به‌‌يقين، گروه بسيارى از جنّ و انس را براى دوزخ آفريديم؛ آن‌ها دل‌ها (عقل‌ها) يى دارند كه با آن [انديشه نمى‌كنند، و] نمى‌فهمند؛ و چشمانى كه با آن نمى‌بينند؛ و گوش‌هايى كه با آن نمى‌شنوند؛ آن‌ها همچون چهارپايانند؛ بلكه گمراه‌تر! اينان همان غافلانند [چون امكان هدايت دارند و بهره نمى‌گيرد].
And certainly We have created for hell many of the jinn and the men; they have hearts with which they do not understand, and they have eyes with which they do not see, and they have ears with which they do not hear; they are as cattle, nay, they are in worse errors; these are the heedless ones.
અને બેશક અમોએ જિન્નાતો તથા ઇન્સાનોમાંથી ઘણાઓને જહન્નમ માટે જ પેદા કર્યાં છે; તેઓ દિલ (મન) ધરાવે છે તેનાથી સમજતા (વિચારતા) નથી, અને તેમની આંખો છે તેનાથી જોતા નથી, અને તેમના કાન છે તેનાથી સાંભળતા નથી; તેઓ જાનવરો જેવા છે બલ્કે તે કરતાંય વધુ ગુમરાહ છે; આ લોકો જ બેદરકાર (ગાફીલ) છે.
وَ لَقَدْ ذَرَأْنَا الآیَهًَْ قَالَ أَیْ خَلَقْنَا.
علیّ‌بن‌ابراهیم ( وَ لَقَدْ ذَرَأْنَا ... یعنی آفریده‌ایم.
Ali ibn Ibrahim (may Allah have mercy on him): وَ لَقَدْ ذَرَأْنَا [And indeed We have ذَرَأْنَا] — that is, We have created.
અલી બિન ઇબ્રાહીમ (રહમતુલ્લાહિ અલયહિ): وَ لَقَدْ ذَرَأْنَا [અને ખરેખર અમે ذَرَأْنَا] — એટલે કે અમે પૈદા કર્યા છે.
الْجِنُّ ثَلَاثَهًُْ أَصْنَافٍ صِنْفٌ حَیَّاتٌ وَ عَقَارِبُ وَ خَشَاشُ الْأَرْضِ وَ صِنْفٌ کَالرِّیحِ فِی الْهَوَاءِ وَ صِنْفٌ عَلَیْهِمُ الْحِسَابُ وَ الْعِقَابُ وَ خَلَقَ اللَّهُ الْإِنْسَ ثَلَاثَهًَْ أَصْنَافٍ صِنْفٌ کَالْبَهَائِمِ لَهُمْ قُلُوبٌ لا یَفْقَهُونَ بِها وَ لَهُمْ آذانٌ لا یَسْمَعُونَ بِها وَ لَهُمْ أَعْیُنٌ لا یُبْصِرُونَ بِها وَ صِنْفٌ أَجْسَادُهُمْ أَجْسَادُ بَنِی آدَمَ (علیه السلام) وَ أَرْوَاحُهُمْ أَرْوَاحُ الشَّیَاطِینِ وَ صِنْفٌ کَالْمَلَائِکَهًِْ (علیهم السلام) فِی ظِلِّ اللَّهِ یَوْمَ لَا ظِلَّ إِلَّا ظِلُّهُ.
پیامبر ( پریان سه دسته‌اند: یکی ماران و دیگر عقرب‌ها و خزنده‌های زمین و سوّم چون باد در هوا هستند و دسته‌ای از آن‌ها حساب و کیفر دارند، و خدا آدمی را سه دسته آفریده دسته‌ای چون بهایم دلی نفهم دارند و گوشی ناشنوا و چشمی که بینایی ندارد، دسته‌ای جسم آن‌ها همچون آدمی زاد است و روح آن‌ها شیطانی است و دسته‌ای چون فرشته‌هایند و در سایه‌ی خدا قرار دارند در روزی که سایه‌ای جز سایه‌ی او نیست.
