forward; but you pass on and go ahead until you reach the Sidrah, then halt there." The Messenger of Allah (peace be upon him and his family) went forward toward the Sidrah, and Jibra'il stood back and halted. Since the angels who guard the deeds of the people of the earth carry them up to the place of the Sidrah and deposit them there, this place has been named Sidrat al-Muntaha (the Lote-tree of the Utmost Boundary). Then, when the deeds are carried there, the guardian angels — all of whom are noble and pious — write them down. The Imam (peace be upon him) said: "The angels bring the deeds of the servants up to the place of the Sidrah, and the Messenger of Allah (peace be upon him and his family) looked and saw the branches of this tree (the Sidrah), which are beneath the Throne and around it." Then the Imam (peace be upon him) said: "The light of Allah the Mighty and Majestic manifested itself to the Messenger of Allah (peace be upon him and his family) and enveloped him. At that moment, from the intensity of the light and its greatness, the blessed eyes of the Prophet remained open in such a way that they did not close for a moment, and his blessed shoulders began to tremble." Then he said: "Allah the Exalted strengthened the heart of His Messenger and made his eyesight strong so that he saw of the signs of his Lord what he saw, and this is the meaning of the saying of Allah the Mighty and Majestic: وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری، عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهی، عِنْدَها جَنَّةُ الْمَأْوی [And certainly he saw him in another descent, at the Lote-tree of the Utmost Boundary, near which is the Garden of Refuge]. What is intended is the muwafat (the arrival) of that noble one at Sidrat al-Muntaha, and after his arrival he saw with his eyes what he beheld — that is, the great signs of Allah, meaning the greatest of the signs of the Lord — he saw them with his eyes." The Imam (peace be upon him) said: "The girth and thickness of the Sidrah is the distance of a hundred years' journey by the days of the world, and a single leaf of it would cover the people of the world. And Allah the Exalted has angels whom He has appointed over trees and date-palms, and so there is no tree or date-palm but that with it is an angel from Allah the Mighty and Majestic who guards it; and were it not so, the beasts of prey and the crawling creatures of the earth would eat all of them while they bore fruit." Then the Imam (peace be upon him) said: "The secret of the Messenger of Allah (peace be upon him and his family) forbidding one from relieving oneself beneath a tree or a fruit-bearing date-palm is that the angels appointed over them are present there; and it is for this very reason that a date-palm, when it bears fruit, is companionable, because the angels are present there."

ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ): હે હબીબ! وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری، عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهی، عِنْدَها جَنَّةُ الْمَأْوی [અને ખરેખર તેમણે તેમને બીજી વાર ઉતરવામાં જોયા, સિદ્રતુલ મુન્તહાની પાસે, જેની પાસે જન્નતુલ મઅવા છે] — એટલે કે, જ્યારે અલ્લાહના રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) આસમાન પર ઉપર ચઢ્યા, ત્યારે જિબ્રઈલ સિદ્રતુલ મુન્તહા પર તે બુઝુર્ગવારને પહોંચ્યા. જ્યારે જિબ્રઈલની મુસાફરી અને હિલચાલ સિદ્રહની જગ્યાએ પહોંચી, ત્યાં જ ઊભા રહી ગયા અને અલ્લાહના રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)ને અરજ કરી: "હે મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)! આ મારા થોભવાની અને ઊભા રહેવાની જગ્યા છે અને એ સ્થળ છે જ્યાં અલ્લાહ અઝ્ઝ વ જલ્લે મને રાખ્યો છે અને હું ક્યારેય આગળ જવાની તાકાત ધરાવતો નથી, પણ તમે પસાર થાઓ અને આગળ જાઓ ત્યાં સુધી કે તમે સિદ્રહ સુધી પહોંચો, પછી ત્યાં થોભજો." અલ્લાહના રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) સિદ્રહ તરફ આગળ વધ્યા અને જિબ્રઈલ ઊભા રહી ગયા અને થોભી ગયા. જ્યારે નિગેહબાન ફરિશ્તાઓ ઝમીનવાળાઓના અમલોને સિદ્રહની જગ્યાએ ઉપર લઈ જઈને ત્યાં મૂકે છે, ત્યારે આ સ્થળ સિદ્રતુલ મુન્તહાના નામથી ઓળખાયું છે. બહરહાલ, જ્યારે અમલોને ત્યાં લઈ જવામાં આવે, ત્યારે નિગેહબાન ફરિશ્તાઓ, જેઓ સૌ કિરામ અને બરરહ છે, તેમને લખે છે. ઇમામ (અલયહિસ્સલામ)એ ફરમાવ્યું: "ફરિશ્તાઓ બંદાઓના અમલોને સિદ્રહની જગ્યાએ પહોંચાડે છે, અને અલ્લાહના રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) નજર નાખે છે અને આ દરખ્ત (સિદ્રહ)ની ડાળીઓ જુએ છે જે અર્શની નીચે અને તેની આજુબાજુ છે." તે પછી ઇમામ (અલયહિસ્સલામ)એ ફરમાવ્યું: "અલ્લાહ અઝ્ઝ વ જલ્લના નૂરે અલ્લાહના રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) પર તજલ્લી કરી અને તે હઝરતને ઘેરી લીધા. આ સમયે નૂરની તીવ્રતા અને તેની અઝમતથી હઝરતની મુબારક આંખો એવી રીતે ખૂલી રહી ગઈ કે એક ક્ષણ માટે પણ બંધ ન થઈ અને તેમના મુબારક ખભાઓ ધ્રૂજવા લાગ્યા." તે પછી ફરમાવ્યું: "અલ્લાહ તઆલાએ પોતાના રસૂલના દિલને મજબૂત કર્યું અને તેમની આંખોના નૂરને કુવ્વત આપી કે જેથી પરવરદિગારની આયતોમાંથી જે જોયું તે જોયું, અને આ જ છે અલ્લાહ અઝ્ઝ વ જલ્લના ફરમાનનો અર્થ: وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری، عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهی، عِنْدَها جَنَّةُ الْمَأْوی [અને ખરેખર તેમણે તેમને બીજી વાર ઉતરવામાં જોયા, સિદ્રતુલ મુન્તહાની પાસે, જેની પાસે જન્નતુલ મઅવા છે]. મકસદ છે તે હઝરતનું મુવાફાત અને સિદ્રતુલ મુન્તહા સુધી પહોંચવું, અને હઝરત પહોંચ્યા પછી તેમણે જોયું જે આંખથી નિહાળ્યું; એટલે કે અલ્લાહની મોટી આયતો, જેનો મકસદ પરવરદિગારની સૌથી મોટી આયતો છે, તેમને આંખથી જોયું." ઇમામ (અલયહિસ્સલામ)એ ફરમાવ્યું: "સિદ્રહનો ઘેરાવો અને જાડાઈ દુનિયાના દિવસોમાંથી સો વર્ષની મુસાફરી જેટલી છે, અને તેનું દરેક પાંદડું દુનિયાવાળાઓને ઢાંકી લે છે, અને હક્ક તઆલા પાસે એવા ફરિશ્તાઓ છે જેમને દરખ્ત અને ખજૂરીના વૃક્ષ પર મુકર્રર કર્યા છે, તેથી કોઈ દરખ્ત કે ખજૂરી નથી સિવાય કે તેની સાથે એક ફરિશ્તો છે જે તેની હિફાઝત કરે છે, અને જો એવું ન હોત તો ઝમીનના જંગલી જાનવરો અને જીવજંતુઓ તે બધાને, જ્યારે તેમાં ફળ હોય, ખાઈ જાત." પછી ઇમામ (અલયહિસ્સલામ)એ ફરમાવ્યું: "અને એનો ભેદ કે અલ્લાહના રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)એ ફળોવાળા દરખ્ત કે ખજૂરી નીચે તખલ્લી (કુદરતી હાજતથી ફારેગ થવું) કરવાની મનાઈ ફરમાવી તે એ છે કે ત્યાં મુકર્રર ફરિશ્તાઓ હાજર છે, અને એ જ કારણે ખજૂરીના દરખ્તમાં જ્યારે ફળ હોય ત્યારે તે માનૂસ (સાથ આપનારું) હોય છે કારણ કે ફરિશ્તાઓ ત્યાં હાજર હોય છે."

أمیرالمؤمنین (علیه السلام) Imam Ali, Commander of the Faithful (peace be upon him) ઇમામ અલી, અમીરુલ મોઅમેનીન (અલયહિસ્સલામ)

فِی خَبَرِ الْیَهُودِیِّ الَّذِی سَأَلَ أَمِیرَالْمُؤْمِنِینَ (علیه السلام) عَنْ فَضَائِلِ نَبِیِّنَا (صلی الله علیه و آله) قَالَ (علیه السلام) قَالَ اللَّهُ عَزَّوَجَلَّ جَعَلْتُ أُمَّتَکَ یَا مُحَمَّدٌ (صلی الله علیه و آله) کَالشَّامَهًِْ الْبَیْضَاءِ فِی الثَّوْرِ الْأَسْوَدِ هُمُ الْقَادِرُونَ وَ هُمُ الْقَاهِرُونَ یَسْتَخْدِمُونَ وَ لَا یُسْتَخْدَمُونَ لِکَرَامَتِکَ وَ حَقٌّ عَلَیَّ أَنْ أُظْهِرَ دِینَکَ عَلَی الْأَدْیَانِ حَتَّی لَا یَبْقَی فِی شَرْقِ الْأَرْضِ وَ لَا غَرْبِهَا دِیْنٌ إِلَّا دِینُکَ وَ یُؤَدُّونَ إِلَی أَهْلِ دِینِکَ الْجِزْیَهًَْ وَ هُمْ صَاغِرُونَ وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَهًًْ أُخْری عِنْدَ سِدْرَهًِْ الْمُنْتَهی عِنْدَها جَنَّهًُْ الْمَأْوی إِذْ یَغْشَی السِّدْرَهًَْ ما یَغْشی ما زاغَ الْبَصَرُ وَ ما طَغی لَقَدْ رَأی مِنْ آیاتِ رَبِّهِ الْکُبْری فَهَذَا أَعْظَمُ یَا أَخَا الْیَهُودِ مِنْ مُنَاجَاتِهِ لِمُوسی (علیه السلام) عَلَی طُورِ سَیْنَاءَ ثُمَّ زَادَ اللَّهُ لِمُحَمَّدٌ (صلی الله علیه و آله) أَنْ مَثَّلَ النَّبِیِّینَ فَصَلَّی بِهِمْ وَ هُمْ خَلْفَهُ یَقْتَدُونَ بِهِ وَ لَقَدْ عَایَنَ تِلْکَ اللَّیْلَهًَْ الْجَنَّهًَْ وَ النَّارَ وَ عُرِجَ بِهِ إِلَی سَمَاءٍ سَمَاءٍ فَسَلَّمَتْ عَلَیْهِ الْمَلَائِکَهًُْ فَهَذَا أَکْثَرُ مِنْ ذَلِک.

امام علی (علیه السلام)- ای محمّد! امّت تو را همچون خالی سپید بر تن گاوی سیاه قرار دادم، آنان توانمند و چیره اند، و به پاس ارجمندیِ تو خدمت می گیرند و به خدمت گرفته نمی شوند، بر عهده من است که دین تو را بر همه ادیان پیروز گردانم آن چنان که در شرق و غرب زمین دینی جز دین تو بر جا نمانَد و آنان به خواری به اهل دین تو جزیه بپردازند: وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری * عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهی * عِنْدَها جَنَّةُ الْمَأْوی * إِذْ یَغْشَی السِّدْرَةَ ما یَغْشی * ما زاغَ الْبَصَرُ وَ ما طَغی * لَقَدْ رَأی مِنْ آیاتِ رَبِّهِ الْکُبْری ای برادر یهودی! این از نجوای خداوند با موسی (علیه السلام) در طور سینا والاتر است، خداوند باز هم بر محمّد (صلی الله علیه و آله) افزود، او پیامبران را پدیدار کرد و محمّد (صلی الله علیه و آله) پیشاپیش آنان نماز گزارد و آنان پشت سر وی ایستادند و به او اقتدا کردند، آن شب محمّد (صلی الله علیه و آله) بهشت و دوزخ را مشاهده کرد و آسمان به آسمان فراز بُرده شد و فرشتگان بر او سلام دادند؛ پس این بیشتر از آن است.

Imam Ali (peace be upon him): O Muhammad! I have made your ummah like a white mark on a black bull; they are the mighty and the dominant. Out of honour for you, they employ others and are not employed, and it is upon Me to make your religion prevail over all religions, so that in the east and the west of the earth no religion remains except your religion, and they [the people of other religions] pay the jizyah to the people of your religion in humiliation: وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری * عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهی * عِنْدَها جَنَّةُ الْمَأْوی * إِذْ یَغْشَی السِّدْرَةَ ما یَغْشی * ما زاغَ الْبَصَرُ وَ ما طَغی * لَقَدْ رَأی مِنْ آیاتِ رَبِّهِ الْکُبْری [And certainly he saw him in another descent, near the Lote-tree of the utmost boundary, near which is the Garden of Abode. When there covered the Lote-tree that which covered it; the eye did not swerve, nor did it exceed the limit; certainly he saw of the greatest signs of his Lord]. O brother of the Jews! This is greater than Allah's whispered conversation with Musa (peace be upon him) on Mount Sinai. And Allah added yet more for Muhammad (peace be upon him and his family): He made the prophets appear, and Muhammad (peace be upon him and his family) prayed at their head, and they stood behind him and followed him. That night Muhammad (peace be upon him and his family) beheld Paradise and Hell, and he was raised up from heaven to heaven, and the angels gave him greetings of peace; so this is more than that.

ઇમામ અલી (અલયહિસ્સલામ): હે મુહમ્મદ! મેં તમારી ઉમ્મતને કાળા બળદ પર સફેદ તલ સમાન બનાવી છે; તેઓ શક્તિશાળી અને પ્રભુત્વ ધરાવતા છે, અને તમારા સન્માન માટે તેઓ બીજાઓ પાસેથી સેવા લેશે અને તેમની પાસેથી સેવા લેવામાં નહીં આવે. મારા પર છે કે તમારા દીનને બધા દીનો પર વિજયી બનાવું, એવી રીતે કે પૃથ્વીના પૂર્વ અને પશ્ચિમમાં તમારા દીન સિવાય કોઈ દીન ન રહે, અને તેઓ અપમાન સાથે તમારા દીનવાળાઓને જિઝ્યા આપશે: وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری * عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهی * عِنْدَها جَنَّةُ الْمَأْوی * إِذْ یَغْشَی السِّدْرَةَ ما یَغْشی * ما زاغَ الْبَصَرُ وَ ما طَغی * لَقَدْ رَأی مِنْ آیاتِ رَبِّهِ الْکُبْری [અને ખરેખર તેમણે તેને બીજી વાર જોયો, સિદ્રતુલ મુન્તહા પાસે, જેની પાસે જન્નતુલ મઅવા છે. જ્યારે સિદ્રહને ઢાંકનારી વસ્તુ ઢાંકી રહી હતી; દ્રષ્ટિ ન તો ફરી અને ન તો હદ વટાવી ગઈ; ખરેખર તેમણે તેમના પરવરદિગારની મોટી નિશાનીઓ જોઈ]. હે યહૂદી ભાઈ! આ મુસા (અલયહિસ્સલામ) સાથે તૂરે સીનામાં અલ્લાહની ગુફતગુ કરતાં પણ ઉચ્ચ છે. અલ્લાહે મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) પર વધુ ઉમેર્યું; તેમણે પયગંબરોને પ્રગટ કર્યા અને મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) તેમની આગળ નમાઝ પઢાવી અને તેઓ તેમની પાછળ ઊભા રહ્યા અને તેમની ઇક્તિદા કરી. તે રાત્રે મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) એ જન્નત અને દોઝખને જોયા અને તેમને આસમાનથી આસમાન સુધી ઉપર લઈ જવામાં આવ્યા અને ફરિશ્તાઓએ તેમને સલામ કર્યા; તો આ તેનાથી પણ વધુ છે.

