قَالَ الأَصبَغُبنُنُبَاتَهًَْ ... مَرِضَ ابْنُ‌مُلْجَمٍ مَرَضاً شَدِیداً فَذَهَبُوا وَ تَرَکُوهُ فَلَمَّا بَرَأَ أَتَی أَمِیرَالْمُؤْمِنِینَ (علیه السلام) وَ کَانَ لَا یُفَارِقُهُ لَیْلًا وَ لَا نَهَاراً وَ یُسَارِعُ فِی قَضَاءِ حَوَائِجِهِ وَ کَانَ (علیه السلام) یُکْرِمُهُ وَ یَدْعُوهُ إِلَی مَنْزِلِهِ وَ یُقَرِّبُهُ وَ کَانَ مَعَ ذَلِکَ یَقُولُ لَهُ أَنْتَ قَاتِلِی وَ یُکَرِّرُ عَلَیْهِ الشِّعْرَ. أُرِیدُ حَیَاتَهُ وَ یُرِیدُ قَتْلِی عَذِیرَکَ مِنْ خَلِیلِکَ مِنْ مُرَادٍ فَیَقُولُ لَهُ یَا أَمِیرَالْمُؤْمِنِینَ (علیه السلام) إِذَا عَرَفْتَ ذَلِکَ مِنِّی فَاقْتُلْنِی فَیَقُولُ إِنَّهُ لَا یَحِلُّ ذَلِکَ أَنْ أَقْتُلَ رَجُلًا قَبْلَ أَنْ یَفْعَلَ بِی شَیْئاً وَ فِی خَبَرٍ آخَرَ قَالَ إِذَا قَتَلْتُکَ فَمَنْ یَقْتُلُنِی قَالَ فَسَمِعَتِ الشِّیعَهًُْ ذَلِکَ فَوَثَبَ مَالِکٌ الْأَشْتَرُ وَ الْحَارِثُ‌بْنُ‌الْأَعْوَرِ وَ غَیْرُهُمَا مِنَ الشِّیعَهًِْ فَجَرَّدُوا سُیُوفَهُمْ وَ قَالُوا یَا أَمِیرَالْمُؤْمِنِینَ (علیه السلام) مَنْ هَذَا الْکَلْبُ الَّذِی تُخَاطِبُهُ بِمِثْلِ هَذَا الْخِطَابِ مِرَاراً وَ أَنْتَ إِمَامُنَا وَ وَلِیُّنَا وَ ابْنُ عَمِّ نَبِیِّنَا فَمُرْنَا بِقَتْلِهِ فَقَالَ لَهُمُ اغْمِدُوا سُیُوفَکُمْ بَارَکَ اللَّهُ فِیکُمْ وَ لَا تَشُقُّوا عَصَا هَذِهِ الْأُمَّهًِْ أَ‌تَرَوْنَ أَنِّی أَقْتُلُ رَجُلًا لَمْ یَصْنَعْ بِی شَیْئاً. فَلَمَّا انْصَرَفَ (علیه السلام) إِلَی مَنْزِلِهِ اجْتَمَعَتِ الشِّیعَهًُْ وَ أَخْبَرَ بَعْضُهُمْ بَعْضاً بِمَا سَمِعُوا وَ قَالُوا إِنَّ أَمِیرَالْمُؤْمِنِینَ (علیه السلام) یُغَلِّسُ إِلَی الْجَامِعِ وَ قَدْ سَمِعْتُمْ خِطَابَهُ لِهَذَا الْمُرَادِیِّ وَ هُوَ مَا یَقُولُ إِلَّا حَقّاً وَ قَدْ عَلِمْتُمْ عَدْلَهُ وَ إِشْفَاقَهُ عَلَیْنَا وَ نَخَافُ أَنْ یَغْتَالَهُ هَذَا الْمُرَادِیُّ فَتَعَالَوْا نَفْتَرِعْ عَلَی أَنْ تَحُوطَهُ کُلَّ لَیْلَهًٍْ مِنَّا قَبِیلَهًٌْ فَوَقَعَتِ الْقُرْعَهًُْ فِی اللَّیْلَهًِْ الْأُولَی وَ الثَّانِیَهًِْ وَ الثَّالِثَهًِْ عَلَی أَهْلِ الْکِنَاسِ فَتَقَلَّدُوا سُیُوفَهُمْ وَ أَقْبَلُوا فِی لَیْلَتِهِمْ إِلَی الْجَامِعِ فَلَمَّا خَرَجَ (علیه السلام) رَآهُمْ عَلَی تِلْکَ الْحَالَهًِْ فَقَالَ مَا شَأْنُکُمْ فَأَخْبَرُوهُ فَدَعَا لَهُمْ وَ تَبَسَّمَ ضَاحِکاً وَ قَالَ جِئْتُمْ تَحْفَظُونِی مِنْ أَهْلِ السَّمَاءِ أَمْ مِنْ أَهْلِ الْأَرْضِ قَالُوا مِنْ أَهْلِ الْأَرْضِ قَالَ مَا یَکُونُ شَیْءٌ فِی السَّمَاءِ إِلَّا هُوَ فِی الْأَرْضِ وَ مَا یَکُونُ شَیْءٌ فِی الْأَرْضِ إِلَّا هُوَ فِی السَّمَاءِ ثُمَّ تَلَا قُلْ لَنْ یُصِیبَنا إِلَّا ما کَتَبَ اللهُ لَنا ثُمَّ أَمَرَهُمْ أَنْ یَأْتُوا مَنَازِلَهُمْ وَ لَا یَعُودُوا لِمِثْلِهَا.
