سورة يوسف

Verse 15 of 111

12:15

فَلَمَّا ذَهَبُوا بِهِ وَ أَجْمَعُوا أَنْ يَجْعَلُوهُ في غَيابَتِ الْجُبِّ وَ أَوْحَيْنا إِلَيْهِ لَتُنَبِّئَنَّهُمْ بِأَمْرِهِمْ هذا وَ هُمْ لا يَشْعُرُونَ

هنگامى‌كه او را با خود بردند، و به اتّفاق تصميم گرفتند وى را در مخفى‌گاه چاه قرار دهند، و [مقصد خود را عملى ساختند]؛ به او وحى فرستاديم كه آن‌ها را در آينده از اين كارشان با‌خبرخواهى ساخت؛ در‌حالى‌كه آن‌ها نمى‌دانند.

So when they had gone off with him and agreed that they should put him down at the bottom of the pit, and We revealed to him: You will most certainly inform them of this their affair while they do not perceive.

પછી કે જ્યારે તેને તેઓ સાથે લઇ ગયા અને તેઓ એકમત થયા કે તે (યુસુફ)ને કૂવામાં છુપાવવાની જગ્યાએ રાખી દે ત્યારે અમોએ તેને વહી કરી કે ખરેખર (એક વખત એવો આવશે કે) તું તેઓને આ મામલો યાદ અપાવીશ, જો કે તેઓને આનો અંદાજો પણ નહી હોય.

#1 هنگامی‌که او را با خود بردند، و تصمیم گرفتند وی را در مخفی‌گاه چاه قرار دهند، [سرانجام مقصد خود را عملی ساختند] و به او … «When they took him away and agreed to place him in the depths of the well, We revealed to him» જ્યારે તેઓ તેમને પોતાની સાથે લઈ ગયા, અને નક્કી કર્યું કે તેમને કૂવાના ઊંડાણમાં નાખી દે, [આખરે તેમણે પોતાનો ઇરાદો પૂરો કર્યો] અને અમે તેમના તરફ વહી મોકલી

الصّادق (علیه السلام) Imam Sadiq (peace be upon him) ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)

لَمَّا طَرَحَ إِخْوَهًُْ یُوسُفَ یُوسُفَ فِی الْجُبِّ، أَتَاهُ جَبْرَئِیلُ علیه السلام، فَدَخَلَ عَلَیْهِ، فَقَالَ: یَا غُلَامُ، مَا تَصْنَعُ هَاهُنَا؟ فَقَالَ: إِنَّ إِخْوَتِی أَلْقَوْنِی فِی الْجُبِّ، قَالَ: فَتُحِبُّ أَنْ تَخْرُجَ مِنْهُ؟ قَالَ: ذَاکَ إِلَی اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ إِنْ شَاءَ أَخْرَجَنِی». قَالَ: «فَقَالَ لَهُ: إِنَّ اللَّهَ تَعَالی یَقُولُ لَکَ: ادْعُنِی بِهذَا الدُّعَاءِ حَتّی أُخْرِجَکَ مِنَ الْجُبِّ، فَقَالَ لَهُ: وَ مَا الدُّعَاءُ؟ فَقَالَ: قُلِ اللَّهُمَّ إِنِّی أَسْأَلُکَ بِأَنَّ لَکَ الْحَمْدُ کُلُّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا أَنْتَ الْحَنَّانُ الْمَنَّانُ بَدِیعُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ ذُو الْجَلالِ وَ الْإِکْرامِ صَلِّ عَلَی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ اجْعَلْ لِی مِنْ أَمْرِی فَرَجاً وَ مَخْرَجاً وَ ارْزُقْنِی مِنْ حَیْثُ لَا أَحْتَسِبُ فَدَعَا رَبَّهُ فَجَعَلَ لَهُ مِنَ الْجُبِ فَرَجاً وَ مِنْ کَیْدِ المَرْأَهًِْ مَخْرَجاً وَ آتَاهُ مُلْکَ مِصْرَ مِنْ حَیْثُ لَمْ یَحْتَسِب.

امام صادق (علیه السلام)- وقتی برادران یوسف (علیه السلام) او را در چاه افکندند، در داخل چاه، جبرئیل نزد او آمده و پرسید: «ای جوان! چه کسانی تو را در این چاه انداخته‌اند»؟ یوسف (علیه السلام) گفت: «برادرانم، زیرا که من نزد پدرم قرب و منزلتی داشتم. نسبت به من حسادت کردند و مرا در این چاه افکندند». جبرئیل پرسید: «دوست داری از آن بیرون بیایی»؟ یوسف (علیه السلام) گفت: «این به دست خدای ابراهیم و اسحاق و یعقوب (است». جبرئیل گفت: «حال‌که چنین است، خدای ابراهیم و اسحاق و یعقوب (به تو می‌فرماید که چنین بگویی: «پروردگارا! من از درگاهت می‌خواهم، حمد و ستایش، همه از آن توست. ای خدای مشتاق و منّت‌آور! هیچ معبودی جز تو نیست؛ آفریننده‌ی آسمان‌ها و زمین و صاحب عظمت و بزرگی هستی. بر محمّد و آل محمّد درود بفرست و مرا از این گرفتاری‌ها برهان و در کار من گشایشی کن. و از آنجا که در نظرم می‌گنجد یا نمی‌گنجد، به من روزی ده». یوسف (علیه السلام) با این دعا خدا را صدا زد و خداوند فرج او را در رهایی از آن چاه قرار داد و او را از کید و مکر زن، نجات بخشید و پادشاهی مصر را چونان که در خاطرش نمی‌گنجید، به وی عطا کرد.

