سورة المائدة

Verse 50 of 120

5:50

أَ فَحُكْمَ الْجاهِلِيَّةِ يَبْغُونَ وَ مَنْ أَحْسَنُ مِنَ اللهِ حُكْماً لِقَوْمٍ يُوقِنُونَ

آيا آن‌ها حكم جاهليّت را [از تو] مى‌خواهند؟! و چه كسى بهتر از خدا، براى قومى‌كه اهل ايمان و يقين هستند، حكم مى‌كند؟!

Is it then the Judgement of (the times of) ignorance that they desire? And who is better than Allah to judge for a people who are sure?

શું તેઓ જાહેલીયતનો હુકમ ચાહે છે? યકીન રાખનારાઓ માટે અલ્લાહ કરતાં બેહતર ફેંસલો કરનાર કોણ છે ?

الباقر (علیه السلام) Imam Baqir (peace be upon him) ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ)

الْحُکْمُ حُکْمَانِ حُکْمُ اللَّهِ وَ حُکْمُ الْجَاهِلِیَّهًِْ وَ قَدْ قَالَ اللَّهُ عَزَّوَجَلَّ: وَ مَنْ أَحْسَنُ مِنَ اللهِ حُکْماً لِقَوْمٍ یُوقِنُونَ وَ اشْهَدُوا عَلَی زَیْدِ‌بْنِ‌ثَابِتٍ لَقَدْ حَکَمَ فِی الْفَرَائِضِ بِحُکْمِ الْجَاهِلِیَّهًِْ.

امام باقر (علیه السلام)- حکم‌کردن دو نوع است: حکم خداوند و حکم جاهلیّت، و خداوند عزّوجلّ می‌فرماید: وَ مَنْ أَحْسَنُ مِنَ الله حُکْمًا لِّقَوْمٍ یُوقِنُونَ، و گواه باشید که زیدبن‌ثابت در واجبات، به حکم جاهلیّت قضاوت کرده است.

Imam Baqir (peace be upon him): Judgement is of two kinds: the judgement of Allah and the judgement of Jahiliyyah, and Allah the Mighty and Majestic says: وَ مَنْ أَحْسَنُ مِنَ الله حُکْمًا لِّقَوْمٍ یُوقِنُونَ [And who is better than Allah in judgement for a people who are certain], and bear witness that Zayd ibn Thabit judged in the fara'id (obligatory shares of inheritance) by the judgement of Jahiliyyah.

ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ): હુકમ કરવો બે પ્રકારનો છે: અલ્લાહનો હુકમ અને જાહિલિય્યતનો હુકમ, અને અલ્લાહ અઝ્ઝ વ જલ્લ ફરમાવે છે: وَ مَنْ أَحْسَنُ مِنَ الله حُکْمًا لِّقَوْمٍ یُوقِنُونَ [અને યકીન રાખનારી કૌમ માટે અલ્લાહથી વધુ સારો હાકિમ કોણ છે], અને ગવાહ રહો કે ઝયદ બિન સાબિતે ફરાઈઝ (વારસાની ફરજિયાત વહેંચણી)માં જાહિલિય્યતના હુકમ મુજબ ફેંસલો કર્યો છે.

الصّادق (علیه السلام) Imam Sadiq (peace be upon him) ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)

الْقُضَاهًُْ أَرْبَعَهًٌْ ثَلَاثَهًٌْ فِی النَّارِ وَ وَاحِدٌ فِی الْجَنَّهًِْ رَجُلٌ قَضَی بِجَوْرٍ وَ هُوَ یَعْلَمُ فَهُوَ فِی النَّارِ وَ رَجُلٌ قَضَی بِجَوْرٍ وَ هُوَ لَا یَعْلَمُ فَهُوَ فِی النَّارِ وَ رَجُلٌ قَضَی بِالْحَقِّ وَ هُوَ لَا یَعْلَمُ فَهُوَ فِی النَّارِ وَ رَجُلٌ قَضَی بِالْحَقِّ وَ هُوَ یَعْلَمُ فَهُوَ فِی الْجَنَّهًِْ وَ قَالَ (علیه السلام) الْحُکْمُ حُکْمَانِ حُکْمُ اللَّهِ وَ حُکْمُ الْجَاهِلِیَّهًِْ فَمَنْ أَخْطَأَ حُکْمَ اللَّهِ حَکَمَ بِحُکْمِ الْجَاهِلِیَّهًِْ.