أَنَّ رَجُلًا أَتَی أَمِیرَالْمُؤْمِنِینَعلِیَّ‌بْنَ‌أَبِی‌طَالِبٍ (علیه السلام) فَقَالَ یَا أَمِیرَالْمُؤْمِنِینَ (علیه السلام) إِنِّی قَدْ شَکَکْتُ فِی کِتَابِ اللَّهِ الْمُنْزَلِ قَالَ لَهُ عَلِیٌّ (علیه السلام) ثَکِلَتْکَ أُمُّکَ فَهَاتِ مَا شَکَکْتَ فِیهِ مِنْ کِتَابِ اللَّهِ عَزَّوَجَلَّ قَالَ لَهُ الرَّجُلُ إِنِّی وَجَدْتُ اللَّهَ یَقُول لا تُدْرِکُهُ الْأَبْصارُ وَ هُوَ یُدْرِکُ الْأَبْصارَ وَ هُوَ اللَّطِیفُ الْخَبِیرُ وَ یَقُولُ وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهی فَقَالَ عَلِیٌّ (علیه السلام) أَمَّا قَوْلُهُ وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهی یَعْنِی مُحَمَّداً (صلی الله علیه و آله) حَیْثُ لَا یُجَاوِزُهَا خَلْقٌ مِنْ خَلْقِ اللَّهِ وَ قَوْلُهُ فِی آخِرِ الْآیَهًِْ ما زاغَ الْبَصَرُ وَ ما طَغی لَقَدْ رَأی مِنْ آیاتِ رَبِّهِ الْکُبْری رَأَی جَبْرَئِیلَ فِی صُورَتِهِ مَرَّتَیْنِ هَذِهِ الْمَرَّهًَْ وَ مَرَّهًًْ أُخْرَی وَ ذَلِکَ أَنَّ خَلْقَ جَبْرَئِیلَ عَظِیمٌ فَهُوَ مِنَ الرُّوحَانِیِّینَ الَّذِینَ لَا یُدْرِکُ خَلْقُهُمْ وَ صِفَتُهُمْ إِلَّا اللَّهُ رَبُّ الْعَالَمِینَ.

امام علی (علیه السلام)- از ابومَعمَر سَعدانی روایت شده است که: مردی خدمت حضرت امام علی‌بن‌ابی‌طالب (علیه السلام) رسید و عرض کرد: «ای امیر مؤمنان! من در کتاب نازل شده خداوند شکّ کرده ام». حضرت (علیه السلام) به او فرمود: «مادرت سوگوارت باد! چگونه در کتاب نازل شده خداوند شک کرده ای»؟! عرض کرد: «بدان سبب که دیده ام ... در کتاب خداوند آمده: چشم‌ها او را نمی‌بینند ولی او همه چشم‌ها را می‌بیند و او بخشنده [انواع نعمت‌ها، و باخبر از دقایق موجودات]، و آگاه [از همه] چیز است. ( انعام/۱۰۳ ) و می‌فرماید: وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری* عِندَ سِدْرَةِ المُنْتَهَی؛ ( نجم/۱۴۱۳ )». امیرالمؤمنین (علیه السلام) فرمود: «و امّا کلام حق تعالی و لقَدْ رَآهُ نَزْلةً أُخْرَی* عِندَ سِدْرَةِ المُنْتَهَی. ( نجم/۱۴۱۳ )». منظور، حضرت محمّد (صلی الله علیه و آله) است که در کنار سدرهًْ المنتهی بود، جایی که هیچ آفریده ای از آفریدگان خدا پشت سرش نمی‌گذارد. کلام حق تعالی در آیه های دیگر: چشم او هرگز منحرف نشد و طغیان نکرد [آنچه دید واقعیّت بود]! او پاره‌ای از آیات و نشانه‌های بزرگ پروردگارش را دید!. ( نجم/۱۸۱۷ )». جبرئیل را می فرماید که دو مرتبه در چهره ایشان نگریست، این بار و باری دیگر. این سخن بدان جهت است که آفرینش جبرئیل آفرینشی شکوهمند است و او از جمله روحانیّونی است که آفرینش ایشان و صفتشان را کسی جز خداوند، همان پروردگار جهانیان در نمی یابد.

Imam Ali (peace be upon him): It is narrated from Abu Ma'mar Sa'dani that a man came to Imam Ali ibn Abi Talib (peace be upon him) and said: "O Commander of the Faithful! I have doubted regarding the Book of Allah that has been sent down." The Imam (peace be upon him) said to him: "May your mother mourn you! How have you come to doubt in the Book of Allah that has been sent down?" He said: "Because I have seen... in the Book of Allah it comes: 'Eyes do not see Him, but He sees all eyes, and He is the Bestower [of all kinds of blessings, and Aware of the details of creatures], and Knowing [of all] things' (Al-An'am/103), and He says: وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری * عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهی [And certainly he saw him in another descent, near the Lote-tree of the utmost boundary] (An-Najm/13-14)." The Commander of the Faithful (peace be upon him) said: "As for the words of the Exalted Truth وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری * عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهی [And certainly he saw him in another descent, near the Lote-tree of the utmost boundary] (An-Najm/13-14), what is meant is Muhammad (peace be upon him and his family) who was beside Sidrat al-Muntaha, a place beyond which none of Allah's creatures passes. And the words of the Exalted Truth in the other verses: 'His eye never swerved nor overstepped [what he saw was reality]! He saw some of the great signs of his Lord!' (An-Najm/17-18)." He means Jibra'il, whom he beheld in his form on two occasions — this time and once before. This is said because Jibra'il's creation is a majestic creation, and he is among the spiritual beings whose creation and description none can grasp except Allah, the Lord of the worlds.

ઇમામ અલી (અલયહિસ્સલામ): અબૂ મઅમર સઅદાનીથી રિવાયત છે કે: એક માણસ હઝરત ઇમામ અલી બિન અબી તાલિબ (અલયહિસ્સલામ)ની ખિદમતમાં આવ્યો અને અરજ કરી: "હે અમીરુલ મોઅમેનીન! હું અલ્લાહની નાઝિલ થયેલી કિતાબમાં શંકામાં પડ્યો છું." ઇમામ (અલયહિસ્સલામ)એ તેને ફરમાવ્યું: "તારી માતા તારા પર શોક કરે! તું અલ્લાહની નાઝિલ થયેલી કિતાબમાં કેવી રીતે શંકામાં પડ્યો છે?" તેણે અરજ કરી: "એટલા માટે કે મેં જોયું છે... અલ્લાહની કિતાબમાં આવ્યું છે: 'આંખો તેને જોતી નથી પરંતુ તે બધી આંખોને જુએ છે અને તે [દરેક પ્રકારની નેઅમતોનો] બક્ષનાર અને [મખલૂકાતની બારીકીઓથી] જાણકાર છે, અને [દરેક] વસ્તુથી માહિતગાર છે' (અન્આમ/૧૦૩), અને ફરમાવે છે: وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری * عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهی [અને ખરેખર તેમણે તેને બીજી વાર જોયો, સિદ્રતુલ મુન્તહા પાસે] (નજ્મ/૧૩-૧૪)." અમીરુલ મોઅમેનીન (અલયહિસ્સલામ)એ ફરમાવ્યું: "અલ્લાહ તઆલાના કલામ وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری * عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهی [અને ખરેખર તેમણે તેને બીજી વાર જોયો, સિદ્રતુલ મુન્તહા પાસે] (નજ્મ/૧૩-૧૪)નો હેતુ હઝરત મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) છે જેઓ સિદ્રતુલ મુન્તહા પાસે હતા, એ જગ્યાએ જ્યાં અલ્લાહની કોઈ મખલૂક તેમની પાછળ પગ મૂકતી નથી. અલ્લાહ તઆલાનું બીજી આયતોમાં કલામ: 'તેમની આંખ ક્યારેય ફરી નહીં અને હદ વટાવી નહીં [જે જોયું તે વાસ્તવિકતા હતી]! તેમણે પોતાના પરવરદિગારની કેટલીક મોટી નિશાનીઓ જોઈ!' (નજ્મ/૧૭-૧૮)." જિબ્રઈલ વિશે ફરમાવે છે કે તેમણે તેમના રૂપમાં બે વાર જોયું, આ વખતે અને બીજી વખતે. આ કથન એટલા માટે છે કે જિબ્રઈલની ખિલ્કત શાનદાર છે અને તેઓ એ રૂહાનીયૂનમાંથી છે જેમની ખિલ્કત અને સિફતને અલ્લાહ, જહાનોના પરવરદિગાર સિવાય કોઈ સમજી શકતું નથી.

علی‌بن‌إبراهیم (رحمة الله علیه) Ali ibn Ibrahim (may Allah have mercy on him) અલી બિન ઇબ્રાહીમ (રહમતુલ્લાહે અલયહે)

قولهوَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهی قَالَفِی السَّمَاءِ السَّابِعَهًِْ وَ جَنَّهًُْ الْمَأْوَی عِنْدَهَا.

علیّ‌بن‌ابراهیم (رحمة الله علیه)- و لقَدْ رَآهُ نَزْلةً أُخْرَی، عِندَ سِدْرَةِ المُنْتَهَی در آسمان هفتم قرار دارد و جنهًْ المأوی هم در کنار آن است.

Ali ibn Ibrahim (may Allah have mercy on him): وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری * عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهی [And certainly he saw him in another descent, near the Lote-tree of the utmost boundary] is situated in the seventh heaven, and Jannat al-Ma'wa is beside it.

અલી બિન ઇબ્રાહીમ (રહમતુલ્લાહિ અલયહિ): وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری * عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهی [અને ખરેખર તેમણે તેને બીજી વાર જોયો, સિદ્રતુલ મુન્તહા પાસે] સાતમા આસમાનમાં આવેલી છે અને જન્નતુલ મઅવા પણ તેની પાસે છે.

الرّسول (صلی الله علیه و آله) The Prophet (peace be upon him and his family) રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)

عَنْ أَبِی بُرْدَهًَْ الْأَسْلَمِیِّ قَالَ: سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّه (صلی الله علیه و آله) یَقُولُ لِعَلِیٍّ یَا عَلِیُّ إِنَ اللَّهَ أَشْهَدَکَ مَعِی فِی سَبْعِ مَوَاطِنَ أَمَّا أَوَّلُ ذَلِکَ فَلَیْلَهًَْ أُسْرِیَ بِی إِلَی السَّمَاءِ قَالَ لِی جَبْرَئِیلُ أَیْنَ أَخُوکَ قُلْتُ خَلَّفْتُهُ وَرَائِی قَالَ ادْعُ اللَّهَ فَلْیَأْتِکَ بِهِ فَدَعَوْتُ وَ إِذَا مِثَالُکَ مَعِی وَ إِذَا الْمَلَائِکَهًُْ وُقُوفٌ صُفُوفٌ فَقُلْتُ یَا جَبْرَئِیلُ مَنْ هَؤُلَاءِ قَالَ هُمُ الَّذِینَ یُبَاهِیهِمُ اللَّهُ بِکَ یَوْمَ الْقِیَامَهًِْ فَدَنَوْتُ فَنَطَقْتُ بِمَا کَانَ وَ بِمَا یَکُونُ إِلَی یَوْمِ الْقِیَامَهًِْ وَ الثَّانِی حِینَ أُسْرِیَ بِی فِی الْمَرَّهًِْ الثَّانِیَهًِْ فَقَالَ لِی جَبْرَئِیلُ أَیْنَ أَخُوکَ قُلْتُ خَلَّفْتُهُ وَرَائِی قَالَ ادْعُ اللَّهَ فَلْیَأْتِکَ بِهِ فَدَعَوْتُ اللَّهَ فَإِذَا مِثَالُکَ مَعِی فَکُشِطَ لِی عَنْ سَبْعِ سَمَاوَاتٍ حَتَّی رَأَیْتُ سُکَّانَهَا وَ عُمَّارَهَا وَ مَوْضِعَ کُلِّ مَلَکٍ مِنْهَا وَ الثَّالِثُ حِینَ بُعِثْتُ إِلَی الْجِنِّ فَقَالَ لِی جَبْرَئِیلُ أَیْنَ أَخُوکَ قُلْتُ خَلَّفْتُهُ وَرَائِی فَقَالَ ادْعُ اللَّهَ فَلْیَأْتِکَ بِهِ فَدَعَوْتُ اللَّهَ فَإِذَا أَنْتَ مَعِی فَمَا قُلْتُ لَهُمْ شَیْئاً وَ لَا رَدُّوا عَلَیَّ شَیْئاً إِلَّا سَمِعْتَه وَ الرَّابِعُ خُصِّصْنَا بِلَیْلَهًِْ الْقَدْرِ وَ لَیْسَتْ لِأَحَدٍ غَیْرِنَا وَ الْخَامِسُ دَعَوْتُ اللَّهَ فِیکَ وَ أَعْطَانِی فِیکَ کُلَّ شَیْءٍ إِلَّا النُّبُوَّهًَْ فَإِنَّهُ قَالَ خَصَّصْتُکَ بِهَا وَ خَتَمْتُهَا بِکَ وَ أَمَّا السَّادِسُ لَمَّا أُسْرِیَ بِی إِلَی السَّمَاءِ جَمَعَ اللَّهُ لِیَ النَّبِیِّینَ فَصَلَّیْتُ بِهِمْ وَ مِثَالُکَ خَلْفِی وَ السَّابِعُ هَلَاکُ الْأَحْزَابِ بِأَیْدِینَا.

