سورة التوبة

Verse 84 of 129

9:84

وَ لا تُصَلِّ عَلى أَحَدٍ مِنْهُمْ ماتَ أَبَداً وَ لا تَقُمْ عَلى قَبْرِهِ إِنَّهُمْ كَفَرُوا بِاللهِ ‌ وَ رَسُولِهِ وَ ماتُوا وَ هُمْ فاسِقُونَ

هرگز بر مرده‌ی هيچ‌يك از آنان، نماز نخوان و بر كنار قبرش، [براى دعا و طلب آمرزش] نايست، چرا كه آن‌ها به خدا و پيامبرش كافر شدند و درحالى‌كه فاسق بودند از دنيا رفتند.

And never offer prayer for any one of them who dies and do not stand by his grave; surely they disbelieve in Allah and His Apostle and they shall die in transgression.

અને જ્યારે તેઓમાંથી કોઇ મરી જાય તો તું તેમના ઊપર હરગિઝ નમાઝ પઢજે નહિ અને તેની કબર પાસે ઊભો પણ રહેજે નહિ; કારણકે તેમણે અલ્લાહ તથા તેના રસૂલનો ઇન્કાર કર્યો છે અને (એ જ) નાફરમાનીની હાલતમાં તેઓ મરી ગયા છે.

الرّسول (صلی الله علیه و آله) The Prophet (peace be upon him and his family) રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)

عَنْ مُحَمَّدِ‌بْنِ‌مُهَاجِرٍ عَنْ أُمِّهِ أُمِّ‌سَلَمَهًَْ قَالَتْ سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ (علیه السلام) یَقُولُ کَانَ رَسُولُ‌اللَّهِ (صلی الله علیه و آله) إِذَا صَلَّی عَلَی مَیِّتٍ کَبَّرَ وَ تَشَهَّدَ ثُمَّ کَبَّرَ ثُمَّ صَلَّی عَلَی الْأَنْبِیَاءِ وَ دَعَا ثُمَّ کَبَّرَ وَ دَعَا لِلْمُؤْمِنِینَ ثُمَّ کَبَّرَ الرَّابِعَهًَْ وَ دَعَا لِلْمَیِّتِ ثُمَّ کَبَّرَ وَ انْصَرَفَ فَلَمَّا نَهَاهُ اللَّهُ عَزَّ‌وَ‌جَلَّ عَنِ الصَّلَاهًِْ عَلَی الْمُنَافِقِینَ کَبَّرَ وَ تَشَهَّدَ ثُمَّ کَبَّرَ وَ صَلَّی عَلَی النَّبِیِّینَ ثُمَّ کَبَّرَ وَ دَعَا لِلْمُؤْمِنِینَ ثُمَّ کَبَّرَ الرَّابِعَهًَْ وَ انْصَرَفَ وَ لَمْ یَدْعُ لِلْمَیِّتِ.

پیامبر (صلی الله علیه و آله)- محمّدبن‌مهاجر از مادرش امّ‌سلمهًْ نقل می‌کند که گفت: از امام صادق (علیه السلام) شنیدم که می‌فرمود: «هرگاه رسول خدا (صلی الله علیه و آله) بر مرده‌ای نماز می‌خواند [ابتدا] تکبیر می‌گفت و تشهّد می‌خواند سپس تکبیر می‌گفت و بر پیامبران (درود می‌فرستاد سپس تکبیر می‌گفت و برای مؤمنان دعا می‌کرد سپس تکبیر چهارم را می‌گفت و برای مرده دعا می‌کرد سپس تکبیر می‌گفت و رو برمی‌گرداند (نماز را به پایان می‌برد). وقتی که خداوند عزّوجلّ او را از نمازخواندن بر بدن منافقان نهی کرد، [این‌گونه بر آن‌ها نماز می‌خواند]؛ تکبیر می‌گفت و تشهّد می‌خواند سپس تکبیر می‌گفت و بر پیامبران (درود می فرستاد سپس تکبیر می‌گفت و برای مؤمنان دعا می‌کرد سپس تکبیر چهارم را می‌گفت و رو برمی‌گرداند و برای مُرده دعا نمی‌کرد».

The Messenger of Allah (peace be upon him and his family): Muhammad ibn Muhajir narrates from his mother Umm Salamah, who said: I heard Imam Sadiq (peace be upon him) say: "Whenever the Messenger of Allah (peace be upon him and his family) prayed over a deceased person, he [first] said takbir and recited the tashahhud, then said takbir and sent blessings upon the prophets, then said takbir and prayed for the believers, then said the fourth takbir and prayed for the deceased, then said takbir and turned away (concluded the prayer). When Allah the Mighty and Majestic forbade him from praying over the bodies of the hypocrites, [he prayed over them in this way]: he said takbir and recited the tashahhud, then said takbir and sent blessings upon the prophets, then said takbir and prayed for the believers, then said the fourth takbir and turned away, and did not pray for the deceased."

પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ): મુહમ્મદ બિન મુહાજિર પોતાની માતા ઉમ્મે સલમાથી નકલ કરે છે કે તેમણે કહ્યું: મેં ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)ને ફરમાવતા સાંભળ્યા: "જ્યારે પણ રસૂલુલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) કોઈ મુર્દા પર નમાઝ પઢતા, ત્યારે [પ્રથમ] તકબીર કહેતા અને તશહ્હુદ પઢતા, પછી તકબીર કહેતા અને પયગંબરો પર દરૂદ મોકલતા, પછી તકબીર કહેતા અને મોમિનો માટે દુઆ કરતા, પછી ચોથી તકબીર કહેતા અને મુર્દા માટે દુઆ કરતા, પછી તકબીર કહેતા અને મોં ફેરવી લેતા (નમાઝ પૂરી કરતા). જ્યારે અલ્લાહ અઝ્ઝ વ જલ્લએ તેમને મુનાફિકોના શરીરો પર નમાઝ પઢવાથી રોક્યા, [ત્યારે તેઓ તેમના પર આ રીતે નમાઝ પઢતા]: તકબીર કહેતા અને તશહ્હુદ પઢતા, પછી તકબીર કહેતા અને પયગંબરો પર દરૂદ મોકલતા, પછી તકબીર કહેતા અને મોમિનો માટે દુઆ કરતા, પછી ચોથી તકબીર કહેતા અને મોં ફેરવી લેતા, અને મુર્દા માટે દુઆ કરતા નહીં."

الرّسول (صلی الله علیه و آله) The Prophet (peace be upon him and his family) રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)

ٍ عَنْ حَمَّادِ‌بْنِ‌عُثْمَانَ وَ هِشَامِ‌بْنِ‌سَالِمٍ عَنْ أَبِی‌عَبْدِ‌اللَّهِ (علیه السلام) قَالَ کَانَ رَسُولُ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله) یُکَبِّرُ عَلَی قَوْمٍ خَمْساً وَ عَلَی قَوْمٍ آخَرِینَ أَرْبَعاً فَإِذَا کَبَّرَ عَلَی رَجُلٍ أَرْبَعاً اتُّهِمَ یَعْنِی بِالنِّفَاق.

پیامبر (صلی الله علیه و آله)- حمّادبن‌عثمان و هشام‌بن‌سالم از امام صادق (علیه السلام) روایت می‌کنند که فرمود: «رسول خدا (صلی الله علیه و آله) بر بعضی از مردگان پنج تکبیر می‌فرستاد و بر برخی از آنان چهار تکبیر می‌فرستاد و وقتی چهار تکبیر می فرستاد متّهم می شد؛ یعنی به نفاق».

The Messenger of Allah (peace be upon him and his family): Hammad ibn Uthman and Hisham ibn Salim narrate from Imam Sadiq (peace be upon him) who said: "The Messenger of Allah (peace be upon him and his family) would say five takbirs over some of the dead and four takbirs over some others, and when he said four takbirs over someone, that person was suspected — meaning of hypocrisy."

પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ): હમ્માદ બિન ઉસ્માન અને હિશામ બિન સાલિમ ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)થી રિવાયત કરે છે કે તેમણે ફરમાવ્યું: "રસૂલુલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) કેટલાક મુર્દાઓ પર પાંચ તકબીરો કહેતા અને કેટલાક પર ચાર તકબીરો કહેતા, અને જ્યારે ચાર તકબીરો કહેતા, ત્યારે તે [મુર્દો] આરોપિત ગણાતો; એટલે કે નિફાકનો."

العسکری (علیه السلام) Imam Askari (peace be upon him) ઇમામ અસ્કરી (અલયહિસ્સલામ)