Imam Sadiq (peace be upon him): When the brothers of Yusuf (peace be upon him) threw him into the well, Jibra'il came to him inside the well and asked: "O young man! Who has thrown you into this well?" Yusuf (peace be upon him) said: "My brothers, because I had a special place and rank with my father. They envied me and threw me into this well." Jibra'il asked: "Would you like to come out of it?" Yusuf (peace be upon him) said: "That is in the hand of the Allah of Ibrahim, Ishaq and Ya'qub." Jibra'il said: "Since it is so, the Allah of Ibrahim, Ishaq and Ya'qub says to you to say this: 'O my Lord! I ask of Your court — all praise belongs to You. O yearning and bountiful Allah! There is no deity but You; You are the Originator of the heavens and the earth and the Possessor of majesty and greatness. Send blessings upon Muhammad and the family of Muhammad, deliver me from these afflictions and open a way out in my affair. And provide for me from where I can imagine or cannot imagine.'" Yusuf (peace be upon him) called upon Allah with this supplication, and Allah placed his relief in his rescue from that well, saved him from the guile and deceit of the woman, and granted him the kingdom of Egypt in a manner he could not have imagined.

ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ): જ્યારે યુસુફ (અલયહિસ્સલામ)ના ભાઈઓએ તેમને કૂવામાં ફેંક્યા, ત્યારે કૂવાની અંદર જિબ્રઈલ તેમની પાસે આવ્યા અને પૂછ્યું: "અય જવાન! તમને આ કૂવામાં કોણે ફેંક્યા છે?" યુસુફ (અલયહિસ્સલામ)એ કહ્યું: "મારા ભાઈઓએ, કારણ કે મને મારા પિતા પાસે ખાસ સ્થાન અને મરતબો હતો. તેઓએ મારી ઈર્ષા કરી અને મને આ કૂવામાં ફેંકી દીધો." જિબ્રઈલે પૂછ્યું: "શું તમે તેમાંથી બહાર આવવા ચાહો છો?" યુસુફ (અલયહિસ્સલામ)એ કહ્યું: "આ તો ઇબ્રાહીમ, ઇસ્હાક અને યાકૂબના ખુદાના હાથમાં છે." જિબ્રઈલે કહ્યું: "જ્યારે એવું છે, તો ઇબ્રાહીમ, ઇસ્હાક અને યાકૂબના ખુદા તમને ફરમાવે છે કે આમ કહો: 'અય પરવરદિગાર! હું તારા દરબારથી માંગું છું, હમ્દ અને પ્રશંસા બધું તારા માટે જ છે. અય મુશ્તાક અને એહસાન કરનાર ખુદા! તારા સિવાય કોઈ ઇબાદતને લાયક નથી; આસમાનો અને ધરતીનો સર્જનહાર અને અઝમત તથા મહાનતાનો માલિક તું છે. મુહમ્મદ અને આલે મુહમ્મદ પર દરૂદ મોકલ અને મને આ મુસીબતોમાંથી બચાવ અને મારા કામમાં ફરાગ આપ. અને જ્યાંથી હું કલ્પના કરી શકું અથવા કલ્પના ન કરી શકું, ત્યાંથી મને રોજી આપ.'" યુસુફ (અલયહિસ્સલામ)એ આ દુઆથી અલ્લાહને પોકાર્યા અને અલ્લાહે તેમની ફરાગ તે કૂવામાંથી છુટકારામાં રાખી, અને તેમને સ્ત્રીના કપટ અને છેતરપિંડીથી બચાવ્યા અને મિસ્રનું રાજ્ય એવી રીતે તેમને આપ્યું જેની તેમને કલ્પના પણ નહોતી.

#2 هنگامی‌که او را با خود بردند، و تصمیم گرفتند وی را در مخفی‌گاه چاه قرار دهند، [سرانجام مقصد خود را عملی ساختند] و به او … «When they took him away and agreed to place him in the depths of the well, We revealed to him» જ્યારે તેઓ તેમને પોતાની સાથે લઈ ગયા, અને નક્કી કર્યું કે તેમને કૂવાના ઊંડાણમાં નાખી દે, [આખરે તેમણે પોતાનો ઇરાદો પૂરો કર્યો] અને અમે તેમના તરફ વહી મોકલી

الصّادق (علیه السلام) Imam Sadiq (peace be upon him) ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)

عَنْ أَبِی بَصِیرٍ قَالَ: قُلْتُ لِأَبِی عَبْدِ اللَّهِ الصَّادِقِ (علیه السلام) مَا کَانَ دُعَاءُ یُوسُفَ (علیه السلام) فِی الْجُبِ فَإِنَّا قَدْ اخْتَلَفْنَا فِیهِ فَقَالَ إِنَّ یُوسُفَ (علیه السلام) لَمَّا صَارَ فِی الْجُبِّ وَ أَیِسَ مِنَ الْحَیَاهًِْ قَالَ اللَّهُمَّ إِنْ کَانَتِ الْخَطَایَا وَ الذُّنُوبُ قَدْ أَخْلَقَتْ وَجْهِی عِنْدَکَ فَلَنْ تَرْفَعَ لِی إِلَیْکَ صَوْتاً وَ لَنْ تَسْتَجِیبَ لِی دَعْوَهًًْ فَإِنِّی أَسْأَلُکَ بِحَقِّ الشَّیْخِ یَعْقُوبَ فَارْحَمْ ضَعْفَهُ وَ اجْمَعْ بَیْنِی وَ بَیْنَهُ فَقَدْ عَلِمْتَ رِقَّتَهُ عَلَیَّ وَ شَوْقِی إِلَیْه.