امام صادق (علیه السلام)- قُضات چهار دسته‌اند: «سه دسته آن‌ها در آتش اند و یک دسته در بهشت؛ مردی که آگاهانه به ستم حکم کند، در آتش است. مردی که ناآگاهانه به ستم حکم کند، او نیز در آتش است، مردی که ناآگاهانه به حقّ حکم کند، او هم در آتش است، امّا مردی که آگاهانه به حقّ حکم کند، جایگاهش در بهشت است». و امام (علیه السلام) فرمود: «حکم‌کردن دو نوع است: حکم خداوند و حکم جاهلیّت؛ هرکس حکم خدا را کنار بگذارد، به حکم جاهلیت قضاوت کرده است».

Imam Sadiq (peace be upon him): Judges are of four kinds: "Three of them are in the Fire and one is in the Paradise. A man who judges unjustly while he knows, he is in the Fire. A man who judges unjustly while he does not know, he too is in the Fire. A man who judges rightly while he does not know, he too is in the Fire. But a man who judges rightly while he knows, his place is in the Paradise." And the Imam (peace be upon him) said: "Judgement is of two kinds: the judgement of Allah and the judgement of Jahiliyyah (the age of ignorance); whoever sets aside the judgement of Allah has judged by the judgement of Jahiliyyah."

ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ): કાઝીઓ ચાર પ્રકારના છે: "તેમાંથી ત્રણ આગમાં છે અને એક જન્નતમાં છે; જે માણસ જાણી-જોઈને ઝુલ્મ સાથે ફેંસલો કરે, તે આગમાં છે. જે માણસ અજાણતાં ઝુલ્મ સાથે ફેંસલો કરે, તે પણ આગમાં છે. જે માણસ અજાણતાં હકના આધારે ફેંસલો કરે, તે પણ આગમાં છે. પરંતુ જે માણસ જાણી-જોઈને હકના આધારે ફેંસલો કરે, તેનું સ્થાન જન્નતમાં છે." અને ઇમામ (અલયહિસ્સલામ) એ ફરમાવ્યું: "ફેંસલો બે પ્રકારનો છે: અલ્લાહનો ફેંસલો અને જાહિલિય્યત (અજ્ઞાનતાનો યુગ) નો ફેંસલો; જે કોઈ અલ્લાહના ફેંસલાને બાજુએ મૂકે, તેણે જાહિલિય્યતના ફેંસલા મુજબ ન્યાય કર્યો છે."

الزّهراء (سلام الله علیها) Lady Fatima al-Zahra (peace of Allah be upon her) જનાબે ફાતિમા અઝ્-ઝહરા (સલામુલ્લાહે અલયહા)

رَوَی عَبْدُ اللَّهِ‌بْنُ‌الْحَسَنِ‌بِإِسْنَادِهِ عَنْ آبَائِهِ (علیه السلام) أَنَّهُ لَمَّا أَجْمَعَ أَبُوبَکْرٍ عَلَی مَنْعِ فَاطِمَهًَْ (سلام الله علیها) فَدَکَ، وَ بَلَغَهَا ذَلِکَ لَاثَتْ خِمَارَهَا عَلَی رَأْسِهَا وَ اشْتَمَلَتْ بِجِلْبَابِهَا وَ أَقْبَلَتْ فِی لُمَهًٍْ مِنْ حَفَدَتِهَا وَ نِسَاءِ قَوْمِهَا تَطَأُ ذُیُولَهَا، مَا تَخْرِمُ مِشْیَتُهَا مِشْیَهًَْ رَسُولِ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله) حَتَّی دَخَلَتْ عَلَی أَبِی‌بَکْرٍ وَ هُوَ فِی حَشَدٍ مِنَ الْمُهَاجِرِینَ وَ الْأَنْصَارِ وَ غَیْرِهِمْ فَنِیطَتْ دُونَهَا مُلَاءَهًٌْ، فَجَلَسَتْ ثُمَّ أَنَّتْ أَنَّهًًْ أَجْهَشَ الْقَوْمُ لَهَا بِالْبُکَاءِ، فَارْتَجَّ الْمَجْلِسُ، ثُمَّ أَمْهَلَتْ هُنَیْئَهًًْ حَتَّی إِذَا سَکَنَ نَشِیجُ الْقَوْمِ وَ هَدَأَتْ فَوْرَتُهُمْ، افْتَتَحَتِ الْکَلَامَ بِحَمْدِ اللَّهِ وَ الثَّنَاءِ عَلَیْهِ وَ الصَّلَاهًِْ عَلَی رَسُولِ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله)، ثم قَالَتْ (سلام الله علیها) ... أَنْتُمْ تَزْعُمُونَ أَلَّا إِرْثَ لَنَا أَفَحُکْمَ الْجاهِلِیَّهًِْ یَبْغُونَ وَ مَنْ أَحْسَنُ مِنَ اللهِ حُکْماً لِقَوْمٍ یُوقِنُونَ أَفَلَا تَعْلَمُونَ بَلَی، تَجَلَّی لَکُمْ کَالشَّمْسِ الضَّاحِیَهًِْ أَنِّی ابْنَتُهُ أَیُّهَا الْمُسْلِمُونَ، أَ أُغْلَبُ عَلَی إِرْثِی.

