سورة العنكبوت

Verse 40 of 69

29:40

فَكُلاًّ أَخَذْنا بِذَنْبِهِ فَمِنْهُمْ مَنْ أَرْسَلْنا عَلَيْهِ حاصِباً وَ مِنْهُمْ مَنْ أَخَذَتْهُ الصَّيْحَةُ وَ مِنْهُمْ مَنْ خَسَفْنا بِهِ الْأَرْضَ وَ مِنْهُمْ مَنْ أَغْرَقْنا وَ ما كانَ اللهُ لِيَظْلِمَهُمْ وَ لكِنْ كانُوا أَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ

ما هر يك از آنان را به گناهشان گرفتيم [و مجازات كرديم]، بر بعضى از آن‌ها طوفانى از سنگريزه فرستاديم، و بعضى از آنان را صيحه[مرگبار آسمانى] فروگرفت، و بعضى ديگر را در زمين فروبرديم، و بعضى را غرق كرديم؛ خداوند هرگز به آن‌ها ستم نكرد، ولى آن‌ها خودشان بر خويشتن ستم مى‌كردند.

So each We punished for his sin; of them was he on whom We sent down a violent storm, and of them was he whom the rumbling overtook, and of them was he whom We made to be swallowed up by the earth, and of them was he whom We drowned; and it did not beseem Allah that He should be unjust to them, but they were unjust to their own souls.

પછી અમોએ દરેકને તેના ગુનાહના કારણે પકડી લીધા, તેઓમાંના અમુક પર પત્થરોના વરસાદ કર્યો અને અમુકને ગર્જનાએ (અવાજે) પકડી લીધા અને અમુકને ઝમીન ગળી ગઇ અને અમુકને (પાણીમાં) ડૂબાડી દીધા અને અલ્લાહ તેઓના ઉપર ઝુલ્મ નથી કરતો, પરંતુ તેઓ પોતાના નફસો પર ઝુલ્મ કરતા હતા.

علیّ‌ّبن‌ابراهیم (رحمة الله علیه) Ali ibn Ibrahim (may Allah have mercy on him) અલી બિન ઇબ્રાહીમ (રહમતુલ્લાહે અલયહે)

فَمِنْهُمْ مَنْ أَرْسَلْنا عَلَیْهِ حاصِباً وَ هُمْ قَوْمُ لُوطٍ (علیه السلام) وَ مِنْهُمْ مَنْ أَخَذَتْهُ الصَّیْحَةُ وَ هُمْ قَوْمُ شُعَیْبٍ وَ صَالِحٍ (علیها السلام) وَ مِنْهُمْ مَنْ خَسَفْنا بِهِ الْأَرْضَ وَ هُمْ قَوْمُ هُودٍ (علیه السلام) وَ مِنْهُمْ مَنْ أَغْرَقْنا فِرْعَوْنُ وَ أَصْحَابُهُ ثُمَّ قَالَ عَزَّوَجَلَّ تَأْکِیداً وَ رَدّاً عَلَی الْمُجَبِّرَهًِْ وَ ما کانَ اللهُ لِیَظْلِمَهُمْ وَ لکِنْ کانُوا أَنْفُسَهُمْ یَظْلِمُونَ.

علیّ‌ّبن‌ابراهیم (رحمة الله علیه)- فَمِنْهُمْ مَنْ أَرْسَلْنا عَلَیْهِ حاصِباً؛ آن‌ها قوم لوط (علیه السلام) بودند. وَ مِنْهُمْ مَنْ أَخَذَتْهُ الصَّیْحَةُ؛ آن‌ها قوم شعیب (علیه السلام) و صالح (علیه السلام) بودند. وَ مِنْهُمْ مَنْ خَسَفْنا بِهِ الْأَرْضَ؛ وآن‌ها قوم هود (علیه السلام) بودند. وَ مِنْهُمْ مَنْ أَغْرَقْنا؛ آن‌ها فرعون و یارانش بودند. سپس خداوند عزّوجلّ در پاسخ به جبری مذهبان می‌فرماید: ما کانَ اللهُ لِیَظْلِمَهُمْ وَ لکِنْ کانُوا أَنْفُسَهُمْ یَظْلِمُونَ.

