سورة الزخرف

Verse 86 of 89

43:86

وَ لا يَمْلِكُ الَّذينَ يَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ الشَّفاعَةَ إِلاَّ مَنْ شَهِدَ بِالْحَقِّ وَ هُمْ يَعْلَمُونَ

كسانى را كه غير از او مى‌خوانند اختيار شفاعت ندارند؛ مگر آن‌ها كه شهادت بحق داده‌اند و به خوبى آگاهند.

And those whom they call upon besides Him have no authority for intercession, but he who bears witness of the truth and they know (him).

અને તે (અલ્લાહ)ના સિવાય જેમને તેઓ પોકારે છે તેઓ શફાઅતનો અધિકાર ધરાવતા નથી સિવાય કે જે જાણકારી સાથે સાચી ગવાહી આપે.

الصّادق (علیه السلام) Imam Sadiq (peace be upon him) ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)

دَعَائِمُ الْإِسْلَامِ، عَنْ أَبِی‌عَبْدِ اللَّه (علیه السلام) أَنَّ رَجُلًا سَأَلَهُ فَقَالَ یَا ابْنَ رَسُولِ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله) جَاءَ جِیرَانٌ لَنَا بِکِتَابٍ زَعَمُوا أَنَّهُمْ أَشْهَدُونِی عَلَی مَا فِیهِ وَ فِی الْکِتَابِ اسْمِی بِخَطِّ یَدِی قَدْ عَرَفْتُهُ لَا أَشُکُّ فِیهِ وَ لَسْتُ أَذْکُرُ الشَّهَادَهًَْ فَمَا تَرَی قَالَ لَا تَشْهَدْ حَتَّی تَعْلَمَ أَنَّکَ قَدْ أُشْهِدْتَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ إِلَّا مَنْ شَهِدَ بِالْحَقِّ وَ هُمْ یَعْلَمُونَ.

امام صادق (علیه السلام)- در دعائم الاسلام آمده است: مردی از امام صادق (علیه السلام) پرسید: «ای پسر رسول خدا، همسایگان ما نوشته‌ای را برایم آورده‌اند و می‌گویند که مرا بر محتوای مکتوب شاهد گرفته‌اند و در مکتوب نام من به خطّ خودم که می‌شناسم، هست و من در آن شکّی ندارم ولی شهادت را به یاد نمی‌آورم. شما نظرتان چیست»؟ حضرت فرمود: «شهادت مده تا بدانی که شاهد گرفته شده‌ای. خداوند عزّ‌وجلّ فرماید: إِلَّا مَنْ شَهِدَ بِالحَقِّ وَ هُمْ یَعْلَمُونَ».

Imam Sadiq (peace be upon him): In Daʿaʾim al-Islam it is reported that a man asked Imam Sadiq (peace be upon him): "O son of the Messenger of Allah, our neighbours have brought me a document and they say that they took me as a witness to its contents, and in the document my name is in my own handwriting, which I recognise, and I have no doubt about it, but I do not remember the testimony. What is your view?" The Imam said: "Do not testify until you know that you were taken as a witness. Allah the Mighty and Majestic says: إِلَّا مَنْ شَهِدَ بِالحَقِّ وَ هُمْ یَعْلَمُونَ [except he who bears witness of the truth and they know]."

ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ): દઆઇમુલ ઇસ્લામમાં આવ્યું છે કે એક વ્યક્તિએ ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)ને પૂછ્યું: "હે રસૂલુલ્લાહના પુત્ર, અમારા પડોશીઓ મારા માટે એક લખાણ લાવ્યા છે અને કહે છે કે તેમણે મને તે લખાણની સામગ્રી પર સાક્ષી બનાવ્યો હતો, અને લખાણમાં મારૂં નામ મારા પોતાના હસ્તાક્ષરમાં છે, જેને હું ઓળખું છું, અને મને તેમાં કોઈ શંકા નથી પરંતુ સાક્ષી આપ્યાનું મને યાદ નથી. તમારો શું અભિપ્રાય છે?" ઇમામે ફરમાવ્યું: "જ્યાં સુધી તમને ખાતરી ન થાય કે તમને સાક્ષી બનાવવામાં આવ્યા હતા ત્યાં સુધી સાક્ષી ન આપો. અલ્લાહ અઝ્ઝ વ જલ્લ ફરમાવે છે: إِلَّا مَنْ شَهِدَ بِالحَقِّ وَ هُمْ یَعْلَمُونَ [સિવાય તે જે સત્યની સાક્ષી આપે અને તેઓ જાણતા હોય]."

