سورة الإسراء

Verse 15 of 111

17:15

مَنِ اهْتَدى فَإِنَّما يَهْتَدِي لِنَفْسِهِ وَ مَنْ ضَلَّ فَإِنَّما يَضِلُّ عَلَيْها وَ لاتَزِرُ وازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرى وَ ما كُنّا مُعَذِّبِينَ حَتّى نَبْعَثَ رَسُولاً

هركس هدايت شود، به نفع خود هدايت مى‌يابد و آن‌كس‌ كه گمراه‌ گردد، به زيان خود گمراه مى‌شود و هيچ گنهكارى بار گناه ديگرى را به دوش نمى‌كشد و ما هرگز [قومى را] مجازات نخواهيم‌ كرد، مگر آنكه پيامبرى مبعوث كنيم. [تا وظايفشان را بيان كند].

Whoever goes aright, for his own soul does he go aright; and whoever goes astray, to its detriment only does he go astray: nor can the bearer of a burden bear the burden of another, nor do We chastise until We raise an apostle.

જેણે હિદાયત મેળવી તેણે પોતાના ફાયદામાં હિદાયત મેળવી, અને જે ગુમરાહ થઇ ગયો તેની ગુમરાહીમાં તેનુ પોતાનુ જ નુકસાન છે; અને કોઇ બોજો ઊંચકનાર બીજા કોઇ (ગુનાહ)નો બોજો ઊંચકશે નહીં; અને જ્યાં સુધી અમે કોઇ રસૂલ મોકલતા નથી ત્યાં સુધી અઝાબ આપતા નથી.

الرّسول ( وَ لَا تَزِرُ وازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَی وَ رُوِیَ عَنِ النَّبِیِّ (أَنَّهُ قَالَ: لَا تُجِنُّ یَمِینُکَ عَنْ شِمَالِکَ.

پیامبر (صلی الله علیه و آله)- و لاتَزِرُ وازِرَةٌ وِزْرَ أُخْری، از پیامبر (صلی الله علیه و آله) روایت است: «دست راستت به‌جای دست چپت متّهم نخواهد شد».

The Messenger (peace be upon him and his family): وَ لاتَزِرُ وازِرَةٌ وِزْرَ أُخْری [Nor can the bearer of a burden bear the burden of another]. It is narrated from the Prophet (peace be upon him and his family): 'Your right hand will not be accused in place of your left hand.'

પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ): وَ لاتَزِرُ وازِرَةٌ وِزْرَ أُخْری [અને કોઈ બોજ ઉઠાવનાર બીજાનો બોજ નહીં ઉઠાવે], પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) થી રિવાયત છે: 'તમારો જમણો હાથ તમારા ડાબા હાથની જગ્યાએ આરોપિત નહીં કરાય.'

العسکری ( عَنِ الْإِمَامِ أَبِی الْحَسَنِ عَلِیِّ بْنِ مُحَمَّدٍ (رِسَالَتُهُ (فِی الرَّدِّ عَلَی أَهْلِ الْجَبْرِ وَ التَّفْوِیضِ ... {قَالَ (} فَأَمَّا شَوَاهِدُ الْقُرْآنِ عَلَی الِاخْتِبَارِ وَ الْبَلْوَی بِالاسْتِطَاعَهًِْ الَّتِی تَجْمَعُ الْقَوْلَ بَیْنَ الْقَوْلَیْنِ فَکَثِیرَهًٌْ ... فَإِنْ قَالَ قَائِلٌ: فَلَمْ یَعْلَمِ اللَّهُ مَا یَکُونُ مِنَ الْعِبَادِ حَتَّی اخْتَبَرَهُمْ. قُلْنَا: بَلَی، قَدْ عَلِمَ مَا یَکُونُ مِنْهُمْ قَبْلَ کَوْنِهِ وَ ذَلِکَ قَوْلُهُ وَ لَوْ رُدُّوا لَعادُوا لِما نُهُوا عَنْهُ وَ إِنَّمَا اخْتَبَرَهُمْ لِیُعَلِّمَهُمْ عَدْلَهُ وَ لَا یُعَذِّبَهُمْ إِلَّا بِحُجَّهًٍْ بَعْدَ الْفِعْلِ وَ قَدْ أَخْبَرَ بِقَوْلِهِ وَ لَوْ أَنَّا أَهْلَکْناهُمْ بِعَذابٍ مِنْ قَبْلِهِ لَقالُوا رَبَّنا لَوْ لا أَرْسَلْتَ إِلَیْنا رَسُولًا وَ قَوْلِهِ وَ ما کُنَّا مُعَذِّبِینَ حَتَّی نَبْعَثَ رَسُولًا وَ قَوْلِهِ رُسُلًا مُبَشِّرِینَ وَ مُنْذِرِینَ فَالِاخْتِبَارُ مِنَ اللَّهِ بِالِاسْتِطَاعَهًِْ الَّتِی مَلَّکَهَا عَبْدَهُ وَ هُوَ الْقَوْلُ بَیْنَ الْجَبْرِ وَ التَّفْوِیضِ وَ بِهَذَا نَطَقَ الْقُرْآنُ وَ جَرَتِ الْأَخْبَارُ عَنِ الْأَئِمَّهًِْ مِنْ آلِ الرَّسُولِ.