Ali ibn Ibrahim (may Allah have mercy on him): فَمِنْهُمْ مَنْ أَرْسَلْنا عَلَیْهِ حاصِباً [And of them was he on whom We sent a violent storm] — they were the people of Lut (peace be upon him). وَ مِنْهُمْ مَنْ أَخَذَتْهُ الصَّیْحَةُ [And of them was he whom the cry overtook] — they were the people of Shuayb (peace be upon him) and Salih (peace be upon him). وَ مِنْهُمْ مَنْ خَسَفْنا بِهِ الْأَرْضَ [And of them was he whom We caused the earth to swallow] — they were the people of Hud (peace be upon him). وَ مِنْهُمْ مَنْ أَغْرَقْنا [And of them was he whom We drowned] — they were Firawn and his companions. Then Allah the Mighty and Majestic, in reply to the determinists, says: ما کانَ اللهُ لِیَظْلِمَهُمْ وَ لکِنْ کانُوا أَنْفُسَهُمْ یَظْلِمُونَ [It was not Allah who wronged them, but they wronged themselves].

અલી બિન ઇબ્રાહીમ (રહમતુલ્લાહિ અલયહિ): فَمِنْهُمْ مَنْ أَرْسَلْنا عَلَیْهِ حاصِباً [તેમાંથી કેટલાક એવા હતા જેમના પર અમે તોફાની પથ્થરોનો વરસાદ મોકલ્યો]; તેઓ લૂત (અલયહિસ્સલામ)ની કૌમ હતા. وَ مِنْهُمْ مَنْ أَخَذَتْهُ الصَّیْحَةُ [તેમાંથી કેટલાક એવા હતા જેમને ચીસે પકડી લીધા]; તેઓ શુઐબ (અલયહિસ્સલામ) અને સાલેહ (અલયહિસ્સલામ)ની કૌમ હતા. وَ مِنْهُمْ مَنْ خَسَفْنا بِهِ الْأَرْضَ [તેમાંથી કેટલાક એવા હતા જેમને અમે જમીનમાં ધસાવી દીધા]; અને તેઓ હૂદ (અલયહિસ્સલામ)ની કૌમ હતા. وَ مِنْهُمْ مَنْ أَغْرَقْنا [તેમાંથી કેટલાક એવા હતા જેમને અમે ડુબાડી દીધા]; તેઓ ફિરઔન અને તેના સાથીઓ હતા. પછી અલ્લાહ અઝ્ઝ વ જલ્લ જબરી મઝહબવાળાઓના જવાબમાં ફરમાવે છે: ما کانَ اللهُ لِیَظْلِمَهُمْ وَ لکِنْ کانُوا أَنْفُسَهُمْ یَظْلِمُونَ [અલ્લાહે તેમના પર ઝુલ્મ કર્યો ન હતો, પરંતુ તેઓ પોતે જ પોતાની જાત પર ઝુલ્મ કરતા હતા].

أمیرالمؤمنین (علیه السلام) Imam Ali, Commander of the Faithful (peace be upon him) ઇમામ અલી, અમીરુલ મોઅમેનીન (અલયહિસ્સલામ)