علی‌بن‌إبراهیم (رحمة الله علیه) Ali ibn Ibrahim (may Allah have mercy on him) અલી બિન ઇબ્રાહીમ (રહમતુલ્લાહે અલયહે)

وَ لا یَمْلِکُ الَّذِینَ یَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ الشَّفاعَةَ قَالَ هُمُ الَّذِینَ قَدْ عَبَدُوا فِی الدُّنیَا لَا یَمْلِکُونَ الشَّفَاعَهًَْ لِمَنْ عَبَدَهُمْ.

علیّ‌بن‌ابراهیم (رحمة الله علیه)- آیه‌ی وَ لا یَمْلِکُ الَّذِینَ یَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ الشَّفاعَةَ یعنی آن‌ها همان کسانی هستند که در دنیا مورد پرستش قرار می‌گرفتند. آن‌ها در روز قیامت ، حقّ شفاعت برای کسانی که آن‌ها را پرستش می‌کردند نخواهند داشت.

Ali ibn Ibrahim (may Allah have mercy on him): The verse وَ لا یَمْلِکُ الَّذِینَ یَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ الشَّفاعَةَ [And those whom they call upon besides Him have no authority for intercession] means: they are those who were worshipped in this world. On the Day of Resurrection they will have no right of intercession for those who used to worship them.

અલી બિન ઇબ્રાહીમ (રહમતુલ્લાહિ અલયહિ): આયત وَ لا یَمْلِکُ الَّذِینَ یَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ الشَّفاعَةَ [અને જેમને તેઓ તેના સિવાય પોકારે છે તેઓ શફાઅતના અધિકારી નથી]નો અર્થ એ છે કે તેઓ એ જ લોકો છે જેમની દુનિયામાં ઇબાદત કરવામાં આવતી હતી. કયામતના દિવસે તેઓને, જે લોકો તેમની ઇબાદત કરતા હતા તેમના માટે શફાઅતનો અધિકાર નહીં હોય.

الصّادق (علیه السلام) Imam Sadiq (peace be upon him) ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)

الْقُضَاهًُْ أَرْبَعَهًٌْ ثَلَاثَهًٌْ فِی النَّارِ وَ وَاحِدٌ فِی الْجَنَّهًِْ رَجُلٌ قَضَی بِجَوْرٍ وَ هُوَ یَعْلَمُ فَهُوَ فِی النَّارِ وَ رَجُلٌ قَضَی بِجَوْرٍ وَ هُوَ لَا یَعْلَمُ فَهُوَ فِی النَّارِ وَ رَجُلٌ قَضَی بِحَقٍّ وَ هُوَ لَا یَعْلَمُ فَهُوَ فِی النَّارِ وَ رَجُلٌ قَضَی بِحَقٍّ وَ هُوَ یَعْلَمُ فَهُوَ فِی الْجَنَّهًْ.

امام صادق (علیه السلام)- قضات چهار دسته‌اند که سه دسته‌ی آن‌ها اهل جهنّم‌اند و یک دسته در بهشت. ۱ شخصی که قضاوت به ناحق می‌کند و خود می‌داند از روی ظلم قضاوت نموده است. ۲ کسی که برخلاف حق قضاوت می‌کند ولی نمی‌داند. ۳ کسی که به حق قضاوت می‌کند ولی خود نمی‌داند [که واقعا حق همین بوده]. ۴ کسی که به حق قضاوت نماید و تشخیص دهد که حق همین بوده اهل بهشت است.