پیامبر (صلی الله علیه و آله)- اسلمیّ گوید: شنیدم رسول خدا (صلی الله علیه و آله) به علی (علیه السلام) می‌فرماید: «خداوند در هفت‌جا تو را در کنار من حاضر و شاهد گردانیده است: امّا اوّلین آن، همان شبی است که به آسمان برده شدم. جبرئیل به من گفت: «برادرت کجاست»؟ گفتم: «او را به‌جای خودم گذاشته‌ام». گفت: «از خدا بخواه تا او را به نزد تو بیاورد. از خدا خواستم و ناگهان دیدم که کسی مثل تو همراه من است، و فرشتگان در صف ایستاده بودند». گفتم: «ای جبرئیل! این‌ها چه کسانی هستند»؟ گفت: «آن‌ها کسانی هستند که در روز قیامت ، خداوند آن‌ها را به همراهی تو مفتخر می‌گرداند. آنگاه به آن‌ها نزدیک شدم و درباره‌ی چیزهایی که تاکنون اتّفاق افتاده و تا قیامت اتّفاق خواهد افتاد، صحبت کردیم. دوّم؛ آن موقعی بود که برای بار دوّم به آسمان برده شدم». جبرئیل به من گفت: «برادرت کجاست»؟ گفتم: «او را به‌جای خودم گذاشته‌ام». گفت: «از خدا بخواه او را به نزد تو بیاورد. آنگاه از خدا خواستم. ناگهان دیدم که شخصی همچون تو همراه من است. سپس پرده از هفت آسمان برایم برداشته شد و من همه‌ی ساکنان آن اعم از جن و پری را دیدم و جای هر فرشته‌ای را در آنجا ملاحظه کردم. سوّمین‌بار؛ موقعی بود که به پیامبری جنّیان مبعوث شدم. آنگاه جبرئیل به من گفت: «برادرت کجاست»؟ گفتم: «او را به‌جای خودم گذاشته‌ام». گفت: «از خدا بخواه که او را به نزد تو بیاورد. پس از خدا خواستم. ناگهان دیدم که تو همراه من هستی. من به آن‌ها چیزی نگفتم و آن‌ها هم به من پاسخی ندادند مگر اینکه تو همه‌ی آن سخنان را شنیده‌ای. چهارمین‌بار، مخصوص من و تو است در شب قدر و به کسی جز ما اختصاص ندارد. پنجم، درباره‌ی تو از خدا درخواست کردم و خداوند همه چیز را درباره‌ی تو به من بخشیده است به جز پیامبری که خداوند فرمود: ای محمّد (صلی الله علیه و آله)! آن را مخصوص تو قرار داده‌ام و با تو آن را خاتمه داده‌ام. و امّا ششم؛ آن هنگامی است که به آسمان برده شدم. خداوند همه‌ی پیامبران (علیهم السلام) را در آنجا جمع کرده بود. با آن‌ها نماز گزاردم و کسی مثل تو در پشت‌سر من بود. و هفتم؛ نابودی احزاب و گروه‌ها به دست من و توست».

The Prophet (peace be upon him and his family): Aslami said: I heard the Messenger of Allah (peace be upon him and his family) say to Ali (peace be upon him): "Allah has made you present and a witness alongside me in seven places. As for the first, it was the night I was taken up to the heavens. Jibra'il said to me: 'Where is your brother?' I said: 'I have left him in my place.' He said: 'Ask Allah to bring him to you.' I asked Allah, and suddenly I saw that someone like you was with me, and the angels were standing in ranks. I said: 'O Jibra'il! Who are these?' He said: 'They are those whom Allah will honour on the Day of Resurrection with your companionship.' Then I drew near to them and we spoke about the things that have happened up to now and that will happen until the Day of Resurrection. The second was when I was taken up to the heavens for the second time. Jibra'il said to me: 'Where is your brother?' I said: 'I have left him in my place.' He said: 'Ask Allah to bring him to you.' Then I asked Allah. Suddenly I saw that someone like you was with me. Then the veil was lifted from the seven heavens for me and I saw all their inhabitants — jinn and fairies — and I observed the place of every angel there. The third time was when I was sent as a prophet to the jinn. Then Jibra'il said to me: 'Where is your brother?' I said: 'I have left him in my place.' He said: 'Ask Allah to bring him to you.' So I asked Allah. Suddenly I saw that you were with me. I said nothing to them, and they gave me no reply, but that you heard all of that speech. The fourth is exclusive to me and you, on the Night of Qadr, and belongs to no one but us. Fifth, I asked Allah concerning you, and Allah granted me everything concerning you except prophethood, for Allah said: 'O Muhammad (peace be upon him and his family)! I have made it exclusive to you and have sealed it with you.' As for the sixth, it is when I was taken up to the heavens. Allah had gathered all the prophets (peace be upon them) there. I led them in prayer, and someone like you was behind me. And the seventh is the destruction of the confederates and factions at my hand and yours."

પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ): અસ્લમી કહે છે: મેં રસૂલે અલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)ને અલી (અલયહિસ્સલામ)ને ફરમાવતાં સાંભળ્યા: "અલ્લાહે સાત જગ્યાએ તમને મારી સાથે હાજર અને શાહિદ બનાવ્યા છે: પહેલી, તે જ રાત છે જ્યારે મને આસમાન પર લઈ જવામાં આવ્યો. જિબ્રઈલે મને કહ્યું: 'તમારા ભાઈ ક્યાં છે?' મેં કહ્યું: 'તેમને મારી જગ્યાએ છોડી આવ્યો છું.' તેમણે કહ્યું: 'અલ્લાહ પાસે માંગો કે તેમને તમારી પાસે લાવે.' મેં અલ્લાહ પાસે માંગ્યું અને એકાએક જોયું કે તમારા જેવી કોઈ વ્યક્તિ મારી સાથે છે, અને ફરિશ્તાઓ સફમાં ઊભા હતા. મેં કહ્યું: 'ઓ જિબ્રઈલ! આ કોણ છે?' તેમણે કહ્યું: 'આ તે લોકો છે જેમને કયામતના દિવસે અલ્લાહ તમારી સોબત વડે સન્માનિત કરશે.' પછી હું તેમની નજીક ગયો અને અત્યાર સુધી બનેલી અને કયામત સુધી બનનારી બાબતો વિશે વાત કરી. બીજી, તે વખતે હતી જ્યારે મને બીજી વાર આસમાન પર લઈ જવામાં આવ્યો. જિબ્રઈલે મને કહ્યું: 'તમારા ભાઈ ક્યાં છે?' મેં કહ્યું: 'તેમને મારી જગ્યાએ છોડી આવ્યો છું.' તેમણે કહ્યું: 'અલ્લાહ પાસે માંગો કે તેમને તમારી પાસે લાવે.' પછી મેં અલ્લાહ પાસે માંગ્યું. એકાએક જોયું કે તમારા જેવી વ્યક્તિ મારી સાથે છે. પછી મારા માટે સાતેય આસમાનનો પડદો ઉઠાવી લેવામાં આવ્યો અને મેં તેના બધા રહેવાસીઓ — જિન અને પરીઓ — ને જોયા અને દરેક ફરિશ્તાની જગ્યાનું ત્યાં અવલોકન કર્યું. ત્રીજી વાર, જ્યારે મને જિન્નાત તરફ પયગંબર બનાવીને મોકલવામાં આવ્યો. પછી જિબ્રઈલે મને કહ્યું: 'તમારા ભાઈ ક્યાં છે?' મેં કહ્યું: 'તેમને મારી જગ્યાએ છોડી આવ્યો છું.' તેમણે કહ્યું: 'અલ્લાહ પાસે માંગો કે તેમને તમારી પાસે લાવે.' પછી મેં અલ્લાહ પાસે માંગ્યું. એકાએક જોયું કે તમે મારી સાથે છો. મેં તેમને કંઈ કહ્યું નહીં અને તેમણે પણ મને કોઈ જવાબ ન આપ્યો, પરંતુ તમે તે બધી વાતો સાંભળી છે. ચોથી વાર, શબે કદ્રમાં મારા અને તમારા માટે ખાસ છે અને અમારા સિવાય કોઈને માટે નથી. પાંચમી, તમારા વિશે મેં અલ્લાહ પાસે માંગ્યું અને અલ્લાહે તમારા વિશે બધું જ મને બક્ષ્યું સિવાય પયગંબરીના, કે અલ્લાહે ફરમાવ્યું: ઓ મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)! તેને મેં તમારા માટે ખાસ કરી છે અને તમારા વડે તેને ખતમ કરી છે. છઠ્ઠી, તે વખતે છે જ્યારે મને આસમાન પર લઈ જવામાં આવ્યો. અલ્લાહે બધા પયગંબરો (અલયહેમુસ્સલામ)ને ત્યાં એકઠા કર્યા હતા. મેં તેમની સાથે નમાઝ પઢાવી અને તમારા જેવી કોઈ વ્યક્તિ મારી પાછળ હતી. અને સાતમી, અહઝાબ અને જૂથોનો નાશ મારા અને તમારા હાથે છે."

الرّسول (صلی الله علیه و آله) The Prophet (peace be upon him and his family) રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)

وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری قَالَ النَّبِیُّ (صلی الله علیه و آله) رَأَیْتُ‌جَبْرَئِیلَ‌فِی‌صُورَهًٍْ‌لَهُ‌سِتُّمِائَهًِْ‌جَنَاحٍ.

پیامبر (صلی الله علیه و آله)- یک‌بار دیگر هم رسول خدا (صلی الله علیه و آله) او (جبرئیل) را مشاهده کرد، «پیامبر (صلی الله علیه و آله) فرمود: دیدم جبرئیل را در صورتی که ششصد بال داشت».

The Prophet (peace be upon him and his family): Once more the Messenger of Allah (peace be upon him and his family) saw him (Jibra'il). "The Prophet (peace be upon him and his family) said: I saw Jibra'il in a form having six hundred wings."

પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ): વધુ એક વાર રસૂલે અલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)એ તેમને (જિબ્રઈલને) જોયા, "પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)એ ફરમાવ્યું: મેં જિબ્રઈલને એવી સૂરતમાં જોયા કે તેમને છસો પાંખો હતી."

علی‌بن‌إبراهیم (علیه السلام) Ali ibn Ibrahim (peace be upon him) અલી બિન ઇબ્રાહીમ (અલયહિસ્સલામ)

وَ أمَّا الرَّدُ عَلَی مَنْ أَنْکَرَ الرُّؤْیَهًَْ فَقَوْلُهُ مَا کَذَبَ الْفُؤادُ ما رَأی، أَ فَتُمارُونَهُ عَلی ما یَری، وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری، عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهی، عِنْدَها جَنَّةُ الْمَأْوی.

علیّ‌بن‌ابراهیم (رحمة الله علیه)- أَ فَتُمارُونَهُ عَلی ما یَری* وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری* عِنْدَ سِدْرَةِ المُنْتَهی* عِنْدَها جَنَّةُ المَأْوی؛ امّا در پاسخ به کسانی که بهشت و جهنّم را انکار می‌کنند. عِندَهَا جَنَّةُ المَأْوی یعنی در زیر سدرهًْ المنتهی که در آسمان هفتم قرار دارد و جنهًْ المأوی هم در کنار آن است.

Ali ibn Ibrahim (may Allah have mercy on him): أَ فَتُمارُونَهُ عَلی ما یَری* وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری* عِنْدَ سِدْرَةِ المُنْتَهی* عِنْدَها جَنَّةُ المَأْوی [Will you then dispute with him as to what he saw? And certainly he saw him in another descent, at the lote-tree of the utmost boundary, near which is the Garden of Abode]; this is the reply to those who deny Paradise and Hell. عِندَهَا جَنَّةُ المَأْوی [near which is the Garden of Abode] means beneath the Sidrat al-Muntaha, which is in the seventh heaven, and Jannat al-Ma'wa is beside it.

અલી બિન ઇબ્રાહીમ (રહમતુલ્લાહિ અલયહિ): أَ فَتُمارُونَهُ عَلی ما یَری* وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری* عِنْدَ سِدْرَةِ المُنْتَهی* عِنْدَها جَنَّةُ المَأْوی [શું તમે તેમની સાથે તે વિષે ઝઘડો કરો છો જે તેમણે જોયું? અને ખરેખર તેમણે તેમને બીજી વાર ઉતરવામાં જોયા, સિદરતુલ મુન્તહા પાસે, જેની નજીક જન્નતુલ મઆવા છે], આ તે લોકોના જવાબમાં છે જેઓ જન્નત અને જહન્નમનો ઇનકાર કરે છે. عِندَهَا جَنَّةُ المَأْوی [જેની નજીક જન્નતુલ મઆવા છે] નો અર્થ છે સિદરતુલ મુન્તહાની નીચે, જે સાતમા આસમાનમાં છે, અને જન્નતુલ મઆવા પણ તેની બાજુમાં છે.

الرّسول (صلی الله علیه و آله) The Prophet (peace be upon him and his family) રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)