امام عسکری (علیه السلام)- از امام عسکری (علیه السلام) روایت است: در نامه‌ی حضرت هادی (علیه السلام) در انکار و ردّ مذهب جبر و تفویض ... آمده است؛ امّا شواهد قرآنی بسیاری است مبنی بر اینکه خدا به‌وسیله‌ی استطاعت [و امکاناتی که داده] انسان را آزمایش می‌کند، که این هم جامع همان عقیده متوسّط است [چون آزمایش نه با جبر سازگار است نه با تفویض] و این مفهوم گاهی به فتنه و گاهی به ابتلا تعبیر شده و مفهوم هر دو یکی است. اگر کسی گوید: «آیا خداوند تا بنده‌ای را نیازماید از آینده‌اش باخبر نمی‌شود»؟ گوییم: «آری! او پیش از وقوع عمل بر آینده‌ی ایشان واقف است و این همان آیه است که فرموده: و اگر بازگردند، به همان اعمالی که از آن نهی شده بودند بازمی‌گردند. ( انعام/۲۸ ) و جز این نیست که آنان را امتحان کند تا ایشان را به عدالت خود آگاه سازد و بعد از ارتکاب کار زشت جز با حجّت و برهان عذابشان نکند و در این آیه خبر داده است که؛ اگر ما آنان را پیش از آن [که قرآن نازل شود] با عذابی هلاک می‌کردیم، [در قیامت] می‌گفتند: «پروردگارا! چرا پیامبری برای ما نفرستادی». ( طه/۱۳۴ ) و این آیه: پیامبرانی که بشارت‌دهنده و بیم‌دهنده بودند. ( نساء/۱۶۵ ) در نتیجه آن آزمون الهی با استطاعتی که به بنده ارزانی داشته [یا به بنده داده] همان عقیده‌ی ما بین جبر و تفویض است، که قرآن بدان گویاست و احادیث امامان از خاندان پیامبر (صلی الله علیه و آله) بدان جاری است».

Imam Askari (peace be upon him): It is narrated from Imam Askari (peace be upon him): In the letter of Imam Hadi (peace be upon him) in denying and refuting the doctrines of jabr (compulsion) and tafwid (delegation) ... it is said: There are many Quranic proofs that Allah tests the human being through the istita'a (capability) [and means] He has given, and this is inclusive of the same middle belief [because testing is not consistent with either jabr or tafwid]. This concept is sometimes expressed as fitnah (trial) and sometimes as ibtila (affliction), and the meaning of both is the same. If someone says: "Does Allah not become aware of a servant's future until He tests him?" We say: "Yes, He knows their future before the act occurs, and this is the very verse in which He said: 'And were they to be returned, they would return to the very things they were forbidden from.' (Al-An'am/28) He tests them only so as to make them aware of His justice, and He does not punish them after their commission of an ugly deed except by proof and clear evidence. In this verse He has informed [us]: If We had destroyed them with a punishment before it [the Quran being revealed], [on the Day of Resurrection] they would have said: 'Our Lord! Why did You not send a messenger to us?' (Ta-Ha/134) And this verse: 'Messengers who were bearers of good news and warners.' (Al-Nisa/165) So that divine testing through the istita'a (capability) which He has granted [or given] to the servant is our very belief between jabr and tafwid, to which the Quran speaks and by which the hadiths of the Imams from the family of the Prophet (peace be upon him and his family) proceed."