Imam Sadiq (peace be upon him): The judges are of four categories, three of whom are of the Fire and one of Paradise. 1. A person who judges unjustly and knows that he has judged out of oppression. 2. One who judges contrary to the truth but does not know. 3. One who judges by the truth but does not himself know [that this was in fact the truth]. 4. One who judges by the truth and recognises that this was the truth — he is of the people of Paradise.

ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ): કાઝીઓ ચાર પ્રકારના છે, જેમાંથી ત્રણ પ્રકાર જહન્નમના છે અને એક પ્રકાર જન્નતમાં છે. ૧. તે વ્યક્તિ જે નાહકનો ફેંસલો કરે છે અને પોતે જાણે છે કે તેણે ઝુલ્મથી ફેંસલો કર્યો છે. ૨. તે વ્યક્તિ જે હકની વિરુદ્ધ ફેંસલો કરે છે પરંતુ જાણતો નથી. ૩. તે વ્યક્તિ જે હકનો ફેંસલો કરે છે પરંતુ પોતે જાણતો નથી [કે ખરેખર હક આ જ હતો]. ૪. તે વ્યક્તિ જે હકનો ફેંસલો કરે અને પરખે કે હક આ જ હતો, તે જન્નતવાળો છે.

الصّادق (علیه السلام) Imam Sadiq (peace be upon him) ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)

وَ الْمَعْرِفَهًُْ عَلَی وَجْهَیْنِ مَعْرِفَهًٌْ ثَابِتَهًٌْ عَلَی بَصِیرَهًٍْ یُعْرَفُ بِهَا دِینُ اللَّهِ وَ یُوصَلُ بِهَا إِلَی مَعْرِفَهًِْ اللَّهِ فَهَذِهِ الْمَعْرِفَهًُْ الْبَاطِنَهًُْ الثَّابِتَهًُْ بِعَیْنِهَا الْمُوجِبَهًُْ حَقَّهَا الْمُسْتَوْجِبُ أَهْلَهَا عَلَیْهَا الشُّکْرَ لِلَّهِ الَّتِی مَنَّ عَلَیْهِمْ بِهَا مَنٌّ مِنَ اللَّهِ یَمُنُّ بِهِ عَلَی مَنْ یَشَاءُ مَعَ الْمَعْرِفَهًِْ الظَّاهِرَهًِْ وَ مَعْرِفَهًٌْ فِی الظَّاهِرِ فَأَهْلُ الْمَعْرِفَهًِْ فِی الظَّاهِرِ الَّذِینَ عَلِمُوا أَمْرَنَا بِالْحَقِّ عَلَی غَیْرِ عِلْمٍ لَا تَلْحَقُ بِأَهْلِ الْمَعْرِفَهًِْ فِی الْبَاطِنِ عَلَی بَصِیرَتِهِمْ وَ لَا یَصِلُونَ بِتِلْکَ الْمَعْرِفَهًِْ الْمُقَصِّرَهًُْ إِلَی حَقِّ مَعْرِفَهًِْ اللَّهِ کَمَا قَالَ فِی کِتَابِهِ وَ لا یَمْلِکُ الَّذِینَ یَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ الشَّفاعَةَ إِلَّا مَنْ شَهِدَ بِالْحَقِّ وَ هُمْ یَعْلَمُونَ فَمَنْ شَهِدَ شَهَادَهًَْ الْحَقِّ لَا یَعْقِدُ عَلَیْهِ قَلْبَهُ وَ لَا یُبْصِرُ مَا یَتَکَلَّمُ بِهِ لَا یُثَابُ عَلَیْهِ مِثْلَ ثَوَابِ مَنْ عَقَدَ عَلَیْهِ قَلْبَهُ عَلَی بَصِیرَهًٍْ فِیهِ.