یَا فَاطِمَهًُْ! أَ مَا عَلِمْتِ أَنَّ اللَّهَ أَشْرَفَ عَلَی الدُّنْیَا فَاخْتَارَنِی عَلَی رِجَالِ الْعَالَمِینَ نَبِیّاً ثُمَّ اطَّلَعَ أُخْرَی فَاخْتَارَ عَلِیّاً عَلَی رِجَالِ الْعَالَمِینَ وَصِیّاً ثُمَّ اطَّلَعَ فَاخْتَارَکِ عَلَی نِسَاءِ الْعَالَمِینَیَا فَاطِمَهًُْ! إِنَّهُ لَمَّا أُسْرِیَ بِی إِلَی السَّمَاءِ وَجَدْتُ مَکْتُوباً عَلَی صَخْرَهًِْ بَیْتِ الْمَقْدِسِ «لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ» مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله) أَیَّدْتُهُ بِوَزِیرِهِ وَ نَصَرْتُهُ بِوَزِیرِهِ» فَقُلْتُ لِجَبْرَئِیلَ (علیه السلام) وَ مَنْ وَزِیرِی فَقَالَ عَلِیُّ‌بْنُ‌أَبِی طَالِبٍ، فَلَمَّا انْتَهَیْتُ إِلَی سِدْرَهًِْ الْمُنْتَهَی وَجَدْتُ مَکْتُوباً عَلَیْهَا «إِنِّی أَنَا اللَّهُ لا إِلهَ إِلَّا أَنَا وَحْدِی مُحَمَّدٌ {حَبِیبِی} صَفْوَتِی مِنْ خَلْقِی أَیَّدْتُهُ بِوَزِیرِهِ وَ نَصَرْتُهُ بِوَزِیرِهِ» فَقُلْتُ لِجَبْرَئِیلَ (علیه السلام) وَ مَنْ وَزِیرِی قَالَ عَلِیُّ‌بْنُ‌أَبِی طَالِبٍ (علیه السلام) فَلَمَّا جَاوَزْتُ سِدْرَهًَْ الْمُنْتَهَی انْتَهَیْتُ إِلَی عَرْشِ رَبِّ الْعَالَمِینَ فَوَجَدْتُ مَکْتُوباً عَلَی کُلِّ قَائِمَهًٍْ مِنْ قَوَائِمِ الْعَرْشِ «أَنَا اللَّهُ لا إِلهَ إِلَّا أَنَا مُحَمَّدٌ حَبِیبِی أَیَّدْتُهُ بِوَزِیرِهِ وَ نَصَرْتُهُ بِوَزِیرِهِ» فَلَمَّا دَخَلْتُ الْجَنَّهًَْ رَأَیْتُ فِی الْجَنَّهًِْ شَجَرَهًَْ طُوبَی أَصْلُهَا فِی دَارِعَلِیٍّ وَ مَا فِی الْجَنَّهًِْ قَصْرٌ وَ لَا مَنْزِلٌ إِلَّا وَ فِیهَا فَرْعٌ مِنْهَا أَعْلَاهَا أَسْفَاطُ حُلَلٍ مِنْ سُنْدُسٍ وَ إِسْتَبْرَقٍ یَکُونُ لِلْعَبْدِ الْمُؤْمِنِ أَلْفُ أَلْفِ سَفَطٍ، فِی کُلِّ سَفَطٍ مِائَهًُْ أَلْفِ حُلَّهًٍْ مَا فَوْقَهَا حُلَّهًٌْ تُشْبِهُ الْأُخْرَی عَلَی أَلْوَانٍ مُخْتَلِفَهًٍْ، وَ هُوَ ثِیَابُ أَهْلِ الْجَنَّهًِْ وَسَطَهَا ظِلٌّ مَمْدُودٌ کَعَرْضِ السَّمَاء وَ الْأَرْضِ أُعِدَّتْ لِلَّذِینَ آمَنُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ یَسِیرُ الرَّاکِبُ فِی ذَلِکَ الظِّلِّ مَسِیرَهًَْ مِائَهًِْ عَامٍ فَلَا یَقْطَعُهُ وَ ذَلِکَ قَوْلُهُ وَ ظِلٍّ مَمْدُودٍ أَسْفَلُهَا ثِمَارُ أَهْلِ الْجَنَّهًِْ وَ طَعَامُهُمْ مُتَذَلِّلٌ فِی بُیُوتِهِمْ یَکُونُ فِی الْقَضِیبِ مِنْهَا مِائَهًُْ لَوْنٍ مِنَ الْفَاکِهَهًِْ مِمَّا رَأَیْتُمْ فِی دَارِ الدُّنْیَا وَ مِمَّا لَمْ تَرَوْهُ وَ مَا سَمِعْتُمْ بِهِ وَ مَا لَمْ تَسْمَعُوا مِثْلَهَا، وَ کُلَّمَا یُجْتَنَی مِنْهَا شَیْءٌ نَبَتَ مَکَانَهَا أُخْرَی لا مَقْطُوعَهًٍْ وَ لا مَمْنُوعَهًٍْ وَ یَجْرِی نَهَرٌ فِی أَصْلِ تِلْکَ الشَّجَرَهًِْ یَنْفَجِرُ مِنْهَا الْأَنْهَارُ الْأَرْبَعَهًُْ، نَهَرٌ مِنْ ماءٍ غَیْرِ آسِنٍ وَ نَهَرٌ مِنْ لَبَنٍ لَمْ یَتَغَیَّرْ طَعْمُهُ وَ نَهَرٌ مِنْ خَمْرٍ لَذَّهًٍْ لِلشَّارِبِینَ وَ نَهَرٌ مِنْ عَسَلٍ مُصَفًّی. یَا فَاطِمَهًُْ إِنَّ اللَّهَ أَعْطَانِی فِی عَلِیٍّ سَبْعَ خِصَالٍ: هُوَ أَوَّلُ مَنْ یَنْشَقُّ عَنْهُ الْقَبْرُ مَعِی، وَ أَوَّلُ مَنْ یَقِفُ مَعِی عَلَی الصِّرَاطِ فَیَقُولُ لِلنَّارِ خُذِی ذَا وَ ذَرِی ذَا، وَ أَوَّلُ مَنْ یُکْسَی إِذَا کُسِیتُ، وَ أَوَّلُ مَنْ یَقِفُ مَعِی عَلَی یَمِینِ الْعَرْشِ وَ أَوَّلُ مَنْ یَقْرَعُ مَعِی بَابَ الْجَنَّهًِْ، وَ أَوَّلُ مَنْ یَسْکُنُ مَعِی عِلِّیِّینَ، وَ أَوَّلُ مَنْ یَشْرَبُ مَعِی مِنَ الرَّحِیقِ الْمَخْتُومِ خِتامُهُ مِسْکٌ وَ فِی ذلِکَ فَلْیَتَنافَسِ الْمُتَنافِسُونَ. یَا فَاطِمَهًُْ هَذَا مَا أَعْطَاهُ اللَّهُ عَلِیّاً (علیه السلام) فِی الْآخِرَهًِْ وَ أَعَدَّ لَهُ فِی الْجَنَّهًِْ إِذَا کَانَ فِی الدُّنْیَا لَا مَالَ لَهُ، فَأَمَّا مَا قُلْتِ إِنَّهُ بَطِینٌ، فَإِنَّهُ مَمْلُوٌّ مِنَ الْعِلْمِ خَصَّهُ اللَّهُ بِهِ وَ أَکْرَمَهُ مِنْ بَیْنِ أُمَّتِی، وَ أَمَّا مَا قُلْتِ إِنَّهُ أَنْزَعُ عَظِیمُ الْعَیْنَیْنِ، فَإِنَّ اللَّهَ خَلَقَهُ بِصِفَهًِْ آدَمَ (علیه السلام)، وَ أَمَّا طُولُ یَدَیْهِ، فَإِنَّ اللَّهَ طَوَّلَهُمَا لِیَقْتُلَ بِهِمَا أَعْدَاءَهُ وَ أَعْدَاءَ رَسُولِهِ وَ بِهِ یُظْهِرُ اللَّهُ‌الدِّینَ وَ لَوْ کَرِهَ الْمُشْرِکُونَ، وَ بِهِ یَفْتَحُ اللَّهُ الْفُتُوحَ وَ یُقَاتِلُ الْمُشْرِکِینَ عَلَی تَنْزِیلِ الْقُرْآنِ وَ الْمُنَافِقِینَ مِنْ أَهْلِ الْبَغْیِ وَ النَّکْثِ وَ الْفُسُوقِ عَلَی تَأْوِیلِهِ وَ یُخْرِجُ اللَّهُ مِنْ صُلْبِهِ سَیِّدَیْ شَبَابِ أَهْلِ الْجَنَّهًِْ وَ یُزَیِّنُ بِهِمَا عَرْشَهُ. یَا فَاطِمَهًُْ مَا بَعَثَ اللَّهُ نَبِیّاً إِلَّا جَعَلَ لَهُ ذُرِّیَّتَهُ مِنْ صُلْبِهِ وَ جَعَلَ ذُرِّیَّتِی مِنْ صُلْبِ عَلِیٍّ (علیه السلام)، وَ لَوْ لَا عَلِیٌّ (علیه السلام) مَا کَانَتْ لِی ذُرِّیَّهًٌْ، فَقَالَتْ فَاطِمَهًُْ (سلام الله علیها) یَا رَسُولَ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله) مَا أَخْتَارُ عَلَیْهِ أَحَداً مِنْ أَهْلِ الْأَرْضِ، فَزَوَّجَهَا رَسُولُ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله)، فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ (رحمة الله علیه) عِنْدَ ذَلِکَ: وَ اللَّهِ مَا کَانَ لِفَاطِمَهًَْ کُفْؤٌ غَیْرُ عَلِیٍّ (علیه السلام).

پیامبر (صلی الله علیه و آله)- ای فاطمه (سلام الله علیها)! وقتی مرا به معراج بردند دیدم بر سنگ بیت المقدّس نوشته شده؛ خدایی غیر از خدای یکتا نیست، محمّد (صلی الله علیه و آله) رسول خداست، من او را به‌وسیله‌ی وزیرش تأیید و یاری نموده‌ام، به جبرئیل گفتم: «وزیر من کیست»؟ گفت: «علیّ‌بن‌ابی‌طالب (علیه السلام)». هنگامی‌که به سدرهًْ المنتهی رسیدم دیدم بر آن نوشته شده؛ من خداوندی هستم که غیر از او معبودی نیست، محمّد (صلی الله علیه و آله) را که حبیب من است به‌وسیله‌ی وزیرش تأیید و نصرت کرده‌ام. به جبرئیل گفتم: «وزیر من کیست»؟ گفت: «علیّ‌بن‌ابی‌طالب (علیه السلام)». وقتی از سدرهًْ المنتهی گذشتم و به عرش پروردگار رسیدم دیدم که بر یکی از قائمه‌های عرش نوشته شده؛ من خدایی هستم که غیر از او معبودی نیست، محمّد (صلی الله علیه و آله) برگزیده و حبیب من است که او را به‌وسیله‌ی وزیرش تأیید و یاری نموده‌ام. وقتی داخل بهشت شدم درخت طوبی را دیدم که ریشه‌اش در خانه‌ی علی (علیه السلام) بود، و در آنجا هیچ قصر و منزلی نبود مگر اینکه در آن شاخه‌ای از این درخت وجود داشت، بالای درخت سبدهایی پر از سندس و استبرق وجود داشت و هر سبدی را هزارهزار سبد بود و در هر سبدی صدهزار حلّه، و هیچ حلّه‌ای در آن نبود که به دیگری شباهت داشته باشد، زیرا آن‌ها دارای رنگ‌های مختلف بودند و لباس‌های اهل بهشت از آنهاست، در وسط بهشت سایه‌ای است ممتد که پهنای آن به قدر پهنای تمام آسمان‌ها و زمین است و خداوند آن را برای ایمان آورندگان به خداوند و رسولش (صلی الله علیه و آله) آماده کرده است. حال اگر شخص سواری مدّت صدسال در آن سایه راه طیّ کند، آن سایه تمام نمی‌شود و همین است قول خداوند در قرآن که می‌فرماید: و سایه کشیده و گسترده. ( واقعه/۳۰ ) و میوه‌های اهل بهشت از آن درخت آویزان است، و غذای هرکسی در خانه‌ی خود از شاخه‌ی آن آویزان شده است و در هر شاخه آن درخت صد رنگ میوه وجود دارد که بخشی از آن رنگ‌ها را هرگز در دنیا ندیده است. هرگاه آن میوه‌ها از درخت چیده شود میوه‌ی دیگری به‌جای آن به وجود می‌آید و آن میوه‌ها هرگز قطع و ممنوع نمی‌شود. ( واقعه/۳۳ ) نهری در زیر این درخت از کنار ریشه‌اش جریان دارد که چهار نهر دیگر از آن منشعب می‌شود و آن چهار نهر همان است که خداوند در قرآن فرموده است: «نهرهایی از آبی که فاسد نمی‌شوند، نهرهایی از شیری از طعم آن تغییر نمی‌کند، نهرهایی از شربت‌های گوارا، نهرهایی از عسل مصفّا». ای فاطمه (سلام الله علیها)! همانا خداوند به علی (علیه السلام) هفت خصلت داده است: ۱ علی (علیه السلام) اوّلین کسی است که با من از قبر خارج می‌شود. ۲ علی (علیه السلام) اوّلین کسی است که با من بر لبه‌ی صراط می‌ایستد و به آتش می‌گوید: این را بسوزان و آن را رها کن. ۳ علی (علیه السلام) اوّلین کسی است که بدنش بعد از من پوشیده می‌شود. ۴ علی (علیه السلام) اوّلین کسی است که با من در طرف راست عرش توقّف خواهد کرد. ۵ علی (علیه السلام) اوّلین کسی است که با من در بهشت را خواهد کوبید. ۶ علی (علیه السلام) اوّلین کسی است که با من ساکن علّیّین خواهد شد. ۷ علی (علیه السلام) اوّلین کسی است که با من از آشامیدنی‌های دست‌ناخورده و ناب خواهد نوشید. سربسته‌ای سیراب می‌شوند! مهری که بر آن نهاده شده از مشک است و در این نعمت‌های بهشتی راغبان باید بر یکدیگر پیشی گیرند!. (مطفقین/۲۶۲۵) ای فاطمه (سلام الله علیها)! این‌ها نعمت‌هایی هستند که خداوند آن‌ها را برای علی (علیه السلام) در آخرت و بهشت اختصاص داده، درصورتی‌که در دنیا زاهد باشد. به‌وسیله‌ی مجاهدت‌های علی (علیه السلام) است که خدا دین خود را ظاهر می‌کند و لو اینکه مشرکان را خوش نیاید، و به‌وسیله‌ی اوست که خداوند فتح و پیروزی به اسلام عطا می‌فرماید و مشرکین براساس تنزیل، و منافقین از اهل بغی و پیمان‌شکنان و فاسقین براساس تأویل قرآن کشته می‌شوند، و خداوند از صلب او دو سرور جوانان بهشت را که بهشت به‌وسیله‌ی آن‌ها زینت می‌شود، خارج می‌نماید. فاطمه جان (سلام الله علیها)! خدا هیچ پیامبری را مبعوث ننموده مگر اینکه ذرّیّه و نسل وی را از صلب او قرار داده ولی نسل مرا از صلب علی (علیه السلام) قرار داده است، اگر علی (علیه السلام) نبود ذرّیّه و نسلی برای من باقی نمی‌ماند. پس از این گفتگوها حضرت فاطمه (سلام الله علیها) گفت: «ای رسول خدا (صلی الله علیه و آله)! من احدی از اهل زمین را بر علی (علیه السلام) مقدّم نخواهم کرد. پس رسول خدا (صلی الله علیه و آله) فاطمه (سلام الله علیها) را برای علی (علیه السلام) تزویج کرد». ابن‌عبّاس (رحمة الله علیه) دراین‌باره می‌گوید: «به خداوند سوگند غیر از علی (علیه السلام) کسی لیاقت و شایستگی همسری با فاطمه (سلام الله علیها) را نداشت».