ઇમામ અસ્કરી (અલયહિસ્સલામ): ઇમામ અસ્કરી (અલયહિસ્સલામ) થી રિવાયત છે: ઇમામ હાદી (અલયહિસ્સલામ) ના પત્રમાં જબ્ર અને તફવીઝના મઝહબના ઇનકાર અને રદમાં ... આવ્યું છે; પરંતુ કુરઆનની ઘણી શાહદીઓ છે કે અલ્લાહ ઇસ્તિતાઅત (સામર્થ્ય) [અને જે સાધનો આપ્યાં છે તેના] દ્વારા માણસની કસોટી કરે છે, અને આ પણ એ જ મધ્યમ અકીદાનું જામેઅ છે [કારણ કે કસોટી ન તો જબ્ર સાથે સુસંગત છે ન તફવીઝ સાથે]. આ મફહૂમને ક્યારેક ફિતના તરીકે અને ક્યારેક ઇબ્તિલા તરીકે વર્ણવવામાં આવ્યું છે અને બંનેનો અર્થ એક જ છે. જો કોઈ કહે: "શું અલ્લાહ કોઈ બંદાને કસોટી ન કરે ત્યાં સુધી તેના ભવિષ્યથી વાકેફ થતો નથી?" તો અમે કહીશું: "હા! તે અમલ થાય તે પહેલાં જ તેમના ભવિષ્યથી જ્ઞાત છે, અને આ એ જ આયત છે જેમાં ફરમાવ્યું: 'અને જો તેઓ પાછા મોકલવામાં આવે તો એ જ કામો તરફ પાછા ફરી જશે જેનાથી તેમને રોકવામાં આવ્યા હતા.' (અન્આમ/૨૮) અને એ સિવાય કંઈ નથી કે તે તેમની કસોટી કરે જેથી તેમને પોતાની અદાલતથી વાકેફ કરે અને ખરાબ કામ કર્યા પછી હુજ્જત અને બુરહાન વગર તેમને અઝાબ ન આપે, અને આ આયતમાં ખબર આપી છે કે; જો અમે તેમને એ પહેલાં [કે કુરઆન નાઝિલ થાય] કોઈ અઝાબથી હલાક કરી દેત, [કયામતમાં] કહેત: 'ઓ પરવરદિગાર! શા માટે અમારા માટે કોઈ પયગંબર ન મોકલ્યો?' (તાહા/૧૩૪) અને આ આયત: 'એવા પયગંબરો જે ખુશખબરી આપનારા અને ડરાવનારા હતા.' (નિસા/૧૬૫) પરિણામે એ ઇલાહી પરીક્ષણ જે ઇસ્તિતાઅત સાથે બંદાને આપવામાં આવ્યું છે [અથવા બંદાને આપ્યું છે] એ જ જબ્ર અને તફવીઝ વચ્ચેનો અમારો અકીદો છે, જેની સાથે કુરઆન બોલે છે અને પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) ના ખાનદાનના ઇમામોની હદીસો તેના પર જારી છે."