امام علی (علیه السلام)- اصبغ‌بن‌نباته گوید: ... ابن‌ملجم به شدّت مریض شد، آن‌ها رفتند و او را با خود نبردند. هنگامی‌که بهبود یافت نزد امیرالمؤمنین (علیه السلام) آمد درحالی‌که شب و روز از ایشان جدا نمی‌شد و در برآوردن نیازهای آن حضرت (علیه السلام) شتاب می‌کرد امام نیز به او احسان می‌کرد و او را به منزلش دعوت می‌کرد، با این حال به او می‌فرمود: «تو قاتل من هستی» و این شعر را به او تکرار می‌کرد: «من می‌خواهم به او زندگی بخشم و او کشتن مرا می‌خواهد، بهانه‌ی تو در این بی‌لطفی نسبت به کسی که دوست توست، چیست». ابن‌ملجم نیز به امام (علیه السلام) می‌گفت: «ای امیرمؤمنان! اگر این را از من می دانی مرا بکش». امام (علیه السلام) نیز می‌فرمود: «جایز نیست که کسی را بکشم قبل از اینکه نسبت به من کاری انجام داده باشد». و در روایتی دیگر آمده است که فرمود: «اگر تو را بکشم پس چه کسی مرا می‌کشد»؟ سپس شیعه‌ی آن حضرت این سخن را شنیدند و مالک اشتر و حارث‌بن‌اعور و دیگران هجوم آورده و آن‌ها را خلع سلاح کردند و گفتند: «ای امیرالمؤمنین! این سگ کیست که بارها این‌گونه با او سخن می‌گویی؟ شما امام و رهبر و پسر عموی پیامبرمان هستید پس دستور دهید تا او را به قتل برسانیم». امام به آن‌ها فرمود: «شمشیرهایتان را غلاف کنید، آفرین بر شما، بین این امّت تفرقه نیندازید. آیا می‌خواهید من کسی را بکشم که اقدامی علیه من انجام نداده است»؟ هنگامی‌که علی (علیه السلام) به منزلش برگشت شیعیان جمع شدند و آنچه را که شنیده‌اند را به یکدیگر خبر دادند و گفتند: «امیرالمؤمنین (علیه السلام) تمام شب را برای عبادت می‌گذراند و شما گفتگویش را با این مرادی شنیدید و او جز حق نمی‌گوید. شما عدالت و مهربانی او را بر ما فهمیده‌اید و می‌ترسیم که این مرادی او را غافلگیرانه بکشد پس بیایید قرعه بیندازیم تا هر شب یک قبیله از ما از او محافظت کند. پس قرعه در شب اوّل و دوّم و سوّم بر اهل کناس افتاد و آن‌ها شمشیرهایشان را آویختند و در شبی که مأموریّت داشتند به مسجد جامع آمدند. هنگامی‌که علی (علیه السلام) بیرون آمد، آن‌ها را در آن وضعیت دید و فرمود: «شما را چه شده است»؟ آن‌ها امام را از ماجرا باخبر کردند پس برای آن‌ها دعا کرد و لبخندی زد و فرمود: «شما آمدید تا مرا از آسمانیان محافظت کنید یا از اهل زمین»؟ آن‌ها گفتند: «از اهل زمین». امام فرمود: «چیزی در آسمان نیست جز اینکه در زمین می‌باشد و چیزی در زمین نیست جز اینکه در آسمان است»، سپس این آیه را تلاوت فرمود: قُلْ لَنْ یُصِیبَنا إِلَّا ما کَتَبَ اللهُ لَنا. آنگاه به آنان دستور داد تا به خانه‌هایشان برگردند و دیگر این کار را تکرار نکنند.
