امیرالمؤمنین ( وَ أَقْبَلُوا یَتَطَلَّعُونَ فِیهِ فَقَالَ بَعْضُهُمْ هَؤُلَاءِ ثَلَاثَةٌ وَ رابِعُهُمْ کَلْبُهُمْ وَ قَالَ بَعْضُهُمْ هُمْ خَمْسَةٌ وَ سادِسُهُمْ کَلْبُهُمْ وَ قَالَ بَعْضُهُمْ هُمْ سَبْعَةٌ وَ ثامِنُهُمْ کَلْبُهُمْ وَ حَجَبَهُمُ اللَّهُ بِحِجَابٍ مِنَ الرُّعْبِ فَلَمْ یَکُنْ أَحَدٌ یَقْدَمُ بِالدُّخُولِ عَلَیْهِمْ غَیْرُ صَاحِبِهِمْ وَ إِنَّهُ لَمَّا دَخَلَ عَلَیْهِمْ وَجَدَهُمْ خَائِفِینَ أَنْ یَکُونُوا أَصْحَابَ دَقْیَانُوسَ شَعَرُوا بِهِمْ فَأَخْبَرَهُمْ صَاحِبُهُمْ أَنَّهُمْ کَانُوا نَائِمِینَ هَذَا الزَّمَنَ الطَّوِیلَ وَ أَنَّهُمْ آیَهًٌْ لِلنَّاسِ فَبَکَوْا وَ سَأَلُوا اللَّهَ تَعَالَی أَنْ یُعِیدَهُمْ إِلَی مَضَاجِعِهِمْ نَائِمِینَ کَمَا کَانُوا ثُمَّ قَالَ الْمَلِکُ یَنْبَغِی أَنْ نَبْنِیَ هَاهُنَا مَسْجِداً وَ نَزُورَهُ فَإِنَّ هَؤُلَاءِ قَوْمٌ مُؤْمِنُونَ فَلَهُمْ فِی کُلِّ سَنَهًٍْ نَقْلَتَیْنِ یَنَامُونَ سِتَّهًَْ أَشْهُرٍ عَلَی جُنُوبِهِمُ الْیُمْنَی وَ سِتَّهًَْ أَشْهُرٍ عَلَی جُنُوبِهِمُ الْیُسْرَی وَ الْکَلْبُ مَعَهُمْ قَدْ بَسَطَ ذِرَاعَیْهِ بِفِنَاءِ الْکَهْف الی قوله سَبْعَةٌ وَ ثامِنُهُمْ کَلْبُهُمْ فَقَالَ اللَّهُ لِنَبِیِّهِ (قُلْ لَهُمْ رَبِّی أَعْلَمُ بِعِدَّتِهِمْ ما یَعْلَمُهُمْ إِلَّا قَلِیلٌ ثُمَّ انْقَطَعَ خَبَرُهُمْ فَقَالَ فَلا تُمارِ فِیهِمْ إِلَی قَوْلِهِ إِلَّا أَنْ یَشاءَ اللهُ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ إِنَّمَا حُبِسَ الْوَحْیُ أَرْبَعِینَ صَبَاحاً لِأَنَّهُ قَالَ لِقُرَیْشٍ غَداً أُخْبِرُکُمْ بِجَوَابِ مَسَائِلِکُمْ وَ لَمْ یَسْتَثْنِ فَقَالَ اللَّهُ وَ لا تَقُولَنَّ إِلَی قَوْلِهِ رَشَداً ثُمَّ عَطَفَ عَلَی الْخَبَرِ الْأَوَّلِ الَّذِی حَکَی عَنْهُمْ أَنَّهُمْ یَقُولُونَ ثَلاثَةٌ رابِعُهُمْ کَلْبُهُمْ فَقَالَ وَ لَبِثُوا فِی کَهْفِهِمْ ثَلاثَ مِائَةٍ سِنِینَ وَ ازْدَادُوا تِسْعاً وَ هُوَ حِکَایَهًٌْ عَنْهُمْ وَ لَفْظُهُ خَبَرٌ وَ الدَّلِیلُ عَلَی أَنَّهُ حِکَایَهًٌْ عَنْهُمْ قَوْلُهُ قُلِ اللهُ أَعْلَمُ بِما لَبِثُوا.
