سورة ص

Verse 43 of 88

38:43

وَ وَهَبْنا لَهُ أَهْلَهُ وَ مِثْلَهُمْ مَعَهُمْ رَحْمَةً مِنَّا وَ ذِكْرى لِأُولِي الْأَلْبابِ

و خانواده‌اش را به او بخشيديم و همانند آن‌ها را بر آنان افزوديم، تا رحمتى از سوى ما باشد و تذكّرى براى خردمندان.

And We gave him his family and the like of them with them, as a mercy from Us, and as a reminder to those possessed of understanding.

અને અમોએ અમારી રહેમતના કારણે તેને તેના બાલ બચ્ચાં અતા કર્યા, અને એની જેટલા બીજા પણ આપ્યા, જેથી અક્કલમંદો માટે નસીહત બને.

الصّادق (علیه السلام) Imam Sadiq (peace be upon him) ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)

عَنْ دَاوُدَ‌بْنِ‌سِرْحَانَ عَنْ أَبِی‌عَبْدِ اللَّهِ (علیه السلام) قَالَ: ذَکَرَ أَیُّوبَ (علیه السلام) فَقَال قَالَ اللَّهُ جَلَّ جَلَالُهُ إِنَّ عَبْدِی أَیُّوبَ (علیه السلام) مَا أُنْعِمُ عَلَیْهِ بِنِعْمَهًٍْ إِلَّا ازْدَادَ شُکْراً فَقَالَ الشَّیْطَانُ لَوْ نَصَبْتَ عَلَیْهِ الْبَلَاءَ فَابْتَلَیْتَهُ کَیْفَ صَبْرُهُ فَسَلَّطَهُ عَلَی إِبِلِهِ وَ رَقِیقِهِ فَلَمْ یَتْرُکْ لَهُ شَیْئاً غَیْرَ غُلَامٍ وَاحِدٍ فَأَتَاهُ الْغُلَامُ فَقَالَ یَا أَیُّوبُ (علیه السلام) مَا بَقِیَ مِنْ إِبِلَکَ وَ لَا مِنْ رَقِیقِکَ أَحَدٌ إِلَّا وَ قَدْ مَاتَ فَقَالَ أَیُّوب (علیه السلام) الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِی أَعْطَاهُ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِی أَخَذَهُ فَقَالَ الشَّیْطَانُ إِنَّ خَیْلَهُ أَعْجَبُ إِلَیْهِ فَسَلَّطَ عَلَیْهَا فَلَمْ یَبْقَ مِنْهَا شَیْءٌ إِلَّا هَلَکَ فَقَالَ أَیُّوبُ (علیه السلام) الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِی أَعْطَی وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِی أَخَذَ وَ کَذَلِکَ بِبَقَرِهِ وَ غَنَمِهِ وَ مَزَارِعِهِ وَ أَرْضِهِ وَ أَهْلِهِ وَ وُلْدِهِ حَتَّی مَرِضَ مَرَضاً شَدِیداً فَأَتَاهُ أَصْحَابٌ لَهُ فَقَالُوا یَا أَیُّوبُ (علیه السلام) مَا کَانَ أَحَدٌ مِنَ النَّاسِ فِی أَنْفُسِنَا وَ لَا خَیْرٌ عَلَانِیَهًًْ خَیْراً عِنْدَنَا مِنْکَ فَلَعَلَّ هَذَا الشَّیْءَ (لَشَیْءٌ) کُنْتَ أَسْرَرْتَهُ فِیمَا بَیْنَکَ وَ بَیْنَ رَبِّکَ لَمْ تُطْلِعْ عَلَیْهِ أَحَداً فَابْتَلَاکَ اللَّهُ مِنْ أَجْلِهِ فَجَزِعَ جَزَعاً شَدِیداً وَ دَعَا رَبَّهُ فَشَفَاهُ اللَّهُ تَعَالَی وَ رَدَّ عَلَیْهِ مَا کَانَ لَهُ مِنْ قَلِیلٍ أَوْ کَثِیرٍ فِی الدُّنْیَا قَالَ وَ سَأَلْتُهُ عَنْ قَوْلِهِ تَعَالَی وَ وَهَبْنا لَهُ أَهْلَهُ وَ مِثْلَهُمْ مَعَهُمْ رَحْمَةً فَقَالَ الَّذِینَ کَانُوا مَاتُوا.