Imam Ali (peace be upon him)- Asbagh ibn Nubata said: ... Ibn Muljam fell severely ill, and they left and did not take him with them. When he recovered he came to Amir al-Mu'minin (peace be upon him), and he would not leave him night or day and would hasten to fulfil the Imam's needs. The Imam too showed him kindness and would invite him to his house. Along with this, the Imam would say to him: "You are my killer," and would repeat this verse to him: "I want to give him life and he wants to kill me — what is your excuse for this unkindness toward one who is your friend?" Ibn Muljam would then say to the Imam (peace be upon him): "O Amir al-Mu'minin! If you know this about me, then kill me." The Imam (peace be upon him) would reply: "It is not permissible for me to kill anyone before he has done anything against me." And in another narration it is reported that he said: "If I kill you, then who will kill me?" Then the Imam's Shia heard these words, and Malik al-Ashtar and Harith ibn al-A'war and others rushed forward and disarmed him, and said: "O Amir al-Mu'minin! Who is this dog with whom you speak in this manner again and again? You are our Imam and our leader and the cousin of our Prophet, so command us to kill him." The Imam said to them: "Sheath your swords, well done to you, do not cause division among this ummah. Do you want me to kill a man who has done nothing against me?" When Ali (peace be upon him) returned to his house, the Shia gathered and told one another what they had heard, and said: "Amir al-Mu'minin (peace be upon him) spends the whole night in worship, and you have heard his exchange with this Muradi, and he says nothing but the truth. You have understood his justice and his compassion toward us, and we fear that this Muradi may take him by surprise and kill him. So come, let us cast lots so that every night one tribe from among us may guard him." The lot fell on the people of Kinas on the first, second and third nights, and they girded on their swords and on the night of their duty came to the Grand Mosque. When Ali (peace be upon him) came out and saw them in that state he said: "What is the matter with you?" They informed the Imam of the matter, and he prayed for them and smiled and said: "Have you come to guard me from the people of the heavens, or from the people of the earth?" They said: "From the people of the earth." The Imam said: "There is nothing in the heavens except that it is on the earth, and there is nothing on the earth except that it is in the heavens." Then he recited this verse: قُلْ لَنْ یُصِیبَنا إِلَّا ما کَتَبَ اللهُ لَنا [Say: Nothing will afflict us save what Allah has ordained for us]. Then he ordered them to return to their houses and not to repeat this again.