امام علی (علیه السلام)- به داخل غار سرک کشیدند تا از آن خبر کسب کنند. یکی گفت: ثَلَاثَةٌ وَ رابِعُهُمْ کَلْبُهُمْ. یکی گفت: خَمْسَةٌ وَ سادِسُهُمْ کَلْبُهُمْ. دیگری گفت: سَبْعَةٌ وَ ثامِنُهُمْ کَلْبُهُمْ. خداوند ترسی بر دل آنان انداخته بود به‌طوری که هیچ‌کس جز یار اصحاب کهف جرأت نکرد بر آنان وارد شود. هنگامی‌که آن مرد داخل غار شد، دید دوستانش از اصحاب دقیانوس در هراس هستند. دوستشان به آنان گفت که آن‌ها در این زمان طولانی در خواب فرو رفته بودند و آن‌ها نشانه و معجزه‌ای برای مردم هستند. پس گریستند و از خدا خواستند که آنان را همچون گذشته به خواب فرو برد. سپس پادشاه گفت: «شایسته است که اینجا مسجدی بنا کنیم که زیارتگاهی برای ما باشد، چون این گروه، مردمی با ایمان هستند». پس آنان در سال، دو نوبت از این‌سو به آن‌سو می‌شدند. شش ماه بر پهلوی راست و شش ماه دیگر بر پهلوی چپ می‌خوابیدند و سگشان، بر آستانه‌ی غار دو دست خود را باز کرده بود وَ یَقُولُونَ سَبْعَةٌ وَ ثَامِنُهُمْ کَلْبُهُمْ آنگاه خدا به پیامبرش (صلی الله علیه و آله) فرمود: به آنان بگو: رَّبِّی أَعْلَمُ بِعِدَّتِهِم مَّا یَعْلَمُهُمْ إِلَّا قَلِیلٌ. در اینجا ماجرای اهل کهف به پایان می‌رسد و خداوند می‌فرماید: فَلَا تُمَارِ فِیهِمْ إِلَّا مِرَاء ظَاهِرًا وَ لَا تَسْتَفْتِ فِیهِم مِّنْهُمْ أَحَدًا * وَ لَا تَقُولَنَّ لِشَیْءٍ إِنِّی فَاعِلٌ ذَلِکَ غَدًا * إِلَّا أَن یَشَاء اللهُ؛ و به این‌گونه، خدا پیامبرش (صلی الله علیه و آله) را آگاه کرد که وحی چهل روز متوقّف گردید، زیرا او به قریشیان گفت: «فردا جواب سؤال هایتان را می‌دهم و اِن‌شاءالله نگفت؛ خداوند فرمود: و هرگز در مورد کاری نگو: «من فردا آن را انجام می‌دهم». مگر اینکه خدا بخواهد! و هرگاه فراموش کردی، [جبران کن] و پروردگارت را به خاطر بیاور و بگو: «امیدوارم که پروردگارم مرا به راهی روشن‌تر از این هدایت کند»! ( کهف/۳۴۳۳ ) آنگاه خداوند، گفته کسی را که گفت: ثَلَاثَةٌ وَ رابِعُهُمْ کَلْبُهُمْ را به خبر اوّل عطف کرده و می‌فرماید: آن‌ها در غارشان سیصدسال درنگ کردند، و نه سال [نیز] بر آن افزودند. ( کهف/۲۵ ) این آیه، نقل قولی است درباره‌ی اصحاب کهف که لفظ آن خبری است و دلیل آن، این آیه است: بگو: «خداوند از مدّت توقّفشان آگاه‌تر است غیب آسمان‌ها و زمین از آن اوست»! ( کهف/۲۶ ).