الرّسول ( عَنْ زَیْدِ بْنِ أَرْقَمَ قَالَ: لَمَّا أَقْبَلَ رَسُولُ اللهِ (مِنْ حَجَّهًِْ الْوَدَاعِ جَاءَ حَتَّی نَزَلَ بِغَدِیرِ خُمٍّ . . . فَقَالَ رَسُولُ اللهِ (: ِمَعَاشِرَ النَّاسِ إِنَّکُمْ أَکْثَرُ مِنْ أَنْ تُصَافِقُونِی بِکَفٍّ وَاحِدَهًٍْ فِی وَقْتٍ وَاحِدٍ وَ قَدْ أَمَرَنِی اللَّهُ أَنْ آخُذَ مِنْ أَلْسِنَتِکُمْ الْإِقْرَارَ بِمَا عَقَدْتُهُ {مِنْ} إِمْرَهًٍْ لِعَلِیِّ‌بْنِ‌أَبِی‌طَالِبٍ أَمِیرِ الْمُؤْمِنِینَ فَمَا جَاءَ بَعْدَهُ مِنَ الْأَئِمَّهًِْ مِنِّی وَ مِنْهُ . . . قُولُوا أَطَعْنَاکَ ذَلِکَ وَ اللَّهَ وَ عَلِیّاً أَمِیرَ الْمُؤْمِنِینَ وَ الْحَسَنَ وَ الْحُسَیْنَ وَ الْأَئِمَّهًَْ الَّذِینَ ذَکَرْتَ عَلَی عَهْدٍ وَ مِیثَاقٍ فَهِیَ مَأْخُوذَهًٌْ مِنَ الْمُؤْمِنِینَ مِنْ قُلُوبِنَا وَ أَنْفُسِنَا وَ أَلْسِنَتِنَا وَ مُصَافَقَهًِْ أَیْدِینَا لَا نَبْتَغِی بِذَلِکَ بَدَلًا وَ لَا یَرَی اللَّهُ مِنَّا عَنْهُ حِوَلًا أَبَداً وَ نَحْنُ نُؤَدِّی ذَلِکَ عَنْکَ إِلَی کُلِّ مَنْ رَأَیْنَا مِمَّنْ وَلَدْنَا وَ لَمْ نَلِدْهُ أَشْهَدْنَا اللَّهَ بِذَلِکَ وَ کَفی بِاللهِ شَهِیداً وَ أَنْتَ عَلَیْنَا بِهِ شَهِیدٌ وَ کُلُّ مَنْ أَطَاعَ اللَّهَ مِمَّنْ أَظْهَرَ وَ اسْتَتَرَ مِنَ مَلَائِکَهًِْ اللَّهِ وَ جُنُودِهِ وَ عَبِیدِهِ وَ اللَّهُ أَکْبَرُ مِنْ کُلِّ شَهِیدٍ مَعَاشِرَ النَّاسِ مَا تَقُولُونَ فَإِنَّ اللَّهَ یَعْلَمُ کُلَّ صَوْتٍ وَ خَافِیَهًَْ کُلِّ نَفْسٍ وَ عَیْب مَنِ اهْتَدی فَإِنَّما یَهْتَدِی لِنَفْسِهِ وَ مَنْ ضَلَّ فَإِنَّما یَضِلُّ عَلَیْها.

پیامبر (صلی الله علیه و آله)- زیدبن‌ارقم گوید: زمانی‌که رسول خدا (صلی الله علیه و آله) از حجهًْ الوداع بازمی‌گشت، در محل غدیر خم توقف کرد ... پیامبر (صلی الله علیه و آله) فرمود: ای مردم، شما بیشتر از آنید که در یک زمان به نشانه بیعت به من دست دهید و خدای عزّوجلّ به من فرمان داده است که در این مورد از زبانتان اقرار بگیرم، به آنچه من درباره علی (علیه السلام) و امامان پس از وی (در خصوص امیرمؤمنان بودنشان قرار گذاشتم ... اکنون بگویید: «در این مورد خدا و تو را اطاعت نمودیم و نیز بر شما باد به علی و حسن و حسین و امامانی را که یادآور شدی، از نظر عهد و میثاقی که برای علی (علیه السلام) از دل و جان و زبان و دست های ما گرفته شده کسی که این دو را با دست درک کرده و با زبان اقرار کرده است غیر از این مطلب چیز دیگری را نخواهیم خواست و هرگز در خود نمی بینم که بخواهیم از پیمان خود برگردیم و ما این امر را از جانب شما به فرزندان و خویشاوندان دور و نزدیک خود ابلاغ خواهیم کرد، و تو خدا را بر آنچه می گوییم گواه بگیر و گواه بودن خدا کافی است». و خودتان نیز بر آنچه می گوییم گواه هستید و نیز هر موجودی که خدا را اطاعت می کند، چه ظاهر باشد و چه پوشیده و نیز فرشتگان خدا و سربازان و بندگان او نیز از جمله گواهان هستند و خدا از هر گواهی بزرگ تر است. ای مردم، چه می گویید؟ یقیناً خداوند از هر صدا و هر چه در درون انسان ها بگذرد، آگاه است: فَمَنِ اهْتَدَی فَلِنَفْسِهِ وَ مَن ضَلَّ فَإِنَّمَا یَضِلُّ عَلَیْهَا.