The Prophet (peace be upon him and his family): O Fatimah (peace be upon her)! When I was taken up on the Mi'raj, I saw written on the rock of Bayt al-Muqaddas: "There is no god but the One Allah, Muhammad (peace be upon him and his family) is the Messenger of Allah; I have supported and aided him through his wazir." I said to Jibra'il: "Who is my wazir?" He said: "Ali ibn Abi Talib (peace be upon him)." When I reached Sidrat al-Muntaha, I saw written upon it: "I am Allah, there is no deity but Me; I have supported and aided Muhammad (peace be upon him and his family), who is My beloved, through his wazir." I said to Jibra'il: "Who is my wazir?" He said: "Ali ibn Abi Talib (peace be upon him)." When I passed beyond Sidrat al-Muntaha and reached the Throne of the Lord, I saw written on one of the pillars of the Throne: "I am Allah, there is no deity but Me; Muhammad (peace be upon him and his family) is My chosen one and My beloved, whom I have supported and aided through his wazir." When I entered Paradise, I saw the Tuba tree, whose root was in the house of Ali (peace be upon him), and there was no palace or dwelling in Paradise except that a branch from this tree was in it. Above the tree were baskets full of sundus and istabraq (fine and thick silk), and each basket had a million baskets, and in each basket were a hundred thousand robes, and no robe in it resembled another, for they were of different colours, and the garments of the people of Paradise come from them. In the middle of Paradise is an extended shade, whose breadth is as the breadth of all the heavens and the earth, which Allah has prepared for those who believe in Allah and His Messenger (peace be upon him and his family). If a rider were to journey through that shade for a hundred years, that shade would not come to an end, and this is the saying of Allah in the Qur'an: وَ ظِلٍّ مَمْدُودٍ [And extended, spreading shade]. (Waqi'ah/30) The fruits of the people of Paradise hang from that tree, and the food of each person in his house hangs from its branch, and on each branch of that tree are a hundred colours of fruit — some of those colours he has never seen in the world. Whenever those fruits are plucked from the tree, another fruit comes into being in its place, and those fruits are never cut off nor forbidden. (Waqi'ah/33) A river flows beneath this tree beside its root, from which four other rivers branch off, and those four rivers are the ones which Allah has mentioned in the Qur'an: "Rivers of water which do not spoil, rivers of milk whose taste does not change, rivers of pleasant drinks, and rivers of purified honey." O Fatimah (peace be upon her)! Indeed, Allah has given seven qualities to Ali (peace be upon him): 1. Ali (peace be upon him) is the first one who will come out of the grave with me. 2. Ali (peace be upon him) is the first one who will stand with me on the edge of the Sirat and say to the Fire: "Burn this one and leave that one." 3. Ali (peace be upon him) is the first one whose body will be clothed after mine. 4. Ali (peace be upon him) is the first one who will halt with me on the right side of the Throne. 5. Ali (peace be upon him) is the first one who will knock at the door of Paradise with me. 6. Ali (peace be upon him) is the first one who will dwell with me in 'Illiyyin. 7. Ali (peace be upon him) is the first one who will drink with me of the untouched and pure drinks. They will be quenched from a sealed vessel! The seal placed upon it is of musk, and in these blessings of Paradise let the aspirants vie with one another! (Mutaffifin/26-25) O Fatimah (peace be upon her)! These are the blessings which Allah has singled out for Ali (peace be upon him) in the hereafter and in Paradise, on condition that he is an ascetic in the world. It is through the struggles of Ali (peace be upon him) that Allah manifests His religion, even though the polytheists dislike it, and it is through him that Allah grants victory and triumph to Islam, and the polytheists are killed on the basis of the revelation [tanzil], and the hypocrites — those of rebellion, treaty-breaking, and transgression — are killed on the basis of the interpretation [ta'wil] of the Qur'an. And Allah will bring forth from his loins the two masters of the youth of Paradise, by whom Paradise is adorned. Dear Fatimah (peace be upon her)! Allah has not sent any prophet except that He placed his progeny and lineage from his own loins, but He has placed my lineage from the loins of Ali (peace be upon him); if Ali (peace be upon him) had not been, no progeny or lineage would have remained for me. After these words, Lady Fatimah (peace be upon her) said: "O Messenger of Allah (peace be upon him and his family)! I will not prefer anyone from the people of the earth over Ali (peace be upon him)." So the Messenger of Allah (peace be upon him and his family) gave Fatimah (peace be upon her) in marriage to Ali (peace be upon him). Ibn Abbas (may Allah have mercy on him) said in this regard: "By Allah, no one other than Ali (peace be upon him) was worthy and deserving of being the spouse of Fatimah (peace be upon her)."

પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ): હે ફાતિમા (અલયહસ્સલામ)! જ્યારે મને મેઅરાજ પર લઈ જવામાં આવ્યો, ત્યારે મેં બૈતુલ મુકદ્દસના પથ્થર પર લખેલું જોયું; "એક અલ્લાહ સિવાય કોઈ ખુદા નથી, મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) અલ્લાહના રસૂલ છે, મેં તેમને તેમના વઝીર દ્વારા સમર્થન અને મદદ કરી છે." મેં જિબ્રઈલને પૂછ્યું: "મારો વઝીર કોણ છે?" તેમણે કહ્યું: "અલી બિન અબી તાલિબ (અલયહિસ્સલામ)." જ્યારે હું સિદરતુલ મુન્તહા પર પહોંચ્યો, ત્યારે મેં તેના પર લખેલું જોયું; "હું તે અલ્લાહ છું, જેના સિવાય કોઈ મઅબૂદ નથી, મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) જે મારા હબીબ છે, તેમને તેમના વઝીર દ્વારા સમર્થન અને મદદ કરી છે." મેં જિબ્રઈલને પૂછ્યું: "મારો વઝીર કોણ છે?" તેમણે કહ્યું: "અલી બિન અબી તાલિબ (અલયહિસ્સલામ)." જ્યારે હું સિદરતુલ મુન્તહાથી આગળ વધ્યો અને પરવરદિગારના અર્શ સુધી પહોંચ્યો, ત્યારે મેં અર્શના એક સ્તંભ પર લખેલું જોયું; "હું તે અલ્લાહ છું, જેના સિવાય કોઈ મઅબૂદ નથી, મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) મારા પસંદ કરેલા અને હબીબ છે, જેમને મેં તેમના વઝીર દ્વારા સમર્થન અને મદદ કરી છે." જ્યારે હું જન્નતમાં દાખલ થયો, ત્યારે મેં તૂબા વૃક્ષ જોયું જેનું મૂળ અલી (અલયહિસ્સલામ)ના ઘરમાં હતું, અને ત્યાં કોઈ મહેલ કે ઘર એવું નહોતું જેમાં આ વૃક્ષની એક શાખા ન હોય. વૃક્ષની ટોચ પર સુન્દુસ અને ઇસ્તબરકથી ભરેલી ટોપલીઓ હતી, અને દરેક ટોપલી માટે દસ લાખ ટોપલીઓ હતી, અને દરેક ટોપલીમાં એક લાખ હુલ્લા (વસ્ત્રો) હતાં, અને તેમાં કોઈ હુલ્લો બીજા સાથે મળતો આવતો નહોતો, કારણ કે તે વિવિધ રંગોના હતા, અને જન્નતવાસીઓના વસ્ત્રો તેમાંથી છે. જન્નતની વચ્ચે એક વિસ્તૃત છાયો છે જેની પહોળાઈ સમગ્ર આસમાનો અને જમીનની પહોળાઈ જેટલી છે, જેને અલ્લાહે અલ્લાહ અને તેમના રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) પર ઈમાન લાવનારાઓ માટે તૈયાર કરી છે. જો કોઈ સવાર સો વર્ષ સુધી તે છાયામાં ચાલે, તો પણ તે છાયો પૂરો થતો નથી, અને આ જ અલ્લાહનું કુરઆનમાં કહેવાનું છે: وَ ظِلٍّ مَمْدُودٍ [અને ફેલાયેલો અને વિસ્તૃત છાયો]. (વાકિઆ/૩૦) અને જન્નતવાસીઓના ફળો તે વૃક્ષથી લટકે છે, અને દરેકનું ભોજન તેના ઘરમાં તેની શાખાથી લટકે છે, અને તે વૃક્ષની દરેક શાખા પર સો રંગનાં ફળો છે, જેમાંથી કેટલાક રંગો ક્યારેય દુનિયામાં જોયા નથી. જ્યારે તે ફળો વૃક્ષથી તોડવામાં આવે, ત્યારે તેની જગ્યાએ બીજું ફળ ઊગી નીકળે છે, અને તે ફળો ક્યારેય કપાતાં કે મના કરવામાં આવતાં નથી. (વાકિઆ/૩૩) આ વૃક્ષની નીચે તેના મૂળ પાસેથી એક નહેર વહે છે, જેમાંથી ચાર બીજી નહેરો નીકળે છે, અને તે ચાર નહેરો તે જ છે જેને અલ્લાહે કુરઆનમાં કહ્યું છે: "એવા પાણીની નહેરો જે બગડતું નથી, એવા દૂધની નહેરો જેનો સ્વાદ બદલાતો નથી, સ્વાદિષ્ટ પીણાંની નહેરો, અને શુદ્ધ મધની નહેરો." હે ફાતિમા (અલયહસ્સલામ)! ખરેખર અલ્લાહે અલી (અલયહિસ્સલામ)ને સાત ખાસિયતો આપી છે: ૧. અલી (અલયહિસ્સલામ) પહેલા છે જે મારી સાથે કબરમાંથી નીકળશે. ૨. અલી (અલયહિસ્સલામ) પહેલા છે જે મારી સાથે સિરાતની ધાર પર ઊભા રહેશે અને આગને કહેશે: "આને બાળી નાખ અને આને છોડી દે." ૩. અલી (અલયહિસ્સલામ) પહેલા છે જેમનું શરીર મારા પછી ઢાંકવામાં આવશે. ૪. અલી (અલયહિસ્સલામ) પહેલા છે જે મારી સાથે અર્શની જમણી બાજુ ઊભા રહેશે. ૫. અલી (અલયહિસ્સલામ) પહેલા છે જે મારી સાથે જન્નતના દ્વાર પર ટકોરા મારશે. ૬. અલી (અલયહિસ્સલામ) પહેલા છે જે મારી સાથે ઇલ્લિય્યીનમાં રહેશે. ૭. અલી (અલયહિસ્સલામ) પહેલા છે જે મારી સાથે અછૂતાં અને શુદ્ધ પીણાંમાંથી પીશે. બંધ પાત્રમાંથી તેઓ સિરાબ થશે! તેના પર જે મહોર લગાવવામાં આવી છે તે કસ્તૂરીની છે, અને આ જન્નતી નેઅમતોમાં ઇચ્છુકોએ એકબીજા પર આગળ વધવું જોઈએ! (મુતફ્ફિફીન/૨૬-૨૫) હે ફાતિમા (અલયહસ્સલામ)! આ તે નેઅમતો છે જે અલ્લાહે અલી (અલયહિસ્સલામ) માટે આખિરત અને જન્નતમાં ખાસ કરી છે, જો કે તેઓ દુનિયામાં ઝાહિદ હોય. અલી (અલયહિસ્સલામ)ના જિહાદો દ્વારા જ અલ્લાહ પોતાના દીનને ઝાહિર કરે છે, ભલે મુશરિકોને પસંદ ન આવે, અને તેમના દ્વારા જ અલ્લાહ ઇસ્લામને ફતહ અને વિજય આપે છે, અને મુશરિકોને તન્ઝીલ [ઉતરેલા મફહૂમ]ના આધારે, અને બગાવત કરનારા, વચનભંગ કરનારા અને ફાસિકોમાંથી મુનાફિકોને કુરઆનના તાવીલના આધારે કત્લ કરવામાં આવે છે, અને અલ્લાહ તેમના સુલ્બમાંથી જન્નતના જવાનોના બે સરદારોને, જેમના દ્વારા જન્નત શણગારવામાં આવે છે, બહાર લાવશે. ફાતિમા જાન (અલયહસ્સલામ)! અલ્લાહે કોઈ પણ પયગંબરને મબઊસ કર્યા નથી સિવાય કે તેમની ઝુર્રિય્યત અને નસ્લને તેમના જ સુલ્બમાંથી કરી છે, પણ મારી નસ્લને અલી (અલયહિસ્સલામ)ના સુલ્બમાંથી કરી છે; જો અલી (અલયહિસ્સલામ) ન હોત, તો મારા માટે કોઈ ઝુર્રિય્યત અને નસ્લ બાકી ન રહેત. આ વાતચીત પછી હઝરત ફાતિમા (અલયહસ્સલામ)એ કહ્યું: "ઓ રસૂલુલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)! હું ઝમીનવાસીઓમાંથી કોઈને પણ અલી (અલયહિસ્સલામ) પર મુકદ્દમ નહીં કરું." પછી રસૂલુલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)એ ફાતિમા (અલયહસ્સલામ)ને અલી (અલયહિસ્સલામ) સાથે નિકાહ કર્યા. ઇબ્ને અબ્બાસ (રહમતુલ્લાહિ અલયહિ) આ બાબતે કહે છે: "અલ્લાહની કસમ, અલી (અલયહિસ્સલામ) સિવાય કોઈ ફાતિમા (અલયહસ્સલામ)ની હમસરી માટે લાયક અને યોગ્ય નહોતું."

الرّسول (صلی الله علیه و آله) The Prophet (peace be upon him and his family) રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)

إِنَّ رَسُولَ اللهِ (صلی الله علیه و آله) ذَاتَ یَوْمٍ قَالَ لِجَبْرَائِیلَ: أُحِبُّأَنْ أَرَاکَ فِی الصُّورَهًِْ الَّتِی تَکُونُ فِیهَا بِالسَّمَاءِ. قَالَ: إِنَّکَ لَا تَقْوَی عَلَی ذَلِکَ. قَالَ: لَا بُدَّ لِی مِنْ ذَلِکَ. فَقَسَمَهُ عَلَیْهِ بِخَاتَمِ النُّبُوََّهًِْ. فَقَالَ جَبْرَائِیلُ: أَیْنَ تُرِیدُ ذَلِکَ؟ قَالَ: بِالْأُبْطَحِ. قَالَ: لَا یَسَعُنِی. قَالَ: بِمِنَی. قَالَ: لَا یَسَعُنِی. قَالَ: بِعَرَفَاتٍ. قَالَ: لَا یَسَعُنِی، وَ لَکِنْ سِرْ بِنَا إِلَیْهِ. فَمَضَی رَسُولُ اللهِ (صلی الله علیه و آله) إِلَی عَرَفَاتٍ وَ إِذَا هُوَ جَبْرَائِیلُ بِعَرَفَاتٍ بِخَشْخَشَهًٍْ وَ کَلْکَلَهًٍْ قَدْ مَلَأَ مَا بَیْنَ الْمَشْرِقِ وَ الْمَغْرِبِ، رَأْسُهُ فِی السَّمَاءِ وَ رِجْلَاهُ فِی الْأَرْضِ السَّابِعَهًِْ فَخَرَّ مَغْشِیّاً عَلَیْهِ، فَتَحَوَّلَ جَبْرَائِیلُ بِصُورَتِهِ الْأُولَی وَ ضَمَّهُ إِلَی صَدْرِهِ وَ قَالَ: یَا مُحَمَّدُ (صلی الله علیه و آله) لَا تَخَفْ، أَنَا أَخُوکَ جَبْرَائِیلُ. فَقَالَ: یَا أَخِی مَا ظَنَنْتُأَنَّ اللَّهَ خَلَقَ خَلْقاً فِی السَّمَاءِ یُشْبِهُکَ. قَالَ: یَا مُحَمَّدُ (صلی الله علیه و آله) لَوْ رَأَیْتَإِسْرَافِیلَ الَّذِی رَأْسُهُ تَحْتَ الْعَرْشِ وَ رِجْلَاهُ تَحْتَ تُخُومِ الْأَرْضِ السَّابِعَهًِْ وَ اللَّوْحُ الْمَحْفُوظُ بَیْنَ حَاجِبَیْهِ وَ أَنَّهُإِذَا ذُکِرَ اسْمُ اللَّهِ یَبْقَی کَالْعُصْفُورِ. سُئِلَ: جَبْرَائِیلُ یُتَصَوَّرُ (کَذَا)؟ وَ إِذَا هُوَ أَجَلَی الْجَبِینِ مُعْتَدِلُ الشَّعْرِ، کَانَ شَعْرُهُ الْمَرْجانَ، لَهُ جَنَاحَانِ خَضْرَاوَانِ وَ قَدَمَانِ وَ لَوْنُهُ کَالثَّلْجِ الْمُوَشَّحِ بِالدُّرِّ هَکَذَا صُورَتُهُ الَّتِی رَآهُ النَّبِیُّ (صلی الله علیه و آله) بِهَا وَ ذَلِکَ أَنَّهُ رَآهُ مَرَّتَیْنِ. وَ قَالَ تَعَالَی: وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْرَی عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهَی فَالْمَرَّهًُْ الثَّانِیَهًُْ طَلَبَهُ مِنْهُ أَنْ یَرَاهُ بِبَقِیعِ الْغَرْقَدِ وَ إِذَا بِوَاحِدٍ مِنْ أَجْنِحَتِهِ سَدٌّ مِنَ السَّمَاءِ إِلَی الْأَرْضِ.