The Prophet (peace be upon him and his family): The jinn are of three kinds: one kind are snakes, scorpions and creeping things of the earth; another kind are like the wind in the air; and a kind who are subject to reckoning and punishment. And Allah created human beings in three kinds: one kind are like cattle — they have hearts that do not understand, ears that do not hear, and eyes that do not see; another kind whose bodies are the bodies of the children of Adam (peace be upon him) but whose souls are the souls of satans; and a kind who are like the angels (peace be upon them), in the shade of Allah on the day when there is no shade except His shade.
પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ): જિન્નાત ત્રણ પ્રકારના છે: એક પ્રકાર સાપ, વીંછી અને ધરતી પરના જંતુઓ છે; બીજો પ્રકાર હવામાં પવન જેવો છે; અને એક પ્રકાર એવો છે જેમના પર હિસાબ અને સજા છે. અને અલ્લાહે માણસને ત્રણ પ્રકારે પૈદા કર્યો: એક પ્રકાર જાનવરો જેવો છે — તેમની પાસે એવા દિલ છે જે સમજતા નથી, એવા કાન છે જે સાંભળતા નથી, અને એવી આંખો છે જે જોતી નથી; બીજો પ્રકાર જેમના શરીર આદમના સંતાનોના શરીર જેવા છે પરંતુ જેમની રૂહો શેતાનોની રૂહો છે; અને એક પ્રકાર જે ફરિશ્તાઓ (અલયહેમુસ્સલામ) જેવો છે, અલ્લાહની છાયામાં એ દિવસે જ્યારે તેની છાયા સિવાય કોઈ છાયા નહીં હોય.
فِی رِوَایَهًِْ أبِی‌الْجَارُودِ: عَنْ أَبِی‌جَعْفَرٍ (علیه السلام) فِی قَوْلِهِ لَهُمْ قُلُوبٌ لا یَفْقَهُونَ بِها یَقُولُ طَبَعَ اللَّهُ عَلَیْهَا فَلَا تَعْقِلُ وَ لَهُمْ أَعْیُنٌ عَلَیْهَا غِطَاءٌ عَنِ الْهُدَی لا یُبْصِرُونَ بِها وَ لَهُمْ آذانٌ لا یَسْمَعُونَ بِها جَعَلَ فِی آذَانِهِمْ وَقْراً فَلَمْ یَسْمَعُوا الْهُدَی.
امام باقر ( در روایت ابوجارود آمده است: امام باقر (درباره‌ی این کلام خدای عزّوجلّ: لَهُمْ قُلُوبٌ لاَّ یَفْقَهُونَ بِهَا فرمود: «خدا بر دل هایشان مهر زد. پس تعقّل نمی‌کنند و نمی‌فهمند. وَ لَهُمْ أَعْیُنٌ یعنی بر آن‌ها پوششی در برابر هدایت است، لاَّ یُبْصِرُونَ بِهَا وَ لَهُمْ آذَانٌ لاَّ یَسْمَعُونَ بِهَا یعنی بر گوش‌هایشان مهر زده و هیچ‌گاه هدایت را نمی‌شنوند.
Imam Baqir (peace be upon him): In the narration of Abu al-Jarud, Imam Baqir (peace be upon him) said concerning this word of Allah the Mighty and Majestic: لَهُمْ قُلُوبٌ لاَّ یَفْقَهُونَ بِهَا [They have hearts with which they do not understand]: "Allah has set a seal upon their hearts, so they do not reason and do not understand. وَ لَهُمْ أَعْیُنٌ [And they have eyes] means that there is a covering over them against guidance, لاَّ یُبْصِرُونَ بِهَا وَ لَهُمْ آذَانٌ لاَّ یَسْمَعُونَ بِهَا [with which they do not see, and they have ears with which they do not hear] means that a seal has been set upon their ears and they never hear guidance."
ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ): અબુલ જારૂદની રિવાયતમાં આવ્યું છે કે ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ) એ અલ્લાહ અઝ્ઝ વ જલ્લના આ કલામ: لَهُمْ قُلُوبٌ لاَّ یَفْقَهُونَ بِهَا [તેઓને દિલો છે જેનાથી તેઓ સમજતા નથી] વિશે ફરમાવ્યું: "અલ્લાહે તેઓના દિલો પર મહોર લગાવી દીધી છે, તેથી તેઓ અક્કલ વાપરતા નથી અને સમજતા નથી. وَ لَهُمْ أَعْیُنٌ [અને તેઓને આંખો છે] એટલે કે તેઓ પર હિદાયતની સામે પડદો છે, لاَّ یُبْصِرُونَ بِهَا وَ لَهُمْ آذَانٌ لاَّ یَسْمَعُونَ بِهَا [જેનાથી તેઓ જોતા નથી અને તેઓને કાન છે જેનાથી તેઓ સાંભળતા નથી] એટલે કે તેઓના કાનો પર મહોર લગાવવામાં આવી છે અને તેઓ ક્યારેય હિદાયતને સાંભળતા નથી."
