سورة الكهف

Verse 66 of 110

18:66

قالَ لَهُ مُوسَى هَلْ أَتَّبِعُكَ عَلى أَنْ تُعَلِّمَنِ مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْداً

موسى به او گفت: «آيا [اجازه مى‌دهى] از تو پيروى كنم تا از آنچه به تو تعليم داده شده و مايه‌ی رشد و صلاح است، به من بياموزى»؟

Musa said to him: Shall I follow you on condition that you should teach me right knowledge of what you have been taught?

મૂસાએ તેને કહ્યું : શું હું તારી પૈરવી કરૂંં જેથી જે ઇલ્મ તને આપવામાં આવ્યુ છે તેમાંથી રાહનુમાઇ માટે મને શીખવે?

امیرالمؤمنین ( لَوْ کَانَ أَحَدٌ مُکْتَفِیاً مِنَ الْعِلْمِ لَاکْتَفَی نَبِیُّ اللَّهِ مُوسَی (وَ قَدْ سَمِعْتُمْ قَوْلَهُ هَلْ أَتَّبِعُکَ عَلی أَنْ تُعَلِّمَنِ مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْداً.

امام علی (علیه السلام)- اگر کسی از علم بی‌نیاز بود، پیامبر خدا موسی (علیه السلام) بی‌نیاز بود درحالی‌که سخنش را شنیده‌اید: هَلْ أَتَّبِعُکَ عَلی أَنْ تُعَلِّمَنِ مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْداً.

Imam Ali (peace be upon him): If anyone were free from need of knowledge, the Prophet of Allah Musa (peace be upon him) would have been free from need of it, while you have heard his words: هَلْ أَتَّبِعُکَ عَلی أَنْ تُعَلِّمَنِ مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْداً [Shall I follow you on condition that you should teach me right knowledge of what you have been taught?].

ઇમામ અલી (અલયહિસ્સલામ): જો કોઈ ઇલ્મથી બેનિયાઝ હોત, તો અલ્લાહના પયગંબર મૂસા (અલયહિસ્સલામ) બેનિયાઝ હોત, જ્યારે કે તમે તેમની વાત સાંભળી છે: هَلْ أَتَّبِعُکَ عَلی أَنْ تُعَلِّمَنِ مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْداً [શું હું તમારું અનુસરણ કરું આ શરતે કે જે યોગ્ય જ્ઞાન તમને શીખવવામાં આવ્યું છે તેમાંથી તમે મને શીખવો?].

الصّادقین ( عن احدهما (فی حدیث مُوسَی (و الخِضْر (قَالَ فَمَا جَاءَ بِکَ قَالَ أَتَیْتُکَ عَلَی أَنْ تُعَلِّمَنِی قَالَ إِنِّی وُکِّلْتُ بِأَمْرٍ لَا تُطِیقُهُ فَحَدَّثَهُ عَنْ آلِ مُحَمَّدٍ وَ عَنْ بَلَائِهِمْ وَ عَمَّا یُصِیبُهُمْ حَتَّی اشْتَدَّ بُکَاؤُهُمَا وَ ذَکَرَ لَهُ فَضْلَ مُحَمَّدٍ وَ عَلِیٍّ وَ فَاطِمَهًَْ وَ الْحَسَنِ وَ الْحُسَیْنِ وَ مَا أُعْطُوا وَ مَا ابْتُلُوا بِهِ فَجَعَلَ یَقُولُ یَا لَیْتَنِی مِنْ أُمَّهًِْ مُحَمَّد (.

امام باقر (علیه السلام) و امام صادق (علیه السلام)- ابو بصیر از یکی از دو امام (علیها السلام) روایت می‌کند که فرمودند: چون آن ماجراها بر موسی گذشت ... خضر گفت: «برای چه اینجا آمدی»؟ گفت: «آمدم تا به من علم بیاموزی». خضر گفت: «من به چیزی مأمور شدم که تو طاقت آن را نداری» و خضر در مورد آل محمّد (و در مورد بلا و مصیبت‌هایی که بر سر آنها می‌آید با او سخن گفت تا اینکه هر دو با صدای بلند گریه کردند و فضل و برتری پیامبر (صلی الله علیه و آله) و علی و فاطمه و حسن و حسین (را بیان کرد و در مورد آنچه که به آنها داده شده است و آنچه که با آن گرفتار شدند، صحبت کرد. و موسی (علیه السلام) شروع به گفتن این جمله کرد که: «ای کاش از امّت محمد (صلی الله علیه و آله) بودم».