حضرت زهرا (سلام الله علیها)- عبدالله‌بن‌حسن با سندش از پدرانش روایت می‌کند: چون ابوبکر بر آن شد که فاطمه (سلام الله علیها) را از فدک محروم سازد و این خبر به آن حضرت رسید پارچه‌ای (مقنعه) را به سر و صورت و گردن خود پیچید و لباسی‌که از فرق تا قدم او را می‌پوشانید (چادر) بر بدن خود قرار داد و همراه با گروهی از خدمتکاران و زنان خویشاوند خود به‌طرف مسجد حرکت کرد [تا در میان زنان مشخص نباشد] و آن چنان عبا به سرافکنده بود که دامن آن روی زمین کشیده می‌شد و به زیر قدمش می‌آمد راه رفتن او همانند راه رفتن پیامبر (صلی الله علیه و آله) بود تا بر ابو بکر وارد شد، درحالی‌که ابوبکر در میان جماعت مهاجران و انصار و دیگران بود، و در میان زنان مهاجر و انصار در پشت پرده نشست ناله‌ای جانسوز کشید و این ناله همگان را به خروش آورده و صدای شیون از مردم بلند شد به‌گونه‌ای که مسجد را به لرزه انداخت، قدری مکث کرد تا مردم آرام شدند [صدای مردم فرو نشست و هیجانشان آرام گرفت] پس سخن را با حمد و ثنای خداوند و درود بر رسول خدا (صلی الله علیه و آله) آغاز نمود آنگاه فرمود... شما چنین می‌پندارید که خداوند ارثی برای ما قرار نداده و ما از پیامبر (صلی الله علیه و آله) ارث نمی‌بریم؛ أَ فَحُکْمَ الْجاهِلِیَّةِ یَبْغُونَ وَ مَنْ أَحْسَنُ مِنَ الله حُکْماً لِقَوْمٍ یُوقِنُونَ؛ مگر فهم ندارید؟ آری حقیقت آن بر شما چون روز روشن است که من دخت پیامبرم. ای مسلمانان، آیا شایسته است که من از ارث خود محروم باشم؟