إِنَّمَا الْأَعْمَالُ بِالنِّیَّاتِ وَ لِکُلِّ امْرِئٍ مَا نَوَی وَ لَا بُدَّ لِلْعَبْدِ مِنْ خَالِصِ النِّیَّهًِْ فِی کُلِّ حَرَکَهًٍْ وَ سُکُونٍ لِأَنَّهُ إِذَا لَمْ یَکُنْ هَذَا الْمَعْنَی یَکُونُ غَافِلًا وَ الْغَافِلُونَ قَدْ وَصَفَهُمُ اللَّهُ تَعَالَی فَقَالَ أُولئِکَ کَالْأَنْعامِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ سَبِیلًا وَ قَالَ أُولئِکَ هُمُ الْغافِلُون.
پیامبر ( کارها به نیّت‌ها ارتباط پیدا می‌کنند و هرکس با نیّت خود محشور می‌گردد و لازم است بندگان در هر حرکت و یا سکونی نیّت خالص داشته باشند، زیرا اگر نیّت خالص نباشد از غافلان به حساب می‌آید، و غافلان را هم خداوند اینگونه وصف کرده است: أُولئِکَ کَالْأَنْعامِ، بَلْ هُمْ أَضَلُّ سَبِیلًا و فرمود: أُولئِکَ هُمُ الْغافِلُونَ.
The Messenger of Allah (peace be upon him and his family): Deeds are connected to intentions, and every person is raised with his own intention, and it is necessary for servants to have a pure intention in every movement and stillness, because if the intention is not pure, one is counted among the heedless. And Allah has described the heedless in this way: أُولئِکَ کَالْأَنْعامِ، بَلْ هُمْ أَضَلُّ سَبِیلًا [They are like cattle; nay, they are more astray in path], and He said: أُولئِکَ هُمُ الْغافِلُونَ [These are the heedless ones].
પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ): કાર્યો નિય્યતો સાથે સંબંધ ધરાવે છે, અને દરેક વ્યક્તિ પોતાની નિય્યત સાથે ઉઠાવવામાં આવશે, અને બંદાઓ માટે જરૂરી છે કે તેઓ દરેક હલન અને ચલનમાં ખાલિસ નિય્યત રાખે, કારણ કે જો નિય્યત ખાલિસ ન હોય તો તે ગાફિલોમાં ગણાય છે, અને ગાફિલોને અલ્લાહે આ રીતે વર્ણવ્યા છે: أُولئِکَ کَالْأَنْعامِ، بَلْ هُمْ أَضَلُّ سَبِیلًا [તેઓ ચોપગા જાનવરો જેવા છે, બલ્કે તેઓ રસ્તાથી વધુ ભટકેલા છે] અને ફરમાવ્યું: أُولئِکَ هُمُ الْغافِلُونَ [આ જ ગાફિલો છે].
مَا رَضِیَ اللَّهُ أَنْ شَبَّهَهُمْ بِالْأَنْعَامِ حَتَّی قَالَ بَلْ هُمْ أَضَلُّ.
