سورة الأعراف

Verse 55 of 206

7:55

ادْعُوا رَبَّكُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً إِنَّهُ لا يُحِبُّ الْمُعْتَدينَ

پروردگار خود را [آشكارا] از روى تضرّع، و در پنهانى، بخوانيد؛ [و از تجاوز، دست برداريد كه] او متجاوزان را دوست نمى‌دارد.

Call on your Lord humbly and secretly; surely He does not love those who exceed the limits.

તમે તમારા પરવરદિગારને કરગરીને તથા છાનામાના પોકારો; બેશક તે હદ બહાર જનારાઓને દોસ્ત રાખતો નથી.

الرّسول (صلی الله علیه و آله) The Prophet (peace be upon him and his family) રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)

عَلَیْکُمْ بِالْبُکَاءِ مِنْ خَشْیَهًِْ اللَّهِ یُبْنَی لَکَ بِکُلِّ دَمْعَهًٍْ أَلْفُ بَیْتٍ فِی الْجَنَّهًِْ وَ مَا مِنْ شَیْءٍ أَحَبُّ إِلَی اللَّهِ مِنْ قَطْرَهًِْ دَمْعٍ مِنْ خَشْیَهًِْ اللَّهِ وَ قَطْرَهًِْ دَمٍ جَرَتْ فِی سَبِیلِ اللَّهِ وَ إِذَا أَرَادَ اللَّهُ بِعَبْدٍ خَیْراً نَصَبَ فِی قَلْبِهِ نَائِحَهًًْ مِنَ الْحُزْنِ وَ إِنَّ اللَّهَ یُحِبُ کُلَ قَلْبٍ حَزِینٍ وَ خَیْرُ الدُّعَاءِ الْخَفِیُّ قَالَ تَعَالَی ادْعُوا رَبَّکُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْیَة.

پیامبر ( بر شما باد به گریه‌کردن از ترس خدا! چراکه خداوند در برابر هر قطره‌ی اشکی که بریزید؛ خانه‌ای در بهشت برای شما بنا می‌کند و چیزی در نزد خداوند متعال بهتر از قطره‌ی اشکی که از ترس خدا و قطره‌ی خونی که در راه خدا ریخته شود، نیست. و هرگاه خداوند بخواهد خیری به بنده‌اش برساند؛ در دلش پرده‌ای از غم و اندوه قرار می‌دهد. همانا خداوند متعال قلب‌های اندوهناک را دوست دارد؛ و بهترین دعا آن است که پنهان باشد؛ چنانکه خدای متعال فرموده است: ادْعُوا رَبَّکُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْیَةً.

The Messenger of Allah (peace be upon him and his family): It is upon you to weep out of fear of Allah! For Allah builds for you a house in Paradise for every teardrop you shed, and there is nothing dearer to Allah the Exalted than a drop of tears shed out of fear of Allah and a drop of blood shed in the way of Allah. And whenever Allah wishes good for His servant, He places a veil of grief and sorrow in his heart. Indeed, Allah the Exalted loves grief-stricken hearts; and the best supplication is the one that is hidden, as Allah the Exalted has said: ادْعُوا رَبَّکُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْیَةً [Call on your Lord humbly and secretly].

પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ): તમારા પર જરૂરી છે કે અલ્લાહના ડરથી રડો! કારણ કે અલ્લાહ તમે વહાવેલા દરેક આંસુના ટીપાના બદલામાં જન્નતમાં તમારા માટે એક ઘર બનાવે છે, અને અલ્લાહ તઆલાની નજીક અલ્લાહના ડરથી વહેલા આંસુના ટીપા અને અલ્લાહના માર્ગમાં વહેલા લોહીના ટીપાથી શ્રેષ્ઠ કંઈ નથી. અને જ્યારે અલ્લાહ પોતાના બંદા માટે ભલાઈ ઈચ્છે છે, ત્યારે તેના દિલમાં ગમ અને દુ:ખનો પડદો મૂકે છે. ખરેખર અલ્લાહ તઆલા ગમગીન દિલોને ચાહે છે; અને શ્રેષ્ઠ દુઆ તે છે જે છૂપી હોય; જેમ કે અલ્લાહ તઆલાએ ફરમાવ્યું છે: ادْعُوا رَبَّکُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْیَةً [તમારા રબને આજીજી અને છૂપી રીતે પોકારો].