امام صادق (علیه السلام)- ابوبصیر گوید: به امام صادق (علیه السلام) عرض کردم: «دعای یوسف (علیه السلام) در چاه چه بوده است؟ زیرا ما در آن اختلاف نظر داریم». فرمود: «همین که یوسف (علیه السلام) در چاه افکنده و از زندگی خویش ناامید شد، گفت: «خدایا بر فرض که گناهان چهره‌ی مرا در پیشگاه تو تباه کرده و ندای دعای من به‌سوی تو نمی‌رسد و برآورده نمی‌شود، من از تو به حقّ آن پیرمرد (یعقوب) مسألت می‌کنم که بر ناتوانی او رحمت آوری و من و او را به یکدیگر برسانی که تو بی‌تابی او را نسبت من و شوق من برای او را می‌دانی».

Imam Sadiq (peace be upon him): Abu Basir said: I said to Imam Sadiq (peace be upon him): "What was the supplication of Yusuf (peace be upon him) in the well? For we differ over it." He said: "As soon as Yusuf (peace be upon him) was thrown into the well and despaired of his life, he said: 'O Allah, granted that sins have ruined my face before You and the call of my supplication does not reach You and is not answered, I ask You by the right of that old man (Ya'qub) that You have mercy on his weakness and bring me and him together, for You know his distress over me and my longing for him.'"

ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ): અબૂ બસીર કહે છે: મેં ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)ને અરજ કરી: "કૂવામાં યુસુફ (અલયહિસ્સલામ)ની દુઆ શું હતી? કારણ કે તેમાં અમારો મતભેદ છે." આપે ફરમાવ્યું: "જ્યારે યુસુફ (અલયહિસ્સલામ) કૂવામાં ફેંકાયા અને પોતાની જિંદગીથી નિરાશ થયા, તેમણે કહ્યું: 'અય અલ્લાહ, ધારી લે કે ગુનાહોએ મારો ચહેરો તારી પાસે બગાડી નાખ્યો છે અને મારી દુઆની સદા તારા સુધી પહોંચતી નથી અને કબૂલ થતી નથી, હું તારી પાસે એ વૃદ્ધ (યાકૂબ)ના હકના વસીલાથી માંગું છું કે તું તેમની નબળાઈ પર રહમ કર અને મને અને તેમને એકબીજા સાથે મેળવી દે, કારણ કે તું જાણે છે કે મારા માટે તેમની બેચેની અને તેમના માટે મારો શોક કેવો છે.'"

#3 که ایشان را از این کارشان آگاه خواهی ساخت That you will inform them of this deed of theirs કે તમે તેમને તેમના આ કામથી ખબરદાર કરશો

الباقر (علیه السلام) Imam Baqir (peace be upon him) ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ)

لَتُنَبِّئَنَّهُمْ بِأَمْرِهِمْ هذا وَ هُمْ لا یَشْعُرُونَ أَیْ تُخْبِرُهُمْ بِمَا هَمُّوا بِهِ.

امام باقر (علیه السلام)- لَتُنَبِّئَنَّهُمْ بِأَمْرِهِمْ هذا وَ هُمْ لا یَشْعُرُونَ؛ یعنی آن‌ها را از آنچه انجام دادند با خبرخواهی ساخت.

Imam Baqir (peace be upon him): لَتُنَبِّئَنَّهُمْ بِأَمْرِهِمْ هذا وَ هُمْ لا یَشْعُرُونَ [You will most certainly inform them of this their affair while they do not perceive]; that is, He will inform them of what they did.

ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ): لَتُنَبِّئَنَّهُمْ بِأَمْرِهِمْ هذا وَ هُمْ لا یَشْعُرُونَ [તમે ખરેખર તેમને તેમના આ કાર્યની ખબર આપશો જ્યારે તેઓ સમજતા નહીં હોય]; એટલે કે તેઓએ જે કર્યું તેની તેમને ખબર આપશે.