امام هادی ( خداوند به اینکه آن‌ها را تشبیه به چهار پایان و حیوانات نموده اکتفاء نکرده بلکه فرمود: بلکه گمراهترند!. ( فرقان/۴۴ )
Imam Hadi (peace be upon him): Allah was not satisfied with likening them to cattle and animals, but rather said: "Nay, they are more astray!" (Furqan/44)
ઇમામ હાદી (અલયહિસ્સલામ): અલ્લાહે તેઓને ચોપગા જાનવરો સાથે તશ્બીહ આપવા પર જ સંતોષ ન માન્યો, બલ્કે ફરમાવ્યું: બલ્કે તેઓ વધુ ભટકેલા છે! (ફુરકાન/44)
قَامَ رَجُلٌ إِلَی عَلِیٍّ (علیه السلام) فَقَالَ یَا أَمِیرَالْمُؤْمِنِینَ (علیه السلام) أَخْبِرْنَا عَنِ النَّاسِ وَ أَشْبَاهِ النَّاسِ وَ النَّسْنَاسِ قَالَ (علیه السلام) لِیٌّ یَا حَسَنُ (علیه السلام) أَجِبْهُ قَالَ فَقَالَ لَهُ الْحَسَنُ (علیه السلام) سَأَلْتَ عَنِ النَّاسِ فَرَسُولُ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله) النَّاسُ لِأَنَّ اللَّهَ یَقُولُ ثُمَّ أَفِیضُوا مِنْ حَیْثُ أَفاضَ النَّاسُ وَ نَحْنُ مِنْهُ وَ سَأَلْتَ عَنْ أَشْبَاهِ النَّاسِ فَهُمْ شِیعَتُنَا وَ هُمْ مِنَّا وَ هُمْ أَشْبَاهُنَا وَ سَأَلْتَ عَنِ النَّسْنَاسِ وَ هُمْ هَذَا السَّوَادُ الْأَعْظَمُ وَ هُوَ قَوْلُ اللَّهِ تَعَالَی أُولئِکَ کَالْأَنْعامِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ سَبِیلًا.
امام حسن ( مردی به پا خاست و از علی (درخواست نمود که ناس و اشباه ناس و نسناس را تفسیر کند. حضرت علی (رو به امام حسن (نموده فرمود: «جواب او را بده». امام حسن (فرمود: «سؤال از ناس کردی، رسول خدا (ناس است به دلیل اینکه خداوند در این آیه می‌فرماید: سپس از همان‌جا که مردم کوچ می‌کنند، [به‌سوی سرزمین منی] کوچ کنید!. ( بقره/۱۹۹ ) منظور پیامبر اکرم (است و ما از او هستیم. از اشباه ناس پرسیدی آن‌ها شیعیان ما هستند و ایشان از ما محسوب می‌شوند. امّا سؤال از نسناس کردی آن‌ها این جمعیّت انبوهند که افراد این آیه به شمار می‌روند: أُولئِکَ کَالْأَنْعامِ بَلْ هُمْ أَضَل».
Imam Hasan (peace be upon him): A man stood up and asked Ali (peace be upon him) to explain al-nas (the people), ashbah al-nas (the likenesses of the people) and al-nasnas. Imam Ali (peace be upon him) turned to Imam Hasan (peace be upon him) and said: "Answer him." Imam Hasan (peace be upon him) said: "You asked about al-nas — the Messenger of Allah (peace be upon him and his family) is al-nas, on the evidence that Allah says in this verse: ثُمَّ أَفِیضُوا مِنْ حَیْثُ أَفاضَ النَّاسُ [Then hasten on from where the people (al-nas) hasten on] (Baqarah/199). What is meant is the Noble Prophet (peace be upon him and his family), and we are from him. You asked about ashbah al-nas — they are our Shia and they are counted from us. But you asked about al-nasnas — they are this vast multitude who are the ones counted in this verse: أُولئِکَ کَالْأَنْعامِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ [They are like cattle; nay, they are more astray]."