Imam Baqir (peace be upon him) and Imam Sadiq (peace be upon him): Abu Basir narrates from one of the two Imams (peace be upon them) who said: When those events had passed for Musa... al-Khidr said: "For what have you come here?" He said: "I have come so that you may teach me knowledge." Al-Khidr said: "I have been entrusted with a matter which you cannot bear," and al-Khidr spoke with him about the Family of Muhammad and about the trials and afflictions that befall them, until they both wept aloud. And he set forth the excellence and superiority of the Prophet (peace be upon him and his family) and of Ali and Fatima and Hasan and Husayn, and spoke of what has been given to them and of what they have been afflicted with. And Musa (peace be upon him) began to say this sentence: "Would that I were of the ummah of Muhammad (peace be upon him and his family)."

ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ) અને ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ): અબૂ બસીર બે ઇમામો (અલયહિમસ્સલામ) પૈકી એકથી રિવાયત કરે છે કે તેમણે ફરમાવ્યું: જ્યારે તે બનાવો મૂસા પર વીતી ગયા... ખિઝ્રે કહ્યું: "અહીં શા માટે આવ્યા છો?" તેમણે કહ્યું: "હું આવ્યો છું જેથી તમે મને ઇલ્મ શીખવો." ખિઝ્રે કહ્યું: "મને એવા કામનો હુકમ થયો છે જેની તમારામાં તાકાત નથી," અને ખિઝ્રે તેમની સાથે આલે મુહમ્મદ વિશે અને તેમના પર આવનારી બલા અને મુસીબતો વિશે વાત કરી, ત્યાં સુધી કે બંને મોટા અવાજે રડ્યા. અને પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) અને અલી અને ફાતિમા અને હસન અને હુસૈનની ફઝીલત અને શ્રેષ્ઠતા બયાન કરી અને તેઓને જે આપવામાં આવ્યું છે અને જેનાથી તેઓ ગ્રસ્ત થયા તે વિશે વાત કરી. અને મૂસા (અલયહિસ્સલામ) આ વાક્ય કહેવા લાગ્યા કે: "કાશ હું મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)ની ઉમ્મતમાંથી હોત."

الرّضا ( أَتَی مُوسَی الْعَالِمَ فَأَصَابَهُ فِی جَزِیرَهًٍْ مِنْ جَزَائِرِ الْبَحْرِ إِمَّا جَالِساً وَ إِمَّا مُتَّکِئاً فَسَلَّمَ عَلَیْهِ مُوسَی فَأَنْکَرَ السَّلَامَ إِذْ کَانَ بِأَرْضٍ لَیْسَ فِیهَا سَلَامٌ فَقَالَ مَنْ أَنْتَ قَالَ أَنَا مُوسَی بْنُ عِمْرَانَ الَّذِی کَلَّمَهُ اللَّهُ تَکْلِیماً قَالَ جِئْتُ لِتُعَلِّمَنِی مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْداً قَالَ إِنِّی وُکِّلْتُ بِأَمْرٍ لَا تُطِیقُهُ ثُمَّ حَدَّثَهُ الْعَالِمُ بِمَا یُصِیبُ آلَ مُحَمَّدٍ (مِنَ الْبَلَاءِ حَتَّی اشْتَدَّ بُکَاؤُهُمَا ثُمَّ حَدَّثَهُ عَنْ فَضْلِ آلِ مُحَمَّدٍ حَتَّی جَعَلَ مُوسَی یَقُولُ یَا لَیْتَنِی کُنْتُ مِنْ آلِ مُحَمَّدٍ حَتَّی ذَکَرَ فُلَاناً وَ فُلَاناً وَ مَبْعَثَ رَسُولِ اللَّهِ (وَ مَا یُلْقَی مِنْهُمْ وَ مِنْ تَکْذِیبِهِمْ إِیَّاهُ وَ ذَکَرَ لَهُ تَأْوِیلَ هَذِهِ الْآیَهًِْ وَ نُقَلِّبُ أَفْئِدَتَهُمْ وَ أَبْصارَهُمْ کَما لَمْ یُؤْمِنُوا بِهِ أَوَّلَ مَرَّةٍ حِینَ أُخِذَ الْمِیثَاقُ عَلَیْهِمْ فَقَالَ مُوسَی (هَلْ أَتَّبِعُکَ عَلی أَنْ تُعَلِّمَنِ مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْداً فَقَالَ الخِضْر إِنَّکَ لَنْ تَسْتَطِیعَ مَعِیَ صَبْراً وَ کَیْفَ تَصْبِرُ عَلی ما لَمْ تُحِطْ بِهِ خُبْرا.