#4 که ایشان را از این کارشان آگاه خواهی ساخت That you will inform them of this deed of theirs કે તમે તેમને તેમના આ કામથી ખબરદાર કરશો

الرّسول (صلی الله علیه و آله) The Prophet (peace be upon him and his family) રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)

الشَّیْخُ عُمَرُ بْنُ إِبْرَاهِیمَ الْأَوْسِیُّ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللهِ (صلی الله علیه و آله) لِجَبْرَئِیلَ: أَنْتَ مَعَ قُوَّتِکَ هَلْ أَعْیَیْتَ قَطُّ یَعْنِی أَصَابَکَ تَعَبٌ وَ مَشَقَّّهًٌْ؟ قَالَ: نَعَمْ یَا مُحَمَّدُ (صلی الله علیه و آله) ثَلَاثَ مَرَّاتٍ: یَوْمَ أُلْقِیَ إِبْرَاهِیمُ (علیه السلام) فِی النَّارِ أَوْحَی اللَّهُ إِلَیَّ أَنْ أَدْرِکْهُ فَوَ عِزَّتِی وَ جَلَالِی لَئِنْ سَبَقَکَ إِلَی النَّارِ لَأَمْحُوَنَّ اسْمَکَ مِنْ دِیوَانِ الْمَلَائِکَهًِْ. فَنَزَلْتُ إِلَیْهِ بِسُرْعَهًٍْ وَ أَدْرَکْتُهُ بَیْنَ النَّارِ وَ الْهَوَاءِ فَقُلْتُ: یَا إِبْرَاهِیمُ (علیه السلام)، هَلْ لَکَ حَاجَهًٌْ؟ قَالَ: إِلَی اللَّهِ فَنَعَمْ وَ أَمَّا إِلَیْکَ فَلَا. وَ الثَّانِیَهًَْ: حِینَ أُمِرَ إِبْرَاهِیمُ (علیه السلام) بِذَبْحِ وَلَدِهِ إِسْمَاعِیلَ (علیه السلام) أَوْحَی اللهُ إِلَیَّ أَنْ أَدْرِکْهُ فَوَ عِزَّتِی وَ جَلَالِی لَئِنْ سَبَقَتْکَ السِّکِّینُ إِلَی حَلْقِهِ لَأَمْحُوَنَّ اسْمَکَ مِنْ دِیوَانِ الْمَلَائِکَهًِْ فَنَزَلْتُ بِسُرْعَهًٍْ حَتَّی حَوَّلْتُ السِّکِّینَ وَ قَلَّبْتُهَا فِی یَدِهِ وَ أَتَیْتُهُ بِالْفِدَاءِ. وَ الثَّالِثَهًَْ: حِینَ رُمِیَ یُوسُفُ (علیه السلام) فِی الْجُبِّ فَأَوْحَی اللَّهُ تَعَالَی إِلَیَّ یَا جَبْرَائِیلُ أَدْرِکْهُ فَوَ عِزَّتِی وَ جَلَالِی إِنْ سَبَقَکَ إِلَی قَعْرِ الْجُبِّ لَأَمْحُوَنَّ اسْمَکَ مِنْ دِیوَانِ الْمَلَائِکَهًِْ فَنَزَلْتُ إِلَیْهِ بِسُرْعَهًٍْ وَ أَدْرَکْتُهُ إِلَی الْفَضَاءِ وَ رَفَعْتُهُ إِلَی الصَّخْرَهًِْ الَّتِی کَانَتْ فِی قَعْرِ الْجُبِّ وَ أَنْزَلْتُهُ عَلَیْهَا سَالِماً فَعَیِیتُ وَ کَانَ الْجُبُّ مَأْوَی الْحَیَّاتِ وَ الْأَفَاعِیِّ فَلَمَّا حَسَّتْ بِهِ قَالَتْ کُلُّ وَاحِدَهًٍْ لِصَاحِبَتِهَا إِیَّاکَ أَنْ تَتَحَرَّکِی فَإِنَّ نَبِیّاً کَرِیماً أُنْزِلَ بِنَا وَ حَلَّ بِسَاحَتِنَا فَلَمْ تَخْرُجْ وَاحِدَهًٌْ مِنْ وَکْرِهَا إِلَّا الْأَفَاعِیُّ فَإِنَّهَا خَرَجَتْ وَ أَرَادَتْ لَدْغَهُ فَصِحْتُ بِهِنَّ صَیْحَهًًْ صَمَّتْ آذَانُهُنَّ إِلَی یَوْمِ الْقِیَامَهًِْ. قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ (رحمة الله علیه): لَمَّا اسْتَقَرَّ یُوسُفُ (علیه السلام) فِی قَعْرِ الْجُبِّ سَالِماً وَ اطْمَأَنَّ مِنَ الْمُؤْذِیَاتِ، جَعَلَ یُنَادِی إِخْوَتَهُ: إِنَّ لِکُلِّ مَیِّتٍ وَصِیَّهًًْ، وَ وَصِیَّتِی إِلَیْکُمْ: إِذَا رَجَعْتُمْ فَاذْکُرُوا وَحْدَتِی، وَ إِذَا أَمِنْتُمْ فَاذْکُرُوا وَحْشَتِی، وَ إِذَا طَعِمْتُمْ فَاذْکُرُوا جَوْعَتِی، وَ إِذَا شَرِبْتُمْ فَاذْکُرُوا عَطَشِی، وَ إِذَا رَأَیْتُمْ شَابّاً فَاذْکُرُوا شَبَابِی. فَقَالَ لَهُ جَبْرَئِیلُ (علیه السلام): یَا یُوسُفُ (علیه السلام)، أَمْسِکْ عَنْ هَذَا، وَ اشْتَغِلْ بِالدُّعَاءِ، وَ قُلْ: یَا کَاشِفَ کُلِّ کُرْبَهًٍْ، وَ یَا مُجِیبَ کُلِّ دَعْوَهًٍْ، وَ یَا جَابِرَ کُلِّ کَسِیرٍ، وَ یَا حَاضِرَ کُلِّ بَلْوَی، وَ یَا مُؤْنِسَ کُلِّ وَحِیدٍ، وَ یَا صَاحِبَ کُلِّ غَرِیبٍ، وَ یَا شَاهِدَ کُلِّ نَجْوَی، أَسْأَلُکَ بِحَقِّ لَا إِلَهَ إِلَّا أَنْتَ أَنْ تَجْعَلَ لِی مِنْ أَمْرِی فَرَجاً وَ مَخْرَجاً، وَ أَنْ تَجْعَلَ فِی قَلْبِی حُبَّکَ حَتَّی لَا یَکُونَ لِی هَمٌّ وَ شُغُلٌ سِوَاکَ، بِرَحْمَتِکَ یَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِینَ. فَقَالَتِ الْمَلَائِکَهًُْ: یَا رَبَّنَا، نَسْمَعُ صَوْتاً وَ دُعَاءً، أَمَّا الصَّوْتُ فَصَوْتُ نَبِیٍّ، وَ أَمَّا الدُّعَاءُ فَدُعَاءُ نَبِیٍّ. فَأَوْحَی اللَّهُ تَعَالَی إِلَیْهِمْ: هُوَ نَبِیِّی یُوسُفُ (علیه السلام)، وَ أَوْحَی تَعَالَی إِلَی جَبْرَئِیلَ (علیه السلام) أَنِ اهْبِطْ عَلَی یُوسُفَ (علیه السلام)، وَ قُلْ لَهُ: لَتُنَبِّئَنَّهُمْ بِأَمْرِهِمْ هذَا وَ هُمْ لَا یَشْعُرُونَ.