پیامبر (صلی الله علیه و آله)- رسول خدا (صلی الله علیه و آله) روزی به جبرئیل گفت: «دوست دارم تو را به همان شکلی ببینم که در آسمان هستی». جبرئیل به او گفت: «تو قدرت این کار را نداری». پیامبر (صلی الله علیه و آله) فرمود: «باید این کار را بکنم و جبرئیل را به خاتم نبوّت قسم داد». آنگاه جبرئیل گفت: «کجا می‌خواهی این کار انجام شود»؟ رسول خدا (صلی الله علیه و آله) گفت: «در ابطح». جبرئیل گفت: «برای من امکان ندارد». گفت: «در منی». گفت: «نمی‌توانم»، گفت: «در عرفات». گفت: «من نمی‌توانم ولی با هم به آنجا برویم». رسول خدا (صلی الله علیه و آله) به عرفات رفت. ناگهان دید که جبرئیل در عرفات است و سروصدایش می‌آید. و سینه‌ی او تمام مشرق و مغرب را پر کرده است. سرش در آسمان بود و پاهایش در زمین هفتم. پیامبر (صلی الله علیه و آله) غش کرد و بر زمین افتاد. آنگاه جبرئیل به شکل اوّلش برگشت و او را در آغوش گرفت و گفت: «ای محمّد (صلی الله علیه و آله)! نترس، من برادر تو هستم، جبرئیل». محمّد (صلی الله علیه و آله) گفت: «ای برادر! فکر نمی‌کردم که خداوند در آسمان موجودی خلق کرده باشد که شبیه تو باشد». جبرئیل گفت: «کاش اسرافیل را می‌دیدی، سرش در زیر عرش قرار دارد و پاهایش زیر سرحدات زمین هفتم و لوح محفوظ بین دو ابرویش قرار دارد و هرگاه اسم خدا برده شود، به شکل گنجشک در می‌آید». سؤال شد: «جبرئیل چه شکلی دارد»؟ فرمود: «او دارای پیشانی درخشان و مویی است نه کوتاه و نه بلند، گویی که مروارید است. دارای دو بال سبز رنگ و دو پا می‌باشد. رنگش مانند برفی است که با مروارید تزیین شده باشد. وقتی پیامبر (صلی الله علیه و آله) او را دید، صورتش این‌گونه بود. و آن همان است که پیامبر (صلی الله علیه و آله) او را دو بار دید که خداوند تعالی فرمود: و لقَدْ رَآهُ نَزْلةً أُخْرَی * عِندَ سِدْرَةِ المُنْتَهَی بار دوّم از او خواست که او را در منطقه «غرقد» ببیند که ناگهان با یکی از بال‌هایش راه آسمان و زمین را مسدود کرد».

The Prophet (peace be upon him and his family): One day the Messenger of Allah (peace be upon him and his family) said to Jibra'il, "I would like to see you in the very form in which you are in the heavens." Jibra'il said to him, "You do not have the strength for this." The Prophet (peace be upon him and his family) said, "I must do this," and he adjured Jibra'il by the seal of prophethood. Then Jibra'il said, "Where do you wish this to take place?" The Messenger of Allah (peace be upon him and his family) said, "At al-Abtah." Jibra'il said, "It is not possible for me there." He said, "At Mina." He said, "I cannot." He said, "At Arafat." He said, "I cannot, but let us go there together." The Messenger of Allah (peace be upon him and his family) went to Arafat. Suddenly he saw Jibra'il at Arafat, and there was a great noise from him, and his chest had filled the whole space between the east and the west. His head was in the heavens and his feet in the seventh earth. The Prophet (peace be upon him and his family) fainted and fell to the ground. Then Jibra'il returned to his first form and took him in his embrace and said, "O Muhammad (peace be upon him and his family)! Do not fear, I am your brother, Jibra'il." Muhammad (peace be upon him and his family) said, "O brother! I did not think that Allah had created a being in the heavens who resembled you." Jibra'il said, "If only you had seen Israfil, whose head is beneath the Throne and whose feet are beneath the lowest borders of the seventh earth, and the Lawh al-Mahfuz (Preserved Tablet) is between his two eyebrows, and whenever the name of Allah is mentioned, he becomes like a sparrow." It was asked, "What does Jibra'il look like?" He said, "He has a radiant forehead and hair that is neither short nor long, as though it were pearl. He has two green wings and two feet. His colour is like snow adorned with pearls. When the Prophet (peace be upon him and his family) saw him, his form was like this. And that is what the Prophet (peace be upon him and his family) saw of him twice, as Allah the Exalted said: وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْرَی * عِندَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهَی [And certainly he saw him in another descent, at the Lote-tree of the Utmost Boundary]. The second time, he asked him to see him in the area of 'Gharqad', and suddenly, with one of his wings he blocked off the path between the heavens and the earth."

પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ): રસૂલુલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) એ એક દિવસ જિબ્રઈલને કહ્યું: "હું તમને એ જ સ્વરૂપમાં જોવા ઇચ્છું છું જે સ્વરૂપમાં તમે આસમાનમાં છો." જિબ્રઈલે તેમને કહ્યું: "તમારી પાસે આ કામની શક્તિ નથી." પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) એ ફરમાવ્યું: "મારે આ કામ કરવું જ છે," અને જિબ્રઈલને નબુવ્વતના ખાતમના સોગન આપ્યા. ત્યારે જિબ્રઈલે કહ્યું: "તમે આ ક્યાં કરવા ઇચ્છો છો?" રસૂલુલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) એ કહ્યું: "અબતહમાં." જિબ્રઈલે કહ્યું: "મારા માટે શક્ય નથી." તેમણે કહ્યું: "મિનામાં." તેણે કહ્યું: "હું નથી કરી શકતો." તેમણે કહ્યું: "અરફાતમાં." તેણે કહ્યું: "હું નથી કરી શકતો, પરંતુ આપણે સાથે ત્યાં જઈએ." રસૂલુલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) અરફાત ગયા. અચાનક જોયું કે જિબ્રઈલ અરફાતમાં છે અને તેનો અવાજ આવે છે, અને તેની છાતીએ સમગ્ર પૂર્વ અને પશ્ચિમને ભરી દીધું છે. તેનું માથું આસમાનમાં હતું અને તેના પગ સાતમી ધરતીમાં હતા. પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) બેહોશ થઈને જમીન પર પડી ગયા. ત્યારે જિબ્રઈલ પોતાના પહેલા સ્વરૂપમાં પાછો આવ્યો અને તેમને પોતાની આગોશમાં લીધા અને કહ્યું: "ઓ મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)! ડરશો નહીં, હું તમારો ભાઈ છું, જિબ્રઈલ." મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) એ કહ્યું: "ઓ ભાઈ! મને લાગતું ન હતું કે અલ્લાહે આસમાનમાં કોઈ એવી મખલૂક પૈદા કરી હશે જે તમારા જેવી હોય." જિબ્રઈલે કહ્યું: "કાશ તમે ઇસ્રાફીલને જોયો હોત, તેનું માથું અર્શની નીચે છે અને તેના પગ સાતમી ધરતીની સરહદોની નીચે છે અને લવ્હે મહફૂઝ તેની બે ભમરોની વચ્ચે છે, અને જ્યારે પણ અલ્લાહનું નામ લેવાય છે, ત્યારે તે ચકલી જેવો બની જાય છે." પૂછવામાં આવ્યું: "જિબ્રઈલ કેવો દેખાય છે?" ફરમાવ્યું: "તેની પેશાની ચમકતી છે અને વાળ ન ટૂંકા છે ન લાંબા, જાણે કે મોતી હોય. તેને લીલા રંગની બે પાંખો અને બે પગ છે. તેનો રંગ એવા બરફ જેવો છે જે મોતીથી શણગારેલો હોય. જ્યારે પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) એ તેને જોયો, ત્યારે તેનું સ્વરૂપ આવું જ હતું. અને એ જ છે જેને પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) એ બે વાર જોયો, જેમ કે અલ્લાહ તઆલાએ ફરમાવ્યું: وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْرَی * عِندَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهَی [અને ખરેખર તેણે તેને બીજી વાર ઉતરતા જોયો, સિદ્રતુલ મુન્તહા પાસે]. બીજી વાર તેમણે તેની પાસેથી ઇચ્છા કરી કે તેને 'ગરકદ' વિસ્તારમાં જુએ, ત્યારે અચાનક તેણે પોતાની એક પાંખથી આસમાન અને ધરતીનો રસ્તો બંધ કરી દીધો."

#10

ابن‌عبّاس (رحمة الله علیه) Ibn Abbas (may Allah have mercy on him) ઇબ્ને અબ્બાસ (રહમતુલ્લાહે અલયહે)

إِنَّ إِسْرَافِیلَ سَأَلَ اللَّهَ أَنْ یُعْطِیَهُ قُوَّهًَْ سَبْعِ سَمَوَاتٍ فَأَعْطَاهُ اللَّهُ قُوَّهًَْ سَبْعِ أَرَضِینَ فَأَعْطَاهُ اللَّهُ قُوَّهًَْ الْجِبَالِ وَ قُوَّهًَْ الرِّیَاحِ فَأَعْطَاهُ قُوَّهًَْ الثَّقَلَیْنِ فَأَعْطَاهُ قُوَّهًَْ السِّبَاعِ فَأَعْطَاهُ مِنْ لَدُنْ رَأْسِهِإِلَی قَدَمَیْهِ بِشُعُورٍ وَ أَفْوَاهٍ وَ أَلْسِنَهٍ مُغَطَّاهًٍْ بِأَجْنِحَهًٍْ یُسَبِّحُ اللَّهَ بِکُلِّ لِسَانٍ بِأَلْفِ أَلْفٍ لُغَهًٍْ فَیَصِیرُ مِنْ کُلِّ نَفَسٍ مَلَکٌ یُسَبِّحُونَ اللَّهَ إِلَی یَوْمِ الْقِیَامَهًِْ وَ هُمُ الْمُقَرَّبُونَ وَ حَمَلَهًُْ الْعَرْشِ وَ کِرَامٌ کاتِبِینَ هُمْ عَلَی صِفَهًِْ إِسْرَافِیلَ وَ یَنْظُرُ إِسْرَافِیلُ فِی کُلِّ یَوْمٍ وَ لَیْلَهًٍْ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ إِلَی جَهَنَّمَ فَیَذُوبُ إِسْرَافِیلُ وَ یَصِیرَ کَوَتَرِ الْقَوْسِ وَ یَبْکِی، لَوِ انْسَکَبَ دَمْعُهُ مِنَ السَّمَاءِ لَیَطْبِقُ مَا بَیْنَ السَّمَاءِ إِلَی الْأَرْضِ حَتَّی یَغْلِبَ عَلَی الدُّنْیَا. وَ لَوْ صُبَّتْ جَمِیعُ الْبُحُورِ وَ الْأَنْهَارِ عَلَی رَأْسِإِسْرَافِیلَ مَا وَقَعَتْ قَطْرَهًٌْ عَلَی الْأَرْضِ وَ لَولَا أَنَّ اللَّهَ مَنَعَ بُکَائَهُ وَ دُمُوعَهُ لَامْتَلَأَتِ الْأَرْضُ بِدُمُوعِهِ فَصَارَ طُوفَانَ نُوحٍ (علیه السلام). وَ مِنْ عَظَمَهًِْ إِسْرَافِیلَأَنَّ جَبْرَائِیلَ طَارَ ثَلَاثَمِائَهًِْ عَامٍ مَا بَیْنَ شَفَهًِْ إِسْرَافِیلَ وَ أَنْفِهِ فَلَمْ یَبْلُغْ إِلَی آخِرِهِ. وَ أَمَّا مِیکَائِیلُ خَلَقَهُ اللَّهُ بَعْدَ إِسْرَافِیلَ بِخَمْسِمِائَهًِْ عَامٍ مِنْ رَأْسِهِإِلَی قَدَمِهِ شُعُورٌ مِنَ الزَّعْفَرَانِ وَ أَجْنِحَتُهُ مِنْ زَبَرْجَدٍ اخْضَرَّ عَلَی کُلِّ شَعْرَهًٍْ أَلْفُ أَلْفِ وَجْهٍ فِی کُلِّ وَجْهٍ أَلْفُ أَلْفِ فَمٍ وَ فِی کُلِّ فَمٍ أَلْفُ أَلْفِ لِسَانٍوَ عَلَی کُلِّ لِسَانٍ أَلْفُ أَلْفِ عَیْنٍ تَبْکِی رَحْمَهًًْ عَلَی الْمُذْنِبِینَ مِنَ الْمُؤْمِنِینَ بِکُلِّ عَیْنٍ وَ بِکُلِّ لِسَانٍ یَسْتَغْفِرُونَ فَیَقْطُرُ مِنْ کُلِّ عَیْنٍ سَبْعُونَ أَلْفَ أَلْفِ قَطْرَهًٍْ فَیَصِیرُ مَلَکاً عَلَی صُورَهًِْ مِیکَائِیلَ وَ أَسْمَائُهُمْ الْکَرُوبِیُّونَ وَ هُمْ أَعْوَانٌ لِمِیکَائِیلَ مُوَکَّلُونَ عَلَی الْقَطْرِ وَ النَّبَاتِ وَ الْأَوْرَاقِ وَ الثِّمَارِ فَمَا مِنْ قَطْرَهًٍْ فِی الْبِحَارِ وَ لَا ثَمَرَهًٍْ عَلَی الْأَشْجَارِإِلَّا وَ عَلَیْهَا مَلَکٌ مُوَکَّلٌ. وَ أَمَّا جَبْرَائِیلُ خَلَقَهُ اللَّهُ بَعْدَ مِیکَائِیلَ بِخَمْسَمِائَهًِْ عَامٍ وَ لَهُ أَلْفُ أَلْفٍ وَ سِتُّمِائَهًِْ جَنَاحٍ مِنْ رَأْسِهِإِلَی قَدَمِهِ شُعُورٌ مِنْ زَعْفَرَانٍ وَ الشَّمْسُ بَیْنَ عَیْنَیْهِ وَ کُلُّ شَعْرَهًٍْ قَمَرٌ وَ کَوَاکِبُ وَ کُلُّ یَوْمٍ یَدْخُلُ فِی بَحْرٍ مِنْ نُورٍ ثَلَاثَمِائَهًٍْ وَ سِتِّینَ مُرَّهًًْ فَإِذَا خَرَجَ سَقَطَ مِنْ أَجْنِحَتِهِ قَطْرَهًٌْ فَتَصِیرُ مَلَکاً عَلَی صُورَهًِْ جَبْرَائِیلَ یُسَبِّحُونَ اللَّهَ إِلَی یَوْمِ الْقِیَامَهًِْ وَ هُمْ الرُّوحَانِیُّونَ وَ أَمَّا صُورَهًُْ مَلَکِ الْمَوْتِ مِثْلُ صُورَهًِْ إِسْرَافِیلَ بِالْوَجْهِ وَ الْأَلْسَنِهًِْ وَ الْأَجْنِحَهًِْ.