امام رضا (علیه السلام)- موسی (علیه السلام) به نزد آن عالم آمد و در یکی از جزیره ها به او رسید که نشسته بود و یا بر چیزی تکیه داده بود. موسی (علیه السلام) به او سلام داد ولی او سلام نداد، چون در سرزمینی بود که در آنجا سلام وجود نداشت. از موسی (علیه السلام) پرسید: نتو کی هستی»؟ فرمود: «من موسی پسر عمران (علیه السلام) هستم». فرمود: «تو آن موسی (علیه السلام) هستی که با خداوند صحبت کرد»؟ فرمود: «بله». پرسید: «چه می‌خواهی»؟ فرمود: «به نزد تو آمدم تا از آنچه به تو آموخته اند به من بینش را بیاموزی». گفت: «من مأمور انجام کاری هستم که تو طاقت آن را نداری. همان‌طورکه من هم طاقت انجام کار تو را ندارم». سپس آن عالم در مورد آن مصیبت‌هایی که آل محمد (صلی الله علیه و آله) می‌بینند صحبت کرد که زیاد گریه کردند. سپس در مورد فضل و بزرگی آل محمد (صلی الله علیه و آله) صحبت کرد تا اینکه موسی (علیه السلام) فرمود: «ای کاش من هم جزء آل محمد (بودم. و حتی در مورد فلان شخص و فلان شخص و مبعوث شدن پیامبر (صلی الله علیه و آله) بر قومش و آن بدی‌هایی که آن‌ها می‌بینند و تکذیب‌کردن وی توسط ایشان، صحبت کرد. و این آیه: و ما دل‌ها و چشم‌های آن‌ها را واژگونه می‌سازیم [آری آن‌ها ایمان نمی‌آورند] همان‌گونه که در آغاز، به آن ایمان نیاوردند! ( انعام/۱۱۰ ) را برایش تفسیر کرد، هنگامی که از آن‌ها عهد و پیمان گرفت. موسی (علیه السلام) گفت: هَلْ أَتَّبِعُکَ عَلی أَنْ تُعَلِّمَنِ مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْداً. خضر (علیه السلام) گفت: «تو هرگز نمی‌توانی با من شکیبایی کنی! و چگونه می‌توانی در برابر چیزی که از رموزش آگاه نیستی شکیبا باشی؟! ( کهف/۶۸۶۷ )».

