سورة النمل

Verse 20 of 93

27:20

وَ تَفَقَّدَ الطَّیْرَ فَقالَ ما لِيَ لا أَرَى الْهُدْهُدَ أَمْ کانَ مِنَ الْغائِبِین

[سلیمان] جویاى حال پرندگان شد و گفت: «چرا هُدهُد را نمى‌بینم، آیا او از غایبان است»؟!

And he reviewed the birds, then said: How is it I see not the hoopoe or is it that he is of the absentees?

અને તેણે (સુલયમાને) પરીંદાઓની તપાસ કરીને કહ્યુ કેમ હુદહુદને જોતો નથી, શું તે ગાયબ થઇ ગયો છે?

الکاظم (علیه السلام) Imam Kazim (peace be upon him) ઇમામ કાઝિમ (અલયહિસ્સલામ)

عَن إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ أَبِی‌الْحَسَنِ‌الْأَوَّلِ (علیه السلام) قَالَ قُلْتُ لَهُ جُعِلْتُ فِدَاکَ أَخْبِرْنِی عَنِ النَّبِیِّ (صلی الله علیه و آله) وَرِثَ النَّبِیِّینَ کُلَّهُمْ قَالَ نَعَمْ قُلْتُ مِنْ لَدُنْ آدَمَ (علیه السلام) حَتَّی انْتَهَی إِلَی نَفْسِهِ قَالَ مَا بَعَثَ اللَّهُ نَبِیّاً إِلَّا وَ مُحَمَّدٌ (صلی الله علیه و آله) أَعْلَمُ مِنْهُ قَالَ قُلْتُ إِنَّ عِیسَی ابْنَ مَرْیَمَ (علیه السلام) کَانَ یُحْیِی الْمَوْتَی بِإِذْنِ اللَّهِ قَالَ صَدَقْتَ وَ سلیمان‌بن‌داود (علیه السلام) کَانَ یَفْهَمُ مَنْطِقَ الطَّیْرِ وَ کَانَ رَسُولُ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله) یَقْدِرُ عَلَی هَذِهِ الْمَنَازِلِ قَالَ فَقَالَ إِنَّ سلیمان‌بن‌داود (علیه السلام) قَالَ لِلْهُدْهُدِ حِینَ فَقَدَهُ وَ شَکَّ فِی أَمْرِهِ فَقالَ ما لِیَ لاأَرَی الْهُدْهُدَ أَمْ کانَ مِنَ الْغائِبِینَ حِینَ فَقَدَهُ فَغَضِبَ عَلَیْهِ فَقَالَ لَأُعَذِّبَنَّهُ عَذاباً شَدِیداً أَوْ لَأَذْبَحَنَّهُ أَوْ لَیَأْتِیَنِّی بِسُلْطانٍ مُبِینٍ وَ إِنَّمَا غَضِبَ لِأَنَّهُ کَانَ یَدُلُّهُ عَلَی الْمَاءِ فَهَذَا وَ هُوَ طَائِرٌ قَدْ أُعْطِیَ مَا لَمْ یُعْطَ سُلَیْمَانُ (علیه السلام) وَ قَدْ کَانَتِ الرِّیحُ وَ النَّمْلُ وَ الْإِنْسُ وَ الْجِنُّ وَ الشَّیَاطِینُ وَ الْمَرَدَهًُْ لَهُ طَائِعِینَ وَ لَمْ یَکُنْ یَعْرِفُ الْمَاءَ تَحْتَ الْهَوَاءِ وَ کَانَ الطَّیْرُ یَعْرِفُهُ وَ إِنَّ اللَّهَ یَقُولُ فِی کِتَابِهِ وَ لَوْ أَنَّ قُرْآناً سُیِّرَتْ بِهِ الْجِبالُ أَوْ قُطِّعَتْ بِهِ الْأَرْضُ أَوْ کُلِّمَ بِهِ الْمَوْتی وَ قَدْ وَرِثْنَا نَحْنُ هَذَا الْقُرْآنَ الَّذِی فِیهِ مَا تُسَیَّرُ بِهِ الْجِبَالُ وَ تُقَطَّعُ بِهِ الْبُلْدَانُ وَ تُحْیَا بِهِ الْمَوْتَی وَ نَحْنُ نَعْرِفُ الْمَاءَ تَحْتَ الْهَوَاءِ وَ إِنَّ فِی کِتَابِ اللَّهِ لآَیَاتٍ مَا یُرَادُ بِهَا أَمْرٌ إِلَّا أَنْ یَأْذَنَ اللَّهُ بِهِ مَعَ مَا قَدْ یَأْذَنُ اللَّهُ مِمَّا کَتَبَهُ الْمَاضُونَ جَعَلَهُ اللَّهُ لَنَا فِی أُمِّ الْکِتَابِ إِنَّ اللَّهَ یَقُولُ وَ ما مِنْ غائِبَةٍ فِی السَّماءِ وَ الْأَرْضِ إِلَّا فِی کِتابٍ مُبِینٍ ثُمَّ قَالَ ثُمَّ أَوْرَثْنَا الْکِتابَ الَّذِینَ اصْطَفَیْنا مِنْ عِبادِنا فَنَحْنُ الَّذِینَ اصْطَفَانَا اللَّهُ عَزَّوَجَلَّ وَ أَوْرَثَنَا هَذَا الَّذِی فِیهِ تِبْیَانُ کُلِّ شَیْءٍ.

امام کاظم (علیه السلام)- ابراهیم، از پدرش، نقل می‌کند: خدمت امام کاظم (علیه السلام) عرض کردم: «فدایت شوم! مرا از پیامبر (صلی الله علیه و آله) خبر دهید که آیا وارث همه‌ی پیامبران بود»؟ فرمود: «بلی»! عرض کردم: «از آدم (علیه السلام) تا خودشان»؟ فرمود: «خداوند پیامبری را مبعوث نکرده است، مگر اینکه محمّد (صلی الله علیه و آله) از او اعلم باشد». عرض کردم: «عیسی‌بن‌مریم (علیه السلام) به اذن خدا، مردگان را زنده می‌کرد». فرمود: «راست گفتی! و سلیمان‌بن‌داوود (علیه السلام) سخن پرندگان را می‌فهمید و رسول خدا (صلی الله علیه و آله) بر همه‌ی این کارها توانا بود». سپس ادامه داده و فرمود: «سلیمان‌بن‌داوود (علیه السلام) آنگاه که هدهد را نیافت و در کار او به تردید افتاد، گفت: «مَا لِیَ لَا أَرَی الهُدْهُدَ أَمْ کَانَ مِنَ الْغَائِبِینَ» و بر وی خشم گرفته و گفت: «قطعاً او را کیفر شدیدی خواهم داد، یا او را ذبح می‌کنم. ( نمل/۲۱ )». و علّت خشم سلیمان (علیه السلام) آن بود که هدهد او را از مکان‌هایی که آب داشت آگاه می‌نمود و این درحالی است که هدهد فقط یک پرنده بود، امّا قدرتی به او داده شده بود که آن قدرت به سلیمان (علیه السلام) داده نشده بود. باد و مورچگان و جنّ و انس و شیاطین و دیوها به فرمان او بودند، امّا نمی‌توانست آب را همچون پرنده بیابد و خداوند در کتاب خود می‌فرماید: اگر به‌وسیله‌ی قرآن، کوه‌ها به حرکت درآیند یا زمین‌ها قطعه‌قطعه شوند، یا به‌وسیله‌ی آن با مردگان سخن گفته شود. ( رعد/۳۱ ). و این درحالی است که ما این قرآن که کوه‌ها بدان روان گشته یا زمین بدان قطعه‌قطعه گردیده و مرده، زنده شده است، به ارث برده ایم. می‌دانیم در زیر آسمان آب کجاست. در کتاب خدا آیات بسیاری است که نشان‌دهنده و بیانگر اموری هستند که جز به اذن خدا تحقّق نمی‌یابند و آنچه گذشتگان درباره‌ی برخی از این آیات نوشته‌اند نیز به اذن خدا واقع شده و همه‌ی آن‌ها را خداوند برای ما در اُمّ الکتاب قرار داده است. خداوند می‌فرماید: و هیچ موجود پنهانی در آسمان و زمین نیست مگر اینکه در کتاب مبین [در لوح محفوظ و علم بی‌پایان پروردگار] ثبت است!. ( نمل/۷۵ ). سپس فرمود: سپس این کتاب (آسمانی) را به گروهی از بندگان برگزیده‌ی خود به میراث دادیم. ( فاطر/۳۲ )». این برگزیدگان که خداوند عزّوجلّ می‌فرماید: وَ أَوْرَثَنَا هَذَا الَّذِی فِیهِ تِبْیَانُ کُلِّ شَیْءٍ؛ ما هستیم و این کتاب را که روشنگری هرچیزی در آن است، میراث ما قرار داده است».

