عَنْ زُرَارَهًَْ قَالَ کَرِهْتُ أَنْ أَسْأَلَ أَبَاجَعْفَرٍ (علیه السلام) فِی الرَّجْعَهًِْ فَاحْتَلْتُ مَسْأَلَهًًْ لَطِیفَهًًْ لِأَبْلُغَ بِهَا حَاجَتِی مِنْهَا فَقُلْتُ أَخْبِرْنِی عَمَّنْ قُتِلَ مَاتَ قَالَ لَا الْمَوْتُ مَوْتٌ وَ الْقَتْلُ قَتْلٌ فَقُلْتُ مَا أَحَد یُقْتَلُ إِلَّا مَاتَ قَالَ فَقَالَ یَا زُرَارَهًُْ قَوْلُ اللَّهِ أَصْدَقُ مِنْ قَوْلِکَ قَدْ فَرَّقَ بَیْنَ الْقَتْلِ وَ الْمَوْتِ فِی الْقُرْآنِ فَقَالَ (علیه السلام) أَ فَإِنْ ماتَ أَوْ قُتِلَ وَ قَالَ لَئِنْ مُتُّمْ أَوْ قُتِلْتُمْ لَإِلَی اللهِ تُحْشَرُونَ فَلَیْسَ کَمَا قُلْتَ یَا زُرَارَهًُْ الْمَوْتُ مَوْتٌ وَ الْقَتْلُ قَتْلٌ وَ قَدْ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَ إِنَّ اللهَ اشْتَری مِنَ الْمُؤْمِنِینَ أَنْفُسَهُمْ وَ أَمْوالَهُمْ بِأَنَّ لَهُمُ الْجَنَّةَ یُقاتِلُونَ فِی سَبِیلِ اللهِ فَیَقْتُلُونَ وَ یُقْتَلُونَ وَعْداً عَلَیْهِ حَقًّا قَالَ فَقُلْتُ إِنَّ اللَّهَ عَزَّوَجَلَّ یَقُولُ کُلُّ نَفْسٍ ذائِقَةُ الْمَوْتِ أَ فَرَأَیْتَ مَنْ قُتِلَ لَمْ یَذُقِ الْمَوْتَ فَقَالَ لَیْسَ مَنْ قُتِلَ بِالسَّیْفِ کَمَنْ مَاتَ عَلَی فِرَاشِهِ إِنَّ مَنْ قُتِلَ لَا بُدَّ أَنْ یَرْجِعَ إِلَی الدُّنْیَا حَتَّی یَذُوقَ الْمَوْتَ.
امام باقر ( زراره گوید: مطلبی داشتم که نمیخواستم ابتدا آن را از امام باقر (بپرسم. سؤال لطیفی را پیش کشیدم تا در خلال آن به مسئلهی مورد نظرم برسم. آن مسئلهی لطیف این بود که از آن حضرت (پرسیدم: «آیا کسی که کشته میشود مرده است»؟ فرمود: «نه! مرگ، مرگ و کشتهشدن، کشتهشدن است (هرکدام حساب جداگانهای دارند)». عرض کردم: «جایی را در قرآن نمییابم که خداوند میان کشتهشدن و مردن فرق گذاشته باشد»؟ حضرت (این آیه: أَ فَإِنْ ماتَ أَوْ قُتِلَ وَ لَئِنْ مُتُّمْ أَوْ قُتِلْتُمْ لَإِلَی اللهِ تُحْشَرُونَ را که خداوند مرگ و کشتهشدن را از هم جدا ساخته است، خواند و سپس فرمود: «ای زراره! بنابراین مرگ، مرگ و کشتهشدن، کشتهشدن است، با این فرق که خداوند میفرماید: خداوند جانها و اموال مؤمنین را از آنها میخرد تا در عوض به آنها بهشت بدهد. آنها در راه خدا جهاد میکنند و دشمنان خدا را میکشند، و خود کشته میشوند این وعدهی راست خداوند است. ( توبه/۱۱۱ ). عرض کردم: «خداوند در آیهی دیگری میفرماید: کُلُّ نَفْسٍ ذائِقَةُ المَوْتِ آیا میفرمایید کسی که کشته میشود مرگ را نمیچشد»؟ فرمود: «کسی که با شمشیر در راه خدا کشته میشود با آن کس که در بسترش جان میدهد یکسان نیستند، کسی که کشته میشود ناچار میباید به دنیا برگردد [و مجدّداً زندگی کند و بعد بمیرد] تا مزهی مرگ را بچشد».