Imam Ali (peace be upon him): They peered into the cave to gather news of it. One said: ثَلَاثَةٌ وَ رابِعُهُمْ کَلْبُهُمْ [Three, the fourth of them being their dog]. Another said: خَمْسَةٌ وَ سادِسُهُمْ کَلْبُهُمْ [Five, the sixth of them being their dog]. Another said: سَبْعَةٌ وَ ثامِنُهُمْ کَلْبُهُمْ [Seven, and the eighth of them being their dog]. Allah had cast such fear into their hearts that no one except the companion of the People of the Cave dared enter upon them. When that man entered the cave, he saw his friends terrified that the followers of Daqyanus (Decius) had discovered them. Their companion told them that they had lain asleep for this long stretch of time and that they were a sign and a miracle for the people. So they wept and asked Allah to return them to sleep as before. Then the king said: "It is fitting that we build a mosque here that will be a place of visitation for us, for this group are a believing people." So each year they were turned twice from one side to the other: for six months they slept on their right side and for six months on their left, and their dog, at the threshold of the cave, had stretched out its two forelegs. وَ یَقُولُونَ سَبْعَةٌ وَ ثَامِنُهُمْ کَلْبُهُمْ [And they say: Seven, and the eighth of them being their dog]. Then Allah said to His Prophet (peace be upon him and his family): tell them: رَّبِّی أَعْلَمُ بِعِدَّتِهِم مَّا یَعْلَمُهُمْ إِلَّا قَلِیلٌ [My Lord best knows their number; none knows them but a few]. Here the account of the People of the Cave ends, and Allah says: فَلَا تُمَارِ فِیهِمْ إِلَّا مِرَاء ظَاهِرًا وَ لَا تَسْتَفْتِ فِیهِم مِّنْهُمْ أَحَدًا * وَ لَا تَقُولَنَّ لِشَیْءٍ إِنِّی فَاعِلٌ ذَلِکَ غَدًا * إِلَّا أَن یَشَاء اللهُ [Therefore contend not concerning them but with an outward contention, and do not question concerning them any of them. And never say of anything: "Indeed, I shall do that tomorrow" — except (with the saying): if Allah wills]. In this way, Allah informed His Prophet (peace be upon him and his family) that revelation had been withheld for forty days, because he had said to the Quraysh: "Tomorrow I shall answer your questions," and he did not say "insha'Allah". Allah said: and never say of anything: "I shall do that tomorrow," unless Allah wills! And whenever you forget, [make amends] and remember your Lord, and say: "I hope that my Lord will guide me to something closer to the right course than this"! (al-Kahf/23–24). Then Allah joined the statement of the one who said ثَلَاثَةٌ وَ رابِعُهُمْ کَلْبُهُمْ [Three, the fourth of them being their dog] to the earlier account and said: They tarried in their cave for three hundred years, and added nine more. (al-Kahf/25). This verse is a quotation about the People of the Cave whose wording is (framed as) a report, and the proof of that is this verse: Say: "Allah best knows how long they tarried; to Him belongs the unseen of the heavens and the earth"! (al-Kahf/26).