عَنْ أَحْمَدَ‌بْنِ‌مَحَمَّدِ‌بْنِ‌مَطَهَّرٍ قَالَ: کَتَبَ بَعْضُ أَصْحَابِنَا إِلَی أَبِی‌مُحَمَّدٍ (علیه السلام) مِنْ أَهْلِ الْجَبَلِ یَسْأَلُهُ عَمَّنْ وَقَفَ عَلَی أَبِی‌الْحَسَنِ مُوسَی (علیه السلام) أتَوَالَاهُمْ {أَتَوَلَّاهُمْ} أَمْ أَتَبَرَّأُ مِنْهُمْ فَکَتَبَ أَ‌تَتَرَحَّمُ عَلَی عَمِّکَ لَا رَحِمَ اللَّهُ عَمَّکَ وَ تَبَرَّأْ مِنْهُ أَنَا إِلَی اللَّهِ مِنْهُمْ بَرِیءٌ فَلَا تَتَوَالَاهُمْ {تَتَوَلَّاهُمْ} وَ لَا تَعُدْ مَرْضَاهُمْ وَ لَا تَشْهَدْ جَنَائِزَهُمْ وَ لا تُصَلِّ عَلی أَحَدٍ مِنْهُمْ ماتَ أَبَداً سَوَاءٌ مَنْ جَحَدَ إِمَاماً مِنَ اللَّهِ أَوْ زَادَ إِمَاماً لَیْسَتْ إِمَامَتُهُ مِنَ اللَّهِ وَ جَحَدَ أَوْ قَالَ ثَالِثُ ثَلَاثَهًٍْ إِنَّ الْجَاحِدَ أَمْرَ آخِرِنَا جَاحِدٌ أَمْرَ أَوَّلِنَا وَ الزَّائِدَ فِینَا کَالنَّاقِصِ الْجَاحِدِ أَمْرَنَا وَ کَانَ هَذَا السَّائِلُ لَمْ یَعْلَمْ أَنَّ عَمَّهُ کَانَ مِنْهُمْ فَأَعْلَمَهُ ذَلِکَ.

امام عسکری (علیه السلام)- احمدبن‌محمّد بن‌مطهر می‌گوید: یکی از یاران و اصحاب نامه‌ای برای امام عسکری (علیه السلام) نوشت. او از اهالی جبل (همدان) بود. در نامه سؤال کرده بود: «آیا ما می‌توانیم کسانی را که واقفی مذهب هستند و در امامت حضرت موسی‌بن‌جعفر (علیه السلام) توقّف کرده‌اند را دوست داشته باشیم، یا باید از ایشان تبرّی نماییم و بیزار باشیم»؟ حضرت در جواب نوشت: «دلت به حال عمویت می‌سوزد؟ خدا عمویت را رحمت نکند و از او بیزار باشد! من از آن‌ها بیزارم تو نیز از آن‌ها کناره بگیر. به عیادت مریضشان نرو و تشییع جنازه‌ی ایشان را نکن و هرگز بر مرده آن‌ها نماز نخوان. کسی که امامی را به امامت بپذیرد که امام نباشد، با کسی که منکر امامی شود که از طرف خدا به امامت تعیین شده، مساویست! او مثل همان کسی است که برای خدا شریک قائل است و معتقد به سه خدا است. کسی که امامت امام آخر را منکر باشد، مثل کسی است که امامت امام اوّل ما را منکر شود و کسی که دیگری را به تعداد ائمّه (اضافه نماید، مثل کسی است که یکی از امامان را قبول نداشته باشد». سؤال‌کننده اطّلاع نداشت که عمویش واقفی مذهب است. امام (علیه السلام) بدین‌وسیله به او اطلاع داد که عمویت دارای چنین اعتقادی است».

Imam al-Askari (peace be upon him): Ahmad ibn Muhammad ibn Mutahhar says: One of our companions from the people of Jabal (Hamadan) wrote a letter to Imam al-Askari (peace be upon him). In the letter he had asked: "Can we love those who are of the Waqifi sect and have stopped at the imamate of Musa ibn Ja'far (peace be upon him), or must we dissociate from them and be free of them?" The Imam wrote in reply: "Does your heart soften for your uncle? May Allah not have mercy on your uncle and may He be free of him! I am free of them; you too withdraw from them. Do not visit their sick, do not attend their funerals, and never pray over their dead. One who accepts as imam someone who is not an imam is the same as one who denies an imam who has been appointed by Allah to the imamate! He is like one who ascribes a partner to Allah and believes in three gods. One who denies the imamate of the last imam is like one who denies the imamate of our first imam, and one who adds another to the number of the Imams is like one who does not accept one of the Imams." The questioner did not know that his uncle was of the Waqifi sect. The Imam (peace be upon him) by this means informed him that his uncle held such a belief.