Imam Kazim (peace be upon him): Ibrahim narrates from his father: I said in the presence of Imam Kazim (peace be upon him): "May I be your ransom! Inform me about the Prophet (peace be upon him and his family) — was he the heir of all the prophets?" He said: "Yes!" I said: "From Adam (peace be upon him) up to himself?" He said: "Allah has not raised up any prophet except that Muhammad (peace be upon him and his family) was more knowledgeable than him." I said: "Isa ibn Maryam (peace be upon him), by Allah's leave, used to bring the dead to life." He said: "You have spoken truly! And Sulayman ibn Dawud (peace be upon him) used to understand the speech of the birds, and the Messenger of Allah (peace be upon him and his family) was capable of all these things." Then he continued and said: "Sulayman ibn Dawud (peace be upon him), when he could not find the hoopoe and fell into doubt about its affair, said: مَا لِیَ لَا أَرَی الهُدْهُدَ أَمْ کَانَ مِنَ الْغَائِبِینَ [How is it I see not the hoopoe or is it that he is of the absentees?] and he became angry with it and said: 'I shall surely punish him with a severe punishment, or I shall slaughter him.' (An-Naml/21). The cause of Sulayman's (peace be upon him) anger was that the hoopoe used to inform him of the places where there was water; and this while the hoopoe was merely a bird, yet a power had been given to it which had not been given to Sulayman (peace be upon him). The wind, the ants, the jinn, mankind, the satans and the demons were at his command, but he could not find water as the bird could. And Allah says in His book: وَ لَوْ أَنَّ قُرْآناً سُیِّرَتْ بِهِ الْجِبالُ أَوْ قُطِّعَتْ بِهِ الْأَرْضُ أَوْ کُلِّمَ بِهِ الْمَوْتی [And if by means of a Qur'an the mountains were set in motion, or the earth were cut asunder, or the dead were spoken to] (Ar-Ra'd/31). And this while we have inherited this Qur'an by which mountains are set in motion, or the earth is cut apart, or the dead are brought to life. We know where water lies beneath the sky. In the book of Allah there are many verses which indicate and expound matters that are not realised except by Allah's leave; and what the ancients wrote regarding some of these verses was also realised by Allah's leave, and Allah has placed all of them for us in Ummul Kitab. Allah says: وَ ما مِنْ غائِبَةٍ فِی السَّماءِ وَ الْأَرْضِ إِلَّا فِی کِتابٍ مُبِینٍ [And there is nothing hidden in the heaven and the earth but it is in a clear book — in the Preserved Tablet and the boundless knowledge of the Lord]! (An-Naml/75). Then he said: 'Then We gave the book (heavenly) as an inheritance to a group of Our chosen servants.' (Fatir/32)." These chosen ones about whom Allah the Mighty and Majestic says: وَ أَوْرَثَنَا هَذَا الَّذِی فِیهِ تِبْیَانُ کُلِّ شَیْءٍ [And He gave us as an inheritance that in which is an exposition of everything] — are we, and He has made this book, in which is the explanation of everything, our inheritance."

ઇમામ કાઝિમ (અલયહિસ્સલામ): ઇબ્રાહીમ, પોતાના પિતાથી નકલ કરે છે: મેં ઇમામ કાઝિમ (અલયહિસ્સલામ)ની ખિદમતમાં અરજ કરી: "હું આપ પર કુરબાન થાઉં! મને પયગંબર (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) વિશે જણાવો કે શું તેઓ બધા પયગંબરોના વારસ હતા?" આપે ફરમાવ્યું: "હા!" મેં અરજ કરી: "આદમ (અલયહિસ્સલામ)થી પોતાના સુધી?" આપે ફરમાવ્યું: "અલ્લાહે કોઈ પયગંબરને મબઅૂસ કર્યા નથી, સિવાય કે મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) તેમનાથી વધુ જ્ઞાની હોય." મેં અરજ કરી: "ઈસા બિન મરિયમ (અલયહિસ્સલામ) અલ્લાહની ઇજાઝતથી મુર્દાઓને જીવતા કરતા હતા." આપે ફરમાવ્યું: "તમે સાચું કહ્યું! અને સુલયમાન બિન દાઉદ (અલયહિસ્સલામ) પક્ષીઓની વાતચીત સમજતા હતા અને રસૂલુલ્લાહ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) આ બધા કામો પર સક્ષમ હતા." પછી આગળ કહેતાં ફરમાવ્યું: "સુલયમાન બિન દાઉદ (અલયહિસ્સલામ), જ્યારે હુદહુદને ન મળ્યા અને તેના મામલામાં શંકામાં પડ્યા, ત્યારે કહ્યું: مَا لِیَ لَا أَرَی الهُدْهُدَ أَمْ کَانَ مِنَ الْغَائِبِینَ [મને શું થયું છે કે હું હુદહુદને જોતો નથી, અથવા શું તે ગેરહાજરોમાંથી છે?] અને તેના પર ગુસ્સે થયા અને કહ્યું: 'ખરેખર હું તેને સખત સજા આપીશ, અથવા તેને ઝબહ કરીશ.' (નમ્લ/૨૧). અને સુલયમાન (અલયહિસ્સલામ)ના ગુસ્સાનું કારણ એ હતું કે હુદહુદ તેમને એવી જગ્યાઓ વિશે ખબર આપતો હતો કે જ્યાં પાણી હોય, અને આ એ સ્થિતિમાં કે હુદહુદ માત્ર એક પક્ષી હતું, પરંતુ તેને એવી શક્તિ આપવામાં આવી હતી જે સુલયમાન (અલયહિસ્સલામ)ને આપવામાં આવી ન હતી. પવન, કીડીઓ, જિન્ન, માણસો, શયતાનો અને દેવો તેમના હુકમ હેઠળ હતા, પરંતુ તેઓ પક્ષીની જેમ પાણી શોધી શકતા ન હતા, અને અલ્લાહ પોતાના કિતાબમાં ફરમાવે છે: وَ لَوْ أَنَّ قُرْآناً سُیِّرَتْ بِهِ الْجِبالُ أَوْ قُطِّعَتْ بِهِ الْأَرْضُ أَوْ کُلِّمَ بِهِ الْمَوْتی [જો કુરઆન દ્વારા પર્વતો ચલાવવામાં આવે, અથવા જમીનો ટુકડે ટુકડા થાય, અથવા તેના દ્વારા મુર્દાઓ સાથે વાત કરવામાં આવે] (રઅદ/૩૧). અને આ એ સ્થિતિમાં કે અમે આ કુરઆન, જેના દ્વારા પર્વતો ચલાયા, અથવા જમીન ટુકડે ટુકડા થઈ, અને મુર્દા જીવતા થયા, વારસામાં મેળવ્યું છે. અમે જાણીએ છીએ કે આકાશ નીચે પાણી ક્યાં છે. અલ્લાહની કિતાબમાં ઘણી આયતો છે જે એવી બાબતોને દર્શાવે છે અને બયાન કરે છે જે અલ્લાહની ઇજાઝત વગર પૂરી થતી નથી, અને પૂર્વજોએ આ આયતોના કેટલાક વિશે જે લખ્યું છે તે પણ અલ્લાહની ઇજાઝતથી થયું છે, અને તે બધાને અલ્લાહે અમારા માટે ઉમ્મુલ કિતાબમાં મૂક્યા છે. અલ્લાહ ફરમાવે છે: وَ ما مِنْ غائِبَةٍ فِی السَّماءِ وَ الْأَرْضِ إِلَّا فِی کِتابٍ مُبِینٍ [આકાશ અને જમીનમાં કોઈ છુપી વસ્તુ નથી સિવાય કે તે કિતાબે મુબીનમાં [લોહે મહફૂઝ અને પરવરદિગારના અસીમ જ્ઞાનમાં] નોંધાયેલી છે]! (નમ્લ/૭૫). પછી ફરમાવ્યું: 'પછી અમે આ (આસમાની) કિતાબને પોતાના પસંદ કરેલા બંદાઓના એક જૂથને વારસામાં આપી.' (ફાતિર/૩૨)." આ પસંદ કરાયેલા લોકો કે જેમના વિશે અલ્લાહ અઝ્ઝ વ જલ્લ ફરમાવે છે: وَ أَوْرَثَنَا هَذَا الَّذِی فِیهِ تِبْیَانُ کُلِّ شَیْءٍ [અને તેમણે અમને તે વારસામાં આપ્યું જેમાં દરેક વસ્તુનું બયાન છે] — અમે છીએ, અને આ કિતાબને, જેમાં દરેક વસ્તુની સ્પષ્ટતા છે, અમારો વારસો બનાવ્યો છે."