امام صادق (علیه السلام)- داودبن‌سرحان می‌گوید: امام صادق (علیه السلام) از ایوب (علیه السلام) یاد کرد و فرمود: خداوند بزرگ فرمود: «هر نعمتی که به بنده‌ام ایوب (علیه السلام) می‌دهم او بیشتر شکر می‌گذارد». شیطان گفت: «اگر او را در معرض بلا قرار دهی و مبتلا سازی چگونه صبر می کند»؟ از این رو خداوند، شیطان را بر شتران و بندگان ایوب (علیه السلام) مسلّط کرد و او تنها یک غلام را برایش باقی گذاشت و همه را نابود کرد. آن غلام نزد ایوب (علیه السلام) آمد و گفت: «ای ایوب (علیه السلام)! همه شتران و بندگانت مرده‌اند». ایوب (علیه السلام) فرمود: «ستایش خدایی راست که آن‌ها را ارزانی داشت و ستایش خدایی راست که آنها را گرفت». شیطان گفت: «او اسبانش را بسیار دوست دارد». از این رو خداوند، شیطان را بر آن اسبان مسلّط کرد و او همه‌شان را نابود ساخت. ایوب (علیه السلام) فرمود: «ستایش خدایی راست که داد و ستایش خدایی راست که گرفت». همچنین شیطان، گاوها، گوسفندان، مزارع، زمین، کسان و فرزندان او را نابود ساخت تا اینکه بسیار بیمار شد و یارانش نزد او آمدند و گفتند: «ای ایوب! هیچ‌یک از مردم و هیچ انسان خوبی آشکارا نزد ما بهتر از تو نبود. بنابراین شاید این چیز را میان خود و پروردگارت پنهان داشته‌ای و هیچ‌کس را از آن آگاه نساخته‌ای، همان چیزی که خداوند، به خاطر آن تو را مبتلا ساخته است»؟ ایوب (علیه السلام) بسیار بی‌تابی کرد و پروردگارش را خواند و خداوند متعال او را شفا داد و هرچه پیشتر در دنیا داشت کم یا زیاد به او بازگرداند». از حضرت درباره تفسیر آیه وَ وَهَبْنا لَهُ أَهْلَهُ وَ مِثْلَهُمْ مَعَهُمْ رَحْمَةً پرسیدم، حضرت پاسخ داد: «یعنی کسانی که مردند».

Imam Sadiq (peace be upon him): Dawud ibn Sirhan says: Imam Sadiq (peace be upon him) mentioned Ayyub (peace be upon him) and said: Allah the Great said: 'Every blessing that I give to My servant Ayyub (peace be upon him), he gives thanks all the more.' Satan said: 'If You subject him to affliction and try him, how will he endure?' So Allah gave Satan power over Ayyub's (peace be upon him) camels and servants, and he left him only one servant boy and destroyed them all. That boy came to Ayyub (peace be upon him) and said: 'O Ayyub (peace be upon him)! All your camels and servants have died.' Ayyub (peace be upon him) said: 'Praise be to Allah who gave them, and praise be to Allah who took them.' Satan said: 'He loves his horses very much.' So Allah gave Satan power over those horses and he destroyed them all. Ayyub (peace be upon him) said: 'Praise be to Allah who gave, and praise be to Allah who took.' Likewise, Satan destroyed his cattle, sheep, fields, land, family and children, until he became severely ill. His companions came to him and said: 'O Ayyub! No one among the people, and no good man openly, was better in our eyes than you. So perhaps there is something you have hidden between yourself and your Lord and told no one about, on account of which Allah has afflicted you?' Ayyub (peace be upon him) became greatly distressed and called upon his Lord, and Allah the Exalted healed him and restored to him whatever he had previously possessed in the world, whether little or much. I asked the Imam about the interpretation of the verse وَ وَهَبْنا لَهُ أَهْلَهُ وَ مِثْلَهُمْ مَعَهُمْ رَحْمَةً [And We gave him his family and the like of them with them, as a mercy], and he answered: 'It means those who had died.'

ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ): દાઉદ બિન સિરહાન કહે છે: ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)એ અય્યુબ (અલયહિસ્સલામ)નો ઉલ્લેખ કર્યો અને ફરમાવ્યું: અલ્લાહ મહાને ફરમાવ્યું: 'હું મારા બંદા અય્યુબ (અલયહિસ્સલામ)ને જે પણ નેઅમત આપું છું, તે વધુ શુક્ર અદા કરે છે.' શેતાને કહ્યું: 'જો તું તેને બલામાં નાખે અને મુસીબતમાં મૂકે તો તે કેવી રીતે સબર કરે છે?' આથી અલ્લાહે શેતાનને અય્યુબ (અલયહિસ્સલામ)ના ઊંટો અને ગુલામો પર સત્તા આપી, અને તેણે ફક્ત એક ગુલામ છોડ્યો અને બધાને નષ્ટ કરી નાખ્યા. તે ગુલામ અય્યુબ (અલયહિસ્સલામ) પાસે આવ્યો અને કહ્યું: 'ઓ અય્યુબ (અલયહિસ્સલામ)! તમારા બધા ઊંટો અને ગુલામો મરી ગયા છે.' અય્યુબ (અલયહિસ્સલામ)એ ફરમાવ્યું: 'તે અલ્લાહની હમ્દ છે જેણે તેમને આપ્યા, અને તે અલ્લાહની હમ્દ છે જેણે તેમને લઈ લીધા.' શેતાને કહ્યું: 'તે પોતાના ઘોડાઓને ખૂબ ચાહે છે.' આથી અલ્લાહે શેતાનને તે ઘોડાઓ પર સત્તા આપી અને તેણે તે બધાને નષ્ટ કરી નાખ્યા. અય્યુબ (અલયહિસ્સલામ)એ ફરમાવ્યું: 'તે અલ્લાહની હમ્દ છે જેણે આપ્યું અને તે અલ્લાહની હમ્દ છે જેણે લઈ લીધું.' એ જ રીતે શેતાને તેમની ગાયો, ઘેટાં, ખેતરો, જમીન, સ્વજનો અને સંતાનોને નષ્ટ કર્યા ત્યાં સુધી કે તેઓ ખૂબ બીમાર થઈ ગયા, અને તેમના સાથીઓ તેમની પાસે આવ્યા અને કહ્યું: 'ઓ અય્યુબ! લોકોમાંથી કોઈ પણ, અને કોઈ પ્રગટ રીતે સારો માણસ, અમારી નજરમાં તમારાથી બહેતર ન હતો. તો કદાચ કોઈ એવી વસ્તુ છે જે તમે તમારા અને તમારા પરવરદિગારની વચ્ચે છુપાવી હોય અને કોઈને તેની જાણ ન કરી હોય, જેના કારણે અલ્લાહે તમને મુસીબતમાં નાખ્યા છે?' અય્યુબ (અલયહિસ્સલામ) ખૂબ બેચેન થયા અને પોતાના પરવરદિગારને પોકાર્યા, અને અલ્લાહ તઆલાએ તેમને શિફા આપી અને દુનિયામાં જે કંઈ પહેલા હતું, થોડું કે વધુ, બધું તેમને પરત આપ્યું. મેં હઝરતને આયત وَ وَهَبْنا لَهُ أَهْلَهُ وَ مِثْلَهُمْ مَعَهُمْ رَحْمَةً [અને અમે તેમને તેમનું કુટુંબ અને તેમની સાથે તેમના જેવા બીજા આપ્યા, રહમત તરીકે]ની તફસીર વિષે પૂછ્યું, હઝરતે જવાબ આપ્યો: 'એટલે કે તેઓ જેઓ મરી ગયા હતા.'