ઇમામ અસ્કરી (અલયહિસ્સલામ): અહમદ બિન મુહમ્મદ બિન મુતહ્હર કહે છે: અમારા સાથીઓ પૈકીના એકે ઇમામ અસ્કરી (અલયહિસ્સલામ) ને એક પત્ર લખ્યો. તે જબલ (હમદાન)ના રહેવાસી હતા. પત્રમાં પૂછ્યું હતું: "શું અમે એવા લોકોને દોસ્ત રાખી શકીએ છીએ જેઓ વાકિફી મઝહબવાળા છે અને હઝરત મૂસા બિન જઅફર (અલયહિસ્સલામ)ની ઇમામત પર અટકી ગયા છે, અથવા અમારે તેઓથી તબર્રા [દૂરી] કરવી જોઈએ અને બેઝાર રહેવું જોઈએ?" હઝરતે જવાબમાં લખ્યું: "તમારું દિલ તમારા કાકા માટે દયા અનુભવે છે? અલ્લાહ તમારા કાકા પર રહમ ન કરે અને તેમનાથી બેઝાર રહે! હું તેઓથી બેઝાર છું, તમે પણ તેઓથી કિનારો કરો. તેમના બીમારની ઈયાદત ન કરો, તેમના જનાઝામાં ન જાવ અને તેમના મુર્દા પર ક્યારેય નમાઝ ન પઢો. જે વ્યક્તિ કોઈને ઇમામ તરીકે સ્વીકારે છે જે ઇમામ નથી, તે એવી વ્યક્તિ સમાન છે જે અલ્લાહ તરફથી ઇમામત માટે નિયુક્ત કરાયેલા ઇમામનો ઇન્કાર કરે છે! તે એ જ વ્યક્તિ જેવો છે જે અલ્લાહ માટે શરીક ઠરાવે છે અને ત્રણ ખુદાઓમાં માને છે. જે અંતિમ ઇમામની ઇમામતનો ઇન્કાર કરે છે, તે એ વ્યક્તિ જેવો છે જે અમારા પ્રથમ ઇમામની ઇમામતનો ઇન્કાર કરે છે, અને જે અન્ય કોઈને ઇમામોની સંખ્યામાં ઉમેરે છે, તે એ વ્યક્તિ જેવો છે જે ઇમામોમાંથી કોઈ એકને સ્વીકારતો નથી." પ્રશ્ન કરનારને ખબર ન હતી કે તેમના કાકા વાકિફી મઝહબવાળા છે. ઇમામ (અલયહિસ્સલામ)એ આ રીતે તેમને જણાવ્યું કે તમારા કાકા આવી માન્યતા ધરાવે છે.

الصّادق (علیه السلام) Imam Sadiq (peace be upon him) ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)

عَنْ أَبِی أُمَیَّهًَْ یُوسُفَ بْنِ ثَابِتِ بْنِ أَبِی سَعِیدَهًَْ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ (علیه السلام) ... ثُمَّ قَالَ: وَ اللَّهِ لَوْ أَنَّ رَجُلًا صَامَ النَّهَارَ وَ قَامَ اللَّیْلَ ثُمَّ لَقِیَ اللَّهَ عَزَّ‌وَ‌جَلَّ بِغَیْرِ وَلَایَتِنَا أَهْلَ الْبَیْتِ لَلَقِیَهُ وَ هُوَ عَنْهُ غَیْرُ رَاضٍ أَوْ سَاخِطٌ عَلَیْهِ ثُمَّ قَالَ وَ ذَلِکَ قَوْلُ اللَّهِ عَزَّ‌وَ‌جَلَّ وَ لا تُصَلِّ عَلی أَحَدٍ مِنْهُمْ ماتَ أَبَداً وَ لا تَقُمْ عَلی قَبْرِهِ إِنَّهُمْ کَفَرُوا بِاللهِ وَ رَسُولِهِ وَ ماتُوا وَ هُمْ فاسِقُونَ* وَ لا تُعْجِبْکَ أَمْوالُهُمْ وَ أَوْلادُهُمْ إِنَّما یُرِیدُ اللهُ أَنْ یُعَذِّبَهُمْ بِها فِی الدُّنْیا وَ تَزْهَقَ أَنْفُسُهُمْ وَ هُمْ کافِرُونَ.

امام صادق (علیه السلام)- ابوامیّه یوسف‌بن‌ثابت بن‌ابی‌سعیدهًْ از امام صادق (علیه السلام) روایت می‌کند: ... فرمود: «به خدا قسم! اگر مردی روز را روزه بدارد و شب را به عبادت به سر برده سپس خدای عزّوجلّ را بدون ولایت و دوستی ما خاندان دیدار کند درحالی او را دیدار کرده که از او خشنود نیست و بلکه بر او خشمناک است». سپس فرمود: «و این است گفتار خدای عزّوجلّ: هرگز بر مرده هیچ یک از آنان، نماز نخوان! و بر کنار قبرش، [برای دعا و طلب آمرزش،] نایست! چرا که آن‌ها به خدا و رسولش کافر شدند و درحالی‌که فاسق بودند از دنیا رفتند! مبادا اموال و فرزندانشان، مایه شگفتی تو گردد! [این برای آن‌ها نعمت نیست بلکه] خدا می‌خواهد آن‌ها را به این وسیله در دنیا عذاب کند، و جانشان برآید درحالی‌که کافرند!. ( توبه/۸۵۸۴ )».