علی‌بن‌إبراهیم (رحمة الله علیه) Ali ibn Ibrahim (may Allah have mercy on him) અલી બિન ઇબ્રાહીમ (રહમતુલ્લાહે અલયહે)

کَانَ سُلَیْمَانُ (علیه السلام) إِذَا قَعَدَ عَلَی کُرْسِیِّهِ جَاءَتْ جَمِیعُ الطَّیْرِ الَّتِی سَخَّرَهَا اللَّهُ لِسُلَیْمَانَ (علیه السلام) فَتُظِلُّ الْکُرْسِیَّ وَ الْبِسَاطَ بِجَمِیعِ مَنْ عَلَیْهِ مِنَ الشَّمْسِ فَغَابَ عَنْهُ الْهُدْهُدُ مِنْ بَیْنِ الطَّیْرِ فَوَقَعَتِ الشَّمْسُ مِنْ مَوْضِعِهِ فِی حِجْرِ سُلَیْمَانَ (علیه السلام) فَرَفَعَ رَأْسَهُ وَ قَالَ کَمَا حَکَی اللَّهُ ما لِیَ لا أَرَی الْهُدْهُدَ إِلَی قَوْلِهِ بِسُلْطانٍ مُبِینٍ أَیْ بِحُجَّهًٍْ قَوِیَّهًٍْ فَلَمْ یَمْکُثْ إِلَّا قَلِیلًا إِذْ جَاءَ الْهُدْهُدُ فَقَالَ لَهُ سُلَیْمَانُ (علیه السلام) أَیْنَ کُنْتَ قَالَ أَحَطْتُ بِما لَمْ تُحِطْ بِهِ وَ جِئْتُکَ مِنْ سَبَإٍ بِنَبَإٍ یَقِینٍ أَیْ بِخَبَرٍ صَحِیحٍ إِنِّی وَجَدْتُ امْرَأَةً تَمْلِکُهُمْ وَ أُوتِیَتْ مِنْ کُلِّ شَیْءٍ وَ هَذَا مِمَّا لَفْظُهُ عَامٌّ وَ مَعْنَاهُ خَاصٌّ لِأَنَّهَا لَمْ تُؤْتَ أَشْیَاءَ کَثِیرَهًًْ مِنْهَا الذَّکَرُ وَ اللِّحْیَهًُْ ثُمَّ قَالَ وَجَدْتُها وَ قَوْمَها یَسْجُدُونَ لِلشَّمْسِ مِنْ دُونِ اللهِ إِلَی قَوْلِهِ فَهُمْ لا یَهْتَدُونَ ثُمَّ قَالَ الْهُدْهُدُ أَلَّا یَسْجُدُوا لِلهِ الَّذِی یُخْرِجُ الْخَبْءَ فِی السَّماواتِ أَیِ الْمَطَرَ وَ فِی الْأَرْضِ النَّبَاتَ ثُمَّ قَالَ سُلَیْمَانُ سَنَنْظُرُ أَ صَدَقْتَ أَمْ کُنْتَ مِنَ الْکاذِبِینَ إِلَی قَوْلِهِ ما ذا یَرْجِعُونَ فَقَالَ الْهُدْهُدُ إِنَّهَا فِی عَرْشٍ عَظِیمٍ أَیْ سَرِیرٍ فَقَالَ سُلَیْمَانُ أَلْقِ الْکِتَابَ عَلَی قُبَّتِهَا فَجَاءَ الْهُدْهُدُ فَأَلْقَی الْکِتَابَ فِی حِجْرِهَا فَارْتَاعَتْ مِنْ ذَلِکَ وَ جَمَعَتْ جُنُودَهَا وَ قَالَتْ لَهُمْ کَمَا حَکَی اللَّهُ یا أَیُّهَا الْمَلَأُ إِنِّی أُلْقِیَ إِلَیَّ کِتابٌ کَرِیم أَیْ مَخْتُومٌ إِنَّهُ مِنْ سُلَیْمانَ وَ إِنَّهُ بِسْمِ اللهِ الرَّحْمنِ الرَّحِیمِ أَلَّا تَعْلُوا عَلَیَّ وَ أْتُونِی مُسْلِمِینَ أَیْ لَا تَتَکَبَّرُوا عَلَیَ ثُمَ قَالَتْ یا أَیُّهَا الْمَلَأُ أَفْتُونِی فِی أَمْرِی ما کُنْتُ قاطِعَةً أَمْراً حَتَّی تَشْهَدُونِ قالُوا لَهَا کَمَا حَکَی اللَّهُ نَحْنُ أُولُوا قُوَّةٍ وَ أُولُوا بَأْسٍ شَدِیدٍ وَ الْأَمْرُ إِلَیْکِ فَانْظُرِی ما ذا تَأْمُرِینَ فَقَالَتْ لَهُمْ إِنَّ الْمُلُوکَ إِذا دَخَلُوا قَرْیَةً أَفْسَدُوها وَ جَعَلُوا أَعِزَّةَ أَهْلِها أَذِلَّةً فَقَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ وَ کَذلِکَ یَفْعَلُونَ ثُمَّ قَالَتْ إِنْ کَانَ هَذَا نَبِیّاً مِنْ عِنْدِ اللَّهِ کَمَا یَدَّعِی فَلَا طَاقَهًَْ لَنَا بِهِ فَإِنَّ اللَّهَ لَا یُغْلَبُ وَ لَکِنْ سَأَبْعَثُ إِلَیْهِ بِهَدِیَّهًٍْ فَإِنْ کَانَ مَلِکاً یَمِیلُ إِلَی الدُّنْیَا قَبِلَهَا وَ عَلِمْتُ أَنَّهُ لَا یَقْدِرُ عَلَیْنَا فَبَعَثَتْ إِلَیْهِ حُقّاً فِیهِ جَوْهَرَهًٌْ عَظِیمَهًٌْ وَ قَالَتْ لِلرَّسُولِ قُلْ لَهُ یَثْقُبُ هَذِهِ الْجَوْهَرَهًَْ بِلَا حَدِیدٍ وَ لَا نَارٍ فَأَتَاهُ الرَّسُولُ بِذَلِکَ فَأَمَرَ سُلَیْمَانُ (علیه السلام) بَعْضَ جُنُودِهِ مِنَ الدِّیدَانِ فَأَخَذَ خَیْطاً فِی فَمِهِ ثُمَّ ثَقَبَهَا وَ أَخْرَجَ الْخَیْطَ مِنَ الْجَانِبِ الْآخَرِ وَ قَالَ سُلَیْمَانُ لِرَسُولِهَا فَما آتانِیَ اللهُ خَیْرٌ مِمَّا آتاکُمْ بَلْ أَنْتُمْ بِهَدِیَّتِکُمْ تَفْرَحُونَ ارْجِعْ إِلَیْهِمْ فَلَنَأْتِیَنَّهُمْ بِجُنُودٍ لا قِبَلَ لَهُمْ بِها أَیْ لَا طَاقَهًَْ وَ لَنُخْرِجَنَّهُمْ مِنْها أَذِلَّةً وَ هُمْ صاغِرُونَ فَرَجَعَ إِلَیْهَا الرَّسُولُ فَأَخْبَرَهَا بِذَلِکَ وَ بِقُوَّهًِْ سُلَیْمَانَ فَعَلِمَتْ أَنَّهُ لَا مَحِیصَ لَهَا فَارْتَحَلَتْ وَ خَرَجَتْ نَحْوَ سُلَیْمَانَ (علیه السلام) فَلَمَّا أَخْبَرَ اللَّهُ سُلَیْمَانَ (علیه السلام) بِإِقْبَالِهَا نَحْوَهُ قَالَ لِلْجِنِّ وَ الشَّیَاطِینِ أَیُّکُمْ یَأْتِینِی بِعَرْشِها قَبْلَ أَنْ یَأْتُونِی مُسْلِمِینَ قالَ عِفْرِیتٌ مِنَ عَفَارِیتِ الْجِنِّ أَنَا آتِیکَ بِهِ قَبْلَ أَنْ تَقُومَ مِنْ مَقامِکَ وَ إِنِّی عَلَیْهِ لَقَوِیٌّ أَمِینٌ قَالَ سُلَیْمَانُ (علیه السلام) أُرِیدُ أَسْرَعَ مِنْ ذَلِکَ فَقَالَ آصَفُ بْنُ بَرْخِیَا أَنَا آتِیکَ بِهِ قَبْلَ أَنْ یَرْتَدَّ إِلَیْکَ طَرْفُکَ فَدَعَا اللَّهَ بِاسْمِهِ الْأَعْظَمِ فَخَرَجَ السَّرِیرُ مِنْ تَحْتِ کُرْسِیِّ سُلَیْمَانَ بْنِ دَاوُدَ (علیه السلام) فَقَالَ سُلَیْمَانُ (علیه السلام) نَکِّرُوا لَها عَرْشَها أَیْ غَیِّرُوهُ نَنْظُرْ أَ تَهْتَدِی أَمْ تَکُونُ مِنَ الَّذِینَ لا یَهْتَدُونَ فَلَمَّا جاءَتْ قِیلَ أَ هکَذا عَرْشُکِ قالَتْ کَأَنَّهُ هُوَ وَ کَانَ سُلَیْمَانُ (علیه السلام) قَدْ أَمَرَ أَنْ یُتَّخَذَ لَهَا بَیْتٌ مِنْ قَوَارِیرَ وَ وَضَعَهُ عَلَی الْمَاءِ ثُمَ قِیلَ لَهَا ادْخُلِی الصَّرْحَ فَظَنَّتْ أَنَّهُ مَاءٌ فَرَفَعَتْ ثَوْبَهَا وَ أَبْدَتْ سَاقَیْهَا فَإِذَا عَلَیْهَا شَعْرٌ کَثِیرٌ فَقِیلَ لَهَا إِنَّهُ صَرْحٌ مُمَرَّدٌ مِنْ قَوارِیرَ قالَتْ رَبِّ إِنِّی ظَلَمْتُ نَفْسِی وَ أَسْلَمْتُ مَعَ سُلَیْمانَ لِلهِ رَبِّ الْعالَمِین فَتَزَوَّجَهَا سُلَیْمَانُ وَ هِیَ بِلْقِیسُ بِنْتُ الشَّرْحِ الْجُبَیْرِیَّهًُْ وَ قَالَ سُلَیْمَانُ (علیه السلام) لِلشَّیَاطِینِ اتَّخِذُوا لَهَا شَیْئاً یُذْهِبُ هَذَا الشَّعْرَ عَنْهَا فَعَمِلُوا الْحَمَّامَاتِ وَ طَبَخُوا النُّورَهًَْ فَالْحَمَّامَاتُ وَ النُّورَهًُْ مِمَّا اتَّخَذَتْهُ الشَّیَاطِینُ لِبِلْقِیسَ وَ کَذَا الْأَرْحِیَهًُْ الَّتِی تَدُورُ عَلَی الْمَاء.