ابن‌عبّاس (رحمة الله علیه)- اسرافیل از خدا خواست که به او قدرت هفت آسمان را ببخشد. امّا خداوند قدرت و قوّت هفت زمین را به او داد. در نتیجه قدرت کوه‌ها و بادها و قدرت درندگان در اختیار او بود. از فرق سرش تا پاهایش پر از مو و دهان و زبان بود که پوشیده از پر بودند. با هریک از آن زبان‌ها، به یک میلیون زبان گوناگون خدا را تسبیح می‌گوید: از هر نفسی فرشته‌ای به وجود می‌آید که خداوند را تا روز قیامت تسبیح می‌گوید. آن‌ها مقرّبان درگاه هستند و عرش را حمل می‌کنند و نویسندگان اعمال هستند و همه مانند اسرافیل می‌باشند. اسرافیل در هر روز و در هر شب، سه‌بار به جهنّم نگاه می‌کند و ذوب می‌شود و به شکل وتر کمان درمی‌آید و می‌گرید. اگر اشکش از آسمان جاری شود، ما بین آسمان و زمین را می‌پوشاند و تمام دنیا را فرا می‌گیرد. اگر تمامی دریاها و نهرها بر سر اسرافیل ریخته شود، قطره‌ای از آن بر روی زمین نمی‌افتد. اگر خداوند جلوی گریه‌ها و اشک‌هایش را نگرفته بود، حتماً زمین از اشک‌هایش پر می‌شد و به طوفان نوح (علیه السلام) تبدیل می‌شد. از عظمت و بزرگی اسرافیل همان بس که اگر جبرئیل سیصدسال بین لب و بینی او پرواز کند، به آخر آن نمی‌رسد. و امّا میکائیل را خداوند پانصدسال پس از اسرافیل آفریده است. از فرق سرش تا نوک پایش پوشیده از موهایی از زعفران است، و بال‌های او از زبرجد سبزرنگ. بر روی هر تار مو یک‌میلیون چهره وجود دارد و در روی هر چهره یک‌میلیون دهان و در داخل هر دهانی یک‌میلیون زبان و بر هر زبانی یک میلیون چشم که برای آمرزش مؤمنان گناهکار اشک می‌ریزند. با هر چشم و زبانی طلب بخشش می‌کنند. از هر چشمی هفتاد میلیون قطره اشک می‌ریزد که هر قطره از آن تبدیل به فرشته‌ای می‌شوند به شکل میکائیل که «کروبیان» نام دارند و آنان یاران میکائیل هستند و بر باران و گیاه و برگ‌ها و میوه‌ها گمارده شده‌اند و نظارت دارند. هیچ قطره آبی در دریا و هیچ میوه‌ای بر درخت وجود ندارد مگر اینکه فرشته‌ای بر آن گمارده شده است. و امّا جبرئیل؛ خداوند او را پانصدسال پس از میکائیل آفرید و دارای یک‌میلیون‌وششصد بال است. از فرق سرش تا نوک پایش موهایی از زعفران روییده است. خورشید در میان دو چشم او قرار دارد و هر تار مویی، یک ماه و چند ستاره است. و هر روز، سیصدوشصت‌بار در دریایی از نور وارد می‌شود، و وقتی از آن خارج می‌شود، از بالش قطره‌ای می‌چکد و به فرشته‌ای تبدیل می‌شود که به شکل جبرئیل است. این فرشتگان تا روز قیامت به تسبیح خداوند مشغول هستند و آن‌ها روحانیون هستند. و امّا عزرائیل، فرشته مرگ، از نظر شکل صورت و زبان‌ها و بال‌ها همانند اسرافیل می‌باشد.

Ibn Abbas (may Allah have mercy on him): Israfil asked Allah to grant him the strength of the seven heavens. But Allah gave him the strength and power of the seven earths. As a result, the strength of the mountains and the winds and the strength of the beasts of prey were at his disposal. From the crown of his head to his feet he is full of hair and mouths and tongues, which are covered with feathers. With each of those tongues he glorifies Allah in one million different languages: from every breath a angel comes into being who glorifies Allah until the Day of Resurrection. They are those brought near to the divine court, and they bear the Throne, and they are the writers of deeds, and they are all like Israfil. Israfil, every day and every night, looks three times at Hell and melts and becomes like the string of a bow and weeps. If his tears were to flow from the sky, they would cover what is between the sky and the earth and would encompass the whole world. If all the seas and rivers were poured on Israfil's head, not a drop of it would fall on the earth. Had Allah not held back his weeping and his tears, the earth would certainly have been filled with his tears and would have turned into the flood of Nuh (peace be upon him). Of the grandeur and greatness of Israfil it is enough that if Jibrail were to fly for three hundred years between his lip and his nose, he would not reach the end of it. As for Mikail, Allah created him five hundred years after Israfil. From the crown of his head to the tip of his feet he is covered with hair of saffron, and his wings are of green zabarjad (chrysolite). Upon each strand of hair there are one million faces, and on each face one million mouths, and inside each mouth one million tongues, and on each tongue one million eyes which shed tears for the forgiveness of the sinful believers. With every eye and every tongue they seek forgiveness. From every eye seventy million drops of tears fall, and every drop of them becomes an angel in the form of Mikail, who are called "the Karubiyyun (cherubim)"; and they are the helpers of Mikail and are appointed over the rain and the plants and the leaves and the fruits, and they oversee them. There is no drop of water in the sea and no fruit on any tree except that an angel has been appointed over it. As for Jibrail, Allah created him five hundred years after Mikail, and he has one million and six hundred wings. From the crown of his head to the tip of his feet, hair of saffron has grown. The sun is placed between his two eyes, and every strand of hair is a moon and several stars. And every day he enters a sea of light three hundred and sixty times, and when he comes out of it a drop drips from his wings and turns into an angel who is in the form of Jibrail. These angels are engaged in glorifying Allah until the Day of Resurrection, and they are the Ruhaniyyun (spiritual ones). As for Azrail, the Angel of Death, in the form of his face and tongues and wings he is like Israfil.

ઇબ્ને અબ્બાસ (રહમતુલ્લાહિ અલયહિ): ઇસ્રાફીલે અલ્લાહ પાસે માંગ્યું કે તેમને સાત આસમાનોની શક્તિ આપે. પરંતુ અલ્લાહે તેમને સાત જમીનોની શક્તિ અને તાકાત આપી. પરિણામે પર્વતોની અને પવનોની શક્તિ તથા હિંસક પ્રાણીઓની શક્તિ તેમના તાબામાં હતી. તેમના માથાની ટોચથી લઈને પગ સુધી વાળ અને મુખો અને જીભોથી ભરેલા છે, જે પીંછાઓથી ઢંકાયેલા છે. તે દરેક જીભથી તેઓ દસ લાખ જુદી જુદી ભાષાઓમાં અલ્લાહની તસ્બીહ કરે છે: દરેક શ્વાસમાંથી એક ફરિશ્તો પેદા થાય છે જે કયામતના દિવસ સુધી અલ્લાહની તસ્બીહ કરે છે. તેઓ દરબારના મુકર્રબીન (નિકટના) છે અને અર્શને ઉઠાવે છે અને અમલોના લખનારા છે અને બધા ઇસ્રાફીલ જેવા છે. ઇસ્રાફીલ દરરોજ અને દરરાત્રે ત્રણ વાર જહન્નમને જુએ છે અને ઓગળી જાય છે અને કમાનની દોરી જેવા થઈ જાય છે અને રડે છે. જો તેમનાં આંસુ આસમાનથી વહે, તો આસમાન અને જમીન વચ્ચેની જગ્યાને ઢાંકી દે અને આખી દુનિયાને છવાઈ જાય. જો બધા દરિયા અને નદીઓ ઇસ્રાફીલના માથા પર રેડવામાં આવે, તો તેમાંથી એક ટીપું પણ જમીન પર ન પડે. જો અલ્લાહે તેમના રડવા અને આંસુઓને રોક્યાં ન હોત, તો ચોક્કસ જમીન તેમનાં આંસુઓથી ભરાઈ જાત અને નૂહ (અલયહિસ્સલામ)ના તોફાનમાં ફેરવાઈ જાત. ઇસ્રાફીલની અઝમત અને મહાનતા માટે એટલું જ પૂરતું છે કે જો જિબ્રાઈલ તેમના હોઠ અને નાક વચ્ચે ત્રણસો વર્ષ સુધી ઉડે, તો પણ તેના છેડા સુધી ન પહોંચે. અને મીકાઈલને, અલ્લાહે ઇસ્રાફીલ પછી પાંચસો વર્ષે પેદા કર્યા છે. તેમના માથાની ટોચથી પગની અણી સુધી કેસરના વાળોથી ઢંકાયેલા છે, અને તેમની પાંખો લીલા ઝબરજદ (પાચી)ની છે. દરેક વાળના તાર પર દસ લાખ ચહેરાઓ છે અને દરેક ચહેરા પર દસ લાખ મુખ છે અને દરેક મુખની અંદર દસ લાખ જીભ છે અને દરેક જીભ પર દસ લાખ આંખો છે જે ગુનેહગાર મોમિનોની બખ્શિશ માટે આંસુ વહાવે છે. દરેક આંખ અને જીભથી માફી માંગે છે. દરેક આંખમાંથી સિત્તેર લાખ ટીપાં આંસુ પડે છે અને તેમાંનું દરેક ટીપું મીકાઈલના જેવા ફરિશ્તામાં ફેરવાઈ જાય છે જેમને "કરૂબીયૂન" કહે છે અને તેઓ મીકાઈલના મદદગારો છે અને વરસાદ અને છોડ અને પાંદડાં અને ફળો પર નિમાયેલા છે અને દેખરેખ રાખે છે. દરિયામાં પાણીનું કોઈ ટીપું અને ઝાડ પર કોઈ ફળ એવું નથી કે જેના પર ફરિશ્તો નિમાયેલો ન હોય. અને જિબ્રાઈલ; અલ્લાહે તેમને મીકાઈલ પછી પાંચસો વર્ષે પેદા કર્યા અને તેમને દસ લાખ છસો પાંખો છે. તેમના માથાની ટોચથી પગની અણી સુધી કેસરના વાળ ઊગેલા છે. સૂરજ તેમની બે આંખો વચ્ચે છે અને દરેક વાળનો તાર એક ચંદ્ર અને કેટલાક તારાઓ છે. અને દરરોજ, ત્રણસો સાઠ વાર નૂરના દરિયામાં દાખલ થાય છે, અને જ્યારે તેમાંથી બહાર નીકળે છે ત્યારે તેમની પાંખમાંથી એક ટીપું ટપકે છે અને એક ફરિશ્તામાં ફેરવાઈ જાય છે જે જિબ્રાઈલના જેવો છે. આ ફરિશ્તાઓ કયામતના દિવસ સુધી અલ્લાહની તસ્બીહમાં મશ્ગૂલ છે અને તેઓ રૂહાનીયૂન છે. અને અઝરાઈલ, મૌતના ફરિશ્તા, ચહેરાના રૂપ અને જીભો અને પાંખોની દ્રષ્ટિએ ઇસ્રાફીલ જેવા જ છે.

#11

الائمّهًْ (علیهم السلام) The Imams (peace be upon them) અઇમ્મા (અલયહેમુસ્સલામ)

إِنَّ حَمْزَهًَْ سَأَلَ النَّبِیَّ (صلی الله علیه و آله): أَرِنِی جَبْرَائِیلَ؟ فَقَالَ: اسْکُتْ. فَأَلَحَّ عَلَیْهِ. وَ إِذَا بِجَبْرَائِیلَ قَدْ نَزَلَ إِلَی النَّبِیِّ (صلی الله علیه و آله) فِی تِلْکَ السَّاعَهًِْ. فَقَالَ: اللَّهُمَّ اکْشِفْ عَنْ بَصَرِ حَمْزَهًَْ. فَقَالَ: انْظُرْ. فَنَظَرَ وَ إِذَا قَدَمَاهُ کَالزَّبَرْجَدِ فَخَرَّ حَمْزَهًُْ مَغْشِیّاً عَلَیْهِ. فَعَرَجَ جَبْرَائِیلُ بَعْدَ أَنْ بَلَّغَ. فَقَالَ: یَا حَمْزَهًُْ وَ مَا رَایْتَ؟ فَقَالَ: هَیْهَاتَ یَا سَیِّدِی أَنْأَتَعَاهَدَ هَذَا الْفِعْلَ.

ائمه (علیهم السلام)- حمزه (رحمة الله علیه) از پیامبر (صلی الله علیه و آله) درخواست کرد: جبرئیل را به من نشان بده؟ پیامبر (صلی الله علیه و آله) گفت: «ساکت باش». حمزه (رحمة الله علیه) اصرار کرد. در همان ساعت جبرئیل بر پیامبر (صلی الله علیه و آله) نازل شد. رسول خدا (صلی الله علیه و آله) گفت: «بار خدایا به چشمان حمزه (رحمة الله علیه) بصیرت بده». و گفت: «نگاه کن». نگاه کرد و دید که پاهایش مانند زبرجد است. غش کرد و بر زمین افتاد. و جبرئیل پس از آنکه وحی را ابلاغ کرد، عروج کرد. پیامبر (صلی الله علیه و آله) فرمود: «ای حمزه (رحمة الله علیه) چه دیدی»؟ حمزه (رحمة الله علیه) گفت: «ای سرورم! دیگر هرگز چنین خواهشی را تکرار نمی‌کنم».