ઇમામ અલી (અલયહિસ્સલામ)- અસ્બગ બિન નુબાતા કહે છે: ... ઇબ્ને મુલ્જમ સખત બીમાર થયો, તેઓ ગયા અને તેને પોતાની સાથે ન લઈ ગયા. જ્યારે તે સાજો થયો ત્યારે અમીરુલ મોઅમેનીન (અલયહિસ્સલામ)ની પાસે આવ્યો અને રાત-દિવસ તેમનાથી અલગ થતો ન હતો અને હઝરત (અલયહિસ્સલામ)ની જરૂરિયાતો પૂરી કરવામાં ઉતાવળ કરતો હતો, ઇમામ પણ તેની સાથે એહસાન કરતા હતા અને તેને પોતાના ઘરે બોલાવતા હતા, આ છતાં પણ તેને ફરમાવતા હતા: "તું મારો કાતિલ છે" અને આ શેર તેને વારંવાર સંભળાવતા: "હું તેને જીવન બક્ષવા ઈચ્છું છું અને તે મને મારી નાખવા ઈચ્છે છે, જે તારો દોસ્ત છે તેની સાથે આવી નિર્દયતા માટે તારૂં બહાનું શું છે?" ઇબ્ને મુલ્જમ પણ ઇમામ (અલયહિસ્સલામ)ને કહેતો: "ઓ અમીરુલ મોઅમેનીન! જો તમે આ મારા વિશે જાણો છો તો મને મારી નાખો." ઇમામ (અલયહિસ્સલામ) ફરમાવતા: "એ જાયઝ નથી કે હું કોઈને એ પહેલાં મારી નાખું કે તેણે મારી વિરુદ્ધ કંઈ કર્યું હોય." અને બીજી રિવાયતમાં આવ્યું છે કે ફરમાવ્યું: "જો હું તને મારી નાખું તો મને કોણ મારશે?" પછી હઝરતના શિયાઓએ આ વાત સાંભળી અને માલિકે અશ્તર અને હારિસ બિન અઅવર અને બીજા આગળ આવ્યા અને તેઓને નિઃશસ્ત્ર કરી દીધા અને કહ્યું: "ઓ અમીરુલ મોઅમેનીન! આ કૂતરો કોણ છે જેની સાથે તમે વારંવાર આ રીતે વાત કરો છો? તમે અમારા ઇમામ અને રહબર અને અમારા પયગંબરના પિતરાઈ ભાઈ છો, તો અમને હુકમ આપો કે અમે તેને મારી નાખીએ." ઇમામે તેઓને ફરમાવ્યું: "તમારી તલવારો મ્યાનમાં મૂકી દો, તમારા પર આફરીન, આ ઉમ્મત વચ્ચે ફૂટ ન પાડો. શું તમે ઇચ્છો છો કે હું એવા વ્યક્તિને મારી નાખું જેણે મારી વિરુદ્ધ કોઈ કાર્યવાહી નથી કરી?" જ્યારે અલી (અલયહિસ્સલામ) પોતાના ઘરે પાછા ફર્યા ત્યારે શિયાઓ ભેગા થયા અને જે સાંભળ્યું હતું તે એકબીજાને જણાવ્યું અને કહ્યું: "અમીરુલ મોઅમેનીન (અલયહિસ્સલામ) આખી રાત ઇબાદતમાં પસાર કરે છે અને તમે એમની આ મુરાદી સાથેની વાતચીત સાંભળી છે અને તેઓ હક સિવાય કંઈ કહેતા નથી. તમે એમના ન્યાય અને અમારા પ્રત્યેની મહેરબાનીને સમજ્યા છો અને અમને ડર છે કે આ મુરાદી તેમને અચાનક હુમલો કરીને મારી ન નાખે, તો આવો કુરઆ (ચિઠ્ઠી) નાખીએ કે દરેક રાત્રે અમારામાંથી એક કબીલો તેમની હિફાઝત કરે. તો પહેલી, બીજી અને ત્રીજી રાત્રે કુરઆ કિનાસના લોકો પર પડી અને તેઓએ પોતાની તલવારો લટકાવી અને જે રાત્રે તેમની ડ્યુટી હતી તે રાત્રે જામે મસ્જિદમાં આવ્યા. જ્યારે અલી (અલયહિસ્સલામ) બહાર આવ્યા અને તેઓને એ સ્થિતિમાં જોયા તો ફરમાવ્યું: "તમને શું થયું છે?" તેઓએ ઇમામને હકીકતથી વાકિફ કર્યા, પછી તેઓ માટે દુઆ કરી અને હસ્યા અને ફરમાવ્યું: "શું તમે મને આસમાનવાળાઓથી બચાવવા આવ્યા છો કે ઝમીનવાળાઓથી?" તેઓએ કહ્યું: "ઝમીનવાળાઓથી." ઇમામે ફરમાવ્યું: "આસમાનમાં કોઈ ચીજ નથી સિવાય કે તે ઝમીન પર છે અને ઝમીન પર કોઈ ચીજ નથી સિવાય કે તે આસમાનમાં છે," પછી આ આયત તિલાવત ફરમાવી: قُلْ لَنْ یُصِیبَنا إِلَّا ما کَتَبَ اللهُ لَنا [કહો: અમને એ સિવાય કંઈ પહોંચશે નહીં જે અલ્લાહે અમારા માટે લખ્યું છે]. પછી તેઓને હુકમ આપ્યો કે તેઓ પોતાના ઘરે પાછા જાય અને ફરીથી આ કાર્ય ન કરે.