علیّ‌بن‌ابراهیم (رحمة الله علیه)- روزی سلیمان (علیه السلام) بر تخت خود نشست و جمیع پرندگان در پیشگاه او حاضر شدند و به سر او سایه افکندند، امّا هدهد غایب بود و آفتاب از موضعی که همیشه هدهد در آنجا بود بر صورت سلیمان (علیه السلام) تابید، سلیمان (علیه السلام) سر خود را بالا گرفت و متوجّه عدم حضور او گشت و گفت: ما لِیَ لا أَرَی الهُدْهُدَ أَمْ کانَ مِنَ الْغائِبین* لَأُعَذِّبَنَّهُ عَذاباً شَدیداً أَوْ لَأَذْبَحَنَّهُ أَوْ لَیَأْتِیَنِّی بِسُلْطانٍ مُبین». مدّت کوتاهی نگذشت که هدهد حاضر شد؛ من بر چیزی آگاهی یافتم که تو بر آن آگاهی نیافتی من از سرزمین «سبا» یک خبر قطعی برای تو آورده‌ام!. ( نمل/۲۲ )». او گفت: «من زنی را دیدم که بر آنان حکومت می‌کند، و همه چیز در اختیار دارد. ( نمل/۲۳ )». سلیمان (علیه السلام) به هدهد مأموریت داد نامه‌ای به‌سوی بلقیس برده و او را به دین حق و پیروی از سلیمان (علیه السلام) دعوت کند، [سلیمان] گفت: «ما تحقیق می‌کنیم ببینیم راست گفتی یا از دروغگویان هستی؟ این نامه‌ی مرا ببر و بر آنان بیفکن سپس برگرد [و در گوشه‌ای توقّف کن] ببین آن‌ها چه عکس العملی نشان می‌دهند!. ( نمل/۲۷۲۸ )». هدهد نامه را به نزد ملکه‌ی سبأ برد و آن را در دامان او انداخت، او با دیدن نامه، بزرگان قوم خود را جمع کرد تا با آن‌ها مشورت کند و [ملکه سبا] گفت: «ای اشراف! نامه پرارزشی به‌سوی من افکنده شده!. ( نمل/۲۹ )». این نامه مختوم از جانب سلیمان (علیه السلام) است: بِسْمِ اللهِ الرَّحْمنِ الرَّحِیمِ أَلَّا تَعْلُوا عَلَیَّ وَ أْتُونِی مُسْلِمِینَ؛ یعنی در مقابل من تکبّر و غرور نورزید، سپس ملکه گفت: «ای اشراف (و ای بزرگان)! نظر خود را در این امر مهمّ به من بازگو کنید، که من هیچ کار مهمّی را بدون حضور (و مشورت) شما انجام نداده‌ام! ( نمل/۳۲ ) آنان نیز آن گونه که خداوند متعال حکایت می کند گفتند: «ما دارای نیروی کافی و قدرت جنگی فراوان هستیم، ولی تصمیم نهایی با توست ببین چه دستور می‌دهی»!. گفت: «پادشاهان هنگامی‌که وارد منطقه آبادی شوند آن را به فساد و تباهی می‌کشند». ( نمل/۳۴۳۳ )». پس خداوند متعال فرمود: و این گونه رفتار می کنند. سپس ملکه گفت: اگر این شخص آن گونه که ادعا می‌کند پیامبری از جانب خدا باشد، توان و نیرویی در مقابل او نخواهیم داشت، چرا که خداوند مغلوب نمی شود، ولی من هدیه ای به سوی او می فرستم، اگر پادشاه باشد و به دنیا تمایل داشته باشد آن را می پذیرد و اطمینان می بم که بر ما غلبه نمی کند، پس بلوری به سوی سلیمان فرستاد که مروارید بزرگی در آن قرار داشت، و به فرستاده اش گفت: «به او بگو: این مروارید بدون استفاده از آهن و آتش سوراخ می شود»، آن گاه فرستاده ملکه نزد سلیمان آمد و هدیه را برایش آورد، پس سلیمان (علیه السلام) به یکی از سربازانش که از گروه کرمها بود دستور داد که نخی را به دهان بگیرد و مروارید را سوراخ کند و نخ را از سوی دیگر بیرون آورد، و کرم چنان کرد، آن گاه سلیمان به فرستاده ملکه گفت: آنچه خدا به من داده، بهتر است از آنچه به شما داده است بلکه شما هستید که به هدیه‌هایتان خوشحال می‌شوید! به‌سوی آنان بازگرد [و اعلام کن] با لشکریانی به سراغ آنان می‌آییم که قدرت مقابله با آن را نداشته باشند. ( نمل/۳۷۳۶ )». فرستاده به سوی ملکه بازگشت و او را از این ماجرا و قدرت سلیمان آگاه کرد، ملکه فهمید که چاره ای ندارد، پس بار سفر برگرفت و به سوی سلیمان رفت، هنگامی که خداوند متعال سلیمان را از آمدن ملکه به سویش آگاه کرد به جنّ و شیاطین گفت: «ای بزرگان! کدام‌یک از شما تخت او را برای من می‌آورد پیش از آنکه به حال تسلیم نزد من آیند»؟ عفریتی از جنّ گفت: «من آن را نزد تو می‌آورم پیش از آنکه از مجلست برخیزی و من نسبت به این امر، توانا و امینم»!. ( نمل/۳۹۳۸ )». پس خدا را با اسم اعظم الهی خواند و ناگهان تخت بلقیس در کنار تخت سلیمان (علیه السلام) ظاهر شد، [سلیمان] گفت: «تخت او را برایش ناشناس سازید». ( نمل/۴۱ ) ببینم آیا متوجّه می‌شود یا از کسانی است که هدایت نخواهند شد؟! هنگامی‌که آمد، به او گفته شد: «آیا تخت تو این‌گونه است»؟ گفت: گویا خود آن است!. ( نمل/۴۲۴۱ )». سپس سلیمان (علیه السلام) دستور داد قصری از شیشه و بلور بسازند و آن را بر سطحی از آب قرار دهند، سپس به بلقیس فرمود: «وارد شو». بلقیس گمان کرد که آن قصر بر دریاچه‌ی عمیقی واقع شده، پس دامن لباس خود را بالا زد و ساق پایش آشکار شد، که موی زیادی بر آن روییده بود، امّا سلیمان (علیه السلام) به او گفت: «[این آب نیست]، بلکه قصری است از بلور صاف!. ( نمل/۴۴ )». پس بلقیس متوجّه عظمت و قدرت الهی سلیمان (علیه السلام) شد و [ملکه سبا] گفت: «پروردگارا! من به خود ستم کردم و [اینک] با سلیمان برای خداوندی که پروردگار عالمیان است اسلام آوردم!. ( نمل/۴۴ ) پس سلیمان (علیه السلام) با بلقیس ازدواج کرد و به شیاطین دستور داد مادّه‌ای تهیّه کنند که موی بدن را برطرف کند و بنابراین شیاطین از حمام و داروی نظافت و آسیاب هایی که بر روی آب می چرخید برای بلقیس استفاده کردند.