The Imams (peace be upon them): Hamza (may Allah have mercy on him) asked the Prophet (peace be upon him and his family): "Show me Jibra'il." The Prophet (peace be upon him and his family) said: "Be silent." Hamza (may Allah have mercy on him) insisted. At that very hour, Jibra'il descended upon the Prophet (peace be upon him and his family). The Messenger of Allah (peace be upon him and his family) said: "O Allah, give sight to Hamza's eyes." And he said: "Look." He looked and saw that his feet were like zabarjad (chrysolite). He fainted and fell to the ground. And Jibra'il, after delivering the revelation, ascended. The Prophet (peace be upon him and his family) said: "O Hamza (may Allah have mercy on him), what did you see?" Hamza (may Allah have mercy on him) said: "O my master! Never again will I repeat such a request."

ઇમામો (અલયહિમુસ્સલામ): હમ્ઝા (રહમતુલ્લાહિ અલયહિ)એ પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) પાસે વિનંતી કરી: "મને જિબ્રઈલને દેખાડો." પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)એ કહ્યું: "ચૂપ રહો." હમ્ઝા (રહમતુલ્લાહિ અલયહિ)એ આગ્રહ કર્યો. તે જ ઘડીએ જિબ્રઈલ પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) પર નાઝિલ થયા. રસૂલુલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)એ કહ્યું: "અય અલ્લાહ! હમ્ઝા (રહમતુલ્લાહિ અલયહિ)ની આંખોને બસીરત આપ." અને કહ્યું: "જુઓ." તેણે જોયું અને જોયું કે તેમના પગ ઝબરજદ જેવા હતા. તે બેહોશ થઈને જમીન પર પડી ગયો. અને જિબ્રઈલ વહી પહોંચાડ્યા પછી ઉપર ગયા. પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)એ ફરમાવ્યું: "અય હમ્ઝા (રહમતુલ્લાહિ અલયહિ)! તમે શું જોયું?" હમ્ઝા (રહમતુલ્લાહિ અલયહિ)એ કહ્યું: "અય મારા સરદાર! હવે હું ક્યારેય આવી વિનંતી ફરી નહીં કરું."

#12

الرّسول (صلی الله علیه و آله) The Prophet (peace be upon him and his family) રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)

إِنَّ جَبْرَائِیلَ نَزَلَ عَلَی مُحَمَّدٍ (صلی الله علیه و آله) فَقَالَ: یَا مُحَمَّدُ (صلی الله علیه و آله) تُرِیدُ أَنْ أُرِیَکَ بَعْضَ حَظِّکَ وَ مَنْزِلَتِکَ مِنَ الْجَنَّهًِْ؟ فَقَالَ: بَلَی. یَعْنِی نَعَمْ. فَکَشَفَ لَهُ عَنْ جَنَاحٍ بَیْنَ أَجْنِحَتِهِ وَ إِذَا هُوَ اخْضَرَّ عَلَیْهِ نَهَرٌ عَلَیْهِ أَلْفُ قَصْرٍ مِنْ ذَهَبٍ.

پیامبر (صلی الله علیه و آله)- جبرئیل بر محمّد (صلی الله علیه و آله) نازل شد و گفت: «ای محمّد (صلی الله علیه و آله)! آیا می‌خواهی جایگاه تو را در بهشت و بعضی از چیزهایی را که از آن بهره‌مند خواهی شد به تو نشان بدهم»؟ گفت: «آری. آنگاه در میان بال‌های خود، بالی را به او نشان داد که سبزرنگ بود و نهری در آن جریان داشت و هزار کاخ طلا بر روی آن بود».

The Prophet (peace be upon him and his family): Jibra'il descended upon Muhammad (peace be upon him and his family) and said: "O Muhammad (peace be upon him and his family)! Do you want me to show you your station in Paradise and some of what you will enjoy therein?" He said: "Yes." Then, from among his wings, he showed him a wing that was green in colour, on which a river flowed and upon which stood a thousand palaces of gold.

પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ): જિબ્રઈલ મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) પર નાઝિલ થયા અને કહ્યું: "અય મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)! શું તમે ઇચ્છો છો કે હું તમને જન્નતમાં તમારી જગ્યા અને તેમાંથી જે વસ્તુઓનો તમને લાભ મળશે તેમાંથી કેટલીક તમને દેખાડું?" તેમણે કહ્યું: "હા. ત્યારે તેમણે પોતાની પાંખો મધ્યેથી એક પાંખ તેમને દેખાડી જે લીલા રંગની હતી અને તેમાં એક નહેર વહેતી હતી અને તેના પર સોનાના હજાર મહેલો હતા."

#13

الرّسول (صلی الله علیه و آله) The Prophet (peace be upon him and his family) રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)

قَالَ رَسُولُ اللهِ (صلی الله علیه و آله): رَأَیْتُ جَبْرَائِیلَ عِنْدَ سِدْرَهًِْ الْمُنْتَهَی لَهُ سِتُّمِائَهًِْ جَنَاحٍ یَتَنَاثَرُ مِنْ رِیشِهِ أَکابِرُ الدُّرِّ وَ الْیَاقُوتِ.

پیامبر (صلی الله علیه و آله)- از پیامبر (صلی الله علیه و آله) درباره‌ی آیه: و لقَدْ رَآهُ نَزْلةً أُخْرَی سؤال شد؛ رسول خدا (صلی الله علیه و آله) فرمود: «جبرئیل را نزدیک سدرهًْ المنتهی دیدم، ششصد بال داشت. از پرهایش، بزرگ‌ترین مرواریدها و یاقوت‌ها پراکنده می‌شد».

The Prophet (peace be upon him and his family): The Prophet (peace be upon him and his family) was asked about the verse: وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْرى [And certainly he saw him in another descent]. The Messenger of Allah (peace be upon him and his family) said: "I saw Jibra'il near Sidrat al-Muntaha; he had six hundred wings. From his feathers, the greatest of pearls and rubies were scattered."

પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ): પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)ને આયત: وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْرى [અને ખરેખર તેમણે તેને બીજી વખત ઉતરતા જોયો] વિશે પૂછવામાં આવ્યું; રસૂલુલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)એ ફરમાવ્યું: "મેં જિબ્રઈલને સિદ્રતુલ મુન્તહા પાસે જોયા, તેમને છસો પાંખો હતી. તેમના પીંછામાંથી, સૌથી મોટા મોતી અને યાકૂત વિખેરાઈ રહ્યા હતા."

#14

الرّضا (علیه السلام) Imam Rida (peace be upon him) ઇમામ રેઝા (અલયહિસ્સલામ)

عَنْ صَفْوَانَ‌بْنِ‌یَحْیَی قَالَ: ... قَالَ أَبُو قُرَّهًَْ فَإِنَّهُ یَقُولُ وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْری فَقَالَ أَبُو الْحَسَنِ (علیه السلام) إِنَّ بَعْدَ هَذِهِ الْآیَهًِْ مَا یَدُلُّ عَلَی مَا رَأَی حَیْثُ قَالَ ما کَذَبَ الْفُؤادُ ما رَأی یَقُولُ مَا کَذَبَ فُؤَادُ مُحَمَّدٍ مَا رَأَتْ عَیْنَاهُ ثُمَ أَخْبَرَ بِمَا رَأَی فَقَالَ لَقَدْ رَأی مِنْ آیاتِ رَبِّهِ الْکُبْری فَآیَاتُ اللَّهِ غَیْرُ اللَّهِ.

امام رضا (علیه السلام)- ابوقرّه گفت: «او خودش می‌گوید: و لقَدْ رَآهُ نَزْلةً أُخْرَی یعنی قطعاً بار دیگری هم او را دیده است»؟ امام رضا (علیه السلام) فرمود: «پس از این آیه، آیه دیگری است که دلالت می‌کند که چه دیده است؛ آنجا که می‌گوید: قلب [پاک او] در آنچه دید هرگز دروغ نگفت. ( نجم/۱۱ ) و سپس به ما خبر می‌دهد که چه چیزی را دیده است و می‌گوید: او پاره‌ای از آیات و نشانه‌های بزرگ پروردگارش را دید!. ( نجم/۱۸ ) پس آیات خداوند غیر از خداوند است.

Imam Rida (peace be upon him): Abu Qurra said, "He himself says: وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْرى [And certainly he saw him in another descent], meaning he certainly saw Him another time as well?" Imam Rida (peace be upon him) said: "After this verse, there is another verse that indicates what he saw; where it says: ما کَذَبَ الْفُؤادُ ما رَأى [His [pure] heart never lied about what it saw]. (An-Najm/11) Then it informs us of what he saw and says: لَقَدْ رَأى مِنْ آیاتِ رَبِّهِ الْکُبْرى [Indeed, he saw some of the great signs of his Lord]. (An-Najm/18) So the signs of Allah are other than Allah."

ઇમામ રિઝા (અલયહિસ્સલામ): અબૂ કુર્રહએ કહ્યું: "તેઓ પોતે કહે છે: وَ لَقَدْ رَآهُ نَزْلَةً أُخْرى [અને ખરેખર તેમણે તેને બીજી વાર પણ જોયો], એટલે ખરેખર બીજી વાર પણ તેને જોયો છે?" ઇમામ રિઝા (અલયહિસ્સલામ)એ ફરમાવ્યું: "આ આયત પછી બીજી આયત છે જે દર્શાવે છે કે તેમણે શું જોયું; જ્યાં કહે છે: ما کَذَبَ الْفُؤادُ ما رَأى [તેમના [પવિત્ર] દિલે જે જોયું તેમાં ક્યારેય જૂઠ ન બોલ્યું]. (નજ્મ/૧૧) અને પછી અમને જણાવે છે કે તેમણે શું જોયું અને કહે છે: لَقَدْ رَأى مِنْ آیاتِ رَبِّهِ الْکُبْرى [ખરેખર તેમણે તેમના પરવરદિગારની કેટલીક મોટી નિશાનીઓ જોઈ]. (નજ્મ/૧૮) તો અલ્લાહની નિશાનીઓ અલ્લાહ સિવાય બીજું છે."

#15

الرّضا (علیه السلام) Imam Rida (peace be upon him) ઇમામ રેઝા (અલયહિસ્સલામ)

عَنْ أَحْمَدَ‌بْنِ‌مُحَمَّدِ‌بْنِ‌أَبِی نَصْرٍ عَنْ عَلِیِّ‌بْنِ‌مُوسَی الرِّضَا (علیه السلام) قَالَ قَالَ یَا أَحْمَدُ مَا الْخِلَافُ بَیْنَکُمْ وَ بَیْنَ أَصْحَابِ هِشَامِ‌بْنِ‌الْحَکَمِ فِی التَّوْحِیدِفَقُلْتُ جُعِلْتُ فِدَاکَ قُلْنَا نَحْنُ بِالصُّورَهًْ لِلْحَدِیثِ الَّذِی رُوِیَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله) رَأَی رَبَّهُ فِی صُورَهًِْ شَابٍوَ قَالَ هِشَامُ‌بْنُ‌الْحَکَمِ بِالنَّفْیِ لِلْجِسْمِفَقَالَ یَا أَحْمَدُ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله) لَمَّا أُسْرِیَ بِهِ إِلَی السَّمَاءِوَ بَلَغَ عِنْدَ سِدْرَهًِْ الْمُنْتَهَی خُرِقَ لَهُ فِی الْحُجُبِ مِثْلُ سَمٍّ لِإِبْرَهًٍْ‌فَرَأَی مِنْ نُورِ الْعَظَمَهًِْ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ یَرَیوَ أَرَدْتُمْ أَنْتُمُ التَّشْبِیهَ دَعْ هَذَا یَا أَحْمَدُ لَا یَنْفَتِحُ عَلَیْکَ هَذَا أَمْرٌ عَظِیم.

امام رضا (علیه السلام)- احمد بزنطی گوید: امام رضا (علیه السلام) به من فرمود: «ای احمد! اختلاف بین شما و بین اصحاب هشام‌بن‌حکم در توحید چیست»؟ گفتم: «جانم به فدایت! ما قائل به صورتیم به خاطر حدیثی که از رسول خدا (صلی الله علیه و آله) روایت شده است، مبنی بر اینکه پروردگارش را به صورت یک جوان دید؛ ولی هشام‌بن‌حکم، قائل به نفی جسم از خدا است». حضرت فرمود: «ای احمد! زمانی که رسول خدا (صلی الله علیه و آله) به معراج رفت و به سدرهًْ المنتهی رسید، حجاب‌ها به اندازه سوراخ سوزنی برای او شکافته شد و او پس از نور عظمت الهی، آن چه را که خداوند می‌خواست ببیند، دید ولی شما از آن تشبیه برداشت کردید. ای احمد! این موضوع را رها کن که باعث نشود باب عظیمی [از کفر] بر تو گشوده شود».

Imam Rida (peace be upon him): Ahmad al-Bazanti said: Imam Rida (peace be upon him) said to me: "O Ahmad! What is the disagreement between you and the companions of Hisham ibn al-Hakam concerning tawhid (divine unity)?" I said: "May my soul be your ransom! We hold to [Allah having] a form, on account of a hadith narrated from the Messenger of Allah (peace be upon him and his family) to the effect that he saw his Lord in the form of a young man; but Hisham ibn al-Hakam holds to the denial of a body for Allah." He said: "O Ahmad! When the Messenger of Allah (peace be upon him and his family) went on the mi'raj and reached Sidrat al-Muntaha (the farthest lote-tree), the veils were split open for him to the extent of the eye of a needle, and after [seeing] the light of the divine majesty, he saw what Allah wished him to see; but you have taken from that a comparison [between Allah and creation]. O Ahmad! Leave this matter alone, lest a great door [of disbelief] be opened upon you."

ઇમામ રિઝા (અલયહિસ્સલામ): અહમદ બઝન્તી કહે છે: ઇમામ રિઝા (અલયહિસ્સલામ)એ મને ફરમાવ્યું: "ઓ અહમદ! તવહીદ (એકેશ્વરવાદ)માં તમારી અને હિશામ બિન હકમના સાથીઓ વચ્ચે શું મતભેદ છે?" મેં કહ્યું: "મારો જીવ આપ પર કુરબાન! અમે સૂરત (સ્વરૂપ)ના કાયલ છીએ, રસૂલુલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)થી રિવાયત થયેલી હદીસને કારણે કે તેમણે તેમના પરવરદિગારને એક જવાનના રૂપમાં જોયો; પરંતુ હિશામ બિન હકમ, અલ્લાહથી શરીરના ઇનકારના કાયલ છે." હઝરતે ફરમાવ્યું: "ઓ અહમદ! જ્યારે રસૂલુલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) મેરાજ પર ગયા અને સિદરતુલ મુન્તહા સુધી પહોંચ્યા, ત્યારે તેમના માટે પરદાઓ સોયના છિદ્ર જેટલા ખૂલ્યા અને તેમણે અલ્લાહની અઝમતના નૂર પછી જે અલ્લાહ દેખાડવા ઇચ્છતો હતો તે જોયું, પરંતુ તમે તેમાંથી તશ્બીહ (સરખામણી) લીધી. ઓ અહમદ! આ વિષયને છોડી દો, જેથી તમારા પર [કુફ્રનો] મોટો દરવાજો ન ખૂલી જાય."