امام صادق (علیه السلام)- شناختن دو نوع است: نوع اوّل شناخت واقعی با بصیرت که به‌وسیله‌ی این معرفت راه خدا را تشخیص دهد و به معرفت خدا برسد. این معرفت ثابت است و عارف با این اوصاف موجب ستایش است. و باید خدا را بر این عرفان که یک موهبت الهی است که با معرفت ظاهری به هرکس بخواهد می دهد، سپاس گوید. نوع دوّم، معرفت ظاهری است. این‌ها کسانی هستند که ما را بر حق می دانند امّا دارای بصیرت اهل معرفت باطن نیستند و هرگز با آن معرفت ظاهری به شناخت واقعی خدا نمی رسند، چنانچه در این آیه می فرماید: وَ لا یَمْلِکُ الَّذِینَ یَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ الشَّفاعَةَ إِلَّا مَنْ شَهِدَ بِالحَقِّ وَ هُمْ یَعْلَمُونَ پس کسی که به ظاهر گواه بر حق باشد ولی قلب او چنین گواهی را ندهد و بصیرت در مورد گفته‌ی خود نداشته باشد هرگز به او پاداشی مانند کسی که دارای ایمان قلبی و بصیرت است، نمی‌دهند.

Imam Sadiq (peace be upon him): Recognition is of two kinds. The first is real recognition with insight, by which one distinguishes the path of Allah and reaches recognition of Allah. This recognition is firm, and the one who possesses these qualities is worthy of praise. He must give thanks to Allah for this recognition, which is a divine gift that Allah bestows, along with outward recognition, on whomsoever He wills. The second kind is outward recognition. These are those who acknowledge us as being upon the truth but do not possess the insight of the people of inward recognition, and by that outward recognition they will never attain the real recognition of Allah, as He says in this verse: وَ لا یَمْلِکُ الَّذِینَ یَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ الشَّفاعَةَ إِلَّا مَنْ شَهِدَ بِالحَقِّ وَ هُمْ یَعْلَمُونَ [And those whom they call upon besides Him have no authority for intercession, but he who bears witness of the truth and they know]. So one who outwardly bears witness to the truth but whose heart does not bear such witness and who has no insight into what he is saying, will never be granted a reward like that of one who has faith of the heart and insight.

ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ): ઓળખ (મઅરેફત) બે પ્રકારની છે: પ્રથમ પ્રકાર બસીરત સાથે વાસ્તવિક ઓળખ છે, જેના દ્વારા વ્યક્તિ અલ્લાહના માર્ગને પરખે અને અલ્લાહની મઅરેફત સુધી પહોંચે. આ મઅરેફત સ્થિર છે અને આ ગુણો ધરાવનાર આરિફ પ્રશંસાને પાત્ર છે. અને તેણે અલ્લાહનો આ ઇરફાન બદલ આભાર માનવો જોઈએ, જે એક ઇલાહી ભેટ છે જે ઝાહિરી મઅરેફત સાથે તે જેને ઈચ્છે તેને આપે છે. બીજો પ્રકાર ઝાહિરી મઅરેફત છે. આ એ લોકો છે જે અમને હક પર માને છે પરંતુ બાતિની મઅરેફતવાળાઓની બસીરત ધરાવતા નથી, અને તે ઝાહિરી મઅરેફતથી તેઓ ક્યારેય અલ્લાહની વાસ્તવિક ઓળખ સુધી પહોંચી શકતા નથી, જેમ કે આ આયતમાં ફરમાવે છે: وَ لا یَمْلِکُ الَّذِینَ یَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ الشَّفاعَةَ إِلَّا مَنْ شَهِدَ بِالحَقِّ وَ هُمْ یَعْلَمُونَ [અને જેમને તેઓ તેના સિવાય પોકારે છે તેઓ શફાઅતના અધિકારી નથી, સિવાય તે જે સત્યની સાક્ષી આપે અને તેઓ જાણતા હોય]. તો જે વ્યક્તિ ઝાહિરમાં હકની સાક્ષી આપે પરંતુ તેનું દિલ આવી સાક્ષી ન આપે અને પોતાની વાત વિશે બસીરત ન ધરાવતો હોય, તેને ક્યારેય એવા વ્યક્તિ જેવો બદલો આપવામાં આવતો નથી જે દિલી ઈમાન અને બસીરત ધરાવે છે.