Imam Sadiq (peace be upon him): Abu Umayyah Yusuf ibn Thabit ibn Abi Sa'idah narrates from Imam Sadiq (peace be upon him): ... He said: "By Allah! If a man were to fast during the day and spend the night in worship, and then meet Allah the Mighty and Majestic without our wilayah — the love of us, the Ahl al-Bayt — he would meet Him while He is not pleased with him, rather angry with him." Then he said: "And this is the saying of Allah the Mighty and Majestic: وَ لا تُصَلِّ عَلی أَحَدٍ مِنْهُمْ ماتَ أَبَداً وَ لا تَقُمْ عَلی قَبْرِهِ إِنَّهُمْ کَفَرُوا بِاللهِ وَ رَسُولِهِ وَ ماتُوا وَ هُمْ فاسِقُونَ* وَ لا تُعْجِبْکَ أَمْوالُهُمْ وَ أَوْلادُهُمْ إِنَّما یُرِیدُ اللهُ أَنْ یُعَذِّبَهُمْ بِها فِی الدُّنْیا وَ تَزْهَقَ أَنْفُسُهُمْ وَ هُمْ کافِرُونَ [And never offer prayer for any one of them who dies, and do not stand by his grave [for supplication and seeking forgiveness]; surely they disbelieve in Allah and His Messenger and they died while they were transgressors. And let not their wealth and their children amaze you; [this is not a blessing for them,] rather Allah wishes to chastise them by these means in this world, and that their souls should depart while they are unbelievers. (Tawba/84–85)]."

ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ): અબૂ ઉમય્યહ યૂસુફ બિન સાબિત બિન અબી સઈદહ ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)થી રિવાયત કરે છે: ... ફરમાવ્યું: "અલ્લાહની કસમ! જો કોઈ માણસ દિવસે રોઝો રાખે અને રાત ઇબાદતમાં પસાર કરે, પછી અલ્લાહ અઝ્ઝ વ જલ્લની મુલાકાત અમારી - અહલેબૈતની - વિલાયત અને દોસ્તી વગર કરે, તો તે તેમને એવી અવસ્થામાં મળશે કે તેઓ તેનાથી રાજી ન હોય, બલ્કે તેના પર નારાજ હોય." પછી ફરમાવ્યું: "અને આ અલ્લાહ અઝ્ઝ વ જલ્લનો કલામ છે: وَ لا تُصَلِّ عَلی أَحَدٍ مِنْهُمْ ماتَ أَبَداً وَ لا تَقُمْ عَلی قَبْرِهِ إِنَّهُمْ کَفَرُوا بِاللهِ وَ رَسُولِهِ وَ ماتُوا وَ هُمْ فاسِقُونَ* وَ لا تُعْجِبْکَ أَمْوالُهُمْ وَ أَوْلادُهُمْ إِنَّما یُرِیدُ اللهُ أَنْ یُعَذِّبَهُمْ بِها فِی الدُّنْیا وَ تَزْهَقَ أَنْفُسُهُمْ وَ هُمْ کافِرُونَ [તેમનામાંથી કોઈ મરી જાય તો તેના પર ક્યારેય નમાઝ ન પઢો! અને તેની કબર પાસે [દુઆ અને માફીની માંગણી માટે] ઊભા ન રહો! કારણ કે તેઓ અલ્લાહ અને તેના રસૂલના ઇન્કારી થયા અને ફાસિકના રૂપમાં દુનિયાથી ગયા! તેમની સંપત્તિ અને સંતાનો તમારા માટે આશ્ચર્યનું કારણ ન બને! [આ તેમના માટે નેમત નથી, બલ્કે] અલ્લાહ ઇચ્છે છે કે તેમને આ દ્વારા દુનિયામાં અઝાબ આપે, અને તેમના પ્રાણ કાફિર અવસ્થામાં જ નીકળે! (તૌબા/૮૪-૮૫)]."

الرّسول (صلی الله علیه و آله) The Prophet (peace be upon him and his family) રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)