پیامبر (صلی الله علیه و آله)- شیخ عمربن‌ابراهیم اوسی نقل می‌کند: رسول خدا (صلی الله علیه و آله) به جبرئیل فرمود: «تو با این همه قدرت آیا هرگز خسته و ناتوان شده‌ای»؟ گفت: «آری، ای محمّد (صلی الله علیه و آله)! سه‌بار چنین شده است؛ اوّلین‌بار، روزی بود که ابراهیم (علیه السلام) به آتش افکنده شد و خداوند به من وحی فرمود که: «ابراهیم را دریاب! به عزّت و جلالم قسم، اگر ابراهیم (علیه السلام) قبل از رسیدن تو به آتش برسد، نام تو را از دیوان فرشته‌ها محو خواهم کرد». من به سرعت به‌سوی ابراهیم (علیه السلام) روانه شدم و میان آتش و آسمان به او رسیدم. گفتم: «ای ابراهیم (علیه السلام)! آیا به کمک من نیازمندی»؟ ابراهیم (علیه السلام) گفت: «به خداوند نیازمند هستم، امّا به تو هرگز»! دوّمین‌بار زمانی بود که خداوند به ابراهیم (علیه السلام) دستور داد که پسرش اسماعیل (علیه السلام) را قربانی کند. دراین‌هنگام، خداوند به من دستور داد که اسماعیل (علیه السلام) را دریاب، قسم به عزّت و جلالم اگر چاقو قبل از رسیدن تو حلقوم اسماعیل (علیه السلام) را ببرد، نامت را از دیوان فرشته‌ها محو خواهم کرد. پس شتابان خود را رسانیده و چاقو را در دستان او واژگون کرده و برای او قربانی بردم. سوّمین‌بار زمانی بود که یوسف (علیه السلام) را در چاه انداختند. خداوند متعال به من وحی فرمود: «ای جبرئیل! یوسف (علیه السلام) را دریاب! قسم به عزّت و جلالم! اگر یوسف (علیه السلام) قبل از رسیدن تو به داخل چاه بیافتد، نام تو را از دیوان فرشتگان محو خواهم کرد». پس خیلی سریع فرود آمده و او را در بین آسمان و زمین نجات دادم و او را سالم بر روی تخته‌سنگی که در قعر چاه بود نهادم و همان‌جا بود که احساس خستگی کردم، چراکه آن چاه، جایگاه مارها و افعی‌های زهرآگین بود و همین که آن مارها متوجّه حضور یوسف در آنجا شدند، به یکدیگر گفتند: «مبادا حرکت کنید و از جا بجنبید، زیرا پیامبر بزرگوار میهمان ماست و پای در آستان ما نهاده است. پس هیچ‌یک از مارها از لانه‌اش بیرون نیامد، امّا افعی‌ها از لانه بیرون آمدند و خواستند او را نیش بزنند، ولی من بانگی بر سر آنان کشیدم که گوش‌های آن‌ها را تا روز قیامت کر کرد». ابن‌عبّاس (رحمة الله علیه) می‌گوید: «زمانی‌که یوسف (علیه السلام) سالم در قعر چاه فرود آمد و خیالش از شرّ مارهای موذی راحت شد، برادرانش را صدا می‌زد و می‌گفت: «هرکس قبل از مرگش وصیّتی دارد و وصیّت من به شما این است که وقتی از اینجا به شهر باز می‌گردید، به یاد تنهایی من باشید و هر وقت احساس امنیت کردید، به یاد ترس و وحشت من بیافتید و اگر غذایی خوردید، به فکر گرسنگی من باشید و اگر آبی نوشیدید، به یاد تشنگی من باشید و اگر با جوانی روبرو شدید، به یاد جوانی من بیافتید». جبرئیل به یوسف (علیه السلام) گفت: «ای یوسف (علیه السلام)! این حرف‌ها را کنار بگذار و از این سخنان دست بکش! و مشغول دعا شو و بگو: «ای خدایی‌که برطرف‌کننده‌ی اندوهی، ای خدایی که اجابت‌کننده‌ی هر دعایی، ای ترمیم‌کننده‌ی هر شکسته‌ای، ای خدایی که در هر آزمایش، حضور داری، ای همدم هر فرد تنها، ای همدم هر غریب، ای آنکه در مناجات حضور داری، به حقّ کلمه‌ی توحید لا إِلهَ إِلاَّ أَنْت؛ ( انبیاء/۸۷ ) از درگاهت درخواست می‌کنم که در کار من گشایش و فرج و برون رفت، قرار دهی و در دل من محبّت خویش را بگذاری تا من جز یاد تو هیچ همّ و غمّ و دغدغه‌ای نداشته باشم. به لطف و عنایتت، ای مهربان‌ترین مهربانان». فرشتگان گفتند: «پروردگارا! ما صدای راز و نیاز و دعایی می‌شنویم. صدا، صدای پیامبری است و دعا، دعای یک نبی است». خداوند تعالی به آن‌ها وحی فرمود که: «این صدای پیامبرم، یوسف (علیه السلام) است» و سپس خداوند متعال به جبرئیل وحی کرد که نزد یوسف (علیه السلام) برود و به او بگوید: لَتُنَبِّئَنَّهُم بِأَمْرِهِمْ هَذَا وَ هُمْ لاَ یَشْعُرُونَ.