Ali ibn Ibrahim (may Allah have mercy on him): One day Sulayman (peace be upon him) sat upon his throne and all the birds came into his presence and cast shade over his head, but the hoopoe was absent, and the sun shone upon the face of Sulayman (peace be upon him) from the spot where the hoopoe always used to be. Sulayman (peace be upon him) raised his head and noticed the hoopoe's absence and said: مَا لِيَ لَا أَرَى الْهُدْهُدَ أَمْ كَانَ مِنَ الْغَائِبِينَ * لَأُعَذِّبَنَّهُ عَذَاباً شَدِيداً أَوْ لَأَذْبَحَنَّهُ أَوْ لَيَأْتِيَنِّي بِسُلْطَانٍ مُبِينٍ [How is it I see not the hoopoe, or is he of the absentees? I will surely punish him with a severe punishment, or slaughter him, unless he brings me a clear proof]. Only a short while passed before the hoopoe arrived; "I have grasped what you have not grasped, and I have brought you from the land of Saba a certain report" (an-Naml/22). He said: "I found a woman ruling over them, and she has been given of everything" (an-Naml/23). Sulayman (peace be upon him) commissioned the hoopoe to take a letter to Bilqis and invite her to the true religion and to follow Sulayman (peace be upon him). [Sulayman] said: "We shall investigate to see whether you have told the truth or are of the liars. Take this letter of mine and cast it to them, then turn back [and stand aside], and see what response they give" (an-Naml/27–28). The hoopoe took the letter to the Queen of Saba and cast it into her lap. On seeing the letter, she gathered the notables of her people to consult with them, and [the Queen of Saba] said: "O chiefs! A noble letter has been cast to me" (an-Naml/29) — this is a sealed letter from Sulayman (peace be upon him): بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ أَلَّا تَعْلُوا عَلَيَّ وَأْتُونِي مُسْلِمِينَ [In the name of Allah, the Most Gracious, the Most Merciful; be not arrogant against me, and come to me in submission], meaning do not act with pride and arrogance towards me. Then the Queen said: "O chiefs (and O great ones)! Give me your opinion in this important matter, for I have not decided any important matter without your presence (and consultation)" (an-Naml/32). They too, as Allah the Exalted relates, said: "We are men of strength and men of great might in war, but the final decision is yours; see what you command." She said: "Indeed, kings, when they enter a prosperous land, corrupt it and make the honoured of its people humiliated" (an-Naml/33–34). Then Allah the Mighty and Majestic said: "And thus do they act." Then the Queen said: If this person is a prophet from Allah, as he claims, we shall have no power against him, for indeed Allah is not overcome; but I will send him a gift — if he is a king inclined toward this world he will accept it, and I will be sure that he cannot overcome us. So she sent to Sulayman a crystal casket containing a great pearl, and said to her envoy: "Tell him: bore through this pearl without iron and without fire." The envoy came to Sulayman with that and brought him the gift. So Sulayman (peace be upon him) ordered one of his soldiers from the group of worms to take a thread in its mouth and bore through the pearl and bring the thread out the other side, and the worm did so. Then Sulayman said to the Queen's envoy: What Allah has given me is better than what He has given you; rather, it is you who rejoice in your gifts! Go back to them, [and announce that] we shall come to them with armies they cannot resist (an-Naml/36–37). The envoy returned to the Queen and informed her of this matter and of Sulayman's power. The Queen realised she had no way out, so she set out on her journey and went towards Sulayman. When Allah the Exalted informed Sulayman of the Queen's approach, he said to the jinn and the devils: "O chiefs! Which of you will bring me her throne before they come to me in submission?" An ifrit of the jinn said: "I will bring it to you before you rise from your place, and indeed I am strong and trustworthy for this task" (an-Naml/38–39). Then [Asaf] called upon Allah by His greatest name, and suddenly the throne of Bilqis appeared beside the throne of Sulayman (peace be upon him). [Sulayman] said: "Disguise her throne for her" (an-Naml/41) — let us see whether she perceives it or is of those who will not be guided. When she came, it was said to her: "Is your throne like this?" She said: "It is as though it were the same" (an-Naml/41–42). Then Sulayman (peace be upon him) ordered a palace to be built of glass and crystal, and placed upon a surface of water. Then he said to Bilqis: "Enter." Bilqis thought that the palace stood on a deep lake, so she raised the hem of her garment and her legs became visible, upon which much hair had grown. But Sulayman (peace be upon him) said to her: "[This is not water], rather it is a palace paved smooth with crystal" (an-Naml/44). So Bilqis recognised the greatness and divine power of Sulayman (peace be upon him), and [the Queen of Saba] said: "My Lord! I have wronged myself, and [now] with Sulayman I submit to Allah, the Lord of the worlds" (an-Naml/44). Then Sulayman (peace be upon him) married Bilqis, and ordered the devils to prepare a substance that would remove the hair from her body. So the devils made use of the bathhouse and depilatory paste and mills that turned upon the water for Bilqis.