الصّادق (علیه السلام) Imam Sadiq (peace be upon him) ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)

إِنَّ اللَّهَ تَعَالَی أَحْیَا لَهُ أَهْلَهُ الَّذِینَ کَانُوا مَاتُوا قَبْلَ الْبَلِیَّهًِْ وَ أَحْیَا لَهُ أَهْلَهُ الَّذِینَ مَاتُوا وَ هُوَ فِی الْبَلِیَّهًِْ.

امام صادق (علیه السلام)- خدای متعال آن دسته از فرزندانش که قبل از آن بلا و گرفتاری مرده بودند، زنده کرد و خانواده‌اش را که در یک بلا مرده بودند، زنده کرد.

Imam Sadiq (peace be upon him): Allah the Exalted brought back to life for him those of his family who had died before the affliction, and brought back to life for him those of his family who had died while he was in the affliction.

ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ): અલ્લાહ તઆલાએ તેમના તે સંતાનોને જીવતા કર્યા જેઓ તે બલા અને મુસીબત પહેલાં મરી ગયા હતા, અને તેમના તે કુટુંબીજનોને પણ જીવતા કર્યા જેઓ બલા દરમિયાન મરી ગયા હતા.

الصّادق (علیه السلام) Imam Sadiq (peace be upon him) ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)

عَنْ أَبِی‌بَصِیرٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ‌اللهِ (علیه السلام) فِی قَوْلِ اللَّهِ عَزَّوَجَلَّ وَ آتَیْناهُ أَهْلَهُ وَ مِثْلَهُمْ مَعَهُمْ قُلْتُ: وُلْدُهُ کَیْفَ أَعْطَی مِثْلَهُمْ مَعَهُمْ؟ قَالَ: أَحْیَا لَهُ مِنْ وُلْدِهِ الَّذِینَ مَاتُوا قَبْلَ ذَلِکَ بِآجَالِهِمْ مِثْلَ الَّذِینَ هَلَکُوا یَوْمَئِذٍ.

امام صادق (علیه السلام)- ابوبصیر روایت می‌کند که از امام صادق (علیه السلام) در مورد تفسیر آیه: خاندانش را به او بازگرداندیم و همانندشان را بر آن‌ها افزودیم. ( انبیاء/۸۴ ) پرسیدم و گفتم: «چگونه خداوند علاوه بر فرزندانش افرادی دیگری همانند آنان را به او برگرداند»؟ ایشان پاسخ دادند: «آن دسته از فرزندانش که قبل از آن بلا و گرفتاری مرده بودند، اینان همانند افرادی بودند که در آن روز هلاک شدند و خداوند آنان را دوباره به دنیا آورد. [آن‌ها را مانند آن‌هایی که آن روز در اثر بلا از بین رفته بودند زنده کرد]».

Imam Sadiq (peace be upon him): Abu Basir narrates that I asked Imam Sadiq (peace be upon him) about the interpretation of the verse: 'We restored his family to him and added the like of them along with them' (Anbiya/84), and I said: 'How did Allah return to him others like his children in addition to his children?' He answered: 'Those of his children who had died before that, at their appointed times, were like those who perished on that day, and Allah brought them back to the world. [He revived them like those who had perished that day through the affliction.]'

ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ): અબૂ બસીર રિવાયત કરે છે કે મેં ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)ને આયત: 'અમે તેમના કુટુંબને તેમની પાસે પરત આપ્યું અને તેમના જેવા બીજાઓને પણ તેમની સાથે વધારી આપ્યા' (અંબિયા/૮૪)ની તફસીર વિષે પૂછ્યું અને કહ્યું: 'અલ્લાહે તેમના સંતાનો ઉપરાંત તેમના જેવા બીજા લોકોને કેવી રીતે તેમને પરત આપ્યા?' તેઓએ જવાબ આપ્યો: 'તેમના તે સંતાનો જેઓ તે બલા અને મુસીબત પહેલાં મરી ગયા હતા, તેઓ તે લોકોના જેવા હતા જેઓ તે દિવસે હલાક થયા, અને અલ્લાહે તેમને ફરીથી દુનિયામાં લાવ્યા. [તે લોકોને જેમ તે દિવસે બલાના કારણે નષ્ટ થયા હતા તેઓની જેમ જીવતા કર્યા].'

ابن‌عبّاس (رحمة الله علیه) Ibn Abbas (may Allah have mercy on him) ઇબ્ને અબ્બાસ (રહમતુલ્લાહે અલયહે)

فَأَحْیَا اللَّهُ لَهُمَا أَوْلَادَهُمَا وَ أَمْوَالَهُمَا وَ رَدَّ عَلَیْهِ کُلَّ شَیْءٍ لَهُمَا بِعَیْنِهِ وَ أَوْحَی اللَّهُ تَعَالَی إِلَیْهِ وَ خُذْ بِیَدِکَ ضِغْثاً فَاضْرِبْ بِهِ وَ لا تَحْنَثْ فَأَخَذَ ضِغْثاً مِنْ قُضْبَانٍ دِقَاقٍ مِنْ شَجَرَهًٍْ یُقَالُ لَهَا الثُّمَامُ فَبَرَّ بِهِ یَمِینَهُ وَ ضَرَبَهَا ضَرْبَهًًْ وَاحِدَهًْ.

ابن‌عبّاس ( خداوند، فرزندان و اموال و هرچیزی که از ایّوب (علیه السلام) و همسرش گرفته بود را زنده کرد و مثل همان چیزها را به آن‌ها برگرداند، سپس خداوند به او وحی کرد که و خُذْ بِیَدِکَ ضِغْثاً فَاضْرِبْ بِهِ وَ لا تَحْنَثْ و او نیز یک بسته ترکه از شاخه‌های نازک یک درخت برداشت که به آن درخت، درخت ثمام می‌گفتند و با زدن یک ضربه به همسرش به عهد خود وفا کرد.

Ibn Abbas (may Allah have mercy on him): Allah brought back to life the children, wealth and everything that had been taken from Ayyub (peace be upon him) and his wife, and returned to them the very same things. Then Allah revealed to him: و خُذْ بِیَدِکَ ضِغْثاً فَاضْرِبْ بِهِ وَ لا تَحْنَثْ [And take in your hand a bundle and strike with it, and do not break your oath]. So he took a bundle of thin twigs from a tree called the thumam tree, and by striking his wife with a single blow he fulfilled his oath.

ઇબ્ને અબ્બાસ (રહમતુલ્લાહિ અલયહિ): અલ્લાહે અય્યુબ (અલયહિસ્સલામ) અને તેમની પત્ની પાસેથી લેવાયેલા સંતાનો, માલ અને દરેક વસ્તુને જીવતી કરી અને તે જ વસ્તુઓ તેમને પરત આપી, પછી અલ્લાહે તેમને વહી કરી કે و خُذْ بِیَدِکَ ضِغْثاً فَاضْرِبْ بِهِ وَ لا تَحْنَثْ [અને તમારા હાથમાં એક જૂડી લો અને તેનાથી મારો અને પોતાની કસમ ન તોડો], અને તેમણે એક વૃક્ષની પાતળી ડાળીઓની એક જૂડી લીધી, જે વૃક્ષને સુમામ વૃક્ષ કહેવામાં આવતું હતું, અને પોતાની પત્નીને એક જ ફટકો મારીને પોતાની કસમ પૂરી કરી.