أَمَّا الرَّدُّ عَلَی الْمُجَبِّرَهًِْ وَ هُمُ الَّذِینَ زَعَمُوا أَنَّ الْأَفْعَالَ إِنَّمَا هِیَ مَنْسُوبَهًٌْ إِلَی الْعِبَادِ مَجَازاً لَا حَقِیقَهًًْ وَ إِنَّمَا حَقِیقَتُهَا لِلَّهِ لَا لِلْعِبَادِ وَ تَأَوَّلُوا فِی ذَلِکَ آیَاتٍ مِنْ کِتَابِ اللَّهِ تَعَالَی لَمْ یَعْرِفُوا مَعْنَاهَا کَمَا فِی قَوْلِهِ تَعَالَی وَ لَوْ شاءَ اللهُ ما أَشْرَکُوا فَرَدَّ عَلَیْهِمْ أَهْلُ الْحَقِّ فَقَالُوا لَهُمْ إِنَّ فِی قَوْلِکُمْ ذَلِکَ بُطْلَانَ الثَّوَابِ وَ الْعِقَابِ إِذَا نَسَبْتُمْ أَفْعَالَکُمْ إِلَی اللَّهِ تَعَالَی عَمَّا یَصِفُونَ وَ کَیْفَ یُعَاقِبُ مَخْلُوقاً عَلَی غَیْرِ فِعْلٍ مِنْهُ قَالَ اللَّهُ تَعَالَی ... فَکُلًّا أَخَذْنا بِذَنْبِهِ إِلَی قَوْلِهِ وَ ما کانَ اللهُ لِیَظْلِمَهُمْ وَ لکِنْ کانُوا أَنْفُسَهُمْ یَظْلِمُونَ وَ مِثْلُ هَذَا کَثِیرٌ فِی کِتَابِ اللَّهِ تَعَالَی وَ فِیهِ بُطْلَانُ مَا ادَّعَوْهُ وَ نَسَبُوهُ إِلَی اللَّهِ تَعَالَی أَنْ یَأْمُرَ خَلْقَهُ بِمَا لَا یَقْدِرُونَ أَوْ یَنْهَاهُمْ عَمَّا لَیْسَ فِیهِمْ صُنْعٌ وَ لَا اکْتِسَابٌ.

امام علی (علیه السلام)- و اما ردّ بر قائلین به جبر که گمان می‌کنند همه کارها از روی مجاز به بندگان منسوب است و در حقیقت از خداست نه بندگان و برای این سخنشان آیاتی را شاهد می‌آورند که معنای آن‌ها را نمی‌دانند، مانند این آیه وَ لَوْ شَاءَ اللهُ مَا أَشْرَکُوا ( انعام/۱۰۷ ) کسانی‌که اعتقاد حق دارند، در جواب آن‌ها می‌گویند: «این سخن شما خط بطلانی است بر ثواب و عقاب الهی. وقتی کارهایتان را به خدای متعال منسوب می‌کنید چطور خداوند مخلوقات را به خاطر کاری که خود انجام نداده‌اند عذاب می‌کند؟ خدای متعال فرمود: ... فَکُلاًّ أَخَذْنا بِذَنْبِهِ فَمِنْهُمْ مَنْ أَرْسَلْنا عَلَیْهِ حاصِباً وَ مِنْهُمْ مَنْ أَخَذَتْهُ الصَّیْحَةُ وَ مِنْهُمْ مَنْ خَسَفْنا بِهِ الْأَرْضَ وَ مِنْهُمْ مَنْ أَغْرَقْنا وَ ما کانَ اللهُ لِیَظْلِمَهُمْ وَ لکِنْ کانُوا أَنْفُسَهُمْ یَظْلِمُونَ، که از نمونه‌های آن‌ها در کتاب خداوند فراوان است که بطلانی است بر ادّعای آن‌ها و چیزی که به خدا نسبت می‌دهند به این صورت که خداوند خلایق را امر به چیزی می‌کند که قادر به انجام آن نیستند و یا نهی از چیزی می‌کند که نمی‌توانند انجام دهند».

Imam Ali (peace be upon him): As for the refutation of those who hold to compulsion (jabr) — those who suppose that all actions are attributed to the servants only metaphorically, and are in reality from Allah and not from the servants, and who bring as witness to this claim of theirs certain verses whose meaning they do not know, such as this verse وَ لَوْ شَاءَ اللهُ مَا أَشْرَکُوا (al-An'am/107) [And had Allah willed, they would not have associated others with Him] — those who hold the true belief say to them in reply: "This statement of yours draws a line of nullification through divine reward and punishment. When you attribute your deeds to Allah the Exalted, how then does Allah punish His creatures for a deed they themselves have not done? Allah the Exalted said: ... فَکُلاًّ أَخَذْنا بِذَنْبِهِ فَمِنْهُمْ مَنْ أَرْسَلْنا عَلَیْهِ حاصِباً وَ مِنْهُمْ مَنْ أَخَذَتْهُ الصَّیْحَةُ وَ مِنْهُمْ مَنْ خَسَفْنا بِهِ الْأَرْضَ وَ مِنْهُمْ مَنْ أَغْرَقْنا وَ ما کانَ اللهُ لِیَظْلِمَهُمْ وَ لکِنْ کانُوا أَنْفُسَهُمْ یَظْلِمُونَ [So each We seized for his sin; of them there was he against whom We sent a violent storm, and of them there was he whom the blast overtook, and of them there was he whom We caused the earth to swallow up, and of them there was he whom We drowned; and it was not for Allah to wrong them, but they wronged their own souls] — and examples of this are many in the Book of Allah, which are a nullification of their claim and of what they attribute to Allah, namely that Allah commands His creatures to do what they are not capable of doing, or forbids them from what they cannot do."