Hazrat Zahra (peace be upon her): Abdullah ibn al-Hasan narrates with his chain from his fathers: When Abu Bakr resolved to deprive Fatimah (peace be upon her) of Fadak and this news reached her, she wrapped a cloth (headscarf) around her head, face and neck, and put on a garment that covered her from head to foot (chador), and set out towards the mosque together with a group of her servants and the women of her kinsfolk [so that she would not stand out among the women]. She had drawn her cloak over herself in such a way that its hem was trailing on the ground and coming under her feet, and her manner of walking was just like the walking of the Prophet (peace be upon him and his family). She entered upon Abu Bakr, while he was amid a gathering of the Muhajirun and the Ansar and others, and she sat behind a curtain among the women of the Muhajirun and the Ansar. She let out a heart-rending moan, and this moan stirred everyone up and the sound of wailing rose from the people in such a way that it shook the mosque. She paused for a while until the people quieted down [the people's voices subsided and their agitation calmed]. Then she opened her speech with the praise and glorification of Allah and salutations upon the Messenger of Allah (peace be upon him and his family), and then she said... You imagine that Allah has not appointed any inheritance for us and that we do not inherit from the Prophet (peace be upon him and his family); أَ فَحُکْمَ الْجاهِلِیَّةِ یَبْغُونَ وَ مَنْ أَحْسَنُ مِنَ اللهِ حُکْماً لِقَوْمٍ یُوقِنُونَ [Is it then the Judgement of (the times of) ignorance that they desire? And who is better than Allah to judge for a people who are sure?]; do you not understand? Indeed, its truth is as clear to you as the bright day, that I am the daughter of the Prophet. O Muslims, is it fitting that I be deprived of my inheritance?

હઝરત ઝહરા (અલયહસ્સલામ): અબ્દુલ્લાહ બિન હસન પોતાની સનદ સાથે પોતાના પિતાઓથી રિવાયત કરે છે: જ્યારે અબૂબક્રે ફાતિમા (અલયહસ્સલામ) ને ફદકથી વંચિત કરવાનો નિર્ણય કર્યો અને આ ખબર તે હઝરત સુધી પહોંચી, ત્યારે તેમણે એક કપડું (મકના) પોતાના માથા, ચહેરા અને ગરદન ઉપર વીંટ્યું અને એક લિબાસ જે માથાથી પગ સુધી તેમને ઢાંકતું હતું (ચાદર) પોતાના શરીર પર રાખ્યું, અને પોતાના ખિદમતગુજારો અને સગાં સ્ત્રીઓના એક જૂથ સાથે મસ્જિદ તરફ રવાના થયા [જેથી સ્ત્રીઓની વચ્ચે અલગ પડે નહીં]. અબા એ રીતે માથા પર નાખી હતી કે તેનો છેડો જમીન પર ખેંચાતો હતો અને પગ નીચે આવતો હતો; તેમનું ચાલવું પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) ના ચાલવા જેવું જ હતું, ત્યાં સુધી કે તેઓ અબૂબક્ર પર દાખલ થયા, જ્યારે અબૂબક્ર મુહાજિરીન અને અન્સાર અને બીજા લોકોની જમાતમાં હતો, અને મુહાજિર અને અન્સાર સ્ત્રીઓની વચ્ચે પરદાની પાછળ બેઠા. તેમણે એક જાનસોઝ નાળા (વિલાપ) કરી અને આ નાળાએ સૌને ઉશ્કેર્યા અને લોકોમાંથી રુદનનો અવાજ એ રીતે ઊઠ્યો કે મસ્જિદ હચમચી ગઈ. થોડી વાર થોભ્યા જ્યાં સુધી લોકો શાંત થયા [લોકોનો અવાજ શાંત પડ્યો અને તેમની ઉત્તેજના શમી ગઈ]. પછી અલ્લાહની હમ્દ અને સનાથી અને રસૂલુલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) પર દરૂદથી કલામની શરૂઆત કરી, પછી ફરમાવ્યું... તમે એવું ધારો છો કે અલ્લાહે અમારા માટે કોઈ વારસો નથી ઠરાવ્યો અને અમે પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) થી વારસો પ્રાપ્ત નથી કરતા; أَ فَحُکْمَ الْجاهِلِیَّةِ یَبْغُونَ وَ مَنْ أَحْسَنُ مِنَ الله حُکْماً لِقَوْمٍ یُوقِنُونَ [શું તેઓ જાહિલિય્યતના ફેંસલાને ઈચ્છે છે? અને યકીન રાખનારી કૌમ માટે અલ્લાહથી વધુ સારો ફેંસલો કરનાર કોણ છે?]; શું તમને સમજ નથી? હા, તેની હકીકત તમારા માટે તેજસ્વી દિવસ જેવી સ્પષ્ટ છે કે હું પયગંબરની દીકરી છું. ઓ મુસલમાનો, શું એ યોગ્ય છે કે હું મારા વારસાથી વંચિત રહું?