روی أَنَّه (صلی الله علیه و آله) صَلَّی عَلَی عَبْدِاللَّهِ‌بْنِ‌أُبَیٍّ وَ أَلْبَسَهُ قَمِیصَهُ قَبْلَ أَنْ یُنْهَی عَنِ الصَّلَاهًِْ عَلَی الْمُنَافِقِینَ وَ قِیلَ أَرَادَ (صلی الله علیه و آله) أَنْ یُصَلِّیَ عَلَیْهِ فَأَخَذَ جَبْرَئِیلُ (علیه السلام) بِثَوْبِهِ وَ تَلَا عَلَیْهِ لا تُصَلِّ عَلی أَحَدٍ مِنْهُمْ ماتَ أَبَداً وَ قِیلَ: َ أَنَّهُ قِیلَ لِرَسُولِ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله) لِمَ وَجَّهْتَ بِقَمِیصِکَ إِلَیْهِ یُکَفَّنُ فِیهِ وَ هُوَ کَافِرٌ فَقَالَ إِنَّ قَمِیصِی لَنْ یُغْنِیَ عَنْهُ مِنَ اللَّهِ شَیْئاً وَ إِنِّی أُؤَمِّلُ مِنَ اللَّهِ أَنْ یَدْخُلَ بِهَذَا السَّبَبِ فِی الْإِسْلَامِ خَلْقٌ کَثِیرٌ فَرُوِیَ أَنَّهُ أَسْلَمَ أَلْفٌ مِنَ الْخَزْرَجِ لَمَّا رَأَوْهُ یَطْلُبُ الِاسْتِشْفَاءَ بِثَوْبِ رَسُولِ اللهِ (صلی الله علیه و آله) ذَکَرَهُ الزَّجَّاجُ قَالَ: وَ الْأَکْثَرُ فِی الرِّوَایَهًِْ أَنَّهُ لَمْ یُصَلِّ عَلَیْهِ.

پیامبر (صلی الله علیه و آله)- روایت شده که پیامبر (صلی الله علیه و آله) پیش از آنکه از اقامه‌ی نماز بر منافقان نهی شود، بر عبدالله‌بن‌ابیّ نماز گزارد و پیراهنش را بر او پوشانید. و گفته شده است که پیامبر (صلی الله علیه و آله) قصد داشت تا بر او نماز گزارد، ولی جبرئیل لباس او را گرفت و این آیه را بر او قرائت کرد: لا تُصَلِّ عَلی أَحَدٍ مِنْهُمْ ماتَ أَبَداً. و در روایت است که به رسول خدا (صلی الله علیه و آله) گفته شد: «چرا پیراهنت را به‌سوی او فرستادی تا در آن کفن گردد، درحالی‌که او فردی کافر است»؟ حضرت فرمود: «پیراهن من هیچ سودی به حال او در برابر خدا ندارد و من به خداوند امیدوار هستم که به خاطر این کار، مردمان بسیاری به اسلام وارد شوند». و روایت است که هزار نفر از خزرج هنگامی‌که دیدند او (عبداللّه‌بن‌ابی) به پیراهن رسول خدا (صلی الله علیه و آله) شفاعت می‌جوید، اسلام آوردند. این را زجاج آورده است. ولی اکثریّت درباره‌ی این روایت گفتند که به این معنی است که بر او نماز نگزارد.

The Prophet (peace be upon him and his family): It is narrated that the Prophet (peace be upon him and his family), before being forbidden from performing the funeral prayer over the hypocrites, prayed over Abdullah ibn Ubayy and clothed him in his own shirt. It has also been said that the Prophet (peace be upon him and his family) intended to pray over him, but Jibra'il took hold of his garment and recited this verse to him: لا تُصَلِّ عَلی أَحَدٍ مِنْهُمْ ماتَ أَبَداً [And never offer prayer for any one of them who dies]. And it is narrated that it was said to the Messenger of Allah (peace be upon him and his family): "Why did you send your shirt to him so that he might be shrouded in it, while he is an unbeliever?" The Prophet said: "My shirt will not avail him anything in the sight of Allah, but I hope from Allah that because of this deed many people will enter Islam." And it is narrated that a thousand people of the Khazraj embraced Islam when they saw him (Abdullah ibn Ubayy) seeking intercession through the shirt of the Messenger of Allah (peace be upon him and his family). Al-Zajjaj has reported this. However, the majority have said regarding this narration that it means he did not pray over him.

પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ): રિવાયત છે કે પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ), મુનાફિકો પર જનાઝાની નમાઝ પઢવાથી રોકવામાં આવે તે પહેલાં, અબ્દુલ્લાહ બિન ઉબય્ય પર નમાઝ પઢી અને પોતાનો પહેરણ તેને પહેરાવ્યો. અને એમ પણ કહેવાયું છે કે પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)નો ઈરાદો હતો કે તેના પર નમાઝ પઢે, પરંતુ જિબ્રઈલે તેમનો પોશાક પકડ્યો અને આ આયત તેમના પર પઢી: لا تُصَلِّ عَلی أَحَدٍ مِنْهُمْ ماتَ أَبَداً [તેઓ પૈકી કોઈના પર ક્યારેય નમાઝ ન પઢો]. અને રિવાયતમાં છે કે રસૂલુલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)ને કહેવામાં આવ્યું: "તમે તમારો પહેરણ તેની તરફ કેમ મોકલ્યો કે તેમાં તેને કફન આપવામાં આવે, જ્યારે કે તે કાફિર છે?" હઝરતે ફરમાવ્યું: "મારો પહેરણ અલ્લાહ સામે તેને કોઈ ફાયદો કરશે નહીં, અને હું અલ્લાહથી આશા રાખું છું કે આ કાર્યના કારણે ઘણા લોકો ઇસ્લામમાં દાખલ થાય." અને રિવાયત છે કે ખઝરજના હજાર માણસોએ, જ્યારે જોયું કે તે (અબ્દુલ્લાહ બિન ઉબય્ય) રસૂલુલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)ના પહેરણથી શફાઅત માંગે છે, ઇસ્લામ કબૂલ કર્યો. આ ઝજ્જાજે નોંધ્યું છે. પરંતુ મોટાભાગના લોકોએ આ રિવાયત વિશે કહ્યું કે તેનો અર્થ એ છે કે તેમણે તેના પર નમાઝ પઢી નહીં.

الباقر (علیه السلام) Imam Baqir (peace be upon him) ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ)

عَنْ حَنَّانِ بْنِ سَدِیرٍ عَنْ أَبِیهِ عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ (علیه السلام): تَوَفَّی رَجُلٌ مِنَ الْمُنَافِقِینَ فَأَرْسَلَ رَسُولُ اللهِ (صلی الله علیه و آله) إِلَی ابْنِهِ: إِذَا أَرَدْتُمْ أَنْ تُخْرِجُوا فَأَعْلِمُونِی. فَلَمَّا حَضَرَ أَمْرُهُ أَرْسَلُوا إِلَی النَّبِیِّ (صلی الله علیه و آله) فَأَقْبَلَ (علیه السلام) نَحْوَهُمْ حَتَّی أَخَذَ بِیَدِ ابْنِهِ فِی الْجِنَازَهًِْ فَمَضَی قَالَ فَتَصَدَّی لَهُ عُمَرُ فَقَالَ: یَا رَسُولَ اللهِ (صلی الله علیه و آله) أَ مَا نَهَاکَ رَبُّکَ عَنْ هَذَا أَنْ تُصَلِّیَ عَلَی أَحَدٍ مِنْهُمْ مَاتَ أَبَداً أَوْ تَقُومَ عَلَی قَبْرِهِ؟ فَلَمْ یُجِبْهُ النَّبِیُّ (صلی الله علیه و آله). قَالَ: فَلَمَّا کَانَ قَبْلَ أَنْ یَنْتَهُوا بِهِ إِلَی قَبْرِهِ قَالَ عُمَرُ أَیْضاً لِرَسُولِ اللهِ (صلی الله علیه و آله): أَ مَا نَهَاکَ اللَّهُ عَنْ أَنْ تُصَلِّیَ عَلَی أَحَدٍ مِنْهُمْ مَاتَ أَبَداً أَوْ تَقُومَ عَلَی قَبْرِهِ ذلِکَ بِأَنَّهُمْ کَفَرُوا بِاللهِ وَ بِرَسُولِهِ. وَ مَاتُوا وَ هُمْ کَافِرُونَ؟ فَقَالَ النَّبِیُّ (صلی الله علیه و آله) لِعُمَرَ عِنْدَ ذَلِکَ: مَا رَأَیْتَنَا صَلَّیْنَا لَهُ عَلَی جَنَازَتِهِ وَ لَا قُمْنَا لَهُ عَلَی قَبْرِهِ. ثُمَّ قَالَ: إِنَّ ابْنَهُ رَجُلٌ مِنَ الْمُؤْمِنِینَ وَ کَانَ یَحِقُّ عَلَیْنَا أَدَاءَ حَقِّهِ. فَقَالَ لَهُ عُمَرُ: أَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ سَخَطِ اللَّهِ وَ سَخَطِکَ یَا رَسُولَ اللَّهِ.