The Messenger (peace be upon him and his family): Zayd ibn Arqam said: When the Messenger of Allah (peace be upon him and his family) was returning from the Farewell Pilgrimage, he stopped at the place of Ghadir Khumm ... The Prophet (peace be upon him and his family) said: O people, you are too many to give me the pledge of allegiance with a single hand at one time, and Allah the Mighty and Majestic has commanded me to take from your tongues acknowledgement of what I have established concerning Ali (peace be upon him) and the Imams after him (regarding their being the Commander of the Faithful) ... Now say: "In this matter we have obeyed Allah and you, and likewise upon you is [obedience to] Ali and Hasan and Husayn and the Imams whom you have mentioned, on the covenant and pledge which has been taken for Ali (peace be upon him) from our hearts, souls, tongues and hands. Whoever has grasped these two by hand and acknowledged with the tongue, we will not want anything other than this matter, and we never see in ourselves that we would wish to turn back from our pledge, and we will convey this matter on your behalf to our children and to our relatives, near and far, and take Allah as witness over what we say, and Allah's witnessing is sufficient." And you yourselves are also witnesses over what we say, and likewise every being that obeys Allah, whether manifest or hidden, and also Allah's angels and His soldiers and His servants are among the witnesses, and Allah is greater than every witness. O people, what do you say? Certainly Allah knows every voice and whatever passes within human beings: فَمَنِ اهْتَدَی فَلِنَفْسِهِ وَ مَن ضَلَّ فَإِنَّمَا یَضِلُّ عَلَیْهَا [So whoever is guided, it is only for his own soul, and whoever goes astray, only to its detriment does he go astray].

પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ): ઝૈદ બિન અરકમ કહે છે: જ્યારે રસૂલે અલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) હજ્જતુલ વિદાઅથી પરત ફરી રહ્યા હતા, ત્યારે ગદીરે ખુમના સ્થળે તમે રોકાયા ... પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) એ ફરમાવ્યું: ઓ લોકો, તમે એટલા વધારે છો કે એક જ સમયે બયઅતની નિશાની તરીકે મને હાથ આપી શકો, અને અલ્લાહ અઝ્ઝ વ જલ્લે મને હુકમ આપ્યો છે કે આ બાબતમાં તમારી જીભથી ઇકરાર લઉં, એ બાબતે જે મેં અલી (અલયહિસ્સલામ) અને તેમના પછીના ઇમામો વિશે (અમીરુલ મોમિનીન હોવા બાબતે નક્કી કર્યું) ... હવે કહો: "આ બાબતમાં અમે અલ્લાહ અને તમારી આજ્ઞાનું પાલન કર્યું અને તમારા પર પણ [ફર્ઝ છે] અલી અને હસન અને હુસૈન અને એ ઇમામો જેમનો તમે ઉલ્લેખ કર્યો, એ અહદ અને મીસાકના દૃષ્ટિકોણથી જે અલી (અલયહિસ્સલામ) માટે અમારા દિલ, જાન, જીભ અને હાથોથી લેવામાં આવ્યો છે. જેણે આ બંનેને હાથથી પકડ્યા છે અને જીભથી ઇકરાર કર્યો છે, આ સિવાય બીજું કંઈ નહીં ઇચ્છીએ અને ક્યારેય પોતાનામાં એવું નથી જોતા કે અમારા વચનથી પાછા ફરવા ઇચ્છીએ, અને અમે આ બાબત તમારા તરફથી અમારા સંતાનો અને દૂરના તથા નજીકના સગાંવહાલાં સુધી પહોંચાડીશું, અને તમે અલ્લાહને એ પર ગવાહ બનાવો જે અમે કહી રહ્યા છીએ અને અલ્લાહનું ગવાહ હોવું પૂરતું છે." અને તમે પોતે પણ એ પર ગવાહ છો જે અમે કહી રહ્યા છીએ, અને એ પણ દરેક પ્રાણી જે અલ્લાહની આજ્ઞાનું પાલન કરે છે, ભલે ઝાહિર હોય કે છુપાયેલું, અને અલ્લાહના ફરિશ્તાઓ અને તેના સૈનિકો અને તેના બંદાઓ પણ ગવાહોમાં છે અને અલ્લાહ દરેક ગવાહથી મોટો છે. ઓ લોકો, તમે શું કહો છો? ખરેખર અલ્લાહ દરેક અવાજથી અને જે કંઈ માણસોના અંતરમાં પસાર થાય તેનાથી વાકેફ છે: فَمَنِ اهْتَدَی فَلِنَفْسِهِ وَ مَن ضَلَّ فَإِنَّمَا یَضِلُّ عَلَیْهَا [તો જે હિદાયત મેળવે તે પોતાના જ ફાયદા માટે, અને જે ગુમરાહ થાય તે પોતાના જ નુકસાન માટે ગુમરાહ થાય છે].