الرّسول (صلی الله علیه و آله) The Prophet (peace be upon him and his family) રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)

أَنَّهُ (صلی الله علیه و آله) کَانَ فِی غُزَاهًٍْ فَأَشْرَفُوا عَلَی وَادٍ فَجَعَلَ النَّاسُ یُهَلِّلُونَ وَ یُکَبِّرُونَ وَ یَرْفَعُونَ أَصْوَاتَهُمْ فَقَالَ أَیُّهَا النَّاسُ ارْبَعُوا عَلَی أَنْفُسِکُمْ أَمَا إِنَّکُمْ لَا تَدْعُونَ أَصَمَّ وَ لَا غَائِباً وَ إِنَّمَا تَدْعُونَ سَمِیعاً قَرِیباً مَعَکُمْ.

پیامبر ( پیامبر (در یکی از جنگ‌ها سرزمینی را فتح کردند، مردم به تهلیل، تکبیر، و شادمانی و شور و شعف پرداختند [و با صدای بلند خداوند را حمد می‌کردند]، حضرت (فرمود: «برخویشتن مسلّط گردید؛ چرا که شما [خدای] ناشنوا و غایب را نمی‌خوانید، شما [خدای] شنوا و نزدیک به خود را می‌خوانید و [او همواره] با شماست».

The Messenger of Allah (peace be upon him and his family): The Prophet (peace be upon him and his family) conquered a land in one of the battles, and the people began to say tahlil, takbir, and expressed joy and elation [and praised Allah loudly]. The Prophet (peace be upon him and his family) said: "Restrain yourselves; for you are not calling upon a [Lord] who is deaf or absent — you are calling upon a [Lord] who is hearing and near to you, and [He is always] with you."

પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ): પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)એ એક જંગમાં એક ભૂમિ ફતેહ કરી, લોકોએ તહલીલ, તકબીર, અને ખુશી અને ઉત્સાહ કરવા લાગ્યા [અને ઊંચા અવાજે અલ્લાહની હમ્દ કરવા લાગ્યા], હઝરત (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)એ ફરમાવ્યું: "પોતાના પર કાબૂ રાખો; કારણ કે તમે [એવા અલ્લાહને] જે બહેરો અને ગેરહાજર હોય તેને પોકારતા નથી, તમે [એવા અલ્લાહને] જે સાંભળનારો અને તમારી નજીક છે તેને પોકારો છો અને [તે હંમેશા] તમારી સાથે છે."

الصّادق (علیه السلام) Imam Sadiq (peace be upon him) ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)

وَ دُعَاءُ التَّضَرُّعِ أَنْ تُحَرِّکَ إِصْبَعَکَ السَّبَّابَهًَْ مِمَّا یَلِی وَجْهَکَ وَ هُوَ دُعَاءُ الْخِیفَهًْ.

امام صادق ( دعای تضرّع آن است که انگشت سبابه را در مقابل صورت به حرکت درآوری. دعای خیفه نیز همین است.

Imam Sadiq (peace be upon him): The supplication of tadarru' (humble entreaty) is that you move your index finger in front of your face. The supplication of khifah (fear) is also the same.

ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ): તઝર્રુ (આજીજી)ની દુઆ એ છે કે તમે તર્જની આંગળીને ચહેરાની સામે હલાવો. ખીફા (ભય)ની દુઆ પણ આ જ છે.

الباقر (علیه السلام) Imam Baqir (peace be upon him) ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ)

لَا یَکْتُبُ الْمَلَکُ إِلَّا مَا سَمِعَ وَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ‌وَ‌جَلَّ وَ اذْکُرْ رَبَّکَ فِی نَفْسِکَ تَضَرُّعاً وَ خِیفَهًًْ فَلَا یَعْلَمُ ثَوَابَ ذَلِکَ الذِّکْرِ فِی نَفْسِ الرَّجُلِ غَیْرُ اللَّهِ عَزَّ‌وَ‌جَلَّ لِعَظَمَتِه.

امام باقر ( فرشته گماشته بر اعمال آدمی جز آنچه شنیده را نمی‌نویسد؛ و خدای متعال فرمود: أُدْعُوا رَبَّکُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْیَةً إِنَّهُ لایُحِبُّ المُعْتَدینَ. پس ثواب آن ذکر در دل شخص را به‌خاطر عظمتش، جز خدا کسی نمی‌داند».

Imam Baqir (peace be upon him): The angel appointed over a person's deeds does not record anything except what he hears; and Allah the Exalted said: أُدْعُوا رَبَّکُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْیَةً إِنَّهُ لایُحِبُّ المُعْتَدینَ [Call on your Lord humbly and secretly; surely He does not love those who exceed the limits]. So no one but Allah the Mighty and Majestic knows the reward of that remembrance made within a person's heart, because of its greatness.

ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ): મનુષ્યના કાર્યો પર નિયુક્ત ફરિશ્તો જે સાંભળે છે તે સિવાય કંઈ લખતો નથી; અને અલ્લાહ તઆલાએ ફરમાવ્યું: أُدْعُوا رَبَّکُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْیَةً إِنَّهُ لایُحِبُّ المُعْتَدینَ [તમારા રબને આજીજી અને છૂપી રીતે પોકારો; ખરેખર તે હદ ઓળંગનારાઓને ચાહતો નથી]. તો દિલમાં કરવામાં આવેલા તે ઝિક્રનો સવાબ, તેની મહાનતાના કારણે, અલ્લાહ સિવાય કોઈ જાણતો નથી."

الرّسول (صلی الله علیه و آله) The Prophet (peace be upon him and his family) રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)

أَکْثَرُ مُنَافِقِی أُمَّتِی قُرَّاؤُهَا فَکُنْ حَیْثُ نُدِبْتَ إِلَیْهِ وَ أُمِرْتَ بِهِ وَ أَخْفِ سِرَّکَ مِنَ الْخَلْقِ مَا اسْتَطَعْتَ وَ اجْعَلْ طَاعَتَکَ لِلَّهِ بِمَنْزِلَهًِْ رُوحِکَ مِنْ جَسَدِکَ وَ لْتَکُنْ مُعْتَبِراً حَالَکَ مَا تُحَقِّقُهُ بَیْنَکَ وَ بَیْنَ بَارِئِکَ وَ اسْتَعِنْ بِاللَّهِ فِی جَمِیعِ أُمُورِکَ مُتَضَرِّعاً إِلَیْهِ آنَاءَ لَیْلِکَ وَ نَهَارِکَ قَالَ اللَّهُ تَعَالَی ادْعُوا رَبَّکُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْیَةً إِنَّهُ لا یُحِبُّ الْمُعْتَدِینَ وَ الِاعْتِدَاءُ مِنْ صِفَهًِْ قُرَّاءِ زَمَانِنَا هَذَا وَ عَلَامَتِهِم.

پیامبر ( بسیاری از منافقین امّت من از افرادی هستند که قرآن قرائت می‌کنند. و ثابت باش روی آنچه دعوت به آن شده و مأموریّت در آن پیدا کردی، و شرّت را از مردم تا می‌توانی بازدار، و طاعت و پرستش خود را برای پروردگار متعال قرار بده؛ چون روح که حقیقت وجود تو و سلطان در مملکت تن است، و لازم است طاعت و عبودیّت نیز حاکم و قاهر و نافذ به همه اعمال و احوال باشد. و حالت تو مورد اعتبار و تنبّه دیگران باشد، تا زمانی‌که تو ما بین خود و خدا را تحکیم و تثبیت کرده‌ای، و از پروردگار متعال در همه‌ی امور خود، به حالت تضرّع و خشوع، در همه‌ی اوقات روز و شب یاری بطلب. خداوند متعال می‌فرماید: ادْعُوا رَبَّکُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْیَةً إِنَّهُ لا یُحِبُّ الْمُعْتَدِینَ. و یکی از صفات و علائم قاریان زمان ما؛ تجاوزکردن از حدود وظیفه و بیرون‌رفتن از محیط برنامه‌ی الهی و دینی است.

The Messenger of Allah (peace be upon him and his family): Most of the hypocrites of my ummah are among those who recite the Quran. And be steadfast upon what you have been invited to and charged with, and hold back your evil from the people as much as you can, and make your obedience and worship for the Lord the Exalted; for the soul is the reality of your existence and the sovereign in the kingdom of the body, and it is necessary that obedience and servitude too should be ruling, dominant and effective over all your actions and states. And let your state be a lesson and awakening for others, so long as you have firmly established what lies between yourself and Allah, and seek help from the Lord the Exalted in all your affairs, in a state of humble entreaty and humility, at all times of the day and night. Allah the Exalted says: ادْعُوا رَبَّکُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْیَةً إِنَّهُ لا یُحِبُّ الْمُعْتَدِینَ [Call on your Lord humbly and secretly; surely He does not love those who exceed the limits]. And one of the traits and marks of the reciters of our time is transgressing the bounds of duty and stepping outside the sphere of the divine and religious programme.

પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ): મારી ઉમ્મતના ઘણા મુનાફિકો એવા લોકોમાંથી છે જેઓ કુરઆન વાંચે છે. અને જેની તરફ તમને બોલાવવામાં આવ્યા છે અને જેનો હુકમ મળ્યો છે તેના પર દ્રઢ રહો, અને તમારી બુરાઈને લોકોથી જેટલું બની શકે તેટલું રોકી રાખો, અને તમારી તાઅત અને ઇબાદત પરવરદિગારે તઆલા માટે રાખો; કારણ કે રૂહ તમારા અસ્તિત્વની હકીકત અને શરીરના રાજ્યની બાદશાહ છે, અને જરૂરી છે કે તાઅત અને બંદગી પણ તમામ કાર્યો અને હાલતો પર હાકિમ, ગાલિબ અને પ્રભાવશાળી હોય. અને તમારી હાલત બીજાઓ માટે બોધ અને જાગૃતિનું કારણ હોય, ત્યાં સુધી કે તમે તમારી અને અલ્લાહની વચ્ચે જે છે તેને મજબૂત અને સ્થિર કર્યું છે, અને પરવરદિગારે તઆલા પાસેથી તમારા બધા કાર્યોમાં, આજીજી અને ખુશૂઅની હાલતમાં, દિવસ અને રાતના તમામ સમયોમાં મદદ માંગો. અલ્લાહ તઆલા ફરમાવે છે: ادْعُوا رَبَّکُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْیَةً إِنَّهُ لا یُحِبُّ الْمُعْتَدِینَ [તમારા રબને આજીજી અને છૂપી રીતે પોકારો; ખરેખર તે હદ ઓળંગનારાઓને ચાહતો નથી]. અને આપણા સમયના કારીઓની એક વિશેષતા અને નિશાની; ફરજની હદોથી તજાવુઝ કરવું અને ઈલાહી અને દીની કાર્યક્રમના વાતાવરણથી બહાર નીકળી જવું છે.

أمیرالمؤمنین (علیه السلام) Imam Ali, Commander of the Faithful (peace be upon him) ઇમામ અલી, અમીરુલ મોઅમેનીન (અલયહિસ્સલામ)

إِیَّاکُمْ وَ سَقَطَ الْکَلَامِ وَ فَصْلُ بَنِی‌آدَمَ (علیه السلام) کُتِبَ فَعَلَیْکُمْ بِالدُّعَاءِ مَا یُعْرَفُ وَ إِیَّاکُمْ وَ الدُّعَاءَ بِاللَّعْنِ وَ الْخِزْیِ فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّوَجَلَّ قَدْ أَحْکَمَ فِی کِتَابِهِ فَقَالَ عَزَّوَجَلَّ ادْعُوا رَبَّکُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْیَةً إِنَّهُ لا یُحِبُّ الْمُعْتَدِینَ فَمَنْ تَعَدَّی بِدُعَائِهِ بِلَعْنٍ أَوْ خِزْیٍ فَهُوَ مِنَ الْمُعْتَدِینَ.

امام علی ( از کلام بیهوده و تفرقه‌افکنی میان انسان‌ها، برحذر باشید که دعوت به سوی امور نیک و معروف بر شما واجب شده است و از لعن و نفرین و ریختن آبرو نیز برحذر باشید که خداوند عزّوجلّ در کتابش چنین حکم می‌کند: أُدْعُوا رَبَّکُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْیَةً إِنَّهُ لایُحِبُّ المُعْتَدینَ. و هرکس در دعایش با لعن و ریختن آبرو تجاوز نماید، در زمره‌ی تجاوزکاران است.

Imam Ali (peace be upon him): Beware of frivolous speech and of sowing division among people, for calling to what is good and right (ma'ruf) has been made incumbent upon you. And beware of cursing, invoking damnation and disgracing others, for Allah the Mighty and Majestic has decreed in His Book: أُدْعُوا رَبَّکُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْیَةً إِنَّهُ لا یُحِبُّ المُعْتَدینَ [Call on your Lord humbly and secretly; surely He does not love those who exceed the limits]. So whoever transgresses in his supplication with a curse or an invocation of disgrace is among the transgressors.

ઇમામ અલી (અલયહિસ્સલામ): નકામી વાતોથી અને લોકો વચ્ચે ફૂટ પાડવાથી બચો, કેમ કે નેક અને માઅરૂફ (સારા) કાર્યો તરફ બોલાવવું તમારા ઉપર વાજિબ કરવામાં આવ્યું છે. અને લાનત, બદદુઆ તથા કોઈની આબરૂ પાડવાથી પણ બચો, કેમ કે અલ્લાહ અઝ્ઝ વ જલ્લ પોતાની કિતાબમાં આ પ્રમાણે હુકમ ફરમાવે છે: أُدْعُوا رَبَّکُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْیَةً إِنَّهُ لا یُحِبُّ المُعْتَدینَ [પોતાના રબને ગિડગિડાવીને અને ગુપ્ત રીતે પોકારો; ખરેખર તે હદ વટાવનારાઓને પસંદ કરતો નથી]. અને જે કોઈ પોતાની દુઆમાં લાનત અથવા આબરૂ પાડવા દ્વારા હદ વટાવે, તે હદ વટાવનારાઓમાં ગણાય છે.