અલી બિન ઇબ્રાહીમ (રહમતુલ્લાહિ અલયહિ): એક દિવસ સુલયમાન (અલયહિસ્સલામ) પોતાના તખ્ત પર બેઠા અને બધા પક્ષીઓ તેમની હાજરીમાં આવ્યા અને તેમના માથા પર છાયો કર્યો, પરંતુ હુદહુદ ગેરહાજર હતો, અને જે જગ્યાએ હંમેશા હુદહુદ રહેતો હતો ત્યાંથી સૂર્ય સુલયમાન (અલયહિસ્સલામ)ના ચહેરા પર પડ્યો. સુલયમાન (અલયહિસ્સલામ)એ પોતાનું માથું ઊંચું કર્યું અને તેની ગેરહાજરી તરફ ધ્યાન આપ્યું અને કહ્યું: مَا لِيَ لَا أَرَى الْهُدْهُدَ أَمْ كَانَ مِنَ الْغَائِبِينَ * لَأُعَذِّبَنَّهُ عَذَاباً شَدِيداً أَوْ لَأَذْبَحَنَّهُ أَوْ لَيَأْتِيَنِّي بِسُلْطَانٍ مُبِينٍ [મને શું થયું છે કે હું હુદહુદને જોતો નથી, અથવા તે ગેરહાજરોમાંનો છે? હું તેને સખત સજા આપીશ અથવા તેને ઝબ્હ કરીશ, સિવાય કે તે મારી પાસે સ્પષ્ટ પુરાવો લાવે]. થોડો સમય પસાર થયો ન હતો કે હુદહુદ હાજર થયો; "મેં તે વસ્તુની જાણ મેળવી છે જેની આપને જાણ નથી, અને હું આપની માટે 'સબા' ની ધરતીથી એક ચોક્કસ સમાચાર લાવ્યો છું!" (નમ્લ/૨૨). તેણે કહ્યું: "મેં એક સ્ત્રીને જોઈ જે તેમના પર શાસન કરે છે, અને દરેક વસ્તુ તેની પાસે છે" (નમ્લ/૨૩). સુલયમાન (અલયહિસ્સલામ)એ હુદહુદને હુકમ આપ્યો કે તે એક પત્ર બિલ્કીસ પાસે લઈ જાય અને તેને સાચા દીન તરફ અને સુલયમાન (અલયહિસ્સલામ)ના અનુસરણ તરફ આમંત્રિત કરે. [સુલયમાને] કહ્યું: "અમે તપાસ કરીશું કે તેં સાચું કહ્યું છે કે તું જૂઠાઓમાંનો છે? આ મારો પત્ર લઈ જા અને તેમના પર ફેંક, પછી પાછો ફર [અને એક બાજુ ઊભો રહે] અને જો કે તેઓ શું પ્રતિક્રિયા બતાવે છે!" (નમ્લ/૨૭-૨૮). હુદહુદ પત્ર સબાની રાણી પાસે લઈ ગયો અને તેની ગોદમાં નાખ્યો. પત્ર જોઈને તેણે પોતાની કોમના મોટા લોકોને એકત્રિત કર્યા જેથી તેમની સાથે સલાહ કરે, અને [સબાની રાણીએ] કહ્યું: "ઓ સરદારો! એક કીમતી પત્ર મારી તરફ ફેંકવામાં આવ્યો છે!" (નમ્લ/૨૯). આ સીલ કરેલો પત્ર સુલયમાન (અલયહિસ્સલામ) તરફથી છે: بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ أَلَّا تَعْلُوا عَلَيَّ وَأْتُونِي مُسْلِمِينَ [અલ્લાહના નામથી, જે અત્યંત કૃપાળુ અને દયાળુ છે; મારી સામે ઘમંડ ન કરો અને મુસલમાન બનીને મારી પાસે આવો], એટલે કે મારી સામે અભિમાન અને ગર્વ ન કરો. પછી રાણીએ કહ્યું: "ઓ સરદારો (અને ઓ મોટા લોકો)! આ મહત્વપૂર્ણ બાબતમાં તમારો અભિપ્રાય મને જણાવો, કારણ કે મેં તમારી હાજરી (અને સલાહ) વગર કોઈ મહત્વપૂર્ણ કામ કર્યું નથી!" (નમ્લ/૩૨). તેઓએ પણ, જેમ અલ્લાહ તઆલા વર્ણવે છે, કહ્યું: "અમારી પાસે પૂરતી શક્તિ અને જંગી તાકાત છે, પરંતુ અંતિમ નિર્ણય તમારો છે; જુઓ કે તમે શું હુકમ આપો છો." તેણીએ કહ્યું: "ખરેખર બાદશાહો જ્યારે કોઈ આબાદ વિસ્તારમાં પ્રવેશ કરે છે ત્યારે તેને ફસાદ અને બરબાદીમાં લઈ જાય છે" (નમ્લ/૩૩-૩૪). પછી અલ્લાહ અઝ્ઝ વ જલ્લએ ફરમાવ્યું: "અને તેઓ આવી જ રીતે વર્તે છે." પછી રાણીએ કહ્યું: જો આ વ્યક્તિ, જેમ તે દાવો કરે છે, અલ્લાહ તરફથી પયગંબર હોય, તો અમારી પાસે તેની સામે કોઈ તાકાત નહીં હોય, કારણ કે અલ્લાહ પરાજિત થતો નથી; પરંતુ હું તેની તરફ એક ભેટ મોકલીશ, જો તે બાદશાહ હોય અને દુનિયા તરફ ઝુકાવ ધરાવતો હોય તો તે તેને સ્વીકારશે અને મને ખાતરી થશે કે તે અમારા પર ગાલિબ નહીં થાય. પછી તેણે સુલયમાન તરફ એક બિલૌર (સ્ફટિક)નો ડબ્બો મોકલ્યો જેમાં એક મોટું મોતી હતું, અને પોતાના દૂતને કહ્યું: "તેને કહો: આ મોતીને લોખંડ અને આગનો ઉપયોગ કર્યા વગર છિદ્ર કરો." પછી રાણીનો દૂત સુલયમાન પાસે આવ્યો અને ભેટ તેમને લાવ્યો. તો સુલયમાન (અલયહિસ્સલામ)એ પોતાના સૈનિકોમાંથી કીડાઓના જૂથના એકને હુકમ આપ્યો કે એક દોરો પોતાના મોંમાં લે અને મોતીને છિદ્ર કરીને દોરાને બીજી બાજુથી બહાર કાઢે, અને કીડાએ તેમ કર્યું. પછી સુલયમાને રાણીના દૂતને કહ્યું: અલ્લાહે મને જે આપ્યું છે તે તમને આપ્યું છે તેનાથી ઉત્તમ છે; બલ્કે તમે જ છો જે તમારી ભેટોથી ખુશ થાઓ છો! તેમની તરફ પાછો ફર [અને જાહેર કર કે] અમે તેમની પાસે એવા લશ્કરો સાથે આવીશું જેનો સામનો કરવાની તાકાત તેમની પાસે નહીં હોય (નમ્લ/૩૬-૩૭). દૂત રાણી પાસે પાછો ફર્યો અને તેને આ મામલા અને સુલયમાનની તાકાતથી વાકેફ કરી. રાણી સમજી ગઈ કે તેની પાસે કોઈ ઉપાય નથી, તેથી તે મુસાફરીની તૈયારી કરીને સુલયમાન તરફ ગઈ. જ્યારે અલ્લાહ તઆલાએ સુલયમાનને રાણીના તેમની તરફ આવવા વિશે જાણ કરી, ત્યારે તેમણે જિન્નો અને શયતાનોને કહ્યું: "ઓ સરદારો! તમારામાંથી કોણ તેનું તખ્ત મારી પાસે લાવશે, તે પહેલાં કે તેઓ મુસલમાન બનીને મારી પાસે આવે?" જિન્નમાંથી એક ઈફ્રીતે કહ્યું: "હું તેને તમારી પાસે લાવીશ તે પહેલાં કે તમે તમારી મજલિસમાંથી ઊભા થાઓ, અને હું આ કામ માટે તાકતવર અને અમાનતદાર છું!" (નમ્લ/૩૮-૩૯). પછી [આસફે] અલ્લાહને ઇલ્હી ઇસ્મે આઝમથી પોકાર્યો અને અચાનક બિલ્કીસનું તખ્ત સુલયમાન (અલયહિસ્સલામ)ના તખ્તની બાજુમાં પ્રગટ થયું. [સુલયમાને] કહ્યું: "તેનું તખ્ત તેને ઓળખાણ વગરનું બનાવી દો" (નમ્લ/૪૧) જોઉં કે તે ઓળખે છે કે તે એ લોકોમાંથી છે જેમને હિદાયત નહીં મળે? જ્યારે તે આવી, ત્યારે તેને કહેવામાં આવ્યું: "શું તારું તખ્ત આના જેવું છે?" તેણીએ કહ્યું: "જાણે કે એ જ છે!" (નમ્લ/૪૧-૪૨). પછી સુલયમાન (અલયહિસ્સલામ)એ હુકમ આપ્યો કે કાચ અને બિલૌરથી એક મહેલ બનાવવામાં આવે અને તેને પાણીની સપાટી પર મૂકવામાં આવે. પછી બિલ્કીસને ફરમાવ્યું: "અંદર આવ." બિલ્કીસને લાગ્યું કે તે મહેલ ઊંડા સરોવર પર છે, તેથી તેણે પોતાના કપડાનો દામન ઊંચો કર્યો અને તેની પિંડીઓ દેખાવા લાગી, જેના પર ઘણા વાળ ઊગ્યા હતા. પરંતુ સુલયમાન (અલયહિસ્સલામ)એ તેને કહ્યું: "[આ પાણી નથી], બલ્કે તે સાફ બિલૌરથી બનેલો મહેલ છે!" (નમ્લ/૪૪). પછી બિલ્કીસ સુલયમાન (અલયહિસ્સલામ)ની ઇલ્હી અઝમત અને તાકાત તરફ મુતવજ્જહ થઈ અને [સબાની રાણીએ] કહ્યું: "ઓ પરવરદિગાર! મેં પોતાના પર ઝુલ્મ કર્યો છે, અને [હવે] સુલયમાનની સાથે તે અલ્લાહ માટે ઇસ્લામ કબૂલ કરું છું જે આલમોનો પરવરદિગાર છે!" (નમ્લ/૪૪). પછી સુલયમાન (અલયહિસ્સલામ)એ બિલ્કીસ સાથે લગ્ન કર્યા અને શયતાનોને હુકમ આપ્યો કે એવી કોઈ વસ્તુ તૈયાર કરે જે શરીરના વાળને દૂર કરે, અને તેથી શયતાનોએ હમામ (ગુસલખાનું) અને સફાઈની દવા (નૂરહ) અને પાણી પર ફરતી ચક્કીઓ બિલ્કીસ માટે ઉપયોગ કરી.