The Prophet (peace be upon him and his family): Shaykh Umar ibn Ibrahim al-Awsi narrates: The Messenger of Allah (peace be upon him and his family) said to Jibra'il: "With all this power of yours, have you ever grown tired and weary?" He said: "Yes, O Muhammad (peace be upon him and his family)! It has happened three times. The first time was the day Ibrahim (peace be upon him) was cast into the fire, and Allah revealed to me: 'Reach Ibrahim! By My Might and Majesty, if Ibrahim (peace be upon him) reaches the fire before you reach him, I shall erase your name from the register of the angels.' So I set off swiftly toward Ibrahim (peace be upon him) and reached him between the fire and the sky. I said: 'O Ibrahim (peace be upon him)! Do you have need of my help?' Ibrahim (peace be upon him) said: 'I am in need of Allah, but of you — never!' The second time was when Allah commanded Ibrahim (peace be upon him) to sacrifice his son Isma'il (peace be upon him). At that moment, Allah commanded me to reach Isma'il (peace be upon him), [saying]: 'By My Might and Majesty, if the knife cuts the throat of Isma'il (peace be upon him) before you reach him, I shall erase your name from the register of the angels.' So I hurried and got there, turned the knife over in his hand, and brought him a sacrifice. The third time was when Yusuf (peace be upon him) was thrown into the well. Allah the Exalted revealed to me: 'O Jibra'il! Reach Yusuf (peace be upon him)! By My Might and Majesty, if Yusuf (peace be upon him) falls into the well before you reach him, I shall erase your name from the register of the angels.' So I descended very swiftly and saved him between the sky and the earth, and placed him safely upon a slab of rock that was at the bottom of the well, and it was there that I felt tired, because that well was the abode of snakes and venomous vipers. As soon as those snakes became aware of Yusuf's presence there, they said to one another: 'Do not move or stir from your places, for a noble prophet is our guest and has set foot upon our threshold.' So not one of the snakes came out of its lair, but the vipers came out of their lairs and wanted to bite him; but I let out such a cry upon them that it deafened their ears until the Day of Resurrection." Ibn Abbas (may Allah have mercy on him) says: "When Yusuf (peace be upon him) came down safely into the depths of the well and his mind was at ease from the evil of the harmful snakes, he called out to his brothers and said: 'Everyone has a will before his death, and my will to you is this: when you return from here to the city, remember my loneliness; and whenever you feel secure, remember my fear and terror; and if you eat any food, think of my hunger; and if you drink any water, remember my thirst; and if you meet a young man, remember my youth.'" Jibra'il said to Yusuf (peace be upon him): "O Yusuf (peace be upon him)! Set aside these words and cease this speech! Occupy yourself with supplication and say: 'O Allah who removes every sorrow, O Allah who answers every supplication, O Mender of every broken thing, O You who are present in every trial, O Companion of every lonely one, O Companion of every stranger, O You who are present in every whispered prayer — by the truth of the word of tawhid لا إِلهَ إِلاَّ أَنْت [There is no god but You] (al-Anbiya/87), I ask of Your presence that You grant me in my affair relief, opening and a way out, and that You place in my heart love of You, so that I have no care or concern other than remembrance of You. By Your kindness and grace, O Most Merciful of the merciful.'" The angels said: "Our Lord! We hear the sound of intimate pleading and supplication. The voice is the voice of a prophet, and the supplication is the supplication of a prophet." Allah the Exalted revealed to them: "This is the voice of My prophet, Yusuf (peace be upon him)." Then Allah the Exalted revealed to Jibra'il to go to Yusuf (peace be upon him) and say to him: لَتُنَبِّئَنَّهُم بِأَمْرِهِمْ هَذَا وَ هُمْ لاَ یَشْعُرُونَ [You will most certainly inform them of this their affair while they do not perceive].

પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ): શૈખ ઉમર બિન ઇબ્રાહીમ ઔસી નકલ કરે છે: અલ્લાહના રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમે) જિબ્રઈલને ફરમાવ્યું: "તમે આટલી બધી શક્તિ સાથે શું ક્યારેય થાકી અને અસમર્થ થયા છો?" તેમણે કહ્યું: "હા, ઓ મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)! ત્રણ વાર આવું થયું છે. પહેલી વાર તે દિવસ હતો જ્યારે ઇબ્રાહીમ (અલયહિસ્સલામ)ને આગમાં નાખવામાં આવ્યા અને અલ્લાહે મને વહી ફરમાવી કે: 'ઇબ્રાહીમને પકડી લો! મારી ઇઝ્ઝત અને જલાલના સોગંદ, જો ઇબ્રાહીમ (અલયહિસ્સલામ) તમારા પહોંચતાં પહેલાં આગ સુધી પહોંચી જાય, તો હું ફરિશ્તાઓના દીવાનમાંથી તમારું નામ ભૂંસી નાખીશ.' હું ઝડપથી ઇબ્રાહીમ (અલયહિસ્સલામ) તરફ રવાના થયો અને આગ અને આકાશ વચ્ચે તેમના સુધી પહોંચી ગયો. મેં કહ્યું: 'ઓ ઇબ્રાહીમ (અલયહિસ્સલામ)! શું આપ મારી મદદના મુહતાજ છો?' ઇબ્રાહીમ (અલયહિસ્સલામે) કહ્યું: 'હું અલ્લાહનો મુહતાજ છું, પરંતુ તમારો ક્યારેય નહીં!' બીજી વાર તે સમય હતો જ્યારે અલ્લાહે ઇબ્રાહીમ (અલયહિસ્સલામ)ને હુકમ આપ્યો કે તેમના પુત્ર ઇસ્માઈલ (અલયહિસ્સલામ)ની કુરબાની આપે. તે વખતે અલ્લાહે મને હુકમ આપ્યો કે ઇસ્માઈલ (અલયહિસ્સલામ)ને પકડી લો, મારી ઇઝ્ઝત અને જલાલના સોગંદ, જો છરી તમારા પહોંચતાં પહેલાં ઇસ્માઈલ (અલયહિસ્સલામ)ના ગળાને કાપી નાખે, તો ફરિશ્તાઓના દીવાનમાંથી તમારું નામ ભૂંસી નાખીશ. તેથી હું ઝડપથી પહોંચી ગયો અને છરીને તેમના હાથમાં ઊંધી કરી નાખી અને તેમના માટે કુરબાની લઈ આવ્યો. ત્રીજી વાર તે સમય હતો જ્યારે યૂસુફ (અલયહિસ્સલામ)ને કૂવામાં નાખવામાં આવ્યા. અલ્લાહ તઆલાએ મને વહી ફરમાવી: 'ઓ જિબ્રઈલ! યૂસુફ (અલયહિસ્સલામ)ને પકડી લો! મારી ઇઝ્ઝત અને જલાલના સોગંદ! જો યૂસુફ (અલયહિસ્સલામ) તમારા પહોંચતાં પહેલાં કૂવાના તળિયે પડી જાય, તો હું ફરિશ્તાઓના દીવાનમાંથી તમારું નામ ભૂંસી નાખીશ.' તેથી ખૂબ ઝડપથી ઊતરીને હું તેમને આકાશ અને જમીન વચ્ચે બચાવી લીધા અને તેમને સહી-સલામત કૂવાના તળિયામાં જે એક પથ્થરની શિલા હતી તેના પર મૂક્યા, અને ત્યાં જ મને થાકનો અહેસાસ થયો, કારણ કે તે કૂવો સાપ અને ઝેરીલા અફઈઓનું સ્થાન હતું, અને જેવો તે સાપોને યૂસુફની ત્યાં હાજરીનો ખ્યાલ આવ્યો, તેમણે એકબીજાને કહ્યું: 'ખબરદાર, હલનચલન કરશો નહીં, કારણ કે એક બુઝુર્ગ પયગંબર અમારા મહેમાન છે અને અમારા આંગણે પગ મૂક્યો છે.' તેથી કોઈ પણ સાપ પોતાના દરમાંથી બહાર ન નીકળ્યો, પરંતુ અફઈઓ દરમાંથી બહાર નીકળી અને તેમને ડંખ મારવા ચાહ્યા, પરંતુ મેં તેમના પર એવી ચીસ પાડી કે તેમના કાનોને કયામતના દિવસ સુધી બહેરાં કરી નાખ્યાં." ઇબ્ને અબ્બાસ (રહમતુલ્લાહિ અલયહિ) કહે છે: "જ્યારે યૂસુફ (અલયહિસ્સલામ) સહી-સલામત કૂવાના તળિયે ઊતરી ગયા અને તેમનું મન ઝેરીલા સાપોના શરથી નિશ્ચિંત થયું, ત્યારે તેમણે તેમના ભાઈઓને હાંક મારીને કહ્યું: 'દરેક વ્યક્તિની મૃત્યુ પહેલાં એક વસિય્યત હોય છે, અને તમને મારી વસિય્યત આ છે કે જ્યારે તમે અહીંથી શહેર પાછા ફરો, ત્યારે મારી એકલતાને યાદ કરજો, અને જ્યારે પણ સુરક્ષાનો અહેસાસ થાય, ત્યારે મારા ડર અને ભયને યાદ કરજો, અને જો કોઈ ખોરાક ખાઓ, તો મારી ભૂખને યાદ કરજો, અને જો પાણી પીઓ, તો મારી તરસને યાદ કરજો, અને જો કોઈ યુવાનને જુઓ, તો મારી યુવાનીને યાદ કરજો.'" જિબ્રઈલે યૂસુફ (અલયહિસ્સલામ)ને કહ્યું: "ઓ યૂસુફ (અલયહિસ્સલામ)! આ વાતોને એક બાજુ મૂકી દો અને આ વાતો છોડી દો! અને દુઆમાં મશ્ગૂલ થાઓ અને કહો: 'ઓ તે અલ્લાહ કે જે દરેક દુ:ખને દૂર કરનાર છો, ઓ તે અલ્લાહ કે જે દરેક દુઆની કબૂલિય્યત આપનાર છો, ઓ દરેક તૂટેલાને જોડનાર, ઓ તે અલ્લાહ કે જે દરેક આઝમાયશમાં હાજર છો, ઓ દરેક એકલા વ્યક્તિના સાથી, ઓ દરેક પરદેશીના સાથી, ઓ તે કે જે મુનાજાતમાં હાજર છો, તૌહીદના કલમા لا إِلهَ إِلاَّ أَنْت [તારા સિવાય કોઈ ઇલાહ નથી]ના હકના વસીલાથી; (અંબિયા/૮૭) તારી બારગાહથી વિનંતી કરું છું કે મારા કામમાં ખુલ્લાપણું, ફરજ અને બહાર નીકળવાનો રસ્તો કરી દે, અને મારા દિલમાં તારી મુહબ્બત મૂકી દે જેથી હું તારી યાદ સિવાય કોઈ પણ ચિંતા, ગમ કે ફિકર ન ધરાવું. તારી કૃપા અને ઇનાયતથી, ઓ મહેરબાનોમાં સૌથી વધુ મહેરબાન.'" ફરિશ્તાઓએ કહ્યું: "પરવરદિગાર! અમે રાઝ ઓ નિયાઝ અને દુઆનો અવાજ સાંભળીએ છીએ. અવાજ કોઈ પયગંબરનો અવાજ છે અને દુઆ કોઈ નબીની દુઆ છે." અલ્લાહ તઆલાએ તેમને વહી ફરમાવી કે: "આ મારા પયગંબર યૂસુફ (અલયહિસ્સલામ)નો અવાજ છે." પછી અલ્લાહ તઆલાએ જિબ્રઈલને વહી કરી કે યૂસુફ (અલયહિસ્સલામ) પાસે જાય અને તેમને કહે: لَتُنَبِّئَنَّهُم بِأَمْرِهِمْ هَذَا وَ هُمْ لاَ یَشْعُرُونَ [ખરેખર તમે તેમને તેમના આ કૃત્ય વિશે જણાવશો જ્યારે તેમને ખબર પણ નહીં હોય].