ઇમામ અલી (અલયહિસ્સલામ): તેઓએ ગુફાની અંદર ડોકિયું કર્યું જેથી તેની ખબર મેળવે. એકે કહ્યું: ثَلَاثَةٌ وَ رابِعُهُمْ کَلْبُهُمْ [ત્રણ છે, અને ચોથો તેમનો કૂતરો છે]. બીજાએ કહ્યું: خَمْسَةٌ وَ سادِسُهُمْ کَلْبُهُمْ [પાંચ છે, અને છઠ્ઠો તેમનો કૂતરો છે]. બીજા એકે કહ્યું: سَبْعَةٌ وَ ثامِنُهُمْ کَلْبُهُمْ [સાત છે, અને આઠમો તેમનો કૂતરો છે]. અલ્લાહે તેમના દિલોમાં એવો ડર નાખ્યો હતો કે અસ્હાબે કહફના સાથી સિવાય કોઈની હિંમત ન થઈ કે તેમની પાસે અંદર જાય. જ્યારે તે માણસ ગુફામાં દાખલ થયો, ત્યારે તેણે જોયું કે તેના મિત્રો દકિયાનૂસના અનુયાયીઓથી ડરેલા છે [એ વિચારીને કે તેઓએ તેમને શોધી કાઢ્યા છે]. તેમના સાથીએ તેમને કહ્યું કે તેઓ આટલા લાંબા સમય સુધી ઊંઘમાં હતા અને તેઓ લોકો માટે એક નિશાની અને મોઅજિઝો છે. તેથી તેઓ રડ્યા અને અલ્લાહ પાસે માંગ્યું કે તેમને પહેલાની જેમ ઊંઘમાં પરત મોકલી દે. પછી બાદશાહે કહ્યું: "યોગ્ય છે કે અમે અહીં એક મસ્જિદ બાંધીએ જે અમારા માટે ઝિયારતગાહ બને, કારણ કે આ સમૂહ ઈમાનવાળા લોકો છે." તેથી તેઓ વર્ષમાં બે વાર એક બાજુથી બીજી બાજુ ફેરવવામાં આવતા હતા. છ મહિના જમણી બાજુ પર અને છ મહિના ડાબી બાજુ પર સૂતા હતા, અને તેમનો કૂતરો ગુફાના ઉંબરા પર તેના બે હાથ પસારીને પડ્યો હતો. وَ یَقُولُونَ سَبْعَةٌ وَ ثَامِنُهُمْ کَلْبُهُمْ [અને તેઓ કહે છે: સાત છે, અને આઠમો તેમનો કૂતરો છે]. પછી અલ્લાહે પોતાના પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)ને ફરમાવ્યું: તેમને કહો: رَّبِّی أَعْلَمُ بِعِدَّتِهِم مَّا یَعْلَمُهُمْ إِلَّا قَلِیلٌ [મારો પરવરદિગાર તેમની સંખ્યા વિશે વધુ જાણનાર છે; થોડા સિવાય કોઈ તેમને જાણતું નથી]. અહીં અસ્હાબે કહફની ઘટના પૂરી થાય છે, અને અલ્લાહ ફરમાવે છે: فَلَا تُمَارِ فِیهِمْ إِلَّا مِرَاء ظَاهِرًا وَ لَا تَسْتَفْتِ فِیهِم مِّنْهُمْ أَحَدًا * وَ لَا تَقُولَنَّ لِشَیْءٍ إِنِّی فَاعِلٌ ذَلِکَ غَدًا * إِلَّا أَن یَشَاء اللهُ [તેથી તેમના વિશે વિવાદ ન કરો સિવાય એક સ્પષ્ટ વિવાદથી, અને તેમના વિશે તેમનામાંથી કોઈને પ્રશ્ન ન કરો. અને કોઈ પણ વસ્તુ વિશે ક્યારેય એમ ન કહો: "હું આ કાલે કરીશ" — સિવાય કે અલ્લાહ ઈચ્છે]. અને આ રીતે, અલ્લાહે પોતાના પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)ને જાણ કરી કે વહી ચાળીસ દિવસ સુધી અટકી ગઈ, કારણ કે તેમણે કુરૈશને કહ્યું હતું: "કાલે હું તમારા સવાલોના જવાબ આપીશ," અને "ઇન્શાઅલ્લાહ" ન કહ્યું; અલ્લાહે ફરમાવ્યું: અને કોઈ કામ વિશે ક્યારેય એમ ન કહો: "હું કાલે તે કરીશ." સિવાય કે અલ્લાહ ઈચ્છે! અને જ્યારે તમે ભૂલી જાઓ, [ભરપાઈ કરો અને] પોતાના પરવરદિગારને યાદ કરો અને કહો: "મને આશા છે કે મારો પરવરદિગાર મને આનાથી વધુ સ્પષ્ટ માર્ગ તરફ હિદાયત આપશે"! (કહફ/23-24). પછી અલ્લાહે તે વ્યક્તિની વાત જેણે કહ્યું ثَلَاثَةٌ وَ رابِعُهُمْ کَلْبُهُمْ [ત્રણ છે, અને ચોથો તેમનો કૂતરો છે] તેને પહેલી ખબર સાથે જોડી અને ફરમાવે છે: તેઓ પોતાની ગુફામાં ત્રણસો વર્ષ રહ્યા, અને નવ વર્ષ [પણ] તેમાં ઉમેર્યા. (કહફ/25). આ આયત અસ્હાબે કહફ વિશે એક નકલ છે જેનો શબ્દ ખબરના રૂપમાં છે, અને તેનો પુરાવો આ આયત છે: કહો: "અલ્લાહ તેમના રોકાણની મુદ્દત વિશે વધુ જાણનાર છે; આકાશો અને ધરતીનું ગૈબ તેને જ છે"! (કહફ/26).