ઇમામ હસન (અલયહિસ્સલામ): એક વ્યક્તિ ઉભો થયો અને અલી (અલયહિસ્સલામ) પાસે વિનંતી કરી કે નાસ, અશ્બાહે નાસ અને નસ્નાસની તફસીર કરે. હઝરત અલી (અલયહિસ્સલામ) એ ઇમામ હસન (અલયહિસ્સલામ) તરફ ફરીને ફરમાવ્યું: "તમે તેનો જવાબ આપો." ઇમામ હસન (અલયહિસ્સલામ) એ ફરમાવ્યું: "તમે નાસ વિશે સવાલ કર્યો, રસૂલુલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) નાસ છે, એ દલીલ પર કે અલ્લાહ આ આયતમાં ફરમાવે છે: ثُمَّ أَفِیضُوا مِنْ حَیْثُ أَفاضَ النَّاسُ [પછી તમે પણ ત્યાંથી કૂચ કરો જ્યાંથી લોકો (નાસ) કૂચ કરે છે, મિનાની ભૂમિ તરફ!] (બકરહ/199). મુરાદ પયગંબરે અકરમ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) છે, અને અમે તેમનાથી છીએ. તમે અશ્બાહે નાસ વિશે પૂછ્યું, તેઓ અમારા શિયાઓ છે અને તેઓ અમારામાંથી ગણાય છે. પરંતુ તમે નસ્નાસ વિશે સવાલ કર્યો, તેઓ આ મોટી ભીડ છે જેઓ આ આયતના મિસ્દાક ગણાય છે: أُولئِکَ کَالْأَنْعامِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ [તેઓ ચોપગા જાનવરો જેવા છે, બલ્કે તેઓ વધુ ભટકેલા છે]."
عَنْ عَبْدِاللَّهِبْنِسِنَانٍ قَالَ: سَأَلْتُ أَبَاعَبْدِاللَّهِ جَعْفَرَبْنَمُحَمَّدٍالصَّادِقَ (علیه السلام) فَقُلْتُ الْمَلَائِکَهًُْ أَفْضَلُ أَمْ بَنُو آدَمَ فَقَالَ قَالَ أَمِیرُ‌الْمُؤْمِنِینَ عَلِیُّبْنُأَبِیطَالِبٍ (علیه السلام) إِنَّ اللَّهَ رَکَّبَ فِی الْمَلَائِکَهًِْ عَقْلًا بِلَا شَهْوَهًٍْ وَ رَکَّبَ فِی الْبَهَائِمِ شَهْوَهًًْ بِلَا عَقْل وَ رَکَّبَ فِی بَنِی آدَمَ کِلْتَیْهِمَا فَمَنْ غَلَبَ عَقْلُهُ شَهْوَتَهُ فَهُوَ خَیْرٌ مِنَ الْمَلَائِکَهًْ وَ مَنْ غَلَبَ شَهْوَتُهُ عَقْلَهُ فَهُوَ شَرٌّ مِنَ الْبَهَائِمِ.
امام صادق ( عبدالله‌بن‌سنان گوید: از امام صادق (پرسیدم: «فرشته‌ها برترند و یا آدمی‌زادگان (»؟ فرمود: «امیرالمؤمنین علی (فرمود: که خدای عزّوجلّ به فرشته‌ها عقل بی‌شهوت داده و به بهائم شهوت بی‌عقل و به آدمی هر دو را داده و هرکه عقلش را بر شهوتش چیره سازد، بهتر از فرشته‌ها است و هرکه شهوتش را بر عقلش چیره سازد، بدتر از بهائم است».
Imam Sadiq (peace be upon him): Abdullah ibn Sinan said: I asked Imam Sadiq (peace be upon him): "Are the angels superior, or the children of Adam?" He said: "Amir al-Mu'minin Ali (peace be upon him) said: Indeed Allah the Mighty and Majestic has given the angels intellect without desire, and has given the beasts desire without intellect, and has given the human being both. So whoever's intellect overcomes his desire is better than the angels, and whoever's desire overcomes his intellect is worse than the beasts."
ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ): અબ્દુલ્લાહ બિન સિનાન કહે છે: મેં ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)ને પૂછ્યું: "ફરિશ્તાઓ શ્રેષ્ઠ છે કે આદમના સંતાનો?" તેમણે ફરમાવ્યું: "અમીરુલ મોમેનીન અલી (અલયહિસ્સલામ)એ ફરમાવ્યું: ખરેખર અલ્લાહ અઝ્ઝ વ જલ્લે ફરિશ્તાઓમાં ઇચ્છા વગરની અક્લ મૂકી છે, અને પ્રાણીઓમાં અક્લ વગરની ઇચ્છા મૂકી છે, અને આદમના સંતાનમાં બંને મૂકી છે. તો જેની અક્લ તેની ઇચ્છા પર વિજય મેળવે તે ફરિશ્તાઓ કરતાં શ્રેષ્ઠ છે, અને જેની ઇચ્છા તેની અક્લ પર વિજય મેળવે તે પ્રાણીઓ કરતાં ખરાબ છે."