Imam Rida (peace be upon him): Musa (peace be upon him) came to that learned one and reached him on one of the islands, where he was seated or reclining upon something. Musa (peace be upon him) greeted him with salam, but he did not return the salam, because he was in a land where salam did not exist. He asked Musa (peace be upon him): "Who are you?" He said: "I am Musa son of Imran (peace be upon him)." He said: "Are you the Musa (peace be upon him) who spoke with Allah?" He said: "Yes." He asked: "What do you want?" He said: "I have come to you so that you may teach me insight from what has been taught to you." He said: "I have been entrusted with a matter which you cannot bear, just as I too cannot bear to do what you do." Then that learned one spoke about the calamities that the Family of Muhammad (peace be upon him and his family) would face, and they wept much. Then he spoke about the excellence and greatness of the Family of Muhammad (peace be upon him and his family), until Musa (peace be upon him) said: "Would that I too were among the Family of Muhammad." And he even spoke about such-and-such person and such-and-such person, and about the sending of the Prophet (peace be upon him and his family) to his people, and the evils that they would see, and their denial of him. And he interpreted for him this verse: "And We turn their hearts and their eyes upside down [yes, they do not believe] just as they did not believe in it the first time!" (An'am 6:110), when He had taken the covenant from them. Musa (peace be upon him) said: هَلْ أَتَّبِعُکَ عَلی أَنْ تُعَلِّمَنِ مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْداً [Shall I follow you on condition that you should teach me right knowledge of what you have been taught?]. Al-Khidr (peace be upon him) said: "You will never be able to have patience with me! And how can you have patience regarding a matter whose secrets you are not aware of?! (Kahf 18:67-68)."

ઇમામ રિઝા (અલયહિસ્સલામ): મૂસા (અલયહિસ્સલામ) તે આલિમની પાસે આવ્યા અને એક ટાપુ પર તેઓ સુધી પહોંચ્યા, જ્યાં તે બેઠેલા હતા અથવા કોઈ વસ્તુ પર ટેકો લગાવીને હતા. મૂસા (અલયહિસ્સલામ)એ તેમને સલામ કરી પણ તેમણે સલામનો જવાબ ન આપ્યો, કારણ કે તે એવી ધરતી પર હતા જ્યાં સલામ ન હતી. તેમણે મૂસા (અલયહિસ્સલામ)ને પૂછ્યું: "તમે કોણ છો?" ફરમાવ્યું: "હું મૂસા ઇમરાનનો પુત્ર (અલયહિસ્સલામ) છું." તેમણે કહ્યું: "શું તમે એ જ મૂસા (અલયહિસ્સલામ) છો જેમણે અલ્લાહ સાથે વાત કરી?" ફરમાવ્યું: "હા." પૂછ્યું: "શું ઇચ્છો છો?" ફરમાવ્યું: "તમારી પાસે આવ્યો છું જેથી જે તમને શીખવવામાં આવ્યું છે તેમાંથી તમે મને બસીરત શીખવો." તેમણે કહ્યું: "મને એવા કામનો હુકમ થયો છે જેની તમારામાં તાકાત નથી, જેમ કે મારામાં પણ તમારું કામ કરવાની તાકાત નથી." પછી તે આલિમે આલે મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) પર આવનારી મુસીબતો વિશે વાત કરી અને બંને ખૂબ રડ્યા. પછી આલે મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)ની ફઝીલત અને મહાનતા વિશે વાત કરી, ત્યાં સુધી કે મૂસા (અલયહિસ્સલામ)એ ફરમાવ્યું: "કાશ હું પણ આલે મુહમ્મદમાંથી હોત." અને તેમણે ફલાણી અને ફલાણી વ્યક્તિ વિશે, અને પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)ના પોતાની કૌમ પર મબઊસ થવા વિશે અને તે ખરાબીઓ જે તેઓ જોશે અને તેઓ દ્વારા તેમની તકઝીબ કરવા વિશે વાત કરી. અને આ આયત: "અને અમે તેમના દિલો અને આંખોને ઊંધા કરી નાખીશું [હા તેઓ ઈમાન લાવતા નથી] જેમ કે તેઓ પહેલી વાર તેના પર ઈમાન ન લાવ્યા!" (અનઆમ/૧૧૦) તેમના માટે તફસીર કરી, જ્યારે તેમનાથી અહદ અને પયમાન લેવામાં આવ્યો હતો. મૂસા (અલયહિસ્સલામ)એ કહ્યું: هَلْ أَتَّبِعُکَ عَلی أَنْ تُعَلِّمَنِ مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْداً. ખિઝ્ર (અલયહિસ્સલામ)એ કહ્યું: "તમે ક્યારેય મારી સાથે સબર કરી શકશો નહીં! અને એવી વસ્તુ સામે જેના રહસ્યોથી તમે વાકિફ નથી, કેવી રીતે સબર કરી શકશો?! (કહફ/૬૭-૬૮)."