ઇમામ અલી (અલયહિસ્સલામ): અને જબ્રના કાયલો [જેઓ કહે છે કે બંદાઓ મજબૂર છે] નું ખંડન — તેઓ એવું માને છે કે બધા કાર્યો બંદાઓ તરફ ફક્ત મજાઝી (લાક્ષણિક) રીતે નિસ્બત આપવામાં આવે છે અને હકીકતમાં તે અલ્લાહ તરફથી છે, બંદાઓ તરફથી નહીં, અને પોતાના આ કથન માટે તેઓ કેટલીક એવી આયતોને શાહિદ તરીકે રજૂ કરે છે જેનો અર્થ તેઓ જાણતા નથી, જેમ કે આ આયત وَ لَوْ شَاءَ اللهُ مَا أَشْرَکُوا (અન્આમ/૧૦૭) [અને જો અલ્લાહ ચાહત તો તેઓ શિર્ક ન કરત]. જેઓ હકનો અકીદો ધરાવે છે તેઓ તેમના જવાબમાં કહે છે: "તમારું આ કથન ઇલાહી સવાબ અને અઝાબ પર બુત્લાનની લકીર છે. જ્યારે તમે તમારા કાર્યોને અલ્લાહ તઆલા તરફ નિસ્બત આપો છો તો અલ્લાહ મખ્લૂકને એવા કાર્ય માટે કેમ અઝાબ આપશે જે તેમણે પોતે કર્યું જ નથી? અલ્લાહ તઆલાએ ફરમાવ્યું: ... فَکُلاًّ أَخَذْنا بِذَنْبِهِ فَمِنْهُمْ مَنْ أَرْسَلْنا عَلَیْهِ حاصِباً وَ مِنْهُمْ مَنْ أَخَذَتْهُ الصَّیْحَةُ وَ مِنْهُمْ مَنْ خَسَفْنا بِهِ الْأَرْضَ وَ مِنْهُمْ مَنْ أَغْرَقْنا وَ ما کانَ اللهُ لِیَظْلِمَهُمْ وَ لکِنْ کانُوا أَنْفُسَهُمْ یَظْلِمُونَ [તો દરેકને અમે તેના ગુનાહને કારણે પકડ્યો; તેમાંથી કોઈ એવો હતો કે જેના પર અમે પથ્થરોનું તોફાન મોકલ્યું, અને કોઈ એવો હતો કે જેને ચીસે પકડી લીધો, અને કોઈ એવો હતો કે જેને અમે ઝમીનમાં ધસાવી દીધો, અને કોઈ એવો હતો કે જેને અમે ડુબાડી દીધો; અને અલ્લાહ તેમના પર ઝુલ્મ કરનારો ન હતો, પરંતુ તેઓ પોતે જ પોતાના પર ઝુલ્મ કરતા હતા], અને આના ઉદાહરણો અલ્લાહની કિતાબમાં ઘણા છે, જે તેમના દાવાનું અને તેઓ જે વસ્તુને અલ્લાહ તરફ નિસ્બત આપે છે — કે અલ્લાહ પોતાની મખ્લૂકને એવી વસ્તુનો હુકમ આપે છે જેને કરવાની તેઓ કુદરત ધરાવતા નથી, અથવા એવી વસ્તુથી રોકે છે જેને તેઓ કરી શકતા નથી — તેનું બુત્લાન છે."