الصّادق (علیه السلام) Imam Sadiq (peace be upon him) ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)

قال آصف‌بن‌برخیا وزیر سلیمان (علیه السلام) لسلیمان (علیه السلام) أَخْبِرْنِی عَنْکَ یَا سُلَیْمَانُ (علیه السلام) صِرْتَ تُحِبُ الْهُدْهُدَ وَ هُوَ أَخَسُ الطَّیْرِ مُنْتِناً وَ أَنْتَنُهُ رِیحاً. قَالَ: إِنَّهُ یُبْصِرُ الْمَاءَ مِنْ وَرَاءِ الصَّفَا الْأَصَمِّ، قَالَ: وَ کَیْفَ یُبْصِرُ الْمَاءَ مِنْ وَرَاءِ الصَّفَا وَ إِنَّمَا یُوَارَی عَنْهُ الْفَخُّ بِکَفٍّ مِنْ تُرَابٍ حَتَّی یُؤْخَذَ بِعُنُقِهِ! فَقَالَ سُلَیْمَانُ (علیه السلام): قِفْ یَا وَقَّافُ! إِنَّهُ إِذَا جَاءَ الْقَدَرُ حَالَ دُونَ الْبَصَر.

امام صادق (علیه السلام)- آصف‌بن‌برخیا وزیر سلیمان (علیه السلام) به او گفت: «اکنون به من خبر بده، چرا از میان پرندگان، هدهد را که از همه بدبوتر است، این قدر دوست می‌داری»؟ سلیمان (علیه السلام) گفت: «از آنجا که او دیده‌ای بینا و تیزبین دارد که آب را از ورای صخره سنگی می‌بیند»، آصف گفت: «پس چگونه است که دام را از ورای دانه‌ی گندم نمی‌بیند و صیّاد به آسانی او را صید می‌کند»؟! سلیمان (علیه السلام) فرمود: «اینجا جای مقایسه نیست، چون وقتی قضاوقدر الهی برسد مانع از نفوذ دید او می‌گردد».

Imam Sadiq (peace be upon him): Asif ibn Barkhiya, the vizier of Sulayman (peace be upon him), said to him: "Now tell me, why do you love the hoopoe so much among the birds, when it is the foulest-smelling of them all?" Sulayman (peace be upon him) said: "Because he has a keen and sharp-sighted eye that sees water from behind a rock of stone." Asif said: "Then how is it that he does not see the trap from behind a grain of wheat, and the hunter easily catches him?!" Sulayman (peace be upon him) said: "This is no place for comparison, for when the divine decree (qada wa qadar) arrives, it prevents his sight from penetrating."

ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ): સુલયમાન (અલયહિસ્સલામ)ના વઝીર આસિફ બિન બરખિયાએ તેમને કહ્યું: "હવે મને જણાવો, પક્ષીઓમાંથી હુદહુદ, જે બધાથી વધુ દુર્ગંધવાળું છે, તેને તમે આટલું કેમ ચાહો છો?" સુલયમાન (અલયહિસ્સલામ)એ કહ્યું: "કારણ કે તેની આંખ તીક્ષ્ણ અને દૂરદર્શી છે જે પથ્થરની શિલા પાછળથી પણ પાણી જુએ છે." આસિફે કહ્યું: "તો પછી કેમ તે ઘઉંના દાણા પાછળના ફાંદાને જોતું નથી અને શિકારી તેને સહેલાઈથી પકડી લે છે?!" સુલયમાન (અલયહિસ્સલામ)એ ફરમાવ્યું: "અહીં તુલનાની જગ્યા નથી, કારણ કે જ્યારે અલ્લાહની કઝા વ કદર આવે છે ત્યારે તે તેની દૃષ્ટિની પહોંચને અટકાવી દે છે."