Imam Baqir (peace be upon him): Zurara said: I had a matter I did not want to ask Imam Baqir (peace be upon him) about directly. So I raised a subtle question so that through it I could reach the matter I had in mind. That subtle question was that I asked him (peace be upon him): "Is one who is killed [the same as] one who has died?" He said: "No! Death is death and being killed is being killed (each has its own separate reckoning)." I said: "I do not find any place in the Qur'an where Allah has distinguished between being killed and dying." The Imam (peace be upon him) recited this verse: أَ فَإِنْ ماتَ أَوْ قُتِلَ وَ لَئِنْ مُتُّمْ أَوْ قُتِلْتُمْ لَإِلَی اللهِ تُحْشَرُونَ [If then he dies or is killed... and if you die or are killed, to Allah you shall be gathered], in which Allah has distinguished dying from being killed. Then he said: "O Zurara! Therefore death is death and being killed is being killed, with this difference that Allah says: Allah purchases the souls and wealth of the believers from them, in exchange giving them Paradise. They fight in the way of Allah and kill the enemies of Allah, and are themselves killed — this is the true promise of Allah (Tawba/111)." I said: "Allah says in another verse: كُلُّ نَفْسٍ ذائِقَةُ الْمَوْتِ [Every soul must taste of death] — do you mean to say that one who is killed does not taste death?" He said: "One who is killed with the sword in the way of Allah is not the same as one who gives up his soul on his bed. One who is killed must necessarily return to the world [and live again and then die] so that he tastes death."
ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ): ઝુરારહ કહે છે: મારી પાસે એક વાત હતી જે હું ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ)ને શરૂઆતમાં પૂછવા માંગતો ન હતો. તેથી મેં એક સૂક્ષ્મ પ્રશ્ન રજૂ કર્યો, જેના દ્વારા હું મારા ઇચ્છિત મુદ્દા સુધી પહોંચી શકું. તે સૂક્ષ્મ પ્રશ્ન એ હતો કે મેં તે હઝરત (અલયહિસ્સલામ)ને પૂછ્યું: "શું જે વ્યક્તિ કત્લ કરાય છે તે મરેલો છે?" તેમણે ફરમાવ્યું: "ના! મૃત્યુ એ મૃત્યુ છે અને કત્લ થવું એ કત્લ થવું છે (દરેકનો અલગ હિસાબ છે)." મેં અરજ કરી: "મને કુરઆનમાં કોઈ જગ્યા મળતી નથી જ્યાં અલ્લાહે કત્લ થવા અને મૃત્યુ પામવા વચ્ચે ફરક કર્યો હોય." હઝરત (અલયહિસ્સલામ)એ આ આયત: أَ فَإِنْ ماتَ أَوْ قُتِلَ وَ لَئِنْ مُتُّمْ أَوْ قُتِلْتُمْ لَإِلَی اللهِ تُحْشَرُونَ [શું જો તે મરી જાય કે કત્લ થઈ જાય... અને જો તમે મરી જાઓ કે કત્લ થઈ જાઓ, અલ્લાહ તરફ જ ભેગા કરવામાં આવશો] વાંચી, જેમાં અલ્લાહે મૃત્યુ અને કત્લ થવાને એકબીજાથી અલગ કર્યા છે, અને પછી ફરમાવ્યું: "ઓ ઝુરારહ! તેથી મૃત્યુ એ મૃત્યુ છે અને કત્લ થવું એ કત્લ થવું છે, આ ફરક સાથે કે અલ્લાહ ફરમાવે છે: અલ્લાહ મોમિનોની જાનો અને માલો તેમની પાસેથી ખરીદે છે જેથી બદલામાં તેમને જન્નત આપે. તેઓ અલ્લાહના રસ્તામાં જેહાદ કરે છે અને અલ્લાહના દુશ્મનોને કત્લ કરે છે, અને પોતે કત્લ થાય છે — આ અલ્લાહનું સાચું વચન છે (તૌબા/૧૧૧)." મેં અરજ કરી: "અલ્લાહ બીજી આયતમાં ફરમાવે છે: كُلُّ نَفْسٍ ذائِقَةُ المَوْتِ [દરેક જીવ મૃત્યુનો સ્વાદ ચાખનાર છે] — શું આપ ફરમાવો છો કે જે કત્લ થાય છે તે મૃત્યુને ચાખતો નથી?" તેમણે ફરમાવ્યું: "જે વ્યક્તિ અલ્લાહના રસ્તામાં તલવારથી કત્લ થાય છે તે તેની જેમ નથી જે પોતાના બિસ્તર પર જાન આપે છે; જે કત્લ થાય છે તેને ચોક્કસ દુનિયામાં પાછું આવવું પડે છે [અને ફરીથી જીવવું પડે છે અને પછી મરવું પડે છે] જેથી તે મૃત્યુનો સ્વાદ ચાખે."