#5 که ایشان را از این کارشان آگاه خواهی ساخت That you will inform them of this deed of theirs કે તમે તેમને તેમના આ કામથી ખબરદાર કરશો

الباقر (علیه السلام) Imam Baqir (peace be upon him) ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ)

فِی رِوَایَهًِْ أَبِی الْجَارُودِ عَنْ أَبِی‌جَعْفَرٍ (علیه السلام)فِی قَوْلِهِ لَتُنَبِّئَنَّهُمْ بِأَمْرِهِمْ هذا وَ هُمْ لا یَشْعُرُونَ یَقُولُ لَا یَشْعُرُونَ أَنَّکَ أَنْتَ یُوسُفُ (علیه السلام) أَتَاهُ جَبْرَئِیلُ (علیه السلام) فَأَخْبَرَهُ بِذَلِکَ.

امام باقر (علیه السلام)- در روایت ابوالجارود از امام باقر (علیه السلام) آمده است: لَتُنَبِّئَنَّهُمْ بِأَمْرِهِمْ هذا وَ هُمْ لا یَشْعُرُونَ؛ یعنی آن‌ها را از آنچه انجام دادند باخبر خواهم ساخت.

Imam Baqir (peace be upon him): In the narration of Abu al-Jarud from Imam Baqir (peace be upon him) it is reported: لَتُنَبِّئَنَّهُمْ بِأَمْرِهِمْ هذا وَ هُمْ لا یَشْعُرُونَ [You will most certainly inform them of this their affair while they do not perceive]; that is, I will inform them of what they did.

ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ): અબુલ જારૂદની રિવાયતમાં ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ) થી આવ્યું છે: لَتُنَبِّئَنَّهُمْ بِأَمْرِهِمْ هذا وَ هُمْ لا یَشْعُرُونَ [તમે ખરેખર તેમને તેમના આ કાર્યની ખબર આપશો જ્યારે તેઓ સમજતા નહીં હોય]; એટલે કે, જે તેઓએ કર્યું તેની હું તેમને ખબર આપીશ.