الصّادق (علیه السلام) Imam Sadiq (peace be upon him) ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)

رَوَی الْعَیَّاشِیُّ بِالْإِسْنَادِ قَالَ: قَالَ أَبُوحَنِیفَهًَْ لِأَبِی‌عَبْدِ‌اللَّهِ (علیه السلام): کَیْفَ تَفَقَّدَ سُلَیْمَانُ (علیه السلام) الْهُدْهُدَ مِنْ بَیْنِ الطَّیْرِ؟ قَالَ: لِأَنَ الْهُدْهُدَ یَرَی الْمَاءَ فِی بَطْنِ الْأَرْضِ کَمَا یَرَی أَحَدُکُمُ الدُّهْنَ فِی الْقَارُورَهًِْ. فَنَظَرَ أَبُوحَنِیفَهًَْ إِلَی أَصْحَابِهِ وَ ضَحِکَ. فَقَالَ أَبُوعَبْدِ‌اللَّهِ (علیه السلام): مَا یُضْحِکُکَ؟ قَالَ: ظَفِرْتُ بِکَ جُعِلْتُ فِدَاکَ. قَالَ: وَ کَیْفَ ذَاکَ؟ قَالَ: الَّذِی یَرَی الْمَاءَ فِی بَطْنِ الْأَرْضِ لَا یَرَی الْفَخَّ فِی التُّرَابِ حَتَّی تَأْخُذَ بِعُنُقِهِ. فَقَالَ أَبُوعَبْدِ‌اللَّهِ (علیه السلام): یَا نُعْمَانُ أَ مَا عَلِمْتَ أَنَّهُ إِذَا نَزَلَ الْقَدَرُ أَغْشَی الْبَصَر؟

امام صادق (علیه السلام)- عیاشی با سند خود چنین نقل می‌کند: ابوحنیفه از امام صادق (علیه السلام) پرسید: «چگونه سلیمان (علیه السلام) از میان پرندگان به جست‌وجوی هدهد پرداخت»؟ فرمود: «چون هدهد آب را در باطن زمین می‌بیند، همان‌طور که شما روغن را در شیشه می‌بینید». پس ابوحنیفه نگاهی به دوستانش انداخته و خندید. امام صادق (علیه السلام) فرمود: «چرا می‌خندی»؟ عرض کرد: «فدایت شوم! شما را محکوم کردم». امام فرمود: «چگونه»؟ عرض کرد: «کسی که آب را در درون زمین می‌بیند، چگونه دام را در خاک نمی‌بیند و گردنش در آن گرفتار می‌شود»؟! امام صادق (علیه السلام) فرمود: «ای نُعمان! مگر نمی‌دانی که چون تقدیر آید، چشم را کور می‌کند»؟

Imam Sadiq (peace be upon him): Ayyashi narrates with his chain: Abu Hanifa asked Imam Sadiq (peace be upon him): "How did Sulayman (peace be upon him) search for the hoopoe from among the birds?" He said: "Because the hoopoe sees water in the depths of the earth, just as you see oil in a glass." Abu Hanifa then looked at his companions and laughed. Imam Sadiq (peace be upon him) said: "Why do you laugh?" He said: "May I be your ransom! I have refuted you." The Imam said: "How so?" He said: "How is it that one who sees water inside the earth does not see the trap in the dust, so that his neck is caught in it?!" Imam Sadiq (peace be upon him) said: "O Nu'man! Do you not know that when the decree comes, it blinds the eye?"

ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ): અય્યાશી પોતાની સનદથી આ પ્રમાણે નકલ કરે છે: અબૂ હનીફાએ ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)ને પૂછ્યું: "સુલયમાન (અલયહિસ્સલામ)એ પક્ષીઓમાંથી હુદહુદની શોધ કેવી રીતે કરી?" તમે ફરમાવ્યું: "કારણ કે હુદહુદ પાણીને જમીનના તળિયામાં જુએ છે, જેમ તમે તેલને શીશીમાં જુઓ છો." પછી અબૂ હનીફાએ પોતાના સાથીઓ તરફ નજર કરી અને હસ્યો. ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)એ ફરમાવ્યું: "કેમ હસે છે?" તેણે અરજ કરી: "આપ પર કુરબાન થાઉં! મેં આપને લાજવાબ કરી દીધા." ઇમામે ફરમાવ્યું: "કેવી રીતે?" તેણે અરજ કરી: "જે પાણીને જમીનની અંદર જુએ છે, તે ધૂળમાંના ફાંદાને કેમ જોતું નથી અને તેની ગરદન તેમાં ફસાઈ જાય છે?!" ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)એ ફરમાવ્યું: "ઓ નુઅમાન! શું તું નથી જાણતો કે જ્યારે તકદીર આવે છે ત્યારે તે આંખને આંધળી કરી દે છે?"

الصّادق (علیه السلام) Imam Sadiq (peace be upon him) ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ)

أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله) نَهَی عَنْ قَتْلِ سِتَّهًٍْ النَّحْلَهًِْ وَ النَّمْلَهًِْ وَ الضِّفْدِعِ وَ الصُّرَدِ وَ الْهُدْهُدِ وَ الْخُطَّاف ... وَ أَمَّا الْهُدْهُدُ فَإِنَّهُ کَانَ دَلِیلَ سُلَیْمَانَ (علیه السلام) إِلَی مُلْکِ بِلْقِیس.

امام صادق (علیه السلام)- پیامبر خدا (صلی الله علیه و آله) از کشتن شش حیوان نهی کرده است: زنبور عسل، مورچه، قورباغه، جغد، هدهد و پرستو ... امّا هدهد، او راهنمای سلیمان (علیه السلام) به سرزمین بلقیس بود.

Imam Sadiq (peace be upon him): The Messenger of Allah (peace be upon him and his family) forbade the killing of six creatures: the honeybee, the ant, the frog, the owl, the hoopoe, and the swallow ... As for the hoopoe, it was Sulayman's (peace be upon him) guide to the land of Bilqis.

ઇમામ સાદિક (અલયહિસ્સલામ): અલ્લાહના રસૂલ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ)એ છ પ્રાણીઓને મારવાથી મના ફરમાવી છે: મધમાખી, કીડી, દેડકો, ઘુવડ, હુદહુદ અને ચકલી ... પરંતુ હુદહુદ, તે સુલયમાન (અલયહિસ્સલામ)નું બિલ્કીસની ધરતી તરફનું માર્ગદર્શક હતું.

أمیرالمؤمنین (علیه السلام) Imam Ali, Commander of the Faithful (peace be upon him) ઇમામ અલી, અમીરુલ મોઅમેનીન (અલયહિસ્સલામ)

عَنْ عَلِیٍّ (علیه السلام) قَالَ: فِی جَنَاحِ کُلِ هُدْهُدٍ خَلَقَهُ اللَّهُ عَزَّوَجَلَّ مَکْتُوبٌ بِالسُّرْیَانِیَّهًِْ آلُ مُحَمَّدٍ (صلی الله علیه و آله) خَیْرُ الْبَرِیَّهًِْ.

امام علی (علیه السلام)- در بال هر هدهد که خدای عزّوجلّ آفریده به سریانی نوشته است؛ آل محمّد (صلی الله علیه و آله) بهترین خلق خدا می‌باشند.

Imam Ali (peace be upon him): On the wing of every hoopoe that Allah the Mighty and Majestic has created, it is written in Syriac: The family of Muhammad (peace be upon him and his family) are the best of creation.

ઇમામ અલી (અલયહિસ્સલામ): દરેક હુદહુદની પાંખ પર, જેને અલ્લાહ અઝ્ઝ વ જલ્લએ પેદા કરેલ છે, સુરયાની ભાષામાં લખાયેલું છે: આલે મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહો અલયહે વ આલેહી વસલ્લમ) અલ્લાહની શ્રેષ્ઠ મખ્લૂક છે.