امام باقر (علیه السلام)- از حنان‌بن‌سدیر، از پدرش، از امام باقر (علیه السلام) روایت است که؛ مردی از منافقان از دنیا رفت. رسول خدا (صلی الله علیه و آله) به‌دنبال پسرش فرستاد و فرمود: «هرگاه خواستید برای تشییع جنازه بیرون آیید، به اطّلاع من برسانید». هنگامی‌که زمان تشییع جنازه‌اش فرا رسید، به‌دنبال پیامبر (صلی الله علیه و آله) فرستادند. ایشان به‌سوی آنان آمد تا اینکه دست پسرش را در تشییع جنازه گرفت و حرکت کرد. عمر راه را بر او بست و گفت: «ای رسول خدا! مگر پروردگارت تو را از این کار نهی نکرده است که بر جنازه‌ی کسی از آنان نماز بخوانی یا بر سر قبرش حاضر شوی»؟! پیامبر (صلی الله علیه و آله) به وی جوابی نداد. عمر قبل از رسیدن به قبر، باز هم به رسول خدا (صلی الله علیه و آله) گفت: «مگر خدا شما را از نماز گزاردن بر مرده آنان یا حضور بر سر قبرشان نهی نکرده است؟ آن‌ها به خدا و پیامبرش کافر شدند. ( توبه/۵۴ )» و مردند درحالی‌که کافر بودند. ( توبه/۱۲۵ ). آنگاه پیامبر (صلی الله علیه و آله)، به عمر فرمود: «تو ما را درحال نماز بر جنازه‌اش و بر سر قبرش ندیدی». سپس فرمود: «پسرش مردی از مؤمنان است و شایسته بود که حقّش را ادا کنیم». پس عمر گفت: «به خدا پناه می‌برم از خشم خدا و خشم تو، ای رسول خدا».

Imam Baqir (peace be upon him): It is narrated from Hannan ibn Sadir, from his father, from Imam Baqir (peace be upon him) that: A man from the hypocrites died. The Messenger of Allah (peace be upon him and his family) sent to his son and said: "Whenever you wish to come out for the funeral procession, inform me." When the time of his funeral procession arrived, they sent for the Prophet (peace be upon him and his family). He came towards them until he took his son's hand in the funeral procession and set out. Umar blocked his path and said: "O Messenger of Allah! Has not your Lord forbidden you from this — that you should pray over any one of them who dies, or stand at his grave?!" The Prophet (peace be upon him and his family) did not answer him. Before reaching the grave, Umar again said to the Messenger of Allah (peace be upon him and his family): "Has not Allah forbidden you from praying over their dead or being present at their graves? They disbelieved in Allah and His Messenger. (al-Tawba/54) And they died while they were unbelievers. (al-Tawba/125)" Then the Prophet (peace be upon him and his family) said to Umar: "You did not see us praying over his funeral or standing at his grave." Then he said: "His son is a man from among the believers, and it was fitting for us to fulfill his right." Umar then said: "I seek refuge in Allah from the wrath of Allah and your wrath, O Messenger of Allah."

ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ): હન્નાન બિન સદીરથી, તેમના પિતાથી, ઇમામ બાકિર (અલયહિસ્સલામ)થી રિવાયત છે કે; મુનાફિકો પૈકી એક માણસ મરી ગયો. રસૂલુલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)એ તેના પુત્ર પાસે સંદેશ મોકલ્યો અને ફરમાવ્યું: "જ્યારે તમે જનાઝાની તશ્યીઅ માટે નીકળવા ઇચ્છો, ત્યારે મને જાણ કરજો." જ્યારે તેના જનાઝાની તશ્યીઅનો સમય આવ્યો, તેઓએ પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)ને બોલાવવા મોકલ્યું. તેઓ તેમની તરફ આવ્યા ત્યાં સુધી કે જનાઝાની તશ્યીઅમાં તેના પુત્રનો હાથ પકડ્યો અને ચાલ્યા. ઉમરે તેમનો રસ્તો રોક્યો અને કહ્યું: "ઓ રસૂલુલ્લાહ! શું તમારા પરવરદિગારે તમને આ કાર્યથી રોક્યા નથી કે તેમાંથી કોઈના જનાઝા પર નમાઝ પઢો કે તેમની કબર પર હાજર થાઓ?!" પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)એ તેમને કોઈ જવાબ આપ્યો નહીં. કબર પર પહોંચતાં પહેલાં, ઉમરે ફરીથી રસૂલુલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)ને કહ્યું: "શું અલ્લાહે તમને તેમના મુર્દા પર નમાઝ પઢવાથી કે તેમની કબર પર હાજર થવાથી રોક્યા નથી? તેઓ અલ્લાહ અને તેના પયગંબરના કાફિર થયા. (તૌબા/૫૪) અને મર્યા જ્યારે તેઓ કાફિર હતા. (તૌબા/૧૨૫)" ત્યારે પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)એ ઉમરને ફરમાવ્યું: "તમે અમને તેના જનાઝા પર નમાઝ પઢતા અને તેની કબર પર ઊભા જોયા નથી." પછી ફરમાવ્યું: "તેનો પુત્ર મોમિનો પૈકીનો એક માણસ છે અને એ યોગ્ય હતું કે અમે તેનો હક અદા કરીએ." પછી ઉમરે કહ્યું: "હું અલ્લાહની પનાહ માગું છું અલ્લાહના ક્રોધથી અને તમારા ક્રોધથી, ઓ